Επιτροπή Ανταγωνισμού – Βρεφικό γάλα από «χρυσάφι»: Τιμή έως και 213% πιο ακριβή στην Ελλάδα σε σχέση με ευρωπαϊκές χώρες

Ένα είδος από­λυ­της ανά­γκης, το βρε­φι­κό γάλα, στην  πε­ρί­πτω­ση που επι­λέ­γε­ται το γάλα σε σκόνη ένα­ντι του μη­τρι­κού θη­λα­σμού, οι γο­νείς στην Ελ­λά­δα ανα­γκά­ζο­νται να το πλη­ρώ­νουν πραγ­μα­τι­κά «χρυ­σά­φι», με τη χώρα μας να έχει τις πιο υψη­λές τιμές στην Ευ­ρώ­πη!

Απο­κα­λυ­πτι­κά είναι τα στοι­χεία της συ­γκρι­τι­κής με­λέ­της που διε­νήρ­γη­σε το τμήμα Χαρ­το­γρά­φη­σης της Επι­τρο­πής Αντα­γω­νι­σμού. Συ­γκε­κρι­μέ­να, το γάλα πρώ­της και δεύ­τε­ρης βρε­φι­κής ηλι­κί­ας, δη­λα­δή 0-6 μηνών και 6-12 μηνών, το οποίο μά­λι­στα απο­τε­λεί τη μο­να­δι­κή τροφή (και πηγή λήψης νερού) για το βρέ­φος έως τους 4 πρώ­τους μήνες της ζωής του και βα­σι­κή τροφή του από 5 έως 8 μηνών, πω­λεί­ται στη χώρα μας έως και 213% ακρι­βό­τε­ρα απ’ ό,τι στη Σου­η­δία!

Όπως ανα­φέ­ρε­ται στο ση­με­ρι­νό Ενη­με­ρω­τι­κό Δελ­τίο της ανε­ξάρ­τη­της Αρχής, «οι δια­φο­ρές αυτές δύ­να­νται να οφεί­λο­νται σε δια­φο­ρε­τι­κές αι­τί­ες, χωρίς απα­ραι­τή­τως αυτές να αφο­ρούν στρε­βλώ­σεις του αντα­γω­νι­σμού».

Οι επι­χει­ρή­σεις

Οι επι­χει­ρή­σεις των οποί­ων τα προ­ϊ­ό­ντα πα­ρου­σιά­ζο­νται είναι α) Friesland Campina, β) Danone Nutricia, γ) Nestle, δ) Vian (ΒΙΑ­ΝΕΞ ΑΕ). Πιο συ­γκε­κρι­μέ­να, η Friesland Campina συμ­με­τέ­χει με τα προ­ϊ­ό­ντα Frisolac 1 (0-6) και Frisomel 2 (6-12). H Danone – Nutricia συμ­με­τέ­χει με το Almiron 1 (0- 6) και Almiron 2 (6-12) και Milupa 1 (0-6), Milupa 2 (6-12) (Milupa Aptamil (Ελ­λά­δα) = Milupa Milumil (Αυ­στρία)). Από τη Nestle εξε­τά­ζε­ται το NAN Optipro 1 (0-6) και το NAN Optipro 2 (6-12). Τέλος, από τη VIAN, η πα­ρου­σία της οποί­ας είναι μόνο στα φαρ­μα­κεία, πα­ρου­σιά­ζε­ται το Novalac 1 (0-6) και Novalac 2 (6-12).

Η πα­ρού­σα ανά­λυ­ση τιμών εστιά­ζει στο προ­ϊ­όν «βρε­φι­κό γάλα» και κα­τα­γρά­φει τις τιμές που πω­λού­νται τα προ­ϊ­ό­ντα αυτά στα ηλε­κτρο­νι­κά κα­τα­στή­μα­τα των δύο με­γα­λύ­τε­ρων σου­περ­μάρ­κετ ανά κρά­τος μέλος της Ευ­ρω­παϊ­κής Ένω­σης.

Λόγω της ιδιαι­τε­ρό­τη­τας του προ­ϊ­ό­ντος, λαμ­βά­νο­νται, επί­σης, τιμές και από ένα φαρ­μα­κείο με ηλε­κτρο­νι­κό κα­τά­στη­μα ανά χώρα ώστε να έχου­με πε­ρισ­σό­τε­ρα συ­γκρί­σι­μα στοι­χεία, δε­δο­μέ­νου ότι από προη­γού­με­νες με­λέ­τες της Επι­τρο­πής Αντα­γω­νι­σμού με­γά­λο μέρος των πω­λή­σε­ων βρε­φι­κού γά­λα­κτος πραγ­μα­το­ποιεί­ται και μέσω φαρ­μα­κεί­ων.

Η κα­τη­γο­ρία βρε­φι­κού γά­λα­κτος στην οποία εστιά­ζει η έρευ­να είναι 0 έως 6 μηνών και 6 έως 12 μηνών στην βα­σι­κή σειρά (εξαι­ρεί­ται δη­λα­δή η φόρ­μου­λα με extra χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά όπως βι­τα­μί­νες κ.α.), χάριν της ανα­γκαιό­τη­τας κα­τα­νά­λω­σης σε αυτές τις ηλι­κί­ες, στις πε­ρι­πτώ­σεις όπου επι­λέ­γε­ται το γάλα σε σκόνη ένα­ντι του μη­τρι­κού θη­λα­σμού.

«Η ανά­λυ­ση δεν δύ­να­ται να εντο­πί­σει στοι­χεία ποιο­τι­κής δια­φο­ράς με­τα­ξύ των δια­φο­ρε­τι­κών ετι­κε­τών γά­λα­κτος», όπως επι­ση­μαί­νε­ται.

Όπως και σε άλλα κα­τα­να­λω­τι­κά είδη που δια­τί­θε­νται από πο­λυ­ε­θνι­κές εται­ρί­ες, έτσι και στο βρε­φι­κό γάλα η ετι­κέ­τα αλ­λά­ζει από χώρα σε χώρα. Ως εκ τού­του, για την Danone Nutricia, εντο­πί­στη­καν ως ισο­δύ­να­μα τα προ­ϊ­ό­ντα Almiron (Ελ­λά­δα, Ισπα­νία), Aptamil Pronutra (Αυ­στρία, Βουλ­γα­ρία και αλλού), Nutrilon Advanced (Βέλ­γιο, Τσε­χία και αλλού), Aptamil Nutribiotik (Εσθο­νία και αλλού), Bebilon (Πο­λω­νία) και Gallia Calisma (Γαλ­λία). Για τη Nestlé, εντο­πί­στη­καν ως ισο­δύ­να­μα τα προ­ϊ­ό­ντα NAN Optipro (Ελ­λά­δα και αλλού), BEBA (Αυ­στρία, Τσε­χία και αλλού), NAN Pro (Φιν­λαν­δία και αλλού) και Nidal (Γαλ­λία). Για τις τιμές που ελή­φθη­σαν από τη Βουλ­γα­ρία, Τσε­χία, Δανία, Πο­λω­νία, Ρου­μα­νία και Σου­η­δία, έγινε με­τα­τρο­πή από τα εθνι­κά νο­μί­σμα­τα σε ευρώ.

Για όλες τις χώρες από τις οποί­ες ελή­φθη­σαν τιμές, έγινε στάθ­μι­ση αυτών με τον δεί­κτη Comparative Price Level (μηνός Σε­πτεμ­βρί­ου) που δη­μο­σιεύ­ει ο ΟΟΣΑ λαμ­βά­νο­ντας ως τιμή βάσης την Ελ­λά­δα (=100), ενώ η σύ­γκρι­ση γί­νε­ται στην τιμή που προ­κύ­πτει για 100 γραμ­μά­ρια προ­ϊ­ό­ντος.

Οι χώρες για τις οποί­ες πραγ­μα­το­ποιεί­ται η σύ­γκρι­ση τιμών, αφε­νός είχαν δια­θέ­σι­μο στην αγορά το αντί­στοι­χο προ­ϊ­όν, αφε­τέ­ρου υπήρ­χε δια­θέ­σι­μος από τον ΟΟΣΑ ο αντί­στοι­χος δεί­κτης στάθ­μι­σης. Αυτό συ­νε­πά­γε­ται ότι, ενώ έχει γίνει λήψη τιμών, δεν συ­μπε­ρι­λή­φθη­καν στην τε­λι­κή σύ­γκρι­ση η Βουλ­γα­ρία, η Κρο­α­τία, η Κύ­προς, η Μάλτα και η Ρου­μα­νία.

Για κάθε μια από τις δύο κα­τη­γο­ρί­ες βρε­φι­κού γά­λα­κτος πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­καν τρεις τι­μο­λη­ψί­ες εντός του Νο­εμ­βρί­ου 2023, ήτοι την 1η Νο­εμ­βρί­ου, στις 20 Νο­εμ­βρί­ου και στις 30 Νο­εμ­βρί­ου, στα ίδια σου­περ­μάρ­κετ και φαρ­μα­κεία.

Η ανά­λυ­ση έδει­ξε ότι δεν υπάρ­χει ομοιο­γέ­νεια στην πα­ρου­σία των ετι­κε­τών στις χώρες μέλη της Ευ­ρω­παϊ­κής Ένω­σης. Για συ­γκε­κρι­μέ­νες ετι­κέ­τες έχου­με πε­ρισ­σό­τε­ρα δια­θέ­σι­μα στοι­χεία σε σύ­γκρι­ση με άλλες. Πιο συ­γκε­κρι­μέ­να, για την εται­ρεία Friesland-Campina και το γάλα Frisolac 0-6 και Frisomel 6-12 έχου­με συ­γκρί­σι­μες τιμές μόνο από τρεις χώρες (Ελ­λά­δα, Λε­το­νία, Λι­θουα­νία). Για τα βρε­φι­κά γά­λα­τα-φόρ­μου­λα Almiron 0-6 και 6-12 μηνών της Danone- Nutricia έχου­με συ­γκρί­σι­μα στοι­χεία από 17 χώρες μέλη της ΕΕ, ενώ για το Milupa 0-6 και 6-12 μηνών της ίδιας εται­ρεί­ας, έχου­με συ­γκρί­σι­μα στοι­χεία μόνο από δύο χώρες.

Για το NAN 0-6 και 6-12 μηνών της Nestlé έχου­με τιμές από 15 χώρες μέλη της ΕΕ ενώ για το Novalac 0-6 και 6-12 της ΒΙΑ­ΝΕΞ ΑΕ έχου­με στοι­χεία μόνο από πέντε χώρες.

Πώς δια­μορ­φώ­νο­νται οι τιμές

Τα απο­τε­λέ­σμα­τα της τι­μο­λη­ψί­ας δεί­χνουν την Ελ­λά­δα να είναι η χώρα με τις πιο υψη­λές τιμές (συ­μπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νου του ΦΠΑ) στα εξε­τα­ζό­με­να είδη φόρ­μου­λας στην ΕΕ. Στο Frisolac 0-6 και Frisomel 6-12 οι τιμές στην Ελ­λά­δα είναι από 32% έως 53% υψη­λό­τε­ρα σε σχέση με τη χα­μη­λό­τε­ρη τιμή που εντο­πί­ζε­ται στη Λε­το­νία.

Στην Ελ­λά­δα, η χα­μη­λό­τε­ρη τιμή για το Frisolac 0-6 εντο­πί­ζε­ται σε φαρ­μα­κείο με ηλε­κτρο­νι­κό κα­τά­στη­μα ενώ πε­ρί­που η ίδια τιμή εντο­πί­ζε­ται σε σου­περ­μάρ­κετ της Λι­θουα­νί­ας.

Η έρευ­να για το Almiron 0-6 (Danone- Nutricia) έδει­ξε ότι οι τιμές στην Ελ­λά­δα είναι από 144% έως 171% πάνω από τη χα­μη­λό­τε­ρη τιμή που εντο­πί­ζε­ται στο Βέλ­γιο. Το Almiron 6-12 (Danone- Nutricia) στην Ελ­λά­δα πω­λεί­ται από 78% έως 136% υψη­λό­τε­ρα από την χα­μη­λό­τε­ρη τιμή για το προ­ϊ­όν που εντο­πί­ζε­ται στο Βέλ­γιο και την Ολ­λαν­δία.

Τα γά­λα­τα Milupa 0-6 και 6-12 (Danone – Nutricia) στην Ελ­λά­δα απο­κλί­νουν από 102% – 114% από την Αυ­στρία που απο­τε­λεί και τη μο­να­δι­κή χώρα που εντο­πί­ζε­ται η ετι­κέ­τα.

Το βρε­φι­κό γάλα ΝΑΝ 0-6 (Nestlé), στην Ελ­λά­δα, απο­κλί­νει από 167% έως 213% από την χα­μη­λό­τε­ρη τιμή που εντο­πί­ζε­ται σε Φιν­λαν­δία και Σου­η­δία. Κατ’ αντι­στοι­χία, η τιμή για το ΝΑΝ 6 12 (Nestlé) στην Ελ­λά­δα είναι από 146% έως 197% πιο υψηλή από την χα­μη­λό­τε­ρη τιμή που εντο­πί­ζε­ται στη Γαλ­λία.

Τέλος, στην Ελ­λά­δα, το Novalac 0-6 και 6-12 για το οποίο έχου­με συ­γκρί­σι­μα στοι­χεία από τα φαρ­μα­κεία πέντε χωρών (Αυ­στρία, Γαλ­λία, Γερ­μα­νία, Ελ­λά­δα, Ιτα­λία), είναι ακρι­βό­τε­ρο από 140% έως 173% σε σχέση με την χα­μη­λό­τε­ρη τιμή η οποία εντο­πί­ζε­ται στην Ιτα­λία.

Και στις τρεις τι­μο­λη­ψί­ες, οι τιμές στην Ελ­λά­δα πα­ρα­μέ­νουν στα­θε­ρές, ενώ στην ΕΕ εμ­φα­νί­ζουν μι­κρές με­τα­βο­λές σε ορι­σμέ­νες μόνο χώρες.

Σε κάθε μία από τις δύο κα­τη­γο­ρί­ες φόρ­μου­λας (0-6 μηνών και 6-12 μηνών) οι τιμές στα σού­περ­μαρ­κετ πα­ρου­σιά­ζουν μι­κρές απο­κλί­σεις με­τα­ξύ των δια­φο­ρε­τι­κών ετι­κε­τών. Το προ­ϊ­όν βρε­φι­κό γάλα Frisolac και Frisomel της Friesland Campina εμ­φα­νί­ζει την υψη­λό­τε­ρη τιμή ανά 100 γραμ­μά­ρια προ­ϊ­ό­ντος με­τα­ξύ των άλλων ετι­κε­τών της ίδιας κα­τη­γο­ρί­ας, αλλά έχει τη μι­κρό­τε­ρη πο­σο­στιαία από­κλι­ση από τη χα­μη­λό­τε­ρη τιμή που εντο­πί­ζε­ται σε άλλη χώρα μέλος της ΕΕ.

Επί­σης, δια­τί­θε­ται μόνο από τη μία από τις δύο με­γα­λύ­τε­ρες αλυ­σί­δες σου­περ­μάρ­κετ στη χώρα. Αντί­θε­τα, τα βρε­φι­κά γά­λα­τα Almiron (Danone- Nutricia) και NAN (Nestlé), αν και εμ­φα­νί­ζουν ελά­χι­στα χα­μη­λό­τε­ρη τιμή από το προ­ϊ­όν της Friesland Campina, πα­ρου­σιά­ζουν ως επί το πλεί­στον πο­σο­στά από­κλι­σης από τη χα­μη­λό­τε­ρη τιμή στην ΕΕ άνω του 130% ενώ φτά­νουν έως και 203%.

Πηγή ΟΤ