Μουζάλας: Ζω με τον φόβο ότι θα εγκλωβιστούν οι πρόσφυγες στην Ελλάδα

Η Αθήνα, ιδίως η Πλατεία Βικτο­ρίας, ξανα­γέ­μισε πρό­σφυ­γες λόγω των βομ­βαρ­δι­σμών στο Χαλέπι και του επι­κεί­με­νου χειμώνα που θα κάνει το ταξίδι από την Τουρκία ως τη βόρεια Ευρώπη πιο επι­κίν­δυνο. «Τις τελευ­ταίες μέρες δεχθή­καμε τερά­στιες ροές επειδή οι Ρώσοι και οι δυνά­μεις του Άσαντ βομ­βάρ­δι­σαν το Χαλέπι. Την Κυριακή έφυγαν με 9 μποφόρ από την Τουρκία. Βιά­ζο­νται επειδή χαλάει ο καιρός», εξήγησε μιλώ­ντας σε δημο­σιο­γρά­φους τη Δευτέρα το βράδυ ο υπουρ­γός Μετα­να­στευ­τι­κής Πολι­τι­κής κ. Γιάννης Μου­ζά­λας.

«Οι ροές στην Αθήνα κατε­γρά­φη­σαν και στα πλαίσια της πολι­τι­κής ότι δεν πρέπει να μένουν οι πρό­σφυ­γες για πολλές μέρες στα νησιά. Αυτό συνέ­πεσε και με ένα μπλο­κά­ρι­σμα των χρη­μά­των των Αφγανών. Γνω­ρί­ζουμε ότι στην Πλατεία Βικτο­ρίας υπάρχει πρό­βλημα. Ευτυχώς σήμερα [Δευτέρα] δεν περι­μέ­νουμε πάρα πολλούς».

Ο κ. Μου­ζά­λας, που μόλις είχε επι­στρέ­ψει από τις Βρυ­ξέλ­λες και την άτυπη μίνι σύνοδο κορυφής για το προ­σφυ­γικό, εξήγησε ότι στις 50.000 θέσεις φιλο­ξε­νίας που δεσμεύ­τηκε ότι θα δημιουρ­γή­σει η Ελλάδα, ο πρό­σφυ­γες θα μένουν από δύο ως τέσ­σε­ρις μήνες, μέχρι να ολο­κλη­ρω­θούν οι δια­δι­κα­σίες για την μετε­γκα­τά­στασή τους σε άλλες ευρω­παϊ­κές χώρες. Το παρά­δοξο είναι ότι, αν και η Ελλάδα δέχθηκε 48.000 αφίξεις προ­σφύ­γων μόνο την περα­σμένη εβδο­μάδα, ανα­ζη­τού­νται οι πρώτοι 30 – 40 πρό­σφυ­γες που θα μετε­γκα­τα­στα­θούν στο Λου­ξεμ­βούργο. Αυτό συμ­βαί­νει διότι, για να έχει δικαί­ωμα ένας πρό­σφυ­γας να συμ­με­τά­σχει στο πρό­γραμμα μετε­γκα­τά­στα­σης, πρέπει προη­γου­μέ­νως να κατα­θέ­σει αίτηση ασύλου στην Ελλάδα. Οι πρό­σφυ­γες όμως που κατα­φθά­νουν κατα­γρά­φο­νται και δακτυ­λο­σκο­πού­νται, αλλά μετά ανα­χω­ρούν με δικά τους μέσα προς βόρεια Ευρώπη αρνού­με­νοι να κατα­θέ­σουν αίτηση για άσυλο στη χώρα μας. Ο κ. Μου­ζά­λας ελπίζει ότι, αν ολο­κλη­ρω­θούν οι πρώτες μετε­γκα­τα­στά­σεις με επι­τυ­χία, ενδε­χο­μέ­νως και στα μέσα Νοεμ­βρίου, θα δια­δο­θεί ανάμεσα στους πρό­σφυ­γες μια δια­φο­ρε­τική γραμμή.

«Όχι» στο τερα­τούρ­γημα

«Η διαρροή σε γερ­μα­νικά έντυπα για το τερα­τούρ­γημα ενός στρα­το­πέ­δου προ­σφύ­γων 50.000 – 60.000 ατόμων στην Αθήνα έγινε ευτυχώς εγκαί­ρως», τις παρα­μο­νές της συνόδου, και η Ελλάδα πήγε την Κυριακή στις Βρυ­ξέλ­λες προ­ε­τοι­μα­σμένη να το απο­κρού­σει. «Ακριβώς ό,τι ανέφερε το δημο­σί­ευμα ήρθε στο τραπέζι της συνόδου. Τόσο μεγάλο στρα­τό­πεδο υπάρχει μόνο ένα σε ολό­κληρο τον κόσμο, δημιουρ­γή­θηκε στην Ιορ­δα­νία πριν από τρία χρόνια, και λει­τουρ­γεί πολύ άσχημα».

Η Ελλάδα πέτυχε οι 50.000 θέσεις φιλο­ξε­νίας να μη δημιουρ­γη­θούν σε ένα τερά­στιο γκέτο αλλά θα είναι το σύνολο των 7.000 θέσεων στα hotspot στα νησιά για την ταυ­το­ποί­ηση και την κατα­γραφή των προ­σφύ­γων με μέσο όρο δια­μο­νής τις 48-72 ώρες (ήδη λει­τουρ­γεί το hotspot στη Λέσβο και τις επό­με­νες εβδο­μά­δες ανα­μέ­νο­νται άλλα τέσσερα στην Κω, στη Χίο, στη Λέρο και στη Σάμο). Άλλες 3.000 θέσεις υπάρ­χουν στην Αθήνα. Θα προ­στε­θούν δύο χώροι των 10.000 θέσεων έκαστος, ένας στην Αττική και ο δεύ­τε­ρος στη Βόρεια Ελλάδα, που θα δημιουρ­γη­θούν με την βοήθεια της Ύπατης Αρμο­στείας του ΟΗΕ για τους Πρό­σφυ­γες. Η Ελλάδα προ­σπα­θεί να «σπάσει» τους δυο αυτούς χώρους σε μικρό­τε­ρους ενώ πέτυχε και την έγκριση της ΕΕ για 20.000 επι­δο­τή­σεις ενοι­κίων προ­κει­μέ­νου να φιλο­ξε­νη­θούν κυρίως οικο­γέ­νειες προ­σφύ­γων σε δια­με­ρί­σματα. Το ενοίκιο θα το επι­δο­τεί η ΕΕ και το πρό­γραμμα για τα δια­με­ρί­σματα θα το τρέχει η Ύπατη Αρμο­στεία. Η Ελλάδα ζητάει από την ΕΕ πλήρη έκτακτη χρη­μα­το­δό­τηση των 50.000 θέσεων προ­σω­ρι­νής φιλο­ξε­νίας. Παράλ­ληλα, θα δεχθεί μερικές χιλιά­δες πρό­σφυ­γες για μόνιμη εγκα­τά­σταση στη χώρα μας (δεν έχει απο­φα­σι­στεί ακόμη ο ακριβής αριθμός).

Η Frontex μακριά από τα σύνορα

Ένας δεύ­τε­ρος σκό­πε­λος που συνά­ντησε η Αθήνα την Κυριακή στις Βρυ­ξέλ­λες αφορά την φύλαξη των χερ­σαίων βόρειων συνόρων της χώρας. «Το αρχικό κείμενο ανα­φε­ρό­ταν σε συν­δια­χεί­ριση των ελλη­νι­κών συνόρων με πΓΔΜ και Αλβανία με τη Frontex. Το τελικό κείμενο ανα­φέ­ρει ότι η φύλαξη των συνόρων είναι απο­κλει­στικά ευθύνη των ελλη­νι­κών αρχών ενώ η Frontex θα παρα­μέ­νει μακριά από αυτά για να κατα­γρά­φει όσους πρό­σφυ­γες δεν δακτυ­λο­σκο­πή­θη­καν/ταυ­το­ποι­ή­θη­καν στα νησιά λόγω αυξη­μέ­νων ροών», εξήγησε ο κ. Μου­ζά­λας.

Τέλος η Ελλάδα πέτυχε να μην θεω­ρεί­ται πόρτα εισόδου των προ­σφύ­γων στην ΕΕ αλλά μέρος του δια­δρό­μου. «Αλλά­ξαμε το νόημα της συνόδου. Από “Δια­δρομή Δυτικών Βαλ­κα­νίων” το αλλά­ξαμε σε “Δια­δρομή Ανα­το­λι­κής Μεσο­γείου – Δυτικών Βαλ­κα­νίων”, το οποίο σημαί­νει ότι πόρτα εισόδου είναι η Τουρκία και η όποια λύση πρέπει να έχει τη συνερ­γα­σία της Τουρ­κίας. Γινόταν προ­σπά­θεια να περάσει ότι ο ροές πρέπει να ελεγ­χθούν από την Ελλάδα. Ύστερα από μεγάλη δια­πραγ­μά­τευση, κατα­δεί­ξαμε ότι πόρτα είναι η Τουρκία».

Ο κ. Μου­ζά­λας εξήγησε ότι το περί «απο­θάρ­ρυν­σης της μετα­κί­νη­σης των προ­σφύ­γων» που ανα­φέ­ρει το τελικό κείμενο της συνόδου δεν σημαί­νει ότι θα πραγ­μα­το­ποιού­νται επι­χει­ρή­σεις για να μην ανα­χω­ρούν οι πρό­σφυ­γες προς Σκόπια. «Το έγγραφο που τους δίνουμε αφού κατα­γρα­φούν γράφει ότι δεν πρέπει να μετα­κι­νη­θούν προς τα σύνορα», είπε εξη­γώ­ντας ότι αυτό συνιστά την απο­θάρ­ρυνση και ότι δεν προ­βλέ­πο­νται αστυ­νο­μι­κές επι­χει­ρή­σεις.

«Ζω και κοι­μά­μαι με τον φόβο ενός σκη­νι­κού εγκλω­βι­σμού των προ­σφύ­γων στην Ελλάδα», παρα­δέ­χθηκε ο κ. Μου­ζά­λας ανα­φε­ρό­με­νος στην περί­πτωση να κλεί­σουν τα σύνορά τους οι χώρες της βόρειας Ευρώπης και στη συνέ­χεια των Βαλ­κα­νίων και οι πρό­σφυ­γες να «παγι­δευ­τούν» στην Ελλάδα.