ΣτΕ: Μετά τον ΕΦΚΑ, αντισυνταγματικό και το «ψαλίδι» στις συντάξεις

Μαίρη Λαμπα­δίτη, Πανα­γιώ­της Τσι­μπού­κης

Η αντι­συ­νταγ­μα­τι­κό­τητα των περι­κο­πών των κύριων και επι­κου­ρι­κών συντά­ξεων είναι το δεύτερο πλήγμα, μετά τον Ενιαίο Φορέα Κοι­νω­νι­κής Ασφά­λι­σης (ΕΦΚΑ), που ανα­μέ­νε­ται να επι­φέ­ρει η Ολο­μέ­λεια του Συμ­βου­λίου της Επι­κρα­τείας μέσα στο επόμενο διά­στημα στον νόμο Κατρού­γκα­λου.

Οι σύμ­βου­λοι Επι­κρα­τείας, αφού αφαί­ρε­σαν ήδη ως αντι­συ­νταγ­μα­τικό το κομμάτι του παζλ του ασφα­λι­στι­κού νόμου 4387/2016 που ανα­φέ­ρε­ται στον ΕΦΚΑ, προ­χω­ρούν τώρα για να αφαι­ρέ­σουν -όπως όλα δείχνουν- το δεύτερο, που αφορά στο σκέλος των περι­κο­πών των συντά­ξεων. Μέσα στις επό­με­νες δια­σκέ­ψεις, κεκλει­σμέ­νων των θυρών, θα κριθεί από την Ολο­μέ­λεια του ΣτΕ το κεφά­λαιο που αφορά τις περι­κο­πές των συντά­ξεων, όπως και παρεμ­φερή θέματα.

Πάντως, η κυβέρ­νηση δεν αιφ­νι­διά­στηκε από την απόφαση αυτή της Ολο­μέ­λειας του ΣτΕ (σε διά­σκεψη), καθώς προ διμήνου και ενώ είχαν ξεκι­νή­σει οι δια­σκέ­ψεις, η υπουρ­γός Εργα­σίας Εφη Αχτσιό­γλου είχε επι­σκε­φθεί τον πρόεδρο του ΣτΕ Νίκο Σακελ­λα­ρίου και είχε ενη­με­ρω­θεί ως προς την τύχη του νόμου Κατρού­γκα­λου μετά τις 30 και πλέον αιτή­σεις ακυ­ρώ­σεως που εκκρε­μούν στο ΣτΕ. Φυσικά, η υπουρ­γός Εργα­σίας από την επί­σκεψη αυτή δεν μπο­ρούσε να έχει την πλήρη εικόνα του τελικού απο­τε­λέ­σμα­τος της ψηφο­φο­ρίας των δικα­στών. Η μείζων, 25μελής, Ολο­μέ­λεια του Ανω­τά­του Ακυ­ρω­τι­κού Δικα­στη­ρίου λίγα 24ωρα πριν από το Πάσχα έκρινε κατά την 6η διά­σκεψή της, με αυξη­μένη πλειο­ψη­φία, 17 υπέρ έναντι 8 κατά, ότι είναι αντι­συ­νταγ­μα­τική η ένταξη των αυτο­α­πα­σχο­λού­με­νων και ελεύ­θε­ρων επαγ­γελ­μα­τιών, δηλαδή των δικη­γό­ρων, γιατρών, μηχα­νι­κών, συμ­βο­λαιο­γρά­φων, υπαλ­λή­λων του Δημο­σίου, μισθω­τών του ιδιω­τι­κού τομέα, αγροτών, στον ΕΦΚΑ.

Παράλ­ληλα, η Ολο­μέ­λεια με την ίδια πλειο­ψη­φία έκρινε αντι­συ­νταγ­μα­τικό τον υπο­λο­γι­σμό της εισφο­ράς του ΕΦΚΑ σύμφωνα με το εισό­δημα που δηλώ­νουν οι ελεύ­θε­ροι επαγ­γελ­μα­τίες, δηλαδή στα επίπεδα του 26,95% επί του εισο­δή­μα­τός τους. Την αντί­θεσή τους παράλ­ληλα εξέ­φρα­σαν οι σύμ­βου­λοι Επι­κρα­τείας για τη βάση υπο­λο­γι­σμού των ασφα­λι­στι­κών εισφο­ρών των απα­σχο­λού­με­νων και ελεύ­θε­ρων επαγ­γελ­μα­τιών από 1/1/2017.

Τελικά, οι δικα­στές έκριναν ότι ο ΕΦΚΑ είναι αντί­θε­τος στη συνταγ­μα­τική αρχής της ισό­τη­τας. Στην πλειο­ψη­φία των 17 μελών που τάχθη­καν υπέρ της αντι­συ­νταγ­μα­τι­κό­τη­τας του ΕΦΚΑ είναι και ο πρό­ε­δρος του ΣτΕ. Στο μικρο­σκό­πιο των επό­με­νων δια­σκέ­ψεων της Ολο­μέ­λειας του ΣτΕ θα τεθεί το σκέλος εκείνο του νόμου 4387/2016 που αφορά τις συντά­ξεις, κύριες και επι­κου­ρι­κές.

Εδώ, το βασικό και ίσως αξε­πέ­ρα­στο ζήτημα για την κυβέρ­νηση είναι ότι για τον καθο­ρι­σμό του ύψους των συντά­ξεων υπάρ­χουν πρό­σφα­τες απο­φά­σεις της Ολο­μέ­λειας του ΣτΕ (2287-2290/2015) που πολύ δύσκολα, έως και αδύ­να­τον, μπορούν να παρα­καμ­φθούν κατά τις επό­με­νες δια­σκέ­ψεις.

Η Ολο­μέ­λεια, ερμη­νεύ­ο­ντας το Σύνταγμα (άρθρο 22), τις διε­θνείς συμ­βά­σεις (ΕΣΔΑ, κ.λπ.), αλλά και τη νομο­θε­σία, έχει κρίνει με τις επί­μα­χες απο­φά­σεις της ότι πριν από την περι­κοπή ή την ανα­προ­σαρ­μογή των συντά­ξεων πρέπει οπωσ­δή­ποτε να προη­γη­θεί ειδική, εμπε­ρι­στα­τω­μένη και επι­στη­μο­νικά τεκ­μη­ριω­μένη μελέτη από την οποία να προ­κύ­πτει ότι τα νέα μέτρα που πρό­κει­ται να εφαρ­μο­στούν (ψηφι­στούν από τη Βουλή) είναι πρό­σφορα και ανα­γκαία για την αντι­με­τώ­πιση της βιω­σι­μό­τη­τας των φορέων κοι­νω­νι­κής ασφά­λι­σης, όπως και ότι οι επι­πτώ­σεις στο βιοτικό επίπεδο των συντα­ξιού­χων δεν θα οδη­γή­σουν σε ανε­πί­τρε­πτη παρά­βαση του πυρήνα του δικαιώ­μα­τος στην κοι­νω­νική ασφά­λιση. Ωστόσο, η κυβέρ­νηση πριν από την ψήφιση του νόμου Κατρού­γκα­λου καμία σχετική μελέτη δεν συνέ­ταξε, ούτε φυσικά δημο­σιο­ποί­ησε. Νομικά αγκάθια στο τομέα των συντά­ξεων που θα απα­σχο­λή­σουν τους συμ­βού­λους Επι­κρα­τείας στις επό­με­νες δια­σκέ­ψεις είναι οι ανα­δρο­μι­κές από 1 Αυγού­στου 2012 περι­κο­πές των κύριων συντά­ξεων που έγιναν και ο τρόπος επα­νυ­πο­λο­γι­σμού τους επί των ήδη κατα­βαλ­λο­μέ­νων, η μείωση των επι­κου­ρι­κών συντά­ξεων και η μείωση των συντά­ξεων άνω των 1.300 ευρώ.

Ο χάρτης των δια­σκέ­ψεων

Η πρώτη διά­σκεψη της Ολο­μέ­λειας έγινε τη 18η Δεκεμ­βρίου 2017. Εκεί δύο εκ των τριών ειση­γη­τών στην υπόθεση του Ασφα­λι­στι­κού, οι σύμ­βου­λοι Επι­κρα­τείας Γεώρ­γιος Τσι­μέ­κας και Αννα Καλο­γε­ρο­πού­λου, ενη­μέ­ρω­σαν τους συνα­δέλ­φους τους επί των συντα­ξιο­δο­τι­κών νομικών θεμάτων που τίθε­νται από τους 30 και πλέον προ­σφεύ­γο­ντες.

Στη δεύτερη διά­σκεψη, που έγινε 28 Ιανουα­ρίου 2018, ο τρίτος ειση­γη­τής Σπύρος Μαρ­κά­της ενη­μέ­ρωσε για τα ζητή­ματα που τίθε­νται ως προς τον ΕΦΚΑ. Στη συνέ­χεια ακο­λού­θη­σαν άλλες 4 δια­σκέ­ψεις: στις 14 Φεβρουα­ρίου και στις 23, 28 και 30 Μαρτίου. Στην τελευ­ταία έγινε και η ψηφο­φο­ρία για τον ΕΦΚΑ, όπου κρίθηκε αντι­συ­νταγ­μα­τι­κός. Ηδη έχουν προ­γραμ­μα­τι­στεί δύο ακόμη δια­σκέ­ψεις της Ολο­μέ­λειας. Η μία για την τρέ­χουσα εβδο­μάδα και η άλλη στην εκπνοή του μήνα. Δεν απο­κλεί­ε­ται, όμως, αν κριθεί ανα­γκαίο, να υπάρξει και άλλη ή ακόμα και άλλες δια­σκέ­ψεις. Η δημο­σί­ευση της από­φα­σης ανα­μέ­νε­ται μέχρι το καλο­καίρι.

Πηγή: newmoney.gr