Διπλωματικά παιχνίδια με φόντο τις προσφυγικές ροές

Από τις αρχές του 2018, τα σύνορα Τουρ­κίας – Βουλ­γα­ρίας επι­χεί­ρη­σαν να περά­σουν, σύμφωνα με στοι­χεία της βουλ­γα­ρι­κής υπη­ρε­σίας για τους πρό­σφυ­γες, 356 πρό­σφυ­γες και μετα­νά­στες, που συνε­λή­φθη­σαν.

Το ίδιο διά­στημα, όπως ανέφερε ο αρμό­διος υπουρ­γός κ. Δημή­τρης Βίτσας, τα ελλη­νο­τουρ­κικά σύνορα στον Εβρο πέρασαν 2.700 πρό­σφυ­γες και Τούρκοι πολίτες. Ο κ. Βίτσας, μάλιστα, πρό­σθεσε πως μόνο χθες μπήκαν στο ελλη­νικό έδαφος από το ποτάμι 340 άνθρω­ποι…

Η διαφορά είναι τερά­στια και δεν μπορεί να απο­δο­θεί στην ασπίδα προ­στα­σίας απέ­να­ντι στις ροές που έχουν υψώσει στα σύνορά τους με την Τουρκία, Ελλάδα και Βουλ­γα­ρία. Ο λόγος για τον οποίο οι προ­σφυ­γι­κές ομάδες κατευ­θύ­νο­νται από την Κων­στα­ντι­νού­πολη προς τον Εβρο και όχι προς τη βουλ­γα­ρο­τουρ­κική μεθόριο, η οποία παρά το ότι «προ­στα­τεύ­ε­ται» από έναν αμφι­λε­γό­με­νης απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τη­τας και σε πολλά σημεία ξεχαρ­βα­λω­μένο φράχτη, δεν έχει να κάνει τόσο με τους σχε­δια­σμούς των κυκλω­μά­των, ή την απελ­πι­σία των ίδιων των προ­σφύ­γων, όσο με τις δια­κρα­τι­κές σχέσεις.

Σε αντί­θεση με την Ελλάδα, η Σόφια δια­τη­ρεί άριστες σχέσεις με την Τουρκία, παρά κάποια λεκτικά «τζαρ­τζα­ρί­σματα», όπως αυτό πρό­σφατα, με αφορμή τη δήλωση του Ερντο­γάν ότι τα «σύνορα της καρδιάς» του περι­κλεί­ουν και κάποιες περιο­χές της νότιας Βουλ­γα­ρίας.

Ο Μπο­ρί­σοφ, μάλιστα, δια­βλέ­πο­ντας τον κίνδυνο να τον πλημ­μυ­ρί­σει ο Ερντο­γάν με μερικές δεκάδες χιλιά­δες πρό­σφυ­γες, δεν δίστασε, για να τον καλο­πιά­σει, να του στείλει «πεσκέσι» έναν Τούρκο επι­χει­ρη­μα­τία που είχε συλ­λη­φθεί το 2016 στη Σόφια ως «τρο­μο­κρά­της» γκιου­λε­νι­στής, αγνο­ώ­ντας την απόφαση του δικα­στη­ρίου που είχε απο­φαν­θεί ότι δεν έπρεπε να εκδοθεί!

Και ο Ερντο­γάν δεν φάνηκε αχά­ρι­στος. Αύξησε τα μέτρα ασφα­λείας, με αυστη­ρό­τα­τους ελέγ­χους που διε­νερ­γούν δυνά­μεις της συνο­ριο­φυ­λα­κής του σε βάθος τριάντα χιλιο­μέ­τρων στο τουρ­κικό έδαφος από τη συνο­ριο­γραμμή, έτσι ώστε να μην μπορούν οι ροές να προ­σεγ­γί­σουν τη βουλ­γα­ρική μεθόριο και να επι­χει­ρή­σουν να περά­σουν σε ευρω­παϊκό έδαφος.

Το ακριβώς αντί­θετο, δηλαδή, απ’ ό,τι συμ­βαί­νει στη μεθόριο με την Ελλάδα, όπου οι πρό­σφυ­γες κατα­φθά­νουν σχεδόν ανε­νό­χλη­τοι και μαζικά στο ποτάμι όπου επι­χει­ρούν να το διαβούν συνήθως υπό τα αδιά­φορα βλέμ­ματα των Τούρκων φρουρών.

Πλέον, όσοι βιώνουν την όλη κινη­τι­κό­τητα στον Εβρο, συνει­δη­το­ποιούν ότι η απο­τρε­πτική άμυνα απο­δει­κνύ­ε­ται «χάρτινο τείχος», χωρίς την πολι­τι­κο­δι­πλω­μα­τική διευ­θέ­τηση του ζητή­μα­τος. Οπως έχουν εξε­λι­χθεί τα πράγ­ματα, ειδικά μετά τη σύλληψη των δύο Ελλήνων στρα­τιω­τι­κών και τις δίχως ρίσκο μετα­κι­νή­σεις των περι­πό­λων, η ελλη­νική συνο­ριο­φυ­λακή στο ποτάμι, το μόνο που (μπορεί να) κάνει είναι να «υπο­δέ­χε­ται» όσους περνούν στην ελλη­νική όχθη του, να τους διευ­κο­λύ­νει να λάβουν το χαρτί προ­σω­ρι­νής παρα­μο­νής για να φύγουν προς τη Θεσ­σα­λο­νίκη. «Τώρα, οι επα­να­προ­ω­θή­σεις που γίνο­νταν –και η αλήθεια είναι ότι γίνο­νταν τις νύχτες– έχουν στα­μα­τή­σει. Οσους πιά­νουμε δεν τους στέλ­νουμε πίσω με τις ίδιες βάρκες, αλλά τους μετα­φέ­ρουμε στα αστυ­νο­μικά τμήματα, που δεν χωρούν άλλους πλέον», είπε στην «Κ», αξιω­μα­τι­κός της συνο­ριο­φυ­λα­κής.

Ανη­συ­χία κατοί­κων

Οι τοπικές κοι­νω­νίες αρχί­ζουν να ανη­συ­χούν. «Ξυπνάμε το πρωί να πάμε στα χωράφια μας και βλέ­πουμε στην αυλή μας πρό­σφυ­γες», λέει ένας κάτοι­κος του Πυθίου, χωριού που απέχει μόλις 800 μέτρα από το ποτάμι. Το μεγάλο τους άγχος είναι ότι μπορεί, λόγω της ανα­με­νό­με­νης αύξησης των ροών το καλο­καίρι, να επι­λε­γεί η συγκρά­τησή τους στον νομό Εβρου και να φτια­χτεί εκεί προς τον σκοπό αυτό μια «νέα Ειδο­μένη». Παρότι έχει δια­ψευ­σθεί μια τέτοια λύση, οι άνθρω­ποι κάθο­νται σε «αναμ­μένα κάρ­βουνα», από τη στιγμή μάλιστα που κυκλο­φο­ρούν πλη­ρο­φο­ρίες περί εγκα­τά­στα­σης έξω από την Ορε­στιάδα, σε μικρή από­σταση από το χωριό Φυλάκιο, κοντέι­νερ, τα οποία πιθα­νο­λο­γούν ότι μπορεί να χρη­σι­μο­ποι­η­θούν για τη στέγαση προ­σφύ­γων.

Στη συντρι­πτική τους πλειο­νό­τητα έως τώρα, οι εισερ­χό­με­νοι στο ελλη­νικό έδαφος, Κούρδοι της Συρίας και Τούρκοι αντι­κα­θε­στω­τι­κοί(;) σπεύ­δουν να παρα­δο­θούν στην αστυ­νο­μία, να λάβουν το χαρτί που θα τους επι­τρέ­πει να μετα­κι­νού­νται ελεύ­θερα σε όλη τη χώρα, πλην των εξόδων της, όπως η Πάτρα, η Ηγου­με­νί­τσα, κ.λπ. Παρα­τη­ρεί­ται το φαι­νό­μενο, με το που θα απο­βι­βα­στούν σε κάποιο σημείο της ελλη­νι­κής όχθης, εκεί να τους περι­μέ­νουν ομο­ε­θνείς τους συνο­δεία μελών ανθρω­πι­στι­κών οργα­νώ­σεων και… δικη­γό­ρων, οι οποίοι τους μετα­φέ­ρουν στα αστυ­νο­μικά τμήματα και από εκεί στα ενδό­τερα. «Προ­φα­νώς ειδο­ποιούν με τα κινητά και δεν φοβού­νται, σε αντί­θεση με τη Βουλ­γα­ρία που ακόμα και αν φτάσουν και περά­σουν, έχουν τον φόβο της σύλ­λη­ψης, κακο­ποί­η­σης και ληστείας τους από τις λεγό­με­νες παρα­στρα­τιω­τι­κές ομάδες “κυνηγών κεφαλών”, που δρουν πίσω από τον εκεί φράχτη», πρό­σθεσε ο ίδιος συνο­ριο­φύ­λα­κας.