Εκλογικός εμφύλιος μαίνεται στον ΣΥΡΙΖΑ – Στα «σχοινιά» ο Τσακαλώτος

Το «ολι­στικό σχέδιο» ανά­πτυ­ξης και οι πολι­τι­κές που αυτό θα προ­βλέ­πει από τον Αύγου­στο και μετά, απο­τε­λούν πλέον τη γραμμή αντι­πα­ρά­θε­σης που κορυ­φώ­νε­ται στο εσω­τε­ρικό του ΣΥΡΙΖΑ, προ­κα­λώ­ντας ανα­κα­τα­τά­ξεις, μετα­το­πί­σεις, νέες συμ­μα­χίες και νέα μέτωπα.

Η κεντρική επιλογή, να δια­μορ­φώ­σει ο Ευκλεί­δης Τσα­κα­λώ­τος και το οικο­νο­μικό επι­τε­λείο το «σχέδιο για την επόμενη ημέρα» και να το συζη­τή­σει με τους δανει­στές, ενέ­τεινε όχι μόνο την ανη­συ­χία (για το ποιες δεσμεύ­σεις μπορεί αυτό να περι­λαμ­βά­νει), αλλά και την ενό­χληση αρκετών. «Δεν μπορεί πρώτα να ενη­με­ρώ­νο­νται ο υπουρ­γός Οικο­νο­μι­κών της Γερ­μα­νίας και το EuroWorking Group για τις πολι­τι­κές που θα ακο­λου­θή­σει η κυβέρ­νηση στην Ελλάδα μετά τον Αύγου­στο και να παρα­μέ­νουν στην άγνοια υπουρ­γοί, βου­λευ­τές και μέλη του κόμ­μα­τος, που στο κάτω κάτω θα κληθούν να υπο­στη­ρί­ξουν τις επι­λο­γές αυτές» σημειώ­νει στέ­λε­χος του ΣΥΡΙΖΑ που συμ­με­τέ­χει στα ανώτατα πολι­τικά όργανα.

Με βάση πάντως τις έως τώρα δημό­σιες τοπο­θε­τή­σεις και παρεμ­βά­σεις στε­λε­χών, δια­φαί­νε­ται ότι ο υπουρ­γός Οικο­νο­μι­κών αν και έχει την ουσια­στική πολι­τική στήριξη του Πρω­θυ­πουρ­γού και υψηλή δημο­φι­λία (πρω­το­φανή μάλιστα για υπουργό Οικο­νο­μι­κών) στο εκλο­γικό σώμα, εν τούτοις στο εσω­τε­ρικό του κόμ­μα­τος εισπράτ­τει πολι­τικό κόστος.

Ο ίδιος απο­τέ­λεσε σημείο ανα­φο­ράς για την εσω­κομ­μα­τική αντι­πο­λί­τευση. Ωστόσο η τάση των 53, μάλλον «παγι­δευ­μένη» από την πραγ­μα­τι­κό­τητα ότι έχει τη σφρα­γίδα του Ευκλείδη η οικο­νο­μική πολι­τική που ακο­λου­θεί­ται, επέλεξε να ανα­δει­κνύει θέματα ατο­μι­κών δικαιω­μά­των και εξω­τε­ρι­κής πολι­τι­κής, για να δια­τη­ρή­σει το προ­ο­δευ­τικό της πρόσημο. Αυτό όμως είχε ορι­σμένη χρονική διάρ­κεια. Οι εικόνες από τους πλει­στη­ρια­σμούς και η υπερ­βο­λική φορο­λό­γηση για να επι­τευ­χθούν τα πρω­το­γενή πλε­ο­νά­σματα, ύψους 3,5% για τρία χρόνια, προ­κά­λε­σαν ρωγμές στην τάση των 53 που πλέον έχει σπάσει στα δύο. Στη διήμερη Πανελ­λα­δική Συν­διά­σκεψη που συγκά­λεσε η τάση, προ­κει­μέ­νου να κάνει απο­τί­μηση της έως τώρα πορείας και επι­ση­μάν­σεις για τη μετα­μνη­μο­νιακή περίοδο, οι δύο απόψεις απο­τυ­πώ­θη­καν ηχηρά.

Εκλογές ως τον Σεπτέμ­βριο

Η μία από αυτές είναι σαφέ­στατα μειο­ψη­φική και δια­τυ­πώ­νε­ται σε κλειστό κύκλο, από «συντρό­φους που είναι απο­γοη­τευ­μέ­νοι και θεωρούν ότι ο χρόνος που περνά δου­λεύει εις βάρος του ΣΥΡΙΖΑ», όπως επι­ση­μαί­νει βουλευτής-στέλεχος της τάσης των 53 και κοντά στον Τσα­κα­λώτο.

Ανε­ξάρ­τητα από τον βαθμό αισιο­δο­ξίας που δια­κα­τέ­χει καθένα από τα στελέχη της τάσης πάντως, σε όλους προ­κά­λεσε αίσθηση η τοπο­θέ­τηση βου­λευτή στη διήμερη συζή­τηση (παρου­σία υπουρ­γών και βου­λευ­τών), ο οποίος θέλησε να περι­γρά­ψει τον αδιέ­ξοδο δρόμο στον οποίο – κατά τη γνώμη του – κινεί­ται η κυβέρ­νηση. Οπως είπε, αφή­νο­ντας «άγαλμα» τους περισ­σό­τε­ρους: «Μπροστά μας υπάρ­χουν δύο δρόμοι: Να οδη­γη­θούμε στις κάλπες, ή να συνε­χί­σουμε να κυβερ­νάμε απο­γοη­τεύ­ο­ντας τον κόσμο της Αρι­στε­ράς, μέχρι ο Καμ­μέ­νος να απο­φα­σί­σει τη λήξη της ομη­ρείας μας»!

Την απά­ντηση στον βου­λευτή έδωσε με χιούμορ ο «αρχι­τέ­κτο­νας» του «ολι­στι­κού» σχεδίου, Ευκλεί­δης Τσα­κα­λώ­τος, σχο­λιά­ζο­ντας με χιούμορ: «Δεν συμ­με­ρί­ζο­μαι την υπε­ραι­σιο­δο­ξία σου… Θεωρώ ότι αυτό είναι λάθος».

Εκτός από τον συγκε­κρι­μένο βου­λευτή, όμως, και άλλα στελέχη του ΣΥΡΙΖΑ εκτι­μούν ότι η αδυ­να­μία αντι­στρο­φής – από τον Αύγου­στο και μετά – των πολι­τι­κών που ασκή­θη­καν τα μνη­μο­νιακά χρόνια, και πολύ περισ­σό­τερο το «φόρτωμα» του προ­γράμ­μα­τος με «μνη­μο­νια­κές ουρές» που δεν προ­χώ­ρη­σαν ως τώρα, οδηγούν με μαθη­μα­τική βεβαιό­τητα τον ΣΥΡΙΖΑ σε απο­μά­κρυνση από τις κοι­νω­νι­κές δυνά­μεις που τον στή­ρι­ξαν, στη συρ­ρί­κνωση και εν τέλει στην εκλο­γική συντριβή. Γι’ αυτό και προ­κρί­νουν τη δημιουρ­γία ευνοϊ­κών όρων εκλο­γι­κής σύγκρου­σης σε σύντομο χρονικό διά­στημα με κατα­λη­κτικό όριο τον ερχό­μενο Οκτώ­βριο. Αν ηττηθεί, ως αξιω­μα­τική αντι­πο­λί­τευση θα μπορεί να «γειωθεί» κοι­νω­νικά και να ξανα­πιά­σει το νήμα με τα στρώ­ματα που εκφρά­στη­καν με το Οχι στο δημο­ψή­φι­σμα, και σε σύντομο χρονικό διά­στημα να επα­νέλ­θει στην εξουσία έχοντας μπροστά του καθαρό πεδίο για να ασκήσει τις πολι­τι­κές του, χωρίς να είναι με την πλάτη στον τοίχο, όπως συμ­βαί­νει από το 2012 και μετά. Κοντά σε αυτήν την άποψη βρί­σκε­ται η Τασία Χρι­στο­δου­λο­πού­λου και, κατά κάποιες πλη­ρο­φο­ρίες, ο Θοδωρής Δρίτσας, ένας ακόμη βου­λευ­τής του ΣΥΡΙΖΑ και κάποια στελέχη.

Στον αντί­ποδα αυτής της άποψης είναι η ηγεσία (ο Αλέξης Τσίπρας σε αυστηρό ύφος στο τελευ­ταίο Υπουρ­γικό Συμ­βού­λιο μίλησε για εκλογές στο τέλος της τετρα­ε­τίας), οι περισ­σό­τε­ροι υπουρ­γοί, αλλά και τα στελέχη κυβέρ­νη­σης και κόμ­μα­τος που είναι κοντά στον Ευκλείδη Τσα­κα­λώτο, όπως η Εφη Αχτσιό­γλου, ο Αλέξης Χαρί­τσης, ο Ανδρέας Ξανθός, ο Χρήστος Μαντάς, η Θεανώ Φωτίου, ο Κώστας Γαβρό­γλου και οι βου­λευ­τές Αννέτα Καβ­βα­δία, Χρήστος Καρα­γιαν­νί­δης και Χρι­στό­φο­ρος Παπα­δό­που­λος. Αντί­λογο στους απαι­σιό­δο­ξους δια­τύ­πωσε στα τέλη της εβδο­μά­δας ο Γιάννης Δρα­γα­σά­κης, που υπο­στή­ριξε ότι αυτή τη στιγμή «η κυβέρ­νηση είναι στην τελική ευθεία, αλλά δεν έχει κόψει το νήμα. Μετά τον Αύγου­στο που θα βγει σε ξέφωτο θα μπορεί να δώσει τη μάχη με καλύ­τε­ρους όρους».

Στο Μέγαρο Μαξίμου ανα­μέ­νουν με ιδιαί­τερο ενδια­φέ­ρον την επι­στροφή Τσα­κα­λώ­του από τις Ηνω­μέ­νες Πολι­τείες προ­κει­μέ­νου να τους ενη­με­ρώ­σει για τη «βολι­δο­σκό­πηση» που έκανε στο ΔΝΤ για την αύξηση του κατώ­τε­ρου μισθού και (σύμφωνα με κάποιες πλη­ρο­φο­ρίες) για το ενδε­χό­μενο να παγώσει το ψαλίδι στις συντά­ξεις, που σύμφωνα με τις δεσμεύ­σεις θα ισχύσει από 1/1/2019.

Ο τυφώνας

Ο απρό­βλε­πτος παρά­γο­ντας, πάντως, σε όλο αυτό το εσω­κομ­μα­τικό σκηνικό δεν είναι άλλος από τον πρώην υπουργό Παι­δείας, Νίκο Φίλη, ο οποίος από το Πάσχα και μετά έχει «απα­σφα­λί­σει» και πυρο­βο­λεί με συνέ­πεια τον Ευκλείδη Τσα­κα­λώτο, και εμμέσως το Μέγαρο Μαξίμου.

Ο  – για… ιερούς λόγους – «εκπεσών υπουρ­γός» επι­διώ­κει να έχει λόγο στην εσω­κομ­μα­τική συζή­τηση για το αύριο της κυβερ­νη­τι­κής πολι­τι­κής, και διεκ­δι­κεί ρόλο στους νέους συσχε­τι­σμούς που άρχισαν να δια­μορ­φώ­νο­νται. Ο Φίλης εξελέγη δεύ­τε­ρος στο συνέ­δριο του ΣΥΡΙΖΑ. Απευ­θύ­νε­ται στο ίδιο κομ­μα­τικό ακρο­α­τή­ριο με τον Τσα­κα­λώτο και επι­χει­ρεί να το απο­σπά­σει από αυτόν, απο­δο­μώ­ντας το success story του υπουρ­γού Οικο­νο­μι­κών. Με αιχμή τους πλει­στη­ρια­σμούς, το επερ­χό­μενο ψαλίδι στις συντά­ξεις και τα υψηλά πρω­το­γενή πλε­ο­νά­σματα, ο Φίλης ζητεί πρω­το­βου­λίες συναί­νε­σης με τα άλλα κόμματα για επα­να­δια­πραγ­μά­τευση αυτών των θεμάτων τώρα, και όχι μετά τον Αύγου­στο. Εκτιμά ότι πλέον δεν μπορεί να υπάρξει το επι­χεί­ρημα ότι «η κυβέρ­νηση εκβιά­στηκε» και αξιώνει από τον υπουργό Οικο­νο­μι­κών να φέρει το «ολι­στικό» σχέδιο στη Βουλή. Εσω­κομ­μα­τικά, στο­χεύει στη δημιουρ­γία ενός χώρου που θα δια­περνά ορι­ζό­ντια τις τάσεις και θα συζητά για τα θέματα που ανα­δει­κνύ­ο­νται, ενώ μάλλον έχει διεμ­βο­λί­σει την τάση των 53.

Φίλης, Σκουρ­λέ­της και Βούτσης συγκρο­τούν τριαν­δρία εντός του ΣΥΡΙΖΑ ενώ κοντά σε αυτούς είναι ο Νίκος Ξυδάκης, η Σία Ανα­γνω­στο­πού­λου, η Φωτεινή Βάκη και, εσχάτως, ο Μάκης Μπα­λα­ού­ρας και ο Γιώργος Κυρί­τσης. Ο Πρό­ε­δρος της Βουλής ωστόσο εμφα­νί­ζε­ται πολύ προ­σε­κτι­κός στις παρεμ­βά­σεις του, όπως και ο υπουρ­γός Εσω­τε­ρι­κών, Πάνος Σκουρ­λέ­της, ο οποίος εκφρά­ζει έντονο προ­βλη­μα­τι­σμό για την αβέβαιη έκβαση της προ­σπά­θειας, καθώς η πορεία μέχρι τις εκλογές κρύβει πολλές παγίδες.

Νέα -προεδρική- τάση;

Ενδει­κτικό πάντως της κινη­τι­κό­τη­τας που υπάρχει είναι ο δια­φαι­νό­με­νος σχη­μα­τι­σμός νέας τάσης με βάση την πρώτη σύναξη στε­λε­χών προ­ερ­χό­με­νων από την Πλατ­φόρμα 2010 (ομάδα Δούρου – Παπα­δη­μούλη) και της Ενω­τι­κής Κίνησης που στη­ρί­ζει τον Αλέξη Τσίπρα.

Πλη­ρο­φο­ρίες θέλουν τους Κοτσακά, Σκορίνη και Χρι­στό­πουλο να απηύ­θυ­ναν το κάλεσμα για τη συνά­ντηση της περα­σμέ­νης Τρίτης, όπου έδωσαν το «παρών» περίπου 100 στελέχη από Νομαρ­χια­κές Επι­τρο­πές της Αττικής και την Κεντρική Επι­τροπή του ΣΥΡΙΖΑ. Οι ίδιοι οι διορ­γα­νω­τές αρνού­νται ότι επι­διώ­κουν να δημιουρ­γή­σουν τάση αλλά – όπως υπο­στη­ρί­ζουν – «ανοί­γουν την κου­βέ­ντα για να κινη­το­ποι­η­θεί ένα μέρος του στε­λε­χια­κού δυνα­μι­κού του ΣΥΡΙΖΑ ώστε αντί να ανα­κυ­κλώ­νε­ται σε μία συζή­τηση κυβερ­νη­τι­σμού, να κάνει παρεμ­βά­σεις στην κοι­νω­νία για να δημιουρ­γή­σει συσχε­τι­σμούς καλύ­τε­ρης υπο­στή­ρι­ξης του κυβερ­νη­τι­κού έργου». Κατά πλη­ρο­φο­ρίες οι Παππάς, Πιτσιόρ­λας, Δούρου και Παπα­δη­μού­λης (αν και δεν εμφα­νί­στη­καν στο ραντε­βού της περα­σμέ­νης Τρίτης) έχουν γνώση και βλέπουν θετικά την πρω­το­βου­λία. Η γεω­γρα­φική δια­σπορά της, πάντως, πέρα από τα όρια της Αττικής θα δείξει αν κυο­φο­ρεί­ται νέα τάση.