Επιμένει η ακρίβεια στα τρόφιμα

την παρά­ταση μέχρι το τέλος του τρέ­χο­ντος έτους τόσο του «καλα­θιού του νοι­κο­κυ­ριού» όσο και του πλαφόν στο περι­θώ­ριο κέρδους σε τρόφιμα και καύσιμα ανα­κοί­νωσε χθες το υπουρ­γείο Ανά­πτυ­ξης, μέτρα τα οποία αμφό­τερα έληγαν κανο­νικά χθες. Αυτή η κίνηση επι­βε­βαιώ­νει αν μη τι άλλο τις πλη­ρο­φο­ρίες ότι στα στοι­χεία που θα ανα­κοι­νώ­σει η Ελλη­νική Στα­τι­στική Αρχή στις 7 Ιουλίου για τον Γενικό Δείκτη Τιμών Κατα­να­λωτή ο πλη­θω­ρι­σμός των τρο­φί­μων θα δια­τη­ρεί­ται σε υψηλά επίπεδα, πιθανόν για ακόμη ένα μήνα σε διψήφιο ποσοστό, ενώ σε αυτήν αντα­να­κλώ­νται επίσης οι εκτι­μή­σεις για αργή απο­κλι­μά­κωση των τιμών στη συγκε­κρι­μένη κατη­γο­ρία των προ­ϊ­ό­ντων. Αλλωστε και στην ενδιά­μεση έκθεση για τη νομι­σμα­τική πολι­τική που δημο­σιο­ποί­ησε χθες η Τράπεζα της Ελλάδος ανα­φέ­ρε­ται χαρα­κτη­ρι­στικά ότι η απο­κλι­μά­κωση του πλη­θω­ρι­σμού των ειδών δια­τρο­φής ανα­μέ­νε­ται να είναι αργή. Υπό αυτό το πρίσμα, η χθεσινή εκτί­μηση της Eurostat για πλη­θω­ρι­σμό 2,7% στην Ελλάδα τον Ιούνιο (από 2,8% τον Μάιο) είναι μόνο εν μέρει ενθαρ­ρυ­ντική. Ειδικά, μάλιστα, καθώς η συνε­χι­ζό­μενη ακρί­βεια προ­κα­λεί σημα­ντική κάμψη των πωλή­σεων στο λια­νε­μπό­ριο.

Η παρά­ταση θα θεσμο­θε­τη­θεί με διάταξη που θα περι­λαμ­βά­νε­ται σε ένα από τα πρώτα νομο­σχέ­δια τα οποία θα κατα­θέ­σει στη νέα Βουλή η κυβέρ­νηση. Η διάταξη θα προ­βλέ­πει ανα­δρο­μική ισχύ των δύο μέτρων, έτσι ώστε να καλυ­φθεί το διά­στημα που μεσο­λα­βεί από σήμερα, 1η Ιουλίου, μέχρι την ψήφισης αυτής της νέας διά­τα­ξης και τη δημο­σί­ευσή της στην Εφη­με­ρίδα της Κυβερ­νή­σεως.

Η ανα­δρο­μική ισχύς απαι­τεί­ται να προ­βλε­φθεί κυρίως για το μέτρο του πλαφόν στα περι­θώ­ρια κέρδους, διότι σε δια­φο­ρε­τική περί­πτωση δεν υπάρχει η νομική βάση για την επιβολή προ­στί­μων από τις αρμό­διες ελεγ­κτι­κές υπη­ρε­σίες σε περί­πτωση δια­πί­στω­σης σχε­τι­κών παρα­βά­σεων.

Σημειώ­νε­ται ότι το μονα­δικό εργα­λείο που δια­θέ­τει αυτή τη στιγμή η κυβέρ­νηση, εάν ήθελε να ισχύσει τυπικά από σήμερα η παρά­ταση των δύο μέτρων, είναι η πράξη νομο­θε­τι­κού περιε­χο­μέ­νου, καθώς πρό­κει­ται για μέτρα που έχουν θεσμο­θε­τη­θεί με νόμο και δεν μπορεί να υπάρξει παρά­τασή τους με απλή υπουρ­γική απόφαση. Σε καμία περί­πτωση, ωστόσο, δεν θα ήθελε από την πρώτη στιγμή η κυβέρ­νηση να κατα­φύ­γει σε ένα τόσο «βαρύ» νομο­θε­τικό εργα­λείο, επι­σή­μα­ναν στην «Κ» αρμό­διες πηγές.

«Το “καλάθι” έχει κου­ρά­σει και τον κατα­να­λωτή. Με διοι­κη­τικό τρόπο όλες οι αλυ­σί­δες επεν­δύ­ουν σημα­ντικά σε παροχές σε συγκε­κρι­μέ­νες κατη­γο­ρίες προ­ϊ­ό­ντων. Το γεγονός ότι η κερ­δο­φο­ρία του κλάδου είναι περιο­ρι­σμένη δεν επι­τρέ­πει να επεν­δύ­ουν όπως θα ήθελαν σε παροχές σε άλλες κατη­γο­ρίες προ­ϊ­ό­ντων, ανα­λό­γως με το προφίλ των κατα­να­λω­τών που έχει κάθε αλυσίδα. Εδώ δημιουρ­γεί­ται μια στρέ­βλωση», επι­σή­μανε μιλώ­ντας στην «Κ» ο κ. Από­στο­λος Πεταλάς, γενικός διευ­θυ­ντής της νεο­σύ­στα­της Ενωσης Σούπερ Μάρκετ Ελλάδας, προ­σθέ­το­ντας χαρα­κτη­ρι­στικά: «Το μέτρο κλείνει επτά μήνες και με την παρά­ταση μοιάζει πλέον τακτικό αντί για έκτακτο». Ο ίδιος, βεβαίως, τόνισε ότι «εφόσον η κυβέρ­νηση το ζήτησε, οι αλυ­σί­δες θα το εφαρ­μό­σουν».

Αξίζει να υπεν­θυ­μί­σουμε ότι στην αρχική γνω­μο­δό­τησή της για το «καλάθι του νοι­κο­κυ­ριού» τον περα­σμένο Νοέμ­βριο η Επι­τροπή Αντα­γω­νι­σμού είχε υπο­στη­ρί­ξει μεταξύ άλλων ότι «παρά τις στρε­βλώ­σεις του αντα­γω­νι­σμού, οι οποίες δύνα­νται να προ­κλη­θούν από το μέτρο, αυτό κρί­νε­ται ανα­λο­γικό ενόψει της παρού­σης δύσκο­λης συγκυ­ρίας για τους κατα­να­λω­τές και δεδο­μέ­νης της προ­σω­ρι­νό­τη­τάς του έως 31.3.2023». Σημειω­τέον, η παρά­ταση που ανα­κοι­νώ­θηκε χθες είναι η δεύτερη, καθώς το μέτρο αντί να λήξει στο τέλος Μαρτίου παρα­τά­θηκε μέχρι τις 30 Ιουνίου.

Οι τιμές στα είδη δια­τρο­φής παρα­μέ­νουν υψηλές συνο­λικά στην Ευρω­ζώνη, με τον πλη­θω­ρι­σμό των τρο­φί­μων να εκτι­μά­ται από τη Eurostat ότι τον Ιούνιο δια­μορ­φώ­θηκε σε 11,7%. Ανα­λυ­τικά στοι­χεία για κάθε χώρα δεν είναι ακόμη δια­θέ­σιμα.

Η συνέ­χιση της ακρί­βειας έχει άμεση επί­πτωση στην κατα­να­λω­τική ζήτηση, όπως μαρ­τυ­ρούν τα στοι­χεία που ανα­κοί­νωσε χθες η Ελλη­νική Στα­τι­στική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ) για την εξέλιξη των πωλή­σεων στο λια­νε­μπό­ριο. Ο συνο­λι­κός τζίρος αυξή­θηκε τον Απρίλιο του 2023 σε σύγκριση με τον Απρίλιο του 2022 μόλις κατά 1,3%, με τον όγκο πωλή­σεων (κύκλος εργα­σιών σε στα­θε­ρές τιμές) να υπο­χω­ρεί κατά 5,2% σε ετήσια βάση. Σημειώ­νε­ται ότι το Πάσχα πέρυσι και φέτος γιορ­τά­στηκε τον Απρίλιο με μόλις μία εβδο­μάδα διαφορά.

Μείωση του όγκου πωλή­σεων κατα­γρά­φε­ται, μάλιστα, σε όλες τις επι­μέ­ρους βασικές κατη­γο­ρίες του λια­νε­μπο­ρίου, με εξαί­ρεση τα πρα­τή­ρια καυ­σί­μων (αύξηση κατά 1,2% σε ετήσια βάση).

Στα σούπερ μάρκετ η μείωση του όγκου πωλή­σεων ήταν τον Απρίλιο 5,5%, με την αύξηση του τζίρου να είναι 5,3%, καθαρά δηλαδή πλη­θω­ρι­στική. Ανάλογη ήταν η εικόνα και στα λοιπά κατα­στή­ματα τρο­φί­μων, με αύξηση του τζίρου κατά 5,4% και μείωση του δείκτη όγκου κατά 3,9%. Μειω­μέ­νος κατά 3,7% ήταν ο όγκος πωλή­σεων στην ένδυση – υπόδηση, με τον τζίρο να κατα­γρά­φει αύξηση 1,7%.

Πηγή kathimerini.gr