Ηχηρή παρέμβαση του Γιάννη Πάππου στη Βουλή για τον ΦΠΑ

• Εθεσε ξανά στο τραπέζι την πάγια θέση του για την ανάγκη εφαρμογής εξειδικευμένων πολιτικών για τα νησιά • Ζήτησε εκ νέου τη θεσμοθέτηση ειδικών φορολογικών ζωνών με στοχευμένα κίνητρα για τους μόνιμους κατοίκους των νησιών • Επανέφερε το μείζον ζήτημα της εφαρμογής μειωμένων συντελεστών ΦΠΑ και στη Ρόδο

Σε μια κρίσιμη χρονική συγκυρία για το μέλλον της νησιωτικής οικονομίας, η Ευρωπαϊκή Ένωση έρχεται να ευθυγραμμιστεί πλήρως με τις διαχρονικές διεκδικήσεις των φορέων της Δωδεκανήσου, προσφέροντας το απαραίτητο θεσμικό υπόβαθρο για την κατάργηση της εφαρμογής οριζόντιων πολιτικών, οι οποίες αδικούν ουσιαστικά τις νησιωτικές περιφέρειες.
Η επίσημη στροφή των Βρυξελλών προς εξειδικευμένες ανά νησί πολιτικές συνέπεσε με την πρόσφατη συνεδρίαση της Υποεπιτροπής Νησιωτικών Περιοχών της Βουλής, κατά την οποία ο Πρόεδρος του Επιμελητηρίου Δωδεκανήσου κ. Γιάννης Πάππου αναφέρθηκε στην αδικία που συντελείται από την εφαρμογή ενιαίας φορολογικής και διοικητικής αντιμετώπισης νησιών και ηπειρωτικής Ελλάδας.
Η δομική αυτή ανατροπή σκιαγραφήθηκε στις 26 Ιουνίου στην Πάφο, κατά την τελευταία επίσημη εκδήλωση της Κυπριακής Προεδρίας, όπου η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατέθεσε τις δύο πρώτες εξειδικευμένες στρατηγικές της ιστορίας της για τα νησιά και τις παράκτιες κοινότητες.
Με την κίνηση αυτή, οι Βρυξέλλες θέτουν τις βάσεις για να εγκαταλειφθεί επίσημα η περιφερειακή πολιτική δεκαετιών, η οποία αντιμετώπιζε τη νησιωτικότητα ως μια απομονωμένη συνθήκη που χρήζει απλώς μιας οικονομικής αντιστάθμισης για το κόστος μεταφοράς. Για την Ελλάδα, με πάνω από 100 κατοικημένα νησιά και σχεδόν 16.000 χιλιόμετρα ακτογραμμής, η νέα αυτή ευρωπαϊκή κατεύθυνση αφορά άμεσα στη διαχείριση της εθνικής μας στρατηγικής.
Το επιχείρημα αυτό, που η Ρόδος περίμενε χρόνια να ακουστεί από τα ευρωπαϊκά χείλη, αποτελεί τον πυρήνα της στρατηγικής που ο Πρόεδρος του Επιμελητηρίου Δωδεκανήσου Γιάννης Πάππου υποστηρίζει από τα πρώτα χρόνια της θητείας του. Δύο ημέρες νωρίτερα, στις 24 Ιουνίου, κατά τη διάρκεια της κρίσιμης συνεδρίασης της Υποεπιτροπής Νησιωτικών Περιοχών της Βουλής με θέμα «Η συμβολή του εμπορίου στην ανάπτυξη των νησιωτικών περιοχών» υπό την προεδρία του βουλευτή Δωδεκανήσου Μάνου Κόνσολα, ο κ. Γιάννης Πάππου μιλώντας εκ μέρους 30.000 μελών του Επιμελητηρίου Δωδεκανήσου, έθεσε ξανά στο τραπέζι την πάγια θέση του για την ανάγκη εφαρμογής εξειδικευμένων πολιτικών για τα νησιά.
Όπως εξήγησε ο πρόεδρος του Επιμελητηρίου, η Ρόδος διαμόρφωσε την πρώτη κωδικοποιημένη ναυτική νομοθεσία εμπορικών συναλλαγών στην ιστορία, πάνω στην οποία χτίστηκε το σύγχρονο ευρωπαϊκό ναυτικό δίκαιο, ενώ το ειδικό καθεστώς αδασμολόγητου εμπορίου της μεταπολεμικής περιόδου ήταν αυτό που χρηματοδότησε τις πρώτες μεγάλες ξενοδοχειακές υποδομές σε Ρόδο και Κω. Το εμπόριο, δηλαδή, δεν ακολούθησε ποτέ τον τουρισμό στη Δωδεκάνησο, αλλά αντίθετα τον γέννησε.
Όταν το ιστορικό αυτό καθεστώς καταργήθηκε το 1982, η πολιτεία το αντικατέστησε με τους μειωμένους συντελεστές ΦΠΑ κατά 30%, ένα μέτρο που κράτησε ζωντανή την τοπική αγορά μέχρι το 2015, όταν η Ρόδος έχασε βίαια τους μειωμένους συντελεστές, με τα υπόλοιπα νησιά να ακολουθούν σταδιακά.
Ο κ. Γιάννης Πάππου στηλίτευσε τη βαθιά θεσμική αντίφαση που ακολούθησε, καθώς η Κως και η Λέρος εξαιρέθηκαν τότε από την κατάργηση όχι λόγω νησιωτικότητας, αλλά αποκλειστικά λόγω της ύπαρξης δομών μεταναστών. Μια συνταγματική υποχρέωση απέναντι στους νησιώτες συνδέθηκε έτσι αυθαίρετα με τη διαχείριση ενός τελείως άσχετου προβλήματος, αφήνοντας εκτεθειμένη την υπόλοιπη Δωδεκάνησο.
Τα στοιχεία που κατέθεσε ο Γιάννης Πάππου στο κοινοβούλιο αποτυπώνουν αυτή την οικονομική ασφυξία. Ο πρόεδρος ανέφερε συγκεκριμένα παραδείγματα, σημειώνοντας ότι στο Αγαθονήσι των 202 κατοίκων λειτουργούν σήμερα 7 εμπορικές επιχειρήσεις, στη Χάλκη σε 475 κατοίκους καταγράφονται 13, στο Καστελλόριζο με 584 κατοίκους δραστηριοποιούνται 19, στην Τήλο των 746 κατοίκων υπάρχουν 22 επιχειρήσεις, ενώ στην Αστυπάλαια με 1.376 κατοίκους λειτουργούν 56 επιχειρήσεις. Πρόκειται για πολύ μικρές εμπορικές επιχειρήσεις που κρατούν τα νησιά κατοικήσιμα 12μήνες τον χρόνο, οι οποίες όμως σήμερα πιέζονται ασφυκτικά κάτω από το βάρος του ενεργειακού κόστους. Είναι χαρακτηριστικό ότι οι τιμές των καυσίμων στα Δωδεκάνησα καταγράφουν αποκλίσεις που ξεκινούν από το 10% στη Ρόδο σε σχέση με την Αττική και εκτοξεύονται σε ακόμα υψηλότερα επίπεδα στα μικρότερα νησιά, επιβαρύνοντας αναλογικά κάθε προϊόν, κάθε υπηρεσία και κάθε τοπική οικογένεια.
Αντιπαραβάλλοντας αυτή την πραγματικότητα με την πρόσφατη επαναφορά των μειωμένων συντελεστών ΦΠΑ από την 1η Ιανουαρίου 2026 στα νησιά της Δωδεκανήσου πλην της Ρόδου, ο κ. Γιάννης Πάππου την αναγνώρισε μεν ως θετικό βήμα, αλλά ανέδειξε για ακόμα μια φορά την αδικία που συντελείται. Η εξαίρεση της Ρόδου μετατρέπει τη μεταρρύθμιση σε δώρο άδωρο, αφού πρόκειται για το οικονομικό κέντρο όλης της Δωδεκανήσου, το οποίο επωμίζεται το ίδιο κόστος λειτουργίας χωρίς καμία στήριξη.
Η διεκδίκηση του προέδρου του Επιμελητηρίου δεν σταμάτησε όμως στη Ρόδο. Ζήτησε ρητά την επέκταση των μειωμένων συντελεστών ΦΠΑ σε κάθε νησί της χώρας όπου το μέτρο δεν εφαρμόζεται ακόμη, θεωρώντας ότι η νησιωτικότητα δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται αποσπασματικά, νησί προς νησί, ανάλογα με τη στιγμιαία πολιτική σκοπιμότητα.
Στο ίδιο πλαίσιο, ζήτησε εκ νέου τη θεσμοθέτηση ειδικών φορολογικών ζωνών με στοχευμένα κίνητρα για τους μόνιμους κατοίκους και την πλήρη εξίσωση της Ρόδου, καθώς και ενισχυμένα μέτρα σε δύο βαθμίδες για τα νησιά κάτω των 4.000 κατοίκων, ώστε να ενταχθεί σε αυτά και η Πάτμος, η οποία σήμερα εξαιρείται αναπτυξιακών προγραμμάτων λόγω οριακής πληθυσμιακής υπέρβασης.
Η αναγκαιότητα των θέσεων αυτών έγινε εμφανής και κατά τη συζήτηση για το Μεταφορικό Ισοδύναμο, όπου αποκαλύφθηκε ότι οι ελλιπείς κρατικοί έλεγχοι οδήγησαν σε διασπάθιση χρήματος, αναγκάζοντας την ΑΑΔΕ να «παγώσει» τις πληρωμές για δύο και τρία χρόνια, τιμωρώντας τις συνεπείς επιχειρήσεις.
Η παρουσίαση του κ. Γιάννη Πάππου προκάλεσε την καθολική αποδοχή των παρισταμένων, με τον Γενικό Γραμματέα Εμπορίου Ναπολέοντα Μαραβέγια να συμφωνεί δημόσια ότι τα πολύ μικρά νησιά χρειάζονται ξεχωριστή πολιτική, τονίζοντας ότι το ζήτημα είναι καθαρά εθνικό και γεωστρατηγικό.
Η συνεδρίαση έκλεισε με τον πρόεδρο του Επιμελητηρίου Δωδεκανήσου κ. Γιάννη Πάππου να δέχεται τα συγχαρητήρια των παρισταμένων για τον τρόπο που ανέδειξε τα προβλήματα της νησιωτικότητας.
Η ευρωπαϊκή στροφή δίνει πλέον στην τοπική αγορά ένα επιχείρημα που ξεπερνά τα σύνορα του Αιγαίου. Το ερώτημα που μένει ανοιχτό δεν αφορά πια τη Δωδεκάνησο, αλλά την ίδια την Αθήνα, και το αν θα προλάβει να μεταφράσει σε εθνική πολιτική αυτό που η Ευρώπη ήδη αναγνωρίζει ως αυτονόητο.