Ν. Σαντορινιός: Η νησιωτική πολιτική δεν είναι μόνο διακηρύξεις

Είναι οι πράξεις που ως κυβέρ­νηση υλο­ποιούμε για την βελ­τί­ωση της προ­σβα­σι­μό­τη­τας και της ανά­πτυ­ξης των νησιών μας»

Από το βήμα της Ετήσιας Γενικής Συνέ­λευ­σης της Επι­τρο­πής Νήσων της CPMR που πραγ­μα­το­ποι­ή­θηκε στην Κέρκυρα στις 21-22 Μαρτίου, ο Ανα­πλη­ρω­τής Υπουρ­γός Ναυ­τι­λίας και Νησιω­τι­κής Πολι­τι­κής Νεκτά­ριος Σαντο­ρι­νιός τόνισε ότι οι νησιω­τι­κές πολι­τι­κές πρέπει να είναι μέρος μιας ενιαίας και ουσια­στι­κής ευρω­παϊ­κής πολι­τι­κής. «Είναι προ­φα­νές ότι εμείς οι λίγοι Ευρω­παίοι νησιώ­τες, έχουμε τα ίδια ακριβώς δικαιώ­ματα με όλους του υπό­λοι­πους κατοί­κους της ηπει­ρω­τι­κής Ευρώπης», ανέφερε χαρα­κτη­ρι­στικά.

Τη συνά­ντηση διορ­γά­νωσε η Περι­φέ­ρεια Ιονίων Νήσων και ο Περι­φε­ρειάρ­χης Θεό­δω­ρος Γαλια­τσά­τος μαζί με την Επι­τροπή Νήσων της CPMR.

Νησιω­τι­κές Πολι­τι­κές

«Τα ευρω­παϊκα νησιά έχουν μεταξύ τους πολλά δια­φο­ρε­τικά χαρα­κτη­ρι­στικά, μια ετε­ρο­γέ­νεια, που σημαί­νει ότι αντι­με­τω­πί­ζουν δια­φο­ρε­τι­κές απειλές αλλά και προ­κλή­σεις, έχουν όμως ένα κοινό χαρα­κτη­ρι­στικό, τον κίνδυνο της  απο­μό­νω­σης. Και αυτό είναι ένα πρό­βλημα που όλες οι χώρες της Ευρώπης πρέπει να αντι­με­τω­πί­σουμε σε πολι­τικό κυρίως επίπεδο».

«Η Ελλάδα είναι η πλέον πολυ­νη­σιακή χώρα της Ευρώπης, αρκετά δε από τα Ελλη­νικά νησιά απο­τε­λούν το ακρό­τατο ανα­το­λικό όριο της Ευρώπης, προ­σθέ­το­ντας ζωτικό, οικο­νο­μικό και γεω­γρα­φικό χώρο στην Ευρω­παϊκή Ένωση. Η Ελλάδα έχει περίπου 6000 νησιά, νησίδες και βρα­χο­νη­σί­δες, τα 117 από αυτά είναι κατοι­κή­σιμα, ενώ τα 79 έχουν πλη­θυ­σμό άνω των 100 κατοί­κων. Κατα­λα­βαί­νετε λοιπόν ότι μιλάμε για διπλή και τριπλή νησιω­τι­κό­τητα εφόσον υπάρ­χουν από τη μία νησιά μεγάλα και ανε­πτυγ­μένα, όπως η Κρήτη, η Ρόδος, η Μυτι­λήνη και η Κέρκυρα, τα οποία έχουν μια ανα­πτυ­ξιακή αυτο­νο­μία, αλλά και πολλά μικρό­τερα νησιά όπως για παρά­δειγμα αυτά του Ιονίου που έχουν σχέση εξάρ­τη­σης από τα μεγα­λύ­τερα νησιά (οι Παξοί με την Κέρκυρα, η Ιθάκη με την Κεφα­λο­νιά)  αλλά και νησιά που έχουν εξάρ­τηση από την Ηπει­ρω­τική Ελλάδα.

Προ­φα­νώς λοιπόν, δεν μπο­ρούμε να πούμε ότι υπάρχει ένας και μόνο τρόπος αντι­με­τώ­πι­σης και εφαρ­μο­γής μιας μεμο­νω­μέ­νης πολι­τι­κής. Υπάρ­χουν πολι­τι­κές που πρέπει να ασκη­θούν μέσα στη νησιω­τι­κό­τητα. Το άρθρο 174 της συν­θή­κης της Λισ­σα­βό­νας απαιτεί από τα κράτη μέλη ιδιαί­τερη προσοχή για τις περιο­χές που πλήτ­το­νται από σοβαρά και μόνιμα δημο­γρα­φικά προ­βλή­ματα, όπως οι νησιω­τι­κές και δια­συ­νο­ρια­κές περιο­χές. Άρα το ζητού­μενο είναι μια ισσό­ροπη ανά­πτυξη, η οποία θα δια­σφα­λί­ζει το γεγονός ότι οι πολίτες των νησιών δεν θα είναι πολίτες Β’ κατη­γο­ρίας. Προ­ϋ­πό­θεση λοιπόν είναι η ανά­δειξη των συγκρι­τι­κών πλε­ο­νε­κτη­μά­των, των ιδιαί­τε­ρων φυσικών και πολι­τι­στι­κών χαρα­κτη­ρι­στι­κών τους όμως με προσοχή ώστε να μη ξεπερ­νιέ­ται η φέρουσα ικα­νό­τητα των νησιών, να μην «υπε­ρα­να­πτύσ­σο­νται» με απο­τέ­λε­σμα να χάνουν το φυσικό τους κάλλος. Η απο­μό­νωση και η ερήμωση κάποιων ελλη­νι­κών νησιών τα τελευ­ταία 50 χρόνια, λόγω από­στα­σης ή και­ρι­κών συν­θη­κών είναι ένα φαι­νό­μενο που δεν θέλουμε να ξανα­δούμε».

Ακτοπλοΐα-Λιμενικές Υπο­δο­μές

«Η πολι­τική άρα και η νησιω­τική πολι­τική δεν είναι μόνο δια­κη­ρύ­ξεις. Η πολι­τική είναι η τέχνη του εφικτού και πρέπει να απο­δει­κνύ­ε­ται μέσα από πράξεις. Η κυβέρ­νησή μας έχει κάνει πράξη ουσια­στι­κές πολι­τι­κές για την βελ­τί­ωση της προ­σβα­σι­μό­τη­τας στα νησιά μας και τη δημιουρ­γία ανα­πτυ­ξια­κών συν­θη­κών. Κεντρικό ζήτημα για τη δια­σύν­δεση των νησιών και βασικός γνώ­μο­νας της κυβέρ­νη­σης μας, είναι το τρί­πτυχο τακτικότητα-αξιοπιστία–χαμηλό κόστος. Τι κάναμε ως κυβέρ­νηση για να βελ­τιώ­σουμε τη δια­σύν­δεση των νησιών με την στεριά αλλά και με τα μεγα­λύ­τερα νησιά;

Ένα παρά­δειγμα απο­τε­λούν τα νησιά του Ιονίου που απο­τε­λού­νται από 13 νησιά που δεν είχαν συν­δε­θεί ποτέ μεταξύ τους αλλά μόνο μέσω στεριάς. Για πρώτη φορά, πει­ρα­μα­τικά πέρυσι αλλά το συνε­χί­ζουμε και φέτος, συν­δέ­σαμε τα νησιά του Ιονίου μεταξύ τους, κάτι πάρα πολύ σημα­ντικό για την πολι­τι­σμική κλη­ρο­νο­μιά και για την του­ρι­στική ανά­πτυξη. Συν­δέ­σαμε την Ιθάκη με το αστικό  κέντρο από το οποίο εξαρ­τά­ται, την Πάτρα. Επειδή όμως στην χώρα μας κάποιες από αυτές τις γραμμές δεν είναι εμπο­ρι­κές, τις επι­δο­τούμε και τις επι­δο­τούμε με 90 εκα­τομ­μύ­ρια τον χρόνο. Ένα μεγάλο, ανα­γκαίο όμως κόστος για το κράτος, που πρέπει να το επε­κτεί­νουμε αλλά και να το συν­δυά­σουμε και με άλλες εμπο­ρι­κές γραμμές».

To μέλλον των ακτο­πλοϊ­κών μετα­φο­ρών στην Ευρώπη

«Έχουμε να αντι­με­τω­πί­σουμε δύο βασικά ζητή­ματα για την προ­στα­σία του περι­βάλ­λο­ντος, τη μείωση των εκπο­μπών του θείου και την υιο­θέ­τηση αυτής της οδηγίας για το 2020. Κάτι τέτοιο θα αυξήσει το κόστος των ακτο­πλοϊ­κών μετα­φο­ρών διότι θα πρέπει να ανα­βαθ­μι­στεί ο στόλος που πηγαί­νει στα νησιά μας.

Σε πρό­σφατη επί­σκεψή μου στις Βρυ­ξέλ­λες συζή­τησα με την επί­τροπο Κορίνα Κρέτσου για το πως θα μπο­ρέ­σουμε να κάνουμε συνερ­γα­σίες ιδιω­τι­κού και δημο­σίου και να χρη­μα­το­δο­τή­σουμε την αλλαγή του στόλου μας προ­κει­μέ­νου να φτιά­ξουμε πιο σύγ­χρονα πλοία φιλικά προς το περι­βάλ­λον. Σε συνερ­γα­σία με το Ναυτικό Επι­με­λη­τή­ριο της Ελλάδας έχουμε ετοι­μά­σει μια μελέτη για την ανα­νέ­ωση του στόλου, και θέλουμε να δώσουμε τη δυνα­τό­τητα αφενός για πολυ­ε­τείς συμ­βά­σεις με τους ακτο­πλό­ους για να μπο­ρέ­σουν να ζητή­σουν δανειο­δό­τηση από τρά­πε­ζες και ταυ­τό­χρονη χρη­μα­το­δό­τηση από την ευρω­παϊκή ένωση για την ανα­νέ­ωση του στόλου.

Ταυ­τό­χρονα προ­χω­ράμε την εγκα­τά­σταση υπο­δο­μών LNG σε πέντε μεγάλα λιμάνια της χώρας μας. Στο λιμάνι της Κυλ­λή­νης έγινε η πρώτη εφαρ­μογή ηλε­κτρο­δό­τη­σης πλοίων στο πλαίσιο του προ­γράμ­μα­τος  ELEMED, ενώ προ­ε­τοι­μά­ζουμε το ρυθ­μι­στικό πλαίσιο για την ηλε­κτο­φόρ­τιση και την ηλε­κτρο­δό­τηση των πλοίων ενώ θέλουμε να βάλουμε μικρά πλοία σε μικρές απο­στά­σεις αλλά και λιμάνια ικανά να ηλε­κτρο­φο­ρί­ζουν πλοία».

«Όσον αφορά στο ακτο­πλοϊκό δίκτυο για τη δια­σύν­δεση όλων των νησιών μας. Φτιά­χνουμε ένα ψηφιακό εργα­λείο απο­τύ­πω­σης  του δικτύου  μέσω του προ­γράμ­μα­τος Ερευνώ – Και­νο­τομώ – Δημιουργώ  μέσω ΕΣΠΑ ώστε ο δίκτυο να είναι απο­δο­τικό σε χρόνο και χρήμα. Όλα αυτά όμως προ­ϋ­πο­θέ­τουν λιμε­νι­κές υπο­δο­μές. Το λιμάνι για ένα νησί δεν είναι μόνο ένα σημείο ανταλ­λα­γής προ­ϊ­ό­ντων, το λιμάνι είναι η καρδιά του νησιού. Είναι εκεί που έρχεται η ζωή και πολλές φορές φεύγει η ζωή, είναι εκεί που ζει και ανα­πνέει ο κόσμος. Δεν μπο­ρούμε  να αφή­σουμε στην τύχη της τα λιμάνια μας γιατί με αυτό τον τρόπο θα αφή­σουμε στην τύχη τους τα νησιά μας, τους νησιώ­τες. Η κυβέρ­νησή μας μέσα από ένα φιλό­δοξο πρό­γραμμα από εθνι­κούς πόρους, έχει δώσει πάνω από 120 εκ για βελ­τιώ­σεις λιμε­νι­κών υπο­δο­μών αλλά και για μελέτες στρα­τη­γι­κού χαρα­κτήρα προ­κει­μέ­νου να μπο­ρέ­σουν να χρη­μα­το­δο­τη­θούν στο επόμενο προ­γραμ­μα­τικό πλαίσιο και πρέπει όλοι μαζί να διεκ­δι­κή­σουμε περισ­σό­τερη επι­λε­ξι­μό­τητα  και περισ­σό­τερα χρήματα για τα λιμάνια μας. Είναι θέμα ουσίας  και είναι θέμα ζωής».

Μετα­φο­ρικό Ισο­δύ­ναμο

«Μια ακόμη πρω­το­βου­λία που πήραμε σε επίπεδο κυβέρ­νη­σης είναι και το Μετα­φο­ρικό Ισο­δύ­ναμο. Η πολι­τική αυτή είχε εφαρ­μο­στεί σε αρκετές ευρω­παϊ­κές χώρες όπως η Σκωτία, η Δανία, η Γαλλία με τηνΚορσική με δια­φο­ρε­τι­κούς τρόπους και συνήθως με την χρη­μα­το­δό­τηση του κόστους μετα­φο­ράς των επι­βα­τών. Εμείς δια­γνώ­σαμε την ανάγκη να χρη­μα­το­δο­τή­σουμε αφενός τους νησιώ­τες επι­βά­τες με την διαφορά του επι­πλέον κόστους που έχει μια ακτο­πλοϊκή μετα­φορά σε σχέση με την χερσαία, αφ’ ετέρου επε­κτεί­ναμε το μέτρο με την ίδια πάντα φιλο­σο­φία, χρη­μα­το­δο­τώ­ντας τη μετα­φορά των προ­ϊ­ό­ντων, ενώ στα μικρά και απο­μα­κρυ­σμένα νησιά χρη­μα­το­δο­τούμε και τη μετα­φορά των καυ­σί­μων. Όλο αυτό είναι ένα ετήσιο κόστος γύρω στα 150εκ. ευρώ από εθνι­κούς πόρους. Κατα­λα­βαί­νε­ται λοιπόν ότι η δική μας κυβέρ­νηση, η ελλη­νική κυβέρ­νηση  χρη­μα­το­δο­τεί την νησιω­τι­κό­τητα, με 120εκ για λιμε­νικά έργα και 150εκ για το ΜΙ, από εθνι­κούς πόρους. Είμαστε όμως  μέλος της Ευρω­παϊ­κής Ένωσης, μιας οικο­γέ­νειας που πρέπει να αντι­λη­φθεί ότι εμείς οι λίγοι, οι νησιώ­τες έχουμε το δικαί­ωμα να διεκ­δι­κή­σουμε μια ευρω­παϊκή νησιω­τική πολι­τική στην οποία θα συμπε­ρι­λη­φθούν τα λιμάνια και οι μετα­φο­ρές για να μπο­ρέ­σουμε να έχουμε ένα καλύ­τερο μέλλον για τα νησιά μας».