Κορωνοϊός: Οκτώ ερωταπαντήσεις για την «Όμικρον 2»

Μια νέα υπο­πα­ραλ­λα­γή της Όμι­κρον, η λε­γό­με­νη ΒΑ.2, έχει κάνει την εμ­φά­νι­ση της με το νέο έτος και άρ­χι­σε να προ­κα­λεί κά­ποιες ανη­συ­χί­ες. Κά­ποιοι κά­νουν λόγο για stealth με­τάλ­λα­ξη, ενώ έχουν γρα­φτεί πολλά περί ανα­ζω­πύ­ρω­σης του παν­δη­μι­κού κύ­μα­τος. Πόσο δι­καιο­λο­γη­μέ­νοι είναι οι φόβοι για την Όμι­κρον 2 και τι γνω­ρί­ζου­με έως τώρα γι’ αυτήν;

Ακο­λου­θούν οκτώ ερω­τή­σεις και απα­ντή­σεις με βάση σχε­τι­κό δη­μο­σί­ευ­μα του New Scientist.

Τι είναι η ΒΑ.2;

Βα­σι­κά πρό­κει­ται για άλλη μία «γεύση» της πα­ραλ­λα­γής Όμι­κρον που στην πραγ­μα­τι­κό­τη­τα υπάρ­χει από την αρχή της εμ­φά­νι­σης της τε­λευ­ταί­ας. Ο όρος Όμι­κρον πε­ρι­λαμ­βά­νει μια ολό­κλη­ρη οι­κο­γέ­νεια υπο­πα­ραλ­λα­γών που εμ­φα­νί­στη­καν ξαφ­νι­κά το Νο­έμ­βριο του 2021. Τα πε­ρισ­σό­τε­ρα κρού­σμα­τα της Όμι­κρον πα­γκο­σμί­ως έχουν προ­κλη­θεί από την υπο­πα­ραλ­λα­γή ΑΒ.1. Η ΑΒ.2 έχει 32 ίδιες με­ταλ­λά­ξεις με την ΑΒ.1, αλλά και 28 δια­φο­ρε­τι­κές. Η πρώτη δια­γνω­σμέ­νη πε­ρί­πτω­ση ΒΑ.2 ανα­κα­λύ­φθη­κε σε δείγ­μα από τη Νότια Αφρι­κή στις 11 Νο­εμ­βρί­ου πέ­ρυ­σι.

Και γιατί τώρα ακού­με γι’ αυτήν τη ΒΑ.2 μετά από τόσο καιρό;

Σε αρ­κε­τές χώρες, όπως τη Βρε­τα­νία, τη Γερ­μα­νία, τη Δανία και την Ινδία, η ανα­λο­γία των κρου­σμά­των από ΑΒ.2 στο σύ­νο­λο αυ­ξή­θη­κε γρή­γο­ρα. Φαί­νε­ται πως η ΑΒ.2 αντι­κα­θι­στά στα­δια­κά την ΒΑ.1, πράγ­μα που δεί­χνει ότι είναι πιο με­τα­δο­τι­κή από την τε­λευ­ταία.

Πρέ­πει να ανη­συ­χώ για την ΒΑ.2;

Ναι, αν είστε ανεμ­βο­λί­α­στος και δεν έχετε στο με­τα­ξύ μο­λυν­θεί από την Όμι­κρον. Σε αυτή την πε­ρί­πτω­ση, αν μο­λυν­θεί­τε, ακόμη κι αν δεν αρ­ρω­στή­σε­τε βαριά, μπο­ρεί να «πυ­ρο­δο­τή­σε­τε» μια αλυ­σί­δα μο­λύν­σε­ων που κά­ποιες ίσως οδη­γή­σουν και σε θα­νά­τους. Αν όμως έχετε πλή­ρως εμ­βο­λια­στεί και με ενι­σχυ­τι­κή δόση ή αν εί­χα­τε στο πα­ρελ­θόν μο­λυν­θεί από την Όμι­κρον, τότε οι κίν­δυ­νοι αυτοί είναι πολύ μι­κρό­τε­ροι.

Μπο­ρεί να μο­λυν­θώ από την ΒΑ.2, αν έχω ήδη κολ­λή­σει την Όμι­κρον;

Αυτό δεν το γνω­ρί­ζου­με ακόμη, αλλά πολ­λοί επι­στή­μο­νες ανα­μέ­νουν ότι αν οι άν­θρω­ποι έχουν πρό­σφα­τα μο­λυν­θεί από την ΒΑ.1, τότε είναι απί­θα­νο να μο­λυν­θούν και από τη ΒΑ.2, ιδίως αν έχουν ήδη εμ­βο­λια­στεί. Αυτό δεν ση­μαί­νει πως απο­κλεί­ε­ται να συμ­βεί μια νέα λοί­μω­ξη στον ίδιο άν­θρω­πο, αλλά είναι κάτι με μικρή πι­θα­νό­τη­τα. Τα αντι­σώ­μα­τα που έχει κά­ποιος απο­κτή­σει μετά τη μό­λυν­ση του από τη ΒΑ.1, λο­γι­κά θα «δου­λεύ­ουν καλά και ένα­ντι της ΒΑ.2, σί­γου­ρα πολύ κα­λύ­τε­ρα από ό,τι τα αντι­σώ­μα­τα μετά από προη­γού­με­νη μό­λυν­ση του με πα­ραλ­λα­γή Δέλτα.

Τι γί­νε­ται αν έχω εμ­βο­λια­στεί αλλά δεν έχω μο­λυν­θεί από την Όμι­κρον;

Τα υπάρ­χο­ντα εμ­βό­λια πα­ρέ­χουν στην πραγ­μα­τι­κό­τη­τα ακόμη κα­λύ­τε­ρη προ­στα­σία ένα­ντι της ΒΑ.2 από ό,τι ένα­ντι της ΒΑ.1.. Σύμ­φω­να με την Υπη­ρε­σία Ασφά­λειας Υγεί­ας της Βρε­τα­νί­ας, τρεις δό­σεις εμ­βο­λί­ων (δύο εβδο­μά­δες μετά την τρίτη δόση) είναι κατά 70% απο­τε­λε­σμα­τι­κές στην πρό­λη­ψη της συμ­πτω­μα­τι­κής νόσου από ΒΑ.2, ενώ ένα­ντι της ΒΑ.1. είναι απο­τε­λε­σμα­τι­κές κατά 63%. Οι αντί­στοι­χες απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τη­τες μετά από δύο δό­σεις (25 εβδο­μά­δες μετά τη δεύ­τε­ρη δόση) είναι 13% ένα­ντι της ΒΑ.2 και μόνο 9% ένα­ντι της ΒΑ.1. Οι αριθ­μοί αυτοί αφο­ρούν συν­δυα­στι­κά όλα τα εμ­βό­λια.

Πρό­κει­ται η ΒΑ.2 να προ­κα­λέ­σει ένα νέο κύμα κρου­σμά­των πα­γκο­σμί­ως;

Ας ελ­πί­σου­με πως όχι, αν και η ΒΑ.2 μπο­ρεί να πα­ρα­τεί­νει τα τρέ­χο­ντα κύ­μα­τα της Όμι­κρον σε πολ­λές χώρες. Είναι ελ­πι­δο­φό­ρο ότι στη Νότια Αφρι­κή όπου το κύμα της Όμι­κρον έχει σχε­δόν «σβή­σει», πως δεν υπάρ­χουν εν­δεί­ξεις ανα­ζω­πύ­ρω­σης του, πα­ρό­λο που η χώρα έχει υψηλό πο­σο­στό κρου­σμά­των από την ΒΑ.2. Οι επι­στή­μο­νες μάλ­λον θα εκ­πλα­γούν αν η ΒΑ.2 προ­κα­λέ­σει νέα μεί­ζο­να κύ­μα­τα σε μέρη όπου υπήρ­ξε μόνο η ΒΑ.1. Από την άλλη, λίγες χώρες όπως η Ια­πω­νία, οι οποί­ες έχουν κα­τα­φέ­ρει μέχρι σή­με­ρα να εμπο­δί­σουν την εξά­πλω­ση του κο­ρο­νοϊ­ού γε­νι­κά, μπο­ρεί να δυ­σκο­λευ­θούν πε­ρισ­σό­τε­ρο να κα­τα­στεί­λουν τη ΒΑ.2 από ό,τι τη ΒΑ.1, άρα ίσως εμ­φα­νί­σουν επι­δη­μι­κά κύ­μα­τα λόγω της ΒΑ.2.

Όλα αυτά ση­μαί­νουν ότι η ΒΑ.2 είναι λι­γό­τε­ρο επι­κίν­δυ­νη από τη ΒΑ.1;

Πρα­κτι­κά, πι­θα­νώς αυτό ισχύ­ει. Οι πα­ρά­γο­ντες που κα­θο­ρί­ζουν τον βαθμό απει­λής ενός ιού, πε­ρι­λαμ­βά­νουν την εγ­γε­νή πα­θο­γο­νι­κό­τη­τα του (πόσο σο­βα­ρή νόσο προ­κα­λεί), πό­σους μο­λύ­νει (την με­τα­δο­τι­κό­τη­τα του) και πόση ανο­σια­κή προ­στα­σία έχουν οι άν­θρω­ποι απέ­να­ντι του. Από όσο γνω­ρί­ζου­με, η ΒΑ.2 είναι απί­θα­νο να προ­κα­λεί πιο σο­βα­ρή νόσο από την ΒΑ.1, αλλά μπο­ρεί να είναι έως 50% πιο με­τα­δο­τι­κή. Η αυ­ξη­μέ­νη με­τα­δο­τι­κό­τη­τα μπο­ρεί να «με­τα­φρα­στεί» στα­δια­κά σε πε­ρισ­σό­τε­ρες νο­ση­λεί­ες και θα­νά­τους, καθώς θα μο­λύ­νο­νται πε­ρισ­σό­τε­ροι άν­θρω­ποι, ακόμη και οι πε­ρισ­σό­τε­ροι δεν αρ­ρω­σταί­νουν βαριά. Από την άλλη όμως, ήδη σε πολ­λές χώρες ένα με­γά­λο πο­σο­στό του πλη­θυ­σμού έχει καλή ανο­σία τόσο από τα εμ­βό­λια όσο και από προη­γού­με­νες λοι­μώ­ξεις (φυ­σι­κή ανο­σία), κάτι που πι­θα­νώς θα μειώ­σει ση­μα­ντι­κά τόσο τον αριθ­μό όσο και τη σο­βα­ρό­τη­τα των λοι­μώ­ξε­ων από ΒΑ.2.

Είναι η ΒΑ.2 μια πα­ραλ­λα­γή «stealth» που περ­νά­ει κάτω από τα «ρα­ντάρ»;

Με­ρι­κοί έχουν ισχυ­ρι­στεί ότι η ΒΑ.2. δεν ανι­χνεύ­ε­ται από τα τεστ, αλλά η αλή­θεια είναι πως την «πιά­νουν» τόσο τα μο­ρια­κά τεστ PCR όσο και τα γρή­γο­ρα τεστ (rapid), όπως συμ­βαί­νει, άλ­λω­στε, και με τις άλλες πα­ραλ­λα­γές του κο­ρω­νοϊ­ού.

Με πλη­ρο­φο­ρί­ες από ΑΠΕ – ΜΠΕ