Ακτοπλοΐα: Σε αναζήτηση 100 εκατ. για την κάλυψη του κόστους καυσίμων την χειμερινή σεζόν

Η εκτί­να­ξη του κό­στους των καυ­σί­μων στην ακτο­πλο­ΐα σε επί­πε­δα άνω των 700 εκατ. ευρώ, από πε­ρί­που 400 εκατ. ευρώ σε φυ­σιο­λο­γι­κές συν­θή­κες, «απει­λεί» τις συν­δέ­σεις με τα νησιά και τη συ­νέ­χεια της εξυ­πη­ρέ­τη­σης των ανα­γκών της νη­σιω­τι­κής οι­κο­νο­μί­ας, καθώς ο κλά­δος ει­σέρ­χε­ται σε έναν από τους δυ­σκο­λό­τε­ρους χει­μώ­νες των τε­λευ­ταί­ων ετών.

Στο τρα­πέ­ζι βρί­σκο­νται δια­φο­ρε­τι­κές επι­λο­γές, από μειώ­σεις ή ελα­φρύν­σεις στα λι­με­νι­κά τέλη και άλλες επι­βα­ρύν­σεις μέχρι την αξιο­ποί­η­ση των δυ­να­το­τή­των που πα­ρέ­χει το ευ­ρω­παϊ­κό πλαί­σιο κρα­τι­κών ενι­σχύ­σε­ων

Όπως εξη­γεί ο πρό­ε­δρος του Συν­δέ­σμου Επι­χει­ρή­σε­ων Επι­βα­τη­γού Ναυ­τι­λί­ας, Διο­νύ­σης Θε­ο­δω­ρά­τος, ένα δρο­μο­λό­γιο Ρα­φή­να–Μύ­κο­νος, από πε­ρί­που 19.000 ευρώ τον Ια­νουά­ριο, κο­στί­ζει σή­με­ρα πε­ρί­που 40.000 ευρώ, ενώ στη γραμ­μή Πει­ραιάς–Ρόδος, μέσω Πά­τμου, Λέρου και Κω, το κό­στος έχει αυ­ξη­θεί από πε­ρί­που 100.000 σε 200.000 ευρώ.

Μπρο­στά σε αυτή την πίεση, ο υπουρ­γός Ναυ­τι­λί­ας Βα­σί­λης Κι­κί­λιας, σε συ­νερ­γα­σία με το οι­κο­νο­μι­κό επι­τε­λείο και τους εκ­προ­σώ­πους της ακτο­πλο­ΐ­ας, ανα­ζη­τεί πα­ρεμ­βά­σεις που θα πε­ριο­ρί­σουν μέρος του πρό­σθε­του κό­στους και θα δια­σφα­λί­σουν ότι η νη­σιω­τι­κή Ελ­λά­δα θα συ­νε­χί­σει να εξυ­πη­ρε­τεί­ται κα­νο­νι­κά και τους μήνες χα­μη­λής ζή­τη­σης.

Όπως εκτι­μά­ται ει­δι­κά για τη χει­μει­νή σεζόν το πρό­σθε­το κό­στος καυ­σί­μων για τα επι­βα­τι­κά οχη­μα­τα­γω­γά πλοία ανέρ­χε­ται σε 100 εκατ. ευρώ.

Στο τρα­πέ­ζι βρί­σκο­νται δια­φο­ρε­τι­κές επι­λο­γές, από μειώ­σεις ή ελα­φρύν­σεις στα λι­με­νι­κά τέλη και άλλες επι­βα­ρύν­σεις μέχρι την αξιο­ποί­η­ση των δυ­να­το­τή­των που πα­ρέ­χει το ευ­ρω­παϊ­κό πλαί­σιο κρα­τι­κών ενι­σχύ­σε­ων. Με­τα­ξύ αυτών εξε­τά­ζε­ται και το προ­σω­ρι­νό πλαί­σιο METSAF της Ευ­ρω­παϊ­κής Ένω­σης, το οποίο δίνει τη δυ­να­τό­τη­τα, υπό συ­γκε­κρι­μέ­νες προ­ϋ­πο­θέ­σεις, κά­λυ­ψης έως και του 70% του πρό­σθε­του ενερ­γεια­κού κό­στους μέσω επι­δό­τη­σης.

Το ζή­τη­μα απο­κτά ιδιαί­τε­ρη βα­ρύ­τη­τα όσο πλη­σιά­ζει ο χει­μώ­νας. Η θε­ρι­νή κί­νη­ση και οι υψη­λές πλη­ρό­τη­τες υπο­χω­ρούν, όμως η ανά­γκη με­τα­κί­νη­σης των νη­σιω­τών, με­τα­φο­ράς εμπο­ρευ­μά­των και δια­τή­ρη­σης της σύν­δε­σης των νη­σιών με την ηπει­ρω­τι­κή χώρα πα­ρα­μέ­νει αμε­τά­βλη­τη. Σε αυτή την πε­ρί­ο­δο γί­νε­ται πε­ρισ­σό­τε­ρο από ποτέ εμ­φα­νές ότι οι προ­σι­τές δω­δε­κά­μη­νες συν­δέ­σεις και η βιω­σι­μό­τη­τα των ακτο­πλοϊ­κών επι­χει­ρή­σε­ων δεν είναι αντι­κρουό­με­νοι στό­χοι, αλλά δύο προ­ϋ­πο­θέ­σεις που πρέ­πει να συ­νυ­πάρ­χουν.

ΕΠΑΝΤ: Η ακτο­πλο­ΐα εξα­σφα­λί­σει τη γε­ω­γρα­φι­κή συ­νέ­χιεα της χώρας

Στην ίδια κα­τεύ­θυν­ση κι­νεί­ται και η Τε­λι­κή Έκ­θε­ση της Επι­τρο­πής Αντα­γω­νι­σμού για την ακτο­πλο­ΐα, η δη­μο­σιο­ποί­η­ση της οποί­ας συ­νέ­πε­σε με τη νέα ενερ­γεια­κή πίεση στον κλάδο. Η Επι­τρο­πή υπο­γραμ­μί­ζει ότι η ακτο­πλο­ΐα δεν έχει μόνο οι­κο­νο­μι­κή διά­στα­ση, αλλά επι­τε­λεί κρί­σι­μη κοι­νω­νι­κή και εδα­φι­κή λει­τουρ­γία. Σε μια χώρα με εκτε­τα­μέ­νο νη­σιω­τι­κό χώρο, η ακτο­πλοϊ­κή σύν­δε­ση απο­τε­λεί βα­σι­κή προ­ϋ­πό­θε­ση για τη γε­ω­γρα­φι­κή συ­νέ­χεια, την πρό­σβα­ση των κα­τοί­κων σε υπη­ρε­σί­ες και τη δια­τή­ρη­ση της οι­κο­νο­μι­κής και κοι­νω­νι­κής ζωής των νη­σιών.

Η Έκ­θε­ση προ­σφέ­ρει, πα­ράλ­λη­λα, πλού­σιο υλικό στον υπουρ­γό Ναυ­τι­λί­ας Βα­σί­λη Κι­κί­λια για τη δια­μόρ­φω­ση μιας συ­νο­λι­κό­τε­ρης πο­λι­τι­κής. Η ακτο­πλο­ΐα δεν είναι μια συ­νη­θι­σμέ­νη αγορά. Είναι ταυ­τό­χρο­να οι­κο­νο­μι­κή δρα­στη­ριό­τη­τα και υπη­ρε­σία δη­μο­σί­ου συμ­φέ­ρο­ντος, στην οποία συν­δέ­ο­νται ο αντα­γω­νι­σμός, οι τιμές, τα λι­μά­νια, η χρη­μα­το­δό­τη­ση, η ανα­νέ­ω­ση του στό­λου και η πρά­σι­νη με­τά­βα­ση.

Η θέση του ΣΕΕΝ

Ο Σύν­δε­σμος Επι­χει­ρή­σε­ων Επι­βα­τη­γού Ναυ­τι­λί­ας (ΣΕΕΝ) εκτι­μά ότι η Τε­λι­κή Έκ­θε­ση, σε σχέση με την Εν­διά­με­ση, κι­νεί­ται πε­ρισ­σό­τε­ρο προς μια συ­νο­λι­κή προ­σέγ­γι­ση του συ­στή­μα­τος της ακτο­πλο­ΐ­ας.

Όπως δη­λώ­νει ο πρό­ε­δρος του ΣΕΕΝ, Διο­νύ­σης Θε­ο­δω­ρά­τος, «η Τε­λι­κή Έκ­θε­ση της Επι­τρο­πής Αντα­γω­νι­σμού απο­τε­λεί μια ση­μα­ντι­κή και ου­σια­στι­κή ερ­γα­σία για την ελ­λη­νι­κή ακτο­πλο­ΐα.

Ιδιαί­τε­ρα θε­τι­κό είναι ότι η συ­ζή­τη­ση δεν πε­ριο­ρί­ζε­ται πλέον μόνο στις τιμές και στον αντα­γω­νι­σμό, αλλά ανα­γνω­ρί­ζει τη συ­νο­λι­κή και ιδιαί­τε­ρη λει­τουρ­γία της ακτο­πλο­ΐ­ας για τη νη­σιω­τι­κή χώρα, τη συν­δε­σι­μό­τη­τα, την κοι­νω­νι­κή και εδα­φι­κή συ­νο­χή, τη δη­μό­σια υπη­ρε­σία, τις λι­με­νι­κές υπο­δο­μές και την ανά­γκη ανα­νέ­ω­σης του στό­λου και πρά­σι­νης με­τά­βα­σης.

Για εμάς στον ΣΕΕΝ, το κρί­σι­μο επό­με­νο βήμα είναι αυτές οι δια­πι­στώ­σεις της Επι­τρο­πής να με­τα­τρα­πούν σε συ­γκε­κρι­μέ­νη και μα­κρο­πρό­θε­σμη εθνι­κή πο­λι­τι­κή.

Η Ελ­λά­δα χρειά­ζε­ται ένα βιώ­σι­μο ακτο­πλοϊ­κό σύ­στη­μα που να εξα­σφα­λί­ζει ταυ­τό­χρο­να επαρ­κή και ποιο­τι­κή εξυ­πη­ρέ­τη­ση των νη­σιών, υγιή αντα­γω­νι­σμό και οι­κο­νο­μι­κή βιω­σι­μό­τη­τα των επι­χει­ρή­σε­ων».

Η με­γά­λη πρό­κλη­ση της επο­χι­κό­τη­τας

Κομ­βι­κό στοι­χείο είναι η δια­φο­ρε­τι­κό­τη­τα των αγο­ρών. Άλλες είναι οι συν­θή­κες στις του­ρι­στι­κές γραμ­μές υψη­λής ζή­τη­σης, άλλες στις πορ­θμεια­κές συν­δέ­σεις και δια­φο­ρε­τι­κές στις γραμ­μές μι­κρών νη­σιών που πρέ­πει να λει­τουρ­γούν δώ­δε­κα μήνες τον χρόνο.

Εδώ ακρι­βώς βρί­σκε­ται ένα από τα με­γα­λύ­τε­ρα προ­βλή­μα­τα του κλά­δου. Το κα­λο­καί­ρι τα πλοία μπο­ρούν να λει­τουρ­γούν με υψη­λές πλη­ρό­τη­τες, ενώ τον χει­μώ­να η ζή­τη­ση υπο­χω­ρεί δρα­στι­κά, χωρίς να μειώ­νο­νται αντί­στοι­χα τα στα­θε­ρά έξοδα. Μι­σθο­δο­σία, καύ­σι­μα, συ­ντή­ρη­ση, ασφά­λι­ση, λι­με­νι­κές χρε­ώ­σεις και χρη­μα­το­οι­κο­νο­μι­κό κό­στος εξα­κο­λου­θούν να επι­βα­ρύ­νουν τις εται­ρεί­ες.

Η Τε­λι­κή Έκ­θε­ση ανα­γνω­ρί­ζει την επο­χι­κό­τη­τα ως βα­σι­κό διαρ­θρω­τι­κό χα­ρα­κτη­ρι­στι­κό της αγο­ράς και τη συν­δέ­ει με τη δομή του κό­στους και τις οι­κο­νο­μί­ες κλί­μα­κας. Αυτό έχει ιδιαί­τε­ρη ση­μα­σία για τις δω­δε­κά­μη­νες συν­δέ­σεις, όπου η οι­κο­νο­μι­κή λει­τουρ­γία μιας γραμ­μής δεν μπο­ρεί να κρί­νε­ται μόνο με τα δε­δο­μέ­να του Ιου­λί­ου και του Αυ­γού­στου.

Η δη­μό­σια υπη­ρε­σία

Σε αυτό το πλαί­σιο εντάσ­σε­ται και ο ρόλος των δη­μό­σιων υπη­ρε­σιών. Λόγω της γε­ω­γρα­φί­ας, της ύπαρ­ξης μι­κρών και απο­μα­κρυ­σμέ­νων νη­σιών και της πε­ριο­ρι­σμέ­νης εμπο­ρι­κό­τη­τας ορι­σμέ­νων γραμ­μών, υπάρ­χουν συν­δέ­σεις που δεν μπο­ρούν να στη­ρι­χθούν απο­κλει­στι­κά στις δυ­νά­μεις της αγο­ράς.

Το πραγ­μα­τι­κό ερώ­τη­μα, επο­μέ­νως, δεν είναι «αγορά ή κρα­τι­κή πα­ρέμ­βα­ση», αλλά πού και με ποιον τρόπο πρέ­πει να λει­τουρ­γούν συ­μπλη­ρω­μα­τι­κοί μη­χα­νι­σμοί δη­μό­σιας υπη­ρε­σί­ας, ώστε κα­νέ­να νησί να μη μένει απο­κομ­μέ­νο.

Λι­μά­νια, στό­λος και πραγ­μα­τι­κό κό­στος

Ση­μα­ντι­κό μέρος της συ­ζή­τη­σης αφορά και τις λι­με­νι­κές υπο­δο­μές. Πε­ριο­ρι­σμέ­νη χω­ρη­τι­κό­τη­τα, τε­χνι­κές ελ­λεί­ψεις και λι­με­νι­κές χρε­ώ­σεις μπο­ρούν να επη­ρε­ά­σουν τόσο το κό­στος όσο και τις δυ­να­τό­τη­τες ανά­πτυ­ξης νέων υπη­ρε­σιών.

Την ίδια ώρα, η πρά­σι­νη με­τά­βα­ση δη­μιουρ­γεί νέες ανά­γκες. Το ETS, το FuelEU Maritime, οι επεν­δύ­σεις σε νέα πλοία και οι με­τα­σκευ­ές του υφι­στά­με­νου στό­λου προ­σθέ­τουν ση­μα­ντι­κές επι­βα­ρύν­σεις.

Γι’ αυτό και η συ­ζή­τη­ση για τις τιμές των ει­σι­τη­ρί­ων δεν μπο­ρεί να γί­νε­ται απο­κομ­μέ­νη από το πραγ­μα­τι­κό κό­στος. Καύ­σι­μα, μι­σθο­δο­σία, ETS, FuelEU Maritime, λι­με­νι­κά τέλη, συ­ντή­ρη­ση, χρη­μα­το­δό­τη­ση και ανα­νέ­ω­ση στό­λου συν­θέ­τουν την τε­λι­κή ει­κό­να.

Η με­γά­λη πρό­κλη­ση πλέον για την κυ­βέρ­νη­ση είναι να με­τα­τρέ­ψει αυτές τις δια­πι­στώ­σεις σε πο­λι­τι­κή: να εξα­σφα­λί­σει ότι τα πλοία θα συ­νε­χί­σουν να τα­ξι­δεύ­ουν και τον χει­μώ­να, οι νη­σιώ­τες θα έχουν προ­σι­τές συν­δέ­σεις και οι επι­χει­ρή­σεις θα μπο­ρούν να πα­ρα­μέ­νουν βιώ­σι­μες, ενώ ταυ­τό­χρο­να θα προ­χω­ρή­σει ένα μα­κρο­χρό­νιο σχέ­διο ανα­νέ­ω­σης του στό­λου και ανα­βάθ­μι­σης των λι­μα­νιών.

Πηγή: ot.gr