Τα «καμπανάκια» της χρήσης αλκοόλ από ανηλίκους

Αλλαγές στη διάθεση, όπως θυμός και ευε­ρε­θι­στό­τητα που δεν υπήρχαν παλαιό­τερα, προ­βλή­ματα συμπε­ρι­φο­ράς στο σχολείο ή από­δο­σης στα μαθή­ματα, αλλαγή φίλων, προ­βλή­ματα στη μνήμη και μικρό­τερο ενδια­φέ­ρον για την εξω­τε­ρική εμφά­νιση, είναι ορι­σμένα από τα σημάδια τα οποία εάν εμφα­νί­σουν παιδιά και έφηβοι θα πρέπει να σημά­νουν συνα­γερμό στους γονείς και την οικο­γέ­νεια για πιθανή κατα­νά­λωση αλκοόλ. Σύμφωνα με τους για­τρούς της θερα­πευ­τι­κής κλι­νι­κής της Ιατρι­κής Σχολής του ΕΚΠΑ στο νοσο­κο­μείο «Αλε­ξάν­δρα», παθο­λόγο και καθη­γή­τρια Θερα­πευ­τι­κής – Επι­δη­μιο­λο­γίας – Προ­λη­πτι­κής Ιατρι­κής Θεοδώρα Ψαλ­το­πού­λου και βιολόγο Πανα­γιώτα Ζαχα­ράκη, το αλκοόλ είναι η πιο ευρέως χρη­σι­μο­ποιού­μενη ουσία στους νέους και μπορεί να προ­κα­λέ­σει τερά­στιους κιν­δύ­νους για την υγεία και την ασφά­λεια. Για κάποιους φαντά­ζει ως ένα μέσο διεκ­δί­κη­σης της ανε­ξαρ­τη­σίας τους, πολλοί δεν μπορούν να αντι­στα­θούν στις πιέσεις των συνο­μη­λί­κων τους για κατα­νά­λωση αλκοόλ, ενώ άλλοι λαν­θα­σμένα εκτι­μούν ότι θα τους βοη­θή­σει στην αντι­με­τώ­πιση του άγχους.

Ανή­λι­κοι «κράχτες», αλκοόλ και μαύρο χρήμα στα σχολικά πάρτι της Αθήνας

Mε βάση τα στοι­χεία του Εθνικού Ινστι­τού­του των ΗΠΑ για την κατά­χρηση του αλκοόλ και του αλκο­ο­λι­σμού, στις ΗΠΑ περίπου δύο στους δέκα νέους ηλικίας 14-15 ετών ανα­φέ­ρουν ότι έχουν πιει του­λά­χι­στον ένα ποτό στη ζωή τους. Οι νέοι ηλικίας 12 έως 20 ετών πίνουν το 3,2% του συνόλου του αλκοόλ που κατα­να­λώ­νε­ται στις ΗΠΑ. Αν και οι νέοι πίνουν λιγό­τερο συχνά από τους ενή­λι­κες, όταν πίνουν πίνουν περισ­σό­τερο. Το 2023 περίπου 663.000 νέοι στις ΗΠΑ αυτής της ηλι­κια­κής ομάδας ανέ­φε­ραν υπερ­βο­λική κατα­νά­λωση αλκοόλ σε πέντε ή περισ­σό­τε­ρες ημέρες τον περα­σμένο μήνα.

Η κατα­νά­λωση αλκοόλ από ανη­λί­κους εγκυ­μο­νεί μια σειρά από κιν­δύ­νους και αρνη­τι­κές συνέ­πειες. Ειδι­κό­τερα, είναι ένας σημα­ντι­κός παρά­γο­ντας για τραυ­μα­τι­σμούς αλλά και θανά­τους ατόμων κάτω των 21 ετών, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων των θανάτων από τροχαία δυστυ­χή­ματα, ανθρω­πο­κτο­νίες, πτώσεις, εγκαύ­ματα, πνιγ­μούς και αυτο­κτο­νίες. Το αλκοόλ θολώνει την κρίση του ατόμου που το κατα­να­λώ­νει και μπορεί να οδη­γή­σει σε κακές απο­φά­σεις σχετικά με την ανάληψη κιν­δύ­νων, συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νης της μη ασφα­λούς σεξουα­λι­κής συμπε­ρι­φο­ράς, της επι­κίν­δυ­νης οδή­γη­σης και της βίαιης συμπε­ρι­φο­ράς. Η δε υπερ­βο­λική κατα­νά­λωση αλκοόλ από ανη­λί­κους σχε­τί­ζε­ται με αυξη­μένη πιθα­νό­τητα να γίνει κάποιος θύμα ή θύτης δια­προ­σω­πι­κής βίας. Η κατα­νά­λωση αλκοόλ συν­δέ­ε­ται επίσης με τη χρήση άλλων ουσιών, αλλά και με αυξη­μένη πιθα­νό­τητα αλκο­ο­λι­σμού σε μεγα­λύ­τερη ηλικία. Για παρά­δειγμα, η έρευνα έχει δείξει ότι οι ενή­λι­κες 26 ετών και άνω που άρχισαν να πίνουν πριν από την ηλικία των 15 ετών έχουν 3,5 φορές περισ­σό­τε­ρες πιθα­νό­τη­τες να ανα­φέ­ρουν ότι είχαν δια­τα­ραχή χρήσης αλκοόλ από εκεί­νους που περί­με­ναν μέχρι την ηλικία των 21 ετών ή αργό­τερα για να αρχί­σουν να πίνουν. Η χρήση αλκοόλ παρεμ­βαί­νει και στην ανά­πτυξη του εγκε­φά­λου, ο οποίος συνε­χί­ζει να ανα­πτύσ­σε­ται μέχρι τα 20 έτη. Το αλκοόλ μπορεί να αλλάξει αυτή την εξέλιξη επη­ρε­ά­ζο­ντας δυνη­τικά τόσο τη δομή όσο και τη λει­τουρ­γία του.

Το αλκοόλ ρέει στα ποτήρια των ανη­λί­κων ελλεί­ψει ελέγχων – Τι συμ­βου­λεύ­ουν οι ειδικοί

Οι ειδικοί επι­στή­μο­νες σημειώ­νουν πως η πρόληψη της κατα­νά­λω­σης αλκοόλ από τους ανη­λί­κους μπορεί να γίνει με παρεμ­βά­σεις σε επίπεδο οικο­γέ­νειας, σχο­λείου αλλά και πολι­τείας. Οι γονείς μπορούν να βοη­θή­σουν το παιδί τους μιλώ­ντας για τους κιν­δύ­νους του ποτού, υιο­θε­τώ­ντας οι ίδιοι μια υπεύ­θυνη συμπε­ρι­φορά σε σχέση με το αλκοόλ και λει­τουρ­γώ­ντας ως θετικά πρότυπα, καθώς και καθι­στώ­ντας το αλκοόλ μη προ­σβά­σιμο και μη δια­θέ­σιμο. Επίσης οι γονείς θα πρέπει να γνω­ρί­ζουν τους φίλους του παιδιού τους και να έχουν επαφές και με άλλους γονείς, ώστε να δίνουν από κοινού σαφή μηνύ­ματα για τη μη κατα­νά­λωση αλκοόλ. Οι σχο­λι­κές παρεμ­βά­σεις μπορεί να περι­λαμ­βά­νουν προ­γράμ­ματα που παρέ­χουν στους μαθητές γνώσεις, δεξιό­τη­τες, κίνητρα και ευκαι­ρίες που χρειά­ζο­νται για να παρα­μεί­νουν χωρίς αλκοόλ. Τέλος, η πολι­τεία οφείλει να παρέμ­βει ώστε να ελα­χι­στο­ποι­ή­σει την πρό­σβαση στο αλκοόλ, για παρά­δειγμα αυξά­νο­ντας την τιμή των ποτών, αλλά και να θεσπί­σει νόμους για μηδε­νική ανοχή προς όσους παρα­βαί­νουν τους κανόνες κατα­νά­λω­σης αλκοόλ.

Πηγή: kathimerini.gr