Στον γλύπτη Ευάγγελο Τύμπα η φιλοτέχνηση του ανδριάντα της κυράς της Ρω

Η φι­λο­τέ­χνη­ση του αν­δριά­ντα της κυράς της Ρω, Δέ­σποι­νας Αχλα­διώ­τη, ανα­τέ­θη­κε (με την δια­δι­κα­σία της απευ­θεί­ας ανά­θε­ση του Δήμου Με­γί­στης) στον Αγρι­νιώ­τη γλύ­πτη Ευάγ­γε­λο Τύμπα και όπως δή­λω­σε στην «δ» ο αντι­δή­μαρ­χος Με­γί­στης Στρά­τος Αμύ­γδα­λος, το έργο θα το­πο­θε­τη­θεί στη νήσο Ρω, πι­θα­νό­τα­τα στο λι­μα­νά­κι, λίγα μέτρα από­στα­ση από το ση­μείο που βρί­σκε­ται και το μνήμα της.

Το όνομα της Κα­στελ­λο­ρι­ζιάς κυράς της Ρω που έγινε εθνι­κό σύμ­βο­λο. Ση­μείο ανα­φο­ράς γεν­ναιό­τη­τας και πα­τριω­τι­σμού. Η Δέ­σποι­να Αχλα­διώ­τη, επί 39 χρό­νια, από το 1943 έως τον θά­να­τό της το 1982, ύψωνε την ελ­λη­νι­κή ση­μαία στην ακρι­τι­κή νη­σί­δα της Ρω κάθε πρωί και την υπέ­στελ­λε με τη δύση του ήλιου, μια ανάσα από τα τουρ­κι­κά πα­ρά­λια. Σε μια μικρή νη­σί­δα που ήταν το σπίτι της, η άκρη της πα­τρί­δας που λά­τρευε. Η Ρω 4 μίλια δυ­τι­κά από το ακρι­τι­κό μας Κα­στελ­λό­ρι­ζο και σε από­στα­ση 12 μι­λί­ων από τις τoυρ­κι­κές ακτές.

Η Δέ­σποι­να Αχλα­διώ­τη ήταν κτη­νο­τρό­φος, ηρω­ι­κή μορφή της Αντί­στα­σης κατά την πε­ρί­ο­δο της Κα­το­χής. Στις 13 Σε­πτεμ­βρί­ου 1943, για πρώτη φορά Ελ­λη­νι­κό αντι­τορ­πι­λι­κό, το «Παύ­λος Κου­ντου­ριώ­της», κα­τέ­πλευ­σε στο Κα­στελ­λό­ρι­ζο, όπου βομ­βαρ­δί­στη­κε μέχρι τις 19 Νο­εμ­βρί­ου 1943 από Γερ­μα­νι­κά στού­κας. Οι κά­τοι­κοι ανα­γκά­στη­καν πάλι να φύ­γουν με συμ­μα­χι­κά πλοία και να βρε­θούν πρό­σφυ­γες, άλλοι στις τουρ­κι­κές ακτές και άλλοι στο προ­σφυ­γι­κό στρα­τό­πε­δο Νου­ζεϊ­ράτ στη Γάζα της Πα­λαι­στί­νης, όπου με­τα­βή­καν μέσω Κύ­πρου. Ωστό­σο, η κυρά της Ρω πα­ρέ­μει­νε στο νησί να υψώ­νει κάθε πρωί την ελ­λη­νι­κή ση­μαία, προ­σφέ­ρο­ντας τη βο­ή­θεια της σε Ιε­ρο­λο­χί­τες που βρή­καν κα­τα­φύ­γιο εκεί. Μετά το τέλος του Β΄ Πα­γκο­σμί­ου Πο­λέ­μου, τα Δω­δε­κά­νη­σα και μαζί μ’ αυτά και το Κα­στελ­λό­ρι­ζο και όλες οι πα­ρα­κεί­με­νες νη­σί­δες και βρα­χο­νη­σί­δες, σύμ­φω­να με τη Συν­θή­κη των Πα­ρι­σί­ων της 10ης Φε­βρουα­ρί­ου 1947, πε­ρι­ήλ­θαν στην Ελ­λά­δα. Η μοίρα της Ρω ήταν λοι­πόν ανα­πό­σπα­στα συν­δε­δε­μέ­νη μ’ αυτήν του Κα­στελ­λό­ρι­ζου.

Η Δέ­σποι­να Αχλα­διώ­τη βρα­βεύ­τη­κε από την Ακα­δη­μία Αθη­νών (1975), το Πο­λε­μι­κό Ναυ­τι­κό, τη Βουλή των Ελ­λή­νων, το Δήμο Ρόδου, την Εθνι­κή Τρά­πε­ζα της Ελ­λά­δος και άλ­λους φο­ρείς. Το Υπουρ­γείο Εθνι­κής Άμυ­νας έστει­λε ναυ­τι­κό άγημα και αντι­προ­σω­πεία του ΓΕΝ στο Κα­στε­λό­ρι­ζο όπου, στις 23 Νο­εμ­βρί­ου 1975, της απέ­νει­με το με­τάλ­λιο για την πο­λε­μι­κή πε­ρί­ο­δο 1941-1944 για τις «προ­σφερ­θεί­σες εθνι­κές υπη­ρε­σί­ες της», όπως ανέ­φε­ρε η από­φα­ση του Υπουρ­γού Άμυ­νας.

Η από­φα­ση του Δήμου Με­γί­στης

Η από­φα­ση του Δήμου που αναρ­τή­θη­κε στο Διαύ­γεια ανα­φέ­ρει: «ΑΠΟ­ΦΑ­ΣΙ­ΖΟΥ­ΜΕ-Α. Ανα­θέ­του­με στον γλύ­πτη Ευάγ­γε­λο Τύμπα αφε­νός επει­δή η οι­κο­νο­μι­κή του προ­σφο­ρά είναι συμ­φέ­ρου­σα και εντός της προ­βλε­πό­με­νης πί­στω­σης για τον Δήμο,και αφε­τέ­ρου διότι πλη­ροί τις τε­χνι­κές προ­δια­γρα­φές. Β. Η συ­νο­λι­κή αμοι­βή του ανα­δό­χου ορί­ζε­ται μέχρι του ποσού των (33.900,00 €) ευρώ (συ­μπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νου Φ.Π.Α.13%). Γ. Στο ποσό της αμοι­βής συ­μπε­ρι­λαμ­βά­νο­νται οι βα­ρύ­νο­ντες τον εντο­λο­δό­χο φόροι και βάρη. Η αμοι­βή δεν υπό­κει­ται σε καμία ανα­θε­ώ­ρη­ση για οποιο­δή­πο­τε λόγο και αιτία και πα­ρα­μέ­νει στα­θε­ρή και αμε­τά­βλη­τη καθ΄ όλη την διάρ­κεια ισχύ­ος της εντο­λής. Δ. Η κα­τα­βο­λή του ως άνω συ­νο­λι­κού ποσού θα γίνει, μετά από έκ­δο­ση σχε­τι­κού νό­μι­μου φο­ρο­λο­γι­κού πα­ρα­στα­τι­κού του ανα­δό­χου και έκ­δο­ση χρη­μα­τι­κού εντάλ­μα­τος από τον Δήμο (με ημε­ρο­μη­νία υπο­χρέ­ω­σης εξό­φλη­σης 30 ημε­ρών από την ημε­ρο­μη­νία πα­ρα­λα­βής του πα­ρα­στα­τι­κού ) που θα συ­νο­δεύ­ε­ται από τα νό­μι­μα δι­καιο­λο­γη­τι­κά, ύστε­ρα από πρω­τό­κολ­λο πα­ρα­λα­βής από την αρ­μό­δια επι­τρο­πή του Δήμου. Ε. Η πα­ρού­σα ανά­θε­ση ισχύ­ει από 25/08/2025 έως 07/05/2026».

Ο γλύ­πτης

Ο γλύ­πτης Ευάγ­γε­λος Τύ­μπας γεν­νή­θη­κε στη Σπο­λάι­τα Αι­τω­λο­α­καρ­να­νί­ας το 1984. Το πη­γαίο τα­λέ­ντο του όσον αφορά τη γλυ­πτι­κή τέχνη αρ­χί­ζει να εκ­δη­λώ­νε­ται πολύ νωρίς, ήδη, από την πρώ­ι­μη παι­δι­κή του ηλι­κία. Μικρό παιδί ακόμη, επι­δί­δε­ται, αρ­χι­κά, στο να σκα­λί­ζει φι­γού­ρες και αντι­κεί­με­να στο ξύλο, σε υστε­ρό­τε­ρο χρόνο, να σμι­λεύ­ει την πέτρα και να πλά­θει στον πηλό και στον γύψο. Τα τε­λευ­ταία χρό­νια, εκ­φρά­ζε­ται, κυ­ρί­ως, μέσα από το υλικό του ενι­σχυ­μέ­νου ορεί­χαλ­κου και απο­τε­λεί την τε­λι­κή μορφή των έργων του. Η φήμη του γλύ­πτη Ευάγ­γε­λου Τύμπα πολύ γρή­γο­ρα απλώ­θη­κε σε όλη την Ελ­λά­δα και το εξω­τε­ρι­κό, όπου έργα του έχουν στη­θεί σε δη­μό­σιους χώ­ρους, εκ­κλη­σί­ες και διά­φο­ρα ιδρύ­μα­τα καθώς και σε ιδιω­τι­κές συλ­λο­γές.