ΙΝΣΕΤΕ – ΣΕΤΚΕ: Φορολογία, κόστος και έλλειψη προσωπικού «πνίγουν» τον κλάδο των ενοικιαζόμενων δωματίων

Αντι­μέ­τω­πος με ένα ολο­έ­να και πιο πιε­στι­κό πε­ρι­βάλ­λον βρί­σκε­ται ο κλά­δος των ενοι­κια­ζό­με­νων δω­μα­τί­ων, καθώς η φο­ρο­λο­γία, το αυ­ξη­μέ­νο κό­στος και η έλ­λει­ψη προ­σω­πι­κού δο­κι­μά­ζουν την αντο­χή των μι­κρών του­ρι­στι­κών επι­χει­ρή­σε­ων, σύμ­φω­να με έρευ­να του ΙΝ­ΣΕ­ΤΕ-ΣΕΤΚΕ.

ΙΝ­ΣΕ­ΤΕ-ΣΕΤΚΕ: Μι­κρές επι­χει­ρή­σεις με πε­ριο­ρι­σμέ­νο προ­σω­πι­κό

Αυτές είναι οι τρεις βα­σι­κές προ­κλή­σεις που αντι­με­τω­πί­ζουν οι μι­κρό­τε­ρες του­ρι­στι­κές επι­χει­ρή­σεις στην κα­τη­γο­ρία των ενοι­κια­ζό­με­νων δω­μα­τί­ων, με τις επι­χει­ρή­σεις ει­δι­κά στην ηπει­ρω­τι­κή χώρα να προ­τάσ­σουν επι­πλέ­ον τα ζη­τή­μα­τα της χα­μη­λής ζή­τη­σης και του αντα­γω­νι­σμού από τις online πλατ­φόρ­μες.

Την απο­τύ­πω­ση της τρέ­χου­σας κα­τά­στα­σης επι­χει­ρεί η τε­λευ­ταία «Έρευ­να Επι­χει­ρη­μα­τι­κού Κλί­μα­τος στα Του­ρι­στι­κά Κα­τα­λύ­μα­τα (Μέλη Σ.Ε.Τ.Κ.Ε.)» που πραγ­μα­το­ποί­η­σε το ΙΝ­ΣΕ­ΤΕ, με τη συμ­με­το­χή 702 επι­χει­ρή­σε­ων τον Νο­έμ­βριο του 2025.

Η έρευ­να ανα­δει­κνύ­ει τις τά­σεις σε του­ρι­στι­κές επι­χει­ρή­σεις μι­κρού με­γέ­θους, στις οποί­ες σχε­δόν 2 στις 3 (64%) απα­σχο­λούν μόλις 1-2 ερ­γα­ζό­με­νους, ένα 31% απα­σχο­λεί 3-5 ερ­γα­ζο­μέ­νους και μόλις το 4% πάνω από 6 ερ­γα­ζο­μέ­νους.

Φο­ρο­λο­γία και κό­στος στην κο­ρυ­φή των προ­βλη­μά­των

Ανα­λυ­τι­κό­τε­ρα, τρεις στις τέσ­σε­ρις επι­χει­ρή­σεις (75%) δη­λώ­νουν ότι πιέ­ζο­νται από τη φο­ρο­λο­γία, η οποία απο­τε­λεί το ση­μα­ντι­κό­τε­ρο εμπό­διο σε εθνι­κό επί­πε­δο, με ιδιαί­τε­ρα υψηλά πο­σο­στά σε Βό­ρειο Αι­γαίο (87%), Δω­δε­κά­νη­σα (85%) και Κρήτη (78%). Ακο­λου­θεί η Πε­λο­πόν­νη­σος (78%), η Αν. Μα­κε­δο­νία και Θράκη (77%) και τα Ιόνια Νησιά (77%).

Ως δεύ­τε­ρο κρί­σι­μο εμπό­διο εντο­πί­ζε­ται το αυ­ξη­μέ­νο λει­τουρ­γι­κό κό­στος σε πο­σο­στό 72%, με ιδιαί­τε­ρα υψη­λές τιμές σε Θεσ­σα­λία και Κυ­κλά­δες σε πο­σο­στό και στις δύο πε­ρι­πτώ­σεις στο 90%, ακο­λου­θεί η Κρήτη με 86%, τα Δω­δε­κά­νη­σα με 85% και η Πε­λο­πόν­νη­σος (83%), ενώ υψηλά πο­σο­στά ση­μειώ­νο­νται και στα Ιόνια Νησιά (73%) και στο Βό­ρειο Αι­γαίο (70%).

Η έλ­λει­ψη προ­σω­πι­κού κα­τα­γρά­φε­ται ως ση­μα­ντι­κό πρό­βλη­μα σε πο­σο­στό 52%, με κο­ρυ­φαία έντα­ση στην Κε­ντρι­κή Μα­κε­δο­νία (94%) και υψηλά πο­σο­στά στις Κυ­κλά­δες (70%), στην Στε­ρεά Ελ­λά­δα (56%) και με 54% στην Ήπει­ρο και στα Δω­δε­κά­νη­σα.

Η χα­μη­λή ζή­τη­ση εμ­φα­νί­ζε­ται συ­νο­λι­κά σε χα­μη­λό­τε­ρο επί­πε­δο (12%), ωστό­σο απο­τε­λεί ιδιαί­τε­ρα έντο­νο ζή­τη­μα στη Δυ­τι­κή Ελ­λά­δα (67%) και στη Στε­ρεά Ελ­λά­δα (44%) και αντί­στοι­χα συμ­βαί­νει και με τον αντα­γω­νι­σμό από online πλατ­φόρ­μες που επί­σης πα­ρα­μέ­νει δευ­τε­ρεύ­ον θέμα σε εθνι­κό επί­πε­δο (17%), αλλά εμ­φα­νί­ζε­ται εντο­νό­τε­ρα σε Ήπει­ρο (38%) και Κε­ντρι­κή Μα­κε­δο­νία (38%) καθώς και στη Δυ­τι­κή Ελ­λά­δα (33%).

Ο συν­δυα­σμός αυτών των πα­ρα­γό­ντων δεν απο­τε­λεί μια συ­γκυ­ρια­κή κα­τά­στα­ση αλλά δια­μορ­φώ­νει ένα πιε­στι­κό πε­ρι­βάλ­λον λει­τουρ­γί­ας για τις μι­κρές επι­χει­ρή­σεις του κλά­δου που εν δυ­νά­μει μπο­ρεί να οξυν­θεί λόγω των γε­ω­πο­λι­τι­κών εξε­λί­ξε­ων.

Αξί­ζει επί­σης, να ση­μειω­θεί ότι τα ευ­ρή­μα­τα της πα­ρού­σας έρευ­νας συ­νά­δουν με τις δια­πι­στώ­σεις πρό­σφα­των με­λε­τών του ΙΝ­ΣΕ­ΤΕ για τη φο­ρο­λο­γι­κή αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τα, σύμ­φω­να με τις οποί­ες τα κα­τα­λύ­μα­τα στην Ελ­λά­δα επι­βα­ρύ­νο­νται συ­γκρι­τι­κά πε­ρισ­σό­τε­ρο ένα­ντι αντα­γω­νι­στι­κών χωρών, επη­ρε­ά­ζο­ντας ιδιαί­τε­ρα τη βιω­σι­μό­τη­τα των μι­κρό­τε­ρων και λι­γό­τε­ρο ισχυ­ρών επι­χει­ρή­σε­ων, αλλά και την αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τα τους συ­νο­λι­κά.

Ισχυ­ρός προ­σα­να­το­λι­σμός στις διε­θνείς αγο­ρές

Ως προς τις αγο­ρές που εξυ­πη­ρε­τούν, συ­νο­λι­κά, τα εν λόγω κα­τα­λύ­μα­τα εμ­φα­νί­ζουν σαφή προ­σα­να­το­λι­σμό προς το εξω­τε­ρι­κό αφού, σε εθνι­κό επί­πε­δο, το 65% δη­λώ­νει ότι εξυ­πη­ρε­τεί κυ­ρί­ως πε­λά­τες από το εξω­τε­ρι­κό, το 8% επι­κε­ντρώ­νε­ται στην ελ­λη­νι­κή αγορά, ενώ το 27% εξυ­πη­ρε­τεί εξί­σου πε­λά­τες από το εξω­τε­ρι­κό και την Ελ­λά­δα. Τα στοι­χεία ανα­δει­κνύ­ουν την κυ­ριαρ­χία της διε­θνούς ζή­τη­σης, αλλά και την ύπαρ­ξη ση­μα­ντι­κής με­ρί­δας κα­τα­λυ­μά­των με μικτό προ­σα­να­το­λι­σμό. Σε εθνι­κό επί­πε­δο, οι βα­σι­κό­τε­ρες αγο­ρές προ­έ­λευ­σης πε­λα­τών από το εξω­τε­ρι­κό είναι η Γερ­μα­νία (43%), το Ηνω­μέ­νο Βα­σί­λειο (40%) και η Ιτα­λία (38%) ενώ ακο­λου­θούν η Ρου­μα­νία (31%), η Γαλ­λία (23%), η Βουλ­γα­ρία (22%) και η Σερ­βία (22%).

Πέραν των με­γά­λων δυ­τι­κο­ευ­ρω­παϊ­κών αγο­ρών, οι αγο­ρές των Βαλ­κα­νί­ων εμ­φα­νί­ζουν ισχυ­ρή πα­ρου­σία ανά­με­σα στην πε­λα­τεία των ενοι­κια­ζό­με­νων δω­μα­τί­ων σε ορι­σμέ­νες Πε­ρι­φέ­ρειες, με χα­ρα­κτη­ρι­στι­κή πε­ρί­πτω­ση την Αν. Μα­κε­δο­νία & Θράκη, όπου ξε­χω­ρί­ζουν η Ρου­μα­νία (88%), η Βουλ­γα­ρία (85%), η Σερ­βία (67%) και η Τουρ­κία (63%), καθώς και την Κε­ντρι­κή Μα­κε­δο­νία, όπου κα­τα­γρά­φο­νται υψηλά πο­σο­στά από Σερ­βία (47%), Ρου­μα­νία (34%) και Βό­ρεια Μα­κε­δο­νία (38%). Η στό­χευ­ση αυτών των αγο­ρών μέσω μιας συ­νε­κτι­κής στρα­τη­γι­κής μπο­ρεί να ενι­σχύ­σει τη ζή­τη­ση στις λι­γό­τε­ρο του­ρι­στι­κές πε­ριο­χές.

Ση­μα­ντι­κό κομ­μά­τι των πε­λα­τών επω­φε­λεί­ται από τη χρήση προ­γραμ­μά­των κοι­νω­νι­κού του­ρι­σμού που εμ­φα­νί­ζει έντο­νες δια­φο­ρο­ποι­ή­σεις ανά Πε­ρι­φέ­ρεια. Σε αρ­κε­τές Πε­ρι­φέ­ρειες κα­τα­γρά­φε­ται πλειο­ψη­φι­κή χρήση με­τα­ξύ των πε­λα­τών από Ελ­λά­δα, ενώ σε άλλες είναι μη­δε­νι­κή, υπο­δη­λώ­νο­ντας δια­φο­ρε­τι­κό προ­φίλ εγ­χώ­ριας ζή­τη­σης και δια­φο­ρε­τι­κό βαθμό αξιο­ποί­η­σης των σχε­τι­κών προ­γραμ­μά­των.

Μέση τιμή και έσοδα με ση­μα­ντι­κές απο­κλί­σεις με­τα­ξύ Πε­ρι­φε­ρειών

Σε εθνι­κό επί­πε­δο, η μέση τε­λι­κή τιμή πώ­λη­σης ανά δια­νυ­κτέ­ρευ­ση το 2025 δια­μορ­φώ­θη­κε στα 126€ για την υψηλή πε­ρί­ο­δο και στα 78€ για τη χα­μη­λή, επι­βε­βαιώ­νο­ντας σαφή επο­χι­κή δια­φο­ρο­ποί­η­ση στις τιμές. Ει­δι­κό­τε­ρα:

• Οι υψη­λό­τε­ρες μέσες τιμές στην υψηλή πε­ρί­ο­δο κα­τα­γρά­φη­καν στα Ιόνια Νησιά (177€) και ακο­λού­θη­σαν Ατ­τι­κή (134€) και Κρήτη (122€)

• Στη χα­μη­λή πε­ρί­ο­δο, οι υψη­λό­τε­ρες τιμές εμ­φα­νί­στη­καν επί­σης στα Ιόνια Νησιά (105€) ενώ υψηλά επί­πε­δα κα­τα­γρά­φο­νται στην Κρήτη (87€) και στην Ατ­τι­κή (87€)

• Οι χα­μη­λό­τε­ρες μέσες τιμές εντο­πί­στη­καν στην υψηλή πε­ρί­ο­δο στη Θεσ­σα­λία (76€) και στη Στε­ρεά Ελ­λά­δα (79€), ενώ στη χα­μη­λή πε­ρί­ο­δο η χα­μη­λό­τε­ρη τιμή κα­τα­γρά­φη­καν στην Κε­ντρι­κή Μα­κε­δο­νία (48€) (ακο­λου­θεί Στε­ρεά Ελ­λά­δα 53€)

Εν γένει, οι Πε­ρι­φέ­ρειες με την ισχυ­ρό­τε­ρη του­ρι­στι­κή δυ­να­μι­κή (Ιόνια, Κρήτη, Ατ­τι­κή) δια­τή­ρη­σαν τις υψη­λό­τε­ρες τιμές και εμ­φά­νι­σαν ελα­φρώς πιο αι­σιό­δο­ξες ή στα­θε­ρές προ­ο­πτι­κές, ενώ πε­ριο­χές που βα­σί­ζο­νται πε­ρισ­σό­τε­ρο στον εγ­χώ­ριο του­ρι­σμό, όπως η Δυ­τι­κή και Στε­ρεά Ελ­λά­δα, εξέ­φρα­σαν με­γα­λύ­τε­ρη ανη­συ­χία για τη μελ­λο­ντι­κή τους κερ­δο­φο­ρία.

Με αφορ­μή τη δη­μο­σί­ευ­ση της έρευ­νας, ο Πρό­ε­δρος του ΙΝ­ΣΕ­ΤΕ, κ. Γιώρ­γος Βερ­νί­κος, επε­σή­μα­νε ότι: «Τα ευ­ρή­μα­τα επι­βε­βαιώ­νουν αυτό που γνω­ρί­ζου­με στην πράξη. Οι προ­κλή­σεις είναι υπαρ­κτές τόσο στο μα­κρο­πε­ρι­βάλ­λον, όσο και στην κα­θη­με­ρι­νό­τη­τα των επι­χει­ρή­σε­ων. Οι δε μι­κρές του­ρι­στι­κές επι­χει­ρή­σεις της χώρας στη­ρί­ζουν τον τομέα, αλλά λει­τουρ­γούν υπό συν­θή­κες πί­ε­σης. Χρεια­ζό­μα­στε ένα στο­χευ­μέ­νο πλαί­σιο στή­ρι­ξης που θα ανα­γνω­ρί­ζει την ιδιαι­τε­ρό­τη­τά τους, αλλά και τις πε­ρι­φε­ρεια­κές ανι­σό­τη­τες. Με όχημα τη σω­ρευ­μέ­νη τε­χνο­γνω­σία και πα­ρα­κο­λου­θώ­ντας τις διε­θνείς εξε­λί­ξεις, στο ΙΝ­ΣΕ­ΤΕ ερ­γα­ζό­μα­στε συ­στη­μα­τι­κά για την στή­ρι­ξή τους.

Πα­ράλ­λη­λα, ο Πρό­ε­δρος της ΣΕΤΚΕ , κ. Πα­να­γιώ­της Το­κού­ζης συ­μπλή­ρω­σε ότι: «Η πα­ρού­σα έρευ­να απο­τυ­πώ­νει με σα­φή­νεια τις πο­λυ­διά­στα­τες προ­κλή­σεις που αντι­με­τω­πί­ζουν οι μι­κρές του­ρι­στι­κές επι­χει­ρή­σεις και ιδίως ο κλά­δος των ενοι­κια­ζό­με­νων δω­μα­τί­ων, ο οποί­ος απο­τε­λεί θε­με­λιώ­δη πυ­λώ­να της ελ­λη­νι­κής φι­λο­ξε­νί­ας. Η υψηλή φο­ρο­λο­γι­κή επι­βά­ρυν­ση, το διαρ­κώς αυ­ξα­νό­με­νο λει­τουρ­γι­κό κό­στος και η έντο­νη έλ­λει­ψη αν­θρώ­πι­νου δυ­να­μι­κού συν­θέ­τουν ένα ιδιαί­τε­ρα πιε­στι­κό πε­ρι­βάλ­λον λει­τουρ­γί­ας, θέ­το­ντας σε δο­κι­μα­σία τη βιω­σι­μό­τη­τα των επι­χει­ρή­σε­ων. Κα­θί­στα­ται, συ­νε­πώς, επι­τα­κτι­κή η ανά­γκη υιο­θέ­τη­σης στο­χευ­μέ­νων πο­λι­τι­κών που θα ενι­σχύ­σουν την αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τα του κλά­δου, θα στη­ρί­ξουν ου­σια­στι­κά τις μι­κρές μο­νά­δες και θα δια­σφα­λί­σουν τη συ­νέ­χι­ση της ποιο­τι­κής του­ρι­στι­κής εμπει­ρί­ας στη χώρα μας».

Πηγή: ot.gr