Με τσάπες και φτυάρια εθελοντές ανοίγουν ξανά τον δρόμο του νερού στο Ροδίνι εκεί όπου οι αρμόδιοι απουσιάζουν

• Πε­ρί­που 20 έως 30 πο­λί­τες κάθε ηλι­κί­ας κα­θά­ρι­σαν την Κυ­ρια­κή φραγ­μέ­να αυ­λά­κια και πε­ρά­σμα­τα κοντά στην εί­σο­δο του πάρ­κου και απο­κα­τέ­στη­σαν ένα τμήμα της ροής προς την κοίτη του ρέ­μα­τος. Η δράση της ομά­δας ΡΟ­ΔΟ­Νέ­ΟΝ φέρ­νει ξανά στο προ­σκή­νιο την ει­κό­να πα­ρα­μέ­λη­σης ενός χώρου με φυ­σι­κή και ιστο­ρι­κή αξία

«Πρέ­πει να βρού­με νερό, σκάψε κι άλλο». Με αυτή την απλή, σχε­δόν πρα­κτι­κή φράση επι­λέ­γει να συ­μπυ­κνώ­σει την εμπει­ρία της ημέ­ρας ένα μέλος της πρω­το­βου­λί­ας «Πο­λί­τες για μια Πρά­σι­νη Ρόδο», που βρέ­θη­κε την Κυ­ρια­κή 11 Οκτω­βρί­ου 2026 στο Πάρκο του Ρο­δι­νιού. Εκεί, εθε­λο­ντές και πο­λί­τες κάθε ηλι­κί­ας αφιέ­ρω­σαν ώρες ολό­κλη­ρες για να κά­νουν με τα χέρια τους μια δου­λειά που είχε μεί­νει στην άκρη εδώ και καιρό.

Την κι­νη­το­ποί­η­ση ορ­γά­νω­σε η εθε­λο­ντι­κή ομάδα ΡΟ­ΔΟ­Νέ­ΟΝ. Τα προ­βλή­μα­τα του πάρ­κου δεν λύ­θη­καν, και κα­νείς από όσους συμ­με­τεί­χαν δεν ισχυ­ρί­ζε­ται κάτι τέ­τοιο. Η ει­κό­να όμως πο­λι­τών που περ­νούν την Κυ­ρια­κή τους σκά­βο­ντας σε έναν ιστο­ρι­κό χώρο πρα­σί­νου της πόλης λέει πολλά για την απου­σία συ­στη­μα­τι­κής φρο­ντί­δας από όσους έχουν τη θε­σμι­κή ευ­θύ­νη του.

Στα αυ­λά­κια κοντά στην εί­σο­δο

Κύ­ριος στό­χος της δρά­σης ήταν ο κα­θα­ρι­σμός των αυ­λα­κιών, των κου­νε­τών όπως ονο­μά­ζο­νται, ώστε να απο­κα­τα­στα­θεί η διέ­λευ­ση του νερού προς την κοίτη του ρέ­μα­τος. Πα­ράλ­λη­λα κα­θα­ρί­στη­κε ένα τμήμα κοντά στην εί­σο­δο, έγινε ξε­χορ­τά­ρια­σμα και δια­νοί­χθη­καν πε­ρά­σμα­τα για τον πε­ρί­πα­το σε όποια ση­μεία κρί­θη­κε απα­ραί­τη­το.

Η ερ­γα­σία πε­ριο­ρί­στη­κε στο κομ­μά­τι που βρί­σκε­ται λίγα μόλις μέτρα από τον χώρο στάθ­μευ­σης και δεν έφτα­σε στην απέ­να­ντι όχθη.

Το απο­τέ­λε­σμα, πά­ντως, δεν ήταν αμε­λη­τέο. Οι εθε­λο­ντές κα­τά­φε­ραν να ανοί­ξουν ξανά ένα ση­μείο της δια­δρο­μής του νερού που ήταν φραγ­μέ­νο εδώ και καιρό.

Η δου­λειά κρά­τη­σε πε­ρί­που 4 με 5 ώρες, με ένα διά­λειμ­μα για νερό και κου­βέ­ντα. Το τέλος το όρισε το χρο­νι­κό όριο της συ­νά­ντη­σης και όχι η ολο­κλή­ρω­ση του έργου, το οποίο, όπως πα­ρα­δέ­χο­νται οι ίδιοι, δεν τε­λειώ­νει εκεί που θα ήθε­λαν.

Από ζευ­γά­ρια σε ομά­δες των 7

Παν­τζά­κια ση­κω­μέ­να, κα­πέ­λα κα­τε­βα­σμέ­να, κε­φά­λια σκυμ­μέ­να πάνω από τσά­πες, τσου­γκρά­νες και φτυά­ρια.

Οι εθε­λο­ντές ξε­κί­νη­σαν δου­λεύ­ο­ντας ανά 2 και στην πο­ρεία οι ομά­δες με­γά­λω­σαν, φτά­νο­ντας τα 4, τα 5, τα 6 και τα 7 άτομα. Κά­ποιος έσκα­βε, κά­ποιος απο­μά­κρυ­νε ό,τι εμπό­δι­ζε τη ροή, κά­ποιος έδει­χνε πού έπρε­πε να συ­νε­χι­στεί η προ­σπά­θεια. Και σιγά σιγά το νερό άρ­χι­σε να βρί­σκει ξανά τον δρόμο του, ένα βήμα πιο κάτω κάθε φορά.

Το πάρκο δεν ήταν άδειο. Εκτός από όσους συμ­με­τεί­χαν στη δράση, πε­ρί­που 30 έως 50 ακόμη άν­θρω­ποι το επι­σκέ­φθη­καν κατά τη διάρ­κεια εκεί­νων των ωρών. Ένας χώρος, δη­λα­δή, που οι πο­λί­τες εξα­κο­λου­θούν να επι­λέ­γουν για τη βόλτα τους, παρά την κα­τά­στα­ση στην οποία βρί­σκε­ται.

Ένας χώρος που μοιά­ζει να μην ανή­κει σε κα­νέ­ναν

Οι ίδιοι οι εθε­λο­ντές χα­ρα­κτη­ρί­ζουν το Ρο­δί­νι εγκα­τα­λε­λειμ­μέ­νο πάρκο. Ένας τέ­τοιος χώρος, ση­μειώ­νουν, εύ­κο­λα αντι­με­τω­πί­ζε­ται ως κάτι που δεν μας αφορά πια. Πολύ δυ­σκο­λό­τε­ρο είναι να απο­φα­σί­σει κα­νείς ότι τον αφορά αρ­κε­τά ώστε να δια­θέ­σει κάτι δικό του, είτε πρό­κει­ται για χρόνο είτε για χρή­μα­τα.

Το γε­γο­νός ότι ένα τμήμα της ροής έμενε φραγ­μέ­νο για με­γά­λο διά­στη­μα, μέχρι να το ανοί­ξουν με τσά­πες απλοί πο­λί­τες, δεί­χνει κα­θα­ρά ότι η τα­κτι­κή συ­ντή­ρη­ση του πάρ­κου δεν λει­τουρ­γεί όπως θα έπρε­πε. Πότε έγινε η τε­λευ­ταία ορ­γα­νω­μέ­νη πα­ρέμ­βα­ση από τις αρ­μό­διες υπη­ρε­σί­ες δεν διευ­κρι­νί­ζε­ται. Βέ­βαιο είναι ότι το κενό ήρθαν να το κα­λύ­ψουν, έστω και σε μικρή κλί­μα­κα, άν­θρω­ποι χωρίς καμία υπο­χρέ­ω­ση πέρα από τη διά­θε­σή τους να προ­σφέ­ρουν.

Στις παύ­σεις ανά­με­σα στις δου­λειές, οι συ­ζη­τή­σεις άνοι­ξαν σε πιο ευρύ πεδίο.

Οι συμ­με­τέ­χο­ντες μί­λη­σαν για την αξία της γει­το­νιάς, για την ανά­λη­ψη ευ­θύ­νης σε ατο­μι­κό και συλ­λο­γι­κό επί­πε­δο και για την ανά­γκη μιας κουλ­τού­ρας αλ­λη­λο­ϋ­πο­στή­ρι­ξης απέ­να­ντι στα κοινά προ­βλή­μα­τα του νη­σιού. Η συμ­με­το­χή, όπως το­νί­ζουν, δεν εξα­ντλεί­ται στη δια­τύ­πω­ση μιας άπο­ψης. Προ­ϋ­πο­θέ­τει να βρει ο κα­θέ­νας τον τρόπο να συμ­βά­λει, με τον χρόνο, τις γνώ­σεις και τις δυ­να­τό­τη­τες που δια­θέ­τει.

Η «φύση» δεν μπο­ρεί να είναι άλ­λο­θι

Η πρω­το­βου­λία απορ­ρί­πτει τη λο­γι­κή ότι «ένα πάρκο ανή­κει στη φύση» ως εξή­γη­ση για την αδρά­νεια. Κατά την άποψή της, η φράση αυτή λει­τουρ­γεί πε­ρισ­σό­τε­ρο ως ευ­και­ρία για υπεκ­φυ­γή και απο­ποί­η­ση ευ­θύ­νης.

Η προ­στα­σία της φύσης, υπο­στη­ρί­ζει, δεν ση­μαί­νει ότι ένας χώρος αφή­νε­ται στο έλεος του χρό­νου, ιδίως όταν πρό­κει­ται για έναν ιστο­ρι­κό τόπο όπως το Πάρκο του Ρο­δι­νιού και τα ελ­λη­νι­στι­κά τα­φι­κά μνη­μεία της ευ­ρύ­τε­ρης πε­ριο­χής.

Η πα­ρου­σία των μνη­μεί­ων προσ­δί­δει στο ζή­τη­μα και πο­λι­τι­στι­κή διά­στα­ση. Η πα­ρα­μέ­λη­ση δεν αφορά απλώς έναν χώρο ανα­ψυ­χής, αλλά ένα πεδίο με ιστο­ρι­κό απο­τύ­πω­μα, η φρο­ντί­δα του οποί­ου δεν μπο­ρεί να με­τα­φέ­ρε­ται στους ώμους εθε­λο­ντών.

Το πάρκο, ση­μειώ­νει η πρω­το­βου­λία, μπο­ρεί να δια­τη­ρή­σει τον φυ­σι­κό του χα­ρα­κτή­ρα χωρίς να πα­ρα­μέ­νει πα­ρα­με­λη­μέ­νο, και τα μνη­μεία μπο­ρούν να ανα­δει­χθούν μέσα σε αυτό. Το ζη­τού­με­νο είναι να ξε­χω­ρί­σει κα­νείς τι πρέ­πει να προ­στα­τευ­θεί, τι χρειά­ζε­ται φρο­ντί­δα και πού μπο­ρεί να γίνει πα­ρέμ­βα­ση με σε­βα­σμό τόσο στη φύση όσο και στα μνη­μεία.

Κοινό μέ­τω­πο και πρό­γραμ­μα δρά­σε­ων

Σύμ­φω­να με την πρω­το­βου­λία «Πο­λί­τες για μια Πρά­σι­νη Ρόδο», η ομάδα ΡΟ­ΔΟ­Νέ­ΟΝ είναι ανοι­χτή στη συ­νερ­γα­σία και έχει ήδη εκ­φρά­σει τη διά­θε­ση να στη­ρί­ξει τις δρά­σεις της για το Ρο­δί­νι. Θα ακο­λου­θή­σει ανα­λυ­τι­κό πρό­γραμ­μα με τις δρά­σεις και τις εκ­δη­λώ­σεις του μήνα για το πρά­σι­νο της πόλης και ιδιαί­τε­ρα για το πάρκο. Το μή­νυ­μα είναι να δοθεί συ­νέ­χεια σε όσα ξε­κι­νούν, αντί για χει­ρο­κρό­τη­μα μόνο τη στιγ­μή που ανά­βουν τα πυ­ρο­τε­χνή­μα­τα.

Η αντα­πό­κρι­ση των πο­λι­τών ήταν θε­τι­κή. Πολ­λοί έσπευ­σαν να συγ­χα­ρούν τους εθε­λο­ντές και δή­λω­σαν δια­θέ­σι­μοι για επό­με­νες προ­σπά­θειες.

Ένας σχο­λια­στής ζή­τη­σε έγκυ­ρη και τα­κτι­κή ενη­μέ­ρω­ση πριν από κάθε δράση, ώστε να αυ­ξη­θεί η συμ­με­το­χή, ενώ μια πο­λί­τισ­σα ανέ­φε­ρε ότι κατά και­ρούς μα­ζεύ­ει μόνη της σκου­πί­δια στο πάρκο, χωρίς να γνω­ρί­ζει για τη συ­γκε­κρι­μέ­νη κι­νη­το­ποί­η­ση. Η διά­θε­ση, όπως φαί­νε­ται, υπάρ­χει. Εκεί­νο που συχνά λεί­πει είναι η έγκαι­ρη ενη­μέ­ρω­ση.

Η δράση της Κυ­ρια­κής ήταν ένα μικρό βήμα. Έδει­ξε όμως τι μπο­ρεί να συμ­βεί όταν άν­θρω­ποι συ­να­ντιού­νται με διά­θε­ση να προ­σφέ­ρουν, και ανέ­δει­ξε ταυ­τό­χρο­να πόσα μέ­νουν να γί­νουν. Οι εθε­λο­ντές έκα­ναν το δικό τους κομ­μά­τι. Το αν η προ­σπά­θειά τους θα βρει συ­νέ­χεια και από εκεί­νους που έχουν τη θε­σμι­κή ευ­θύ­νη για το Ρο­δί­νι και τα μνη­μεία του πα­ρα­μέ­νει, προς το παρόν, το με­γά­λο ζη­τού­με­νο.