Οι καταναλωτές εμπιστεύονται τα μαγαζιά της γειτονιάς

Εκτός των αλυ­σί­δων σούπερ μάρκετ πραγ­μα­το­ποιεί­ται το 43% του τζίρου του λια­νε­μπο­ρίου τρο­φί­μων, σύμφωνα με το Ινστι­τούτο Έρευνας Λια­νε­μπο­ρίου Κατα­να­λω­τι­κών Αγαθών (ΙΕΛΚΑ). Στοι­χείο που επι­βε­βαιώ­νει ότι οι κατα­να­λω­τές εξα­κο­λου­θούν να παρα­μέ­νουν πιστοί στην παρά­δοση και συνε­χί­ζουν να κάνουν τις αγορές τους από εξει­δι­κευ­μένα σημεία πώλησης όπως οι φούρνοι, τα οπω­ρο­πω­λεία, τα κρε­ο­πω­λεία, κ.λπ. Αλλά και ότι οι αλυ­σί­δες σούπερ μάρκετ δεν έχουν κατα­φέ­ρει να κερ­δί­σουν την εμπι­στο­σύνη των κατα­να­λω­τών.

Αυτή είναι η μια ανά­γνωση των στοι­χείων από την έρευνα του ΙΕΛΚΑ. Η άλλη είναι ότι τα εξει­δι­κευ­μένα συνοι­κιακά κατα­στή­ματα εξα­κο­λου­θούν να δια­τη­ρούν τις δυνά­μεις τους αφ ενός λόγω της εγγύ­τη­τας με το σπίτι ή το γραφείο του κατα­να­λωτή και αφ ετέρου λόγω των ισχυρών δια­προ­σω­πι­κών δεσμών που έχουν κτίσει με τους πελάτες – κατα­να­λω­τές τους όλα αυτά τα χρόνια. Εκεί εντο­πί­ζε­ται και η έλλειψη των αλυ­σί­δων σούπερ μάρκετ οι οποίες, παρά τις προ­σπά­θειες που έχουν κάνει δεν έχουν κατα­φέ­ρει να προ­σεγ­γί­σουν το 43% της αγοράς. Κάτι που επι­χει­ρούν τα τελευ­ταία χρόνια με την επέ­κταση του δικτύου τους στις γει­το­νιές, τη δημιουρ­γία εναλ­λα­κτι­κού τύπου κατα­στη­μά­των όπως είναι τα  convenience stores και την κάθοδό τους στα αστικά κέντρα, όπως είναι το κέντρο της Αθήνας.

Σύμφωνα με το ΙΕΛΚΑ, η δαπάνη ανά νοι­κο­κυ­ριό σε είδη παντο­πω­λείου δια­μορ­φώ­θηκε πέρυσι στα 366,67 ευρώ αυξη­μένη κατά 0,86%, ενώ η συνο­λική δαπάνη σε είδη παντο­πω­λείου στη χώρα έμεινε σχεδόν αμε­τά­βλητη στα 17,81 δις. ευρώ λόγω της μείωσης που παρου­σί­ασε ο αριθμός των νοι­κο­κυ­ριών.

Με δεδο­μένο ότι οι αλυ­σί­δες σου­περ­μάρ­κετ πραγ­μα­το­ποιούν πωλή­σεις 10 δις. ευρώ (πηγή: Πανό­ραμα των Αλυ­σί­δων Σου­περ­μάρ­κετ 2019) αυτό σημαί­νει ότι του­λά­χι­στον το 43% της αγοράς του λια­νε­μπο­ρίου τρο­φί­μων πραγ­μα­το­ποιεί­ται εκτός αλυ­σί­δων σου­περ­μάρ­κετ. Το 57% είναι από τα χαμη­λό­τερα ποσοστά στην Ευρώπη όπου το επίπεδο του μερι­δίου αγοράς των αλυ­σί­δων σου­περ­μάρ­κετ κυμαί­νε­ται στο 70-80% της συνο­λι­κής αγοράς, σημειώ­νει το ΙΕΛΚΑ.

Η μετα­βολή αυτή δεν είναι συνο­λική και υπάρ­χουν σημα­ντι­κές δια­φο­ρο­ποι­ή­σεις ανά κατη­γο­ρία. Μείωση παρου­σί­ασε η δαπάνη σε έλαια και λίπη (-0,87%), σε οινο­πνευ­μα­τώδη ποτά (-1,08%) και σε γαλα­κτο­κο­μικά και αυγά (-1,68%). Οι υπό­λοι­πες γενικές κατη­γο­ρίες παρου­σί­α­σαν αύξηση με μεγα­λύ­τερη αυτή στα φρούτα (+5,21%), στα είδη ατο­μι­κού ευπρε­πι­σμού (+2,50%) και στα μη οινο­πνευ­μα­τώδη ποτά (+2,43%).

Σημα­ντι­κές δια­φο­ρο­ποι­ή­σεις κατα­γρά­φο­νται και στη δαπάνη ανά περι­φέ­ρεια, με τη δαπάνη να παρου­σιά­ζει μείωση στα Ιόνια Νησιά (-11,87%), στην Πελο­πόν­νησο (-12,15%) και στην Ήπειρο (-8,92%), ενώ αύξηση στη Δυτική Μακε­δο­νία (+21,93%), στη Στερεά Ελλάδα (+19,35%) και στο Βόρειο Αιγαίο (+10,43%). Στη δυτική Μακε­δο­νία και στη Στερεά Ελλάδα συγκε­κρι­μένα υπάρχει αύξηση τόσο στη δαπάνη ανά νοι­κο­κυ­ριό, όσο και αύξηση των νοι­κο­κυ­ριών κατά 11,50% και 5,21% αντί­στοιχα, κάτι που οδηγεί σε συνο­λική αύξηση της δαπάνης.

Η Αττική εξα­κο­λου­θεί να είναι η περιοχή με τη μεγα­λύ­τερη δαπάνη 7,78 δις. ευρώ και ποσοστό 43,66% επί του συνόλου. Ακο­λου­θεί η Κεντρική Μακε­δο­νία με 2,77 δις ευρώ και 15,56% και η Θεσ­σα­λία με 1,02 δις ευρώ και ποσοστό 5,73%. Την μικρό­τερη δαπάνη παρά τη σημα­ντική αύξηση έχει η περι­φέ­ρεια Βορείου Αιγαίου με 243,56 εκατ. ευρώ και ποσοστό 1,37%.

Σύμφωνα με το ΙΕΛΚΑ διά­φο­ροι δημο­γρα­φι­κοί και κοι­νω­νι­κοί παρά­γο­ντες επη­ρε­ά­ζουν τα τελευ­ταία χρόνια τη δαπάνη των νοι­κο­κυ­ριών και τη δια­μόρ­φωση της. Παρά­γο­ντες όπως η γήρανση του πλη­θυ­σμού, η μετα­νά­στευση, οι του­ρι­στι­κές δρα­στη­ριό­τη­τας Airbnb επη­ρε­ά­ζουν τόσο το ύψος της δαπάνης, όσο και τη σύνθεση της σε δια­φο­ρε­τι­κές περιο­χές.