Κτηματολόγιο: Ψηφιακό «ξεμπλοκάρισμα» για ακίνητα με λάθη στον χάρτη

Σε νέα ψηφιακή τροχιά εισέρχεται από τις 18 Σεπτεμβρίου η διόρθωση των γεωμετρικών στοιχείων των ακινήτων, μία από τις πιο δύσκολες και χρονοβόρες εκκρεμότητες του Ελληνικού Κτηματολογίου.

Πρόκειται για τις περιπτώσεις στις οποίες ο κτηματολογικός χάρτης δεν αποτυπώνει σωστά τη θέση, τα όρια, το σχήμα ή το εμβαδόν μιας ιδιοκτησίας. Αστοχίες που μπορούν να μπλοκάρουν μια μεταβίβαση, μια γονική παροχή ή δωρεά, αλλά και την έκδοση οικοδομικής άδειας, ιδίως όταν η διόρθωση επηρεάζει όμορα ακίνητα και προκαλεί διαφωνίες μεταξύ ιδιοκτητών.

Με απόφαση που έλαβε χθες, Πέμπτη, το Διοικητικό Συμβούλιο του Ελληνικού Κτηματολογίου καθόρισε τις προδιαγραφές λειτουργίας της νέας ηλεκτρονικής διαδικασίας. Σε δύο εβδομάδες, η υποβολή των σχετικών αιτήσεων μεταφέρεται στην ψηφιακή πλατφόρμα «metavoles», καταργώντας για τη συγκεκριμένη κατηγορία διορθώσεων τις διαδικασίες που εφαρμόζονται σήμερα.

Το νέο σύστημα καλείται να διαχειριστεί περισσότερες από 11.500 εκκρεμείς υποθέσεις αποκλίσεων γεωμετρικών στοιχείων. Στόχος είναι όλα τα στάδια, από την κατάθεση της αίτησης και του τοπογραφικού διαγράμματος έως την εξέταση τυχόν αντιρρήσεων και την έκδοση της απόφασης, να συγκεντρωθούν σε έναν ενιαίο ηλεκτρονικό φάκελο.

Πώς θα υποβάλλεται η αίτηση
Στην πλατφόρμα θα εισέρχεται με τους προσωπικούς κωδικούς Taxisnet ο ιδιοκτήτης, άλλο φυσικό ή νομικό πρόσωπο που διαθέτει έννομο συμφέρον ή εξουσιοδοτημένος εκπρόσωπός του.

Την ηλεκτρονική υποβολή θα μπορεί να αναλάβει και ο μηχανικός που έχει εξουσιοδοτηθεί από τον ιδιοκτήτη και έχει συντάξει το Διάγραμμα Γεωμετρικών Μεταβολών. Πρόκειται για το τεχνικό έγγραφο που αποτυπώνει την υφιστάμενη κατάσταση και προσδιορίζει με ακρίβεια τις αλλαγές που ζητείται να περάσουν στον κτηματολογικό χάρτη.

Για το διάγραμμα θα εκδίδεται Κωδικός Ηλεκτρονικού Διαγράμματος, ο οποίος θα συνοδεύει την αίτηση. Με την οριστική κατάθεση, το αίτημα θα λαμβάνει αυτομάτως αριθμό πρωτοκόλλου και θα καταχωρίζεται στο πληροφοριακό σύστημα και στα κτηματολογικά φύλλα των ακινήτων που ενδέχεται να επηρεάζονται από τη διόρθωση.

Η πλατφόρμα θα ελέγχει την πληρότητα και την ορθότητα των υποβληθέντων στοιχείων, ενώ κάθε ενέργεια θα καταγράφεται στον ηλεκτρονικό φάκελο. Με αυτόν τον τρόπο θα δημιουργείται ένα πλήρες ψηφιακό ίχνος, από την αρχική αίτηση έως την οριστική απόφαση και την ενσωμάτωσή της στον κτηματολογικό χάρτη.

Μεταβατική περίοδος με δικαστικό επιμελητή
Όπως αναφέρουν αρμόδιες πηγές, η έναρξη της πλατφόρμας δεν σημαίνει, πάντως, ότι ολόκληρη η διαδικασία θα γίνει αυτομάτως ψηφιακή από την πρώτη ημέρα. Στο αρχικό στάδιο προβλέπεται ένα μεικτό μοντέλο, καθώς ορισμένες από τις απαιτούμενες κοινοποιήσεις θα συνεχίσουν να πραγματοποιούνται εκτός συστήματος.

Μέχρι να εκδοθεί η απόφαση του υπουργού Ψηφιακής Διακυβέρνησης που θα πιστοποιεί ότι η πλατφόρμα είναι τεχνικά και λειτουργικά έτοιμη για αυτοματοποιημένες ψηφιακές κοινοποιήσεις, η αρχική ενημέρωση των ιδιοκτητών που ενδέχεται να θίγονται θα γίνεται μέσω δικαστικού επιμελητή. Το σχετικό κόστος θα επιβαρύνει τον αιτούντα.

Η αίτηση και η διαχείριση του φακέλου θα γίνονται επομένως ηλεκτρονικά, αλλά ένα κρίσιμο τμήμα της επικοινωνίας με τους όμορους ιδιοκτήτες θα παραμείνει προσωρινά στην παλαιά διαδικασία. Μετά την αρχική κοινοποίηση, η ενημέρωση για την έκδοση της απόφασης θα αποστέλλεται με ηλεκτρονικό ταχυδρομείο στον αιτούντα και σε όσους επηρεαζόμενους ιδιοκτήτες έχουν δηλώσει συναίνεση ή έχουν υποβάλει αντίρρηση.

Ο λόγος περνά και στον γείτονα
Οι πιο σύνθετες περιπτώσεις είναι εκείνες στις οποίες η μετακίνηση ενός ορίου ή η αλλαγή του εμβαδού επηρεάζει τη γειτονική ιδιοκτησία ή τα δικαιώματα άλλων συνιδιοκτητών. Σε αυτές τις υποθέσεις, η διόρθωση δεν θα μπορεί να προχωρήσει χωρίς προηγούμενη ενημέρωση όσων ενδέχεται να θιγούν.

Ο αιτών θα είναι υποχρεωμένος να κοινοποιήσει το αίτημά του στους επηρεαζόμενους ιδιοκτήτες εντός 20 ημερών από την υποβολή του. Εκείνοι θα διαθέτουν προθεσμία 30 ημερών από την κοινοποίηση για να καταθέσουν ηλεκτρονικά την αντίρρησή τους μέσω της ίδιας πλατφόρμας.

Η διαφωνία θα πρέπει να είναι πλήρως αιτιολογημένη και θα μπορεί να συνοδεύεται από τοπογραφικά διαγράμματα, τίτλους ιδιοκτησίας ή άλλα τεχνικά και νομικά στοιχεία. Όποιος υποβάλει αντίρρηση θα εντάσσεται στον ηλεκτρονικό φάκελο και θα ενημερώνεται μέσω email για την εξέλιξη της υπόθεσης.

Ποιοι θα αποφασίζουν
Την εξέταση των αιτημάτων θα αναλαμβάνουν μηχανικοί που απασχολούνται στο Ελληνικό Κτηματολόγιο είτε ως υπάλληλοι είτε με συμβάσεις μίσθωσης έργου και διαθέτουν την ιδιότητα του Πιστοποιημένου Μηχανικού Κτηματολογίου.

Κάθε απόφαση θα εκδίδεται σε ψηφιακό αρχείο PDF και θα φέρει ηλεκτρονική υπογραφή. Η έντυπη εκτύπωσή της θα αποτελεί επίσημο αντίγραφο, ενώ η απόφαση θα ενσωματώνεται στον ηλεκτρονικό φάκελο της υπόθεσης.

Η κρίση του μηχανικού, ωστόσο, δεν θα είναι το τελευταίο στάδιο για όσους εξακολουθούν να διαφωνούν. Δικαίωμα προσφυγής θα έχει τόσο ο αιτών του οποίου το αίτημα απορρίφθηκε όσο και ο επηρεαζόμενος ιδιοκτήτης, εφόσον είχε καταθέσει εμπρόθεσμη και αιτιολογημένη αντίρρηση σε διόρθωση που τελικά έγινε δεκτή.

Οι προσφυγές θα εξετάζονται από δευτεροβάθμιο όργανο του Ελληνικού Κτηματολογίου, αποτελούμενο από έναν Πιστοποιημένο Μηχανικό Κτηματολογίου και έναν δικηγόρο με έμμισθη εντολή ή αρμόδιο νομικό υπάλληλο.

Τα μέλη του οργάνου θα επιλέγονται με αλγοριθμική κλήρωση, ώστε να διασφαλίζεται η τυχαία κατανομή των υποθέσεων. Παράλληλα, ο μηχανικός που εξέδωσε την αρχική απόφαση δεν θα μπορεί να συμμετέχει στην επανεξέτασή της. Το ίδιο θα ισχύει και για τον νομικό που είχε γνωμοδοτήσει κατά το πρώτο στάδιο, όπου απαιτείται σχετική γνωμοδότηση.

Εάν η διαφωνία παραμείνει και μετά τη δευτεροβάθμια εξέταση, ο ενδιαφερόμενος θα μπορεί να προσφύγει ενώπιον του Κτηματολογικού Δικαστή, εντός της προβλεπόμενης προθεσμίας. Όταν ολοκληρωθούν όλα τα στάδια και η διόρθωση οριστικοποιηθεί, η μεταβολή θα περνά στην ψηφιακή χωρική βάση δεδομένων, ώστε να ενημερώνεται ο κτηματολογικός χάρτης.

Το στοίχημα των καθυστερήσεων
Η νέα διαδικασία ενεργοποιείται σε μια περίοδο κατά την οποία το Κτηματολόγιο εξακολουθεί να αντιμετωπίζει μεγάλο όγκο εκκρεμοτήτων. Έχουν καταγραφεί περισσότερα από 300.000 ακίνητα με ζητήματα που προέρχονταν είτε από παραλείψεις κατά την υποβολή δηλώσεων είτε από αποκλίσεις στα γεωμετρικά τους στοιχεία.

Ο αριθμός αυτός περιλαμβάνει διαφορετικές κατηγορίες προβλημάτων και δεν ταυτίζεται με τις υποθέσεις που θα ενταχθούν στη νέα πλατφόρμα. Η ηλεκτρονική υπηρεσία έχει σαφώς περιορισμένο αντικείμενο: αφορά αποκλειστικά τη χωρική ταυτότητα του ακινήτου, δηλαδή τη θέση, τα όρια, το σχήμα και την έκτασή του.

Δεν καλύπτει λάθη στα ονόματα των δικαιούχων, στους αριθμούς των συμβολαίων ή σε άλλα περιγραφικά στοιχεία των κτηματολογικών εγγραφών, για τα οποία ακολουθούνται διαφορετικές διαδικασίες διόρθωσης.

Το πραγματικό στοίχημα, συνεπώς, είναι αν η ψηφιακή διαχείριση θα επιταχύνει την εξέταση των περισσότερων από 11.500 εκκρεμών υποθέσεων που αφορούν ειδικά αποκλίσεις γεωμετρικών στοιχείων, χωρίς οι σημερινές καθυστερήσεις να μεταφερθούν απλώς από το γκισέ στην οθόνη.

Μεταβατική εξαίρεση για τα ακίνητα του Δημοσίου
Ειδική πρόβλεψη υπάρχει για τις περιπτώσεις στις οποίες εμπλέκεται ακίνητο του Ελληνικού Δημοσίου ή φορέας της Γενικής Κυβέρνησης, είτε ως ιδιοκτησία για την οποία ζητείται διόρθωση είτε ως όμορο ακίνητο που επηρεάζεται από αυτήν.

Για τις συγκεκριμένες υποθέσεις θα εξακολουθήσει προσωρινά να εφαρμόζεται το υφιστάμενο καθεστώς. Η μετάβασή τους στη νέα ηλεκτρονική διαδικασία θα πραγματοποιηθεί μετά την έκδοση της σχετικής απόφασης του υπουργού Ψηφιακής Διακυβέρνησης.

Πηγή: newmoney.gr