Κως, Iούνιος 2015 μ.Χ. – Περιμένοντας τους βαρβάρους

Κείμενο-Μαρτυρία για την εισροή προ­σφύ­γων στο νησί

Και τώρα τι θα γένουμε χωρίς βαρ­βά­ρους.

Οι άνθρω­ποι αυτοί ήσαν μια κάποια λύσις.

Κως, Ιούνιος 2015, αρχή του­ρι­στι­κής περιό­δου. Το νησί έχει μετα­τρα­πεί σε πεδίο πολι­τι­κής αντι­πα­ρά­θε­σης και στο φόντο η ανθρω­πι­στική κρίση που πλήττει τόσο την Ελλάδα, ως απόρ­ροια του συνε­χι­ζό­με­νου οικο­νο­μι­κού της στραγ­γα­λι­σμού, όσο και τις χώρες της Μέσης Ανα­το­λής, που στε­νά­ζουν υπό το βάρος των συνε­χι­ζό­με­νων συγκρού­σεων κατ’ ουσίαν για το ξανα­μοί­ρα­σμα των ενερ­γεια­κών πηγών της περιο­χής. Και στις δύο περι­πτώ­σεις λοιπόν για τ’ αφέντη το φαΐ.

Τι περι­μέ­νουμε στην αγορά συνα­θροι­σμέ­νοι;

Η ανθρω­πι­στική κρίση λίγους φαί­νε­ται να απα­σχο­λεί. Πρω­τεύει η θωρά­κιση της «απει­λού­με­νης» του­ρι­στι­κής περιό­δου. Τι κι αν το νησί είναι έρμαιο των πρα­κτι­κών του μαζικού του­ρι­σμού που αλλοί­ω­σαν το φυσικό τοπίο με την άναρχη δόμηση και την υπερ­πλη­θώρα ξενο­δο­χεια­κών μονάδων και χώρων μαζικής δια­σκέ­δα­σης; Οι εκπρό­σω­ποι του βιο­μη­χα­νο­ποι­η­μέ­νου του­ρι­σμού που λυμαί­νο­νται το νησί, αφή­νο­ντας ελά­χι­στο περι­θώ­ριο κέρδους στους ντό­πιους, καρα­δο­κούν περι­μέ­νο­ντας -όχι τους καβα­φι­κούς βαρβάρους- αλλά τους άλλους, τους «εκλε­πτυ­σμέ­νους» Ευρω­παί­ους του­ρί­στες που επι­λέ­γουν την Κω για τις καλο­και­ρι­νές τους δια­κο­πές, απαι­τώ­ντας την υπε­σχη­μένη καλο­και­ρινή ραστώνη και ηρεμία χωρίς να δίνουν δεκάρα για τις υφι­στά­με­νες πολι­τι­κο­κοι­νω­νι­κές παρα­μέ­τρους, των οποίων η ευθύνη βαραί­νει σε μεγάλο βαθμό την πολι­τική που ασκεί­ται από τις κατ’ ευφη­μι­σμόν δημο­κρα­τι­κές κυβερ­νή­σεις τους.

Στο­χο­ποι­ή­θη­καν λοιπόν οι εξα­θλιω­μέ­νοι άμαχοι της εμπό­λε­μης Μέσης Ανα­το­λής ως υπαί­τιοι της ανα­στά­τω­σης των δια­κο­πών, όλων όσοι μακά­ριοι κατα­κλύ­ζουν το νησί μαρ­κα­ρι­σμέ­νοι σαν τα πρόβατα με το βρα­χιο­λάκι του “all inclusive” στο χέρι. Βομ­βαρ­δι­σμός ανα­δη­μο­σιεύ­σεων του εμε­τι­κού άρθρου της “Daily Mail” στις 28.05.2015, το οποίο χαρα­κτη­ρί­ζει την Κω «αηδια­στικό κολα­στή­ριο». Επί­και­ρες ερω­τή­σεις στη Βουλή, επα­να­λαμ­βα­νό­μενα ρεπορ­τάζ κατα­στρο­φο­λο­γίας από τα καθο­δη­γού­μενα μέσα έντυπου, δια­δι­κτυα­κού και ραδιο­τη­λε­ο­πτι­κού Τύπου, που ανη­συ­χούν για τις δια­κο­πές των εχόντων του Βορρά στην Ελλάδα. Τούτος ο τόπος είναι αλήθεια για να λιά­ζο­νται όποιοι έχουν λεφτά για να τον εξαρ­γυ­ρώ­σουν; Ο ήλιος λοιπόν μοιάζει να σηκώ­νε­ται μονάχα για κείνους, αφού μια θέση στον ήλιο δεν έχουν ούτε οι πρό­σφυ­γες μα ούτε όσοι Έλληνες δεν μπορούν να σηκώ­σουν το κεφάλι να τον αντι­κρού­σουν, απο­κα­μω­μέ­νοι από τη δυσβά­στα­χτη πολι­τική αντι­με­τώ­πι­σης της αέναης οικο­νο­μι­κής κρίσης.

Τι περι­μέ­νουμε στην αγορά συνα­θροι­σμέ­νοι;

Γιατί μέσα στην Σύγκλητο μια τέτοια

απραξία;

Τι κάθοντ’ οι Συγκλη­τι­κοί και δεν νομο­θε­τούνε;

Τι συμ­βαί­νει όμως πραγ­μα­τικά στην Κω; Το νησί, λόγω της γειτ­νί­α­σης με τα τουρ­κικά παράλια (το κοντι­νό­τερο σημείο απέχει μόλις 5 χιλιό­με­τρα από τις τουρ­κι­κές ακτές), δέχεται καθη­με­ρινά πλήθος προ­σφύ­γων / μετα­να­στών που φτάνουν στις ακτές του με κάθε είδους πλωτό μέσο, αφή­νο­ντας πίσω τους τη φρίκη του πολέμου και του φοντα­με­ντα­λι­σμού, για να αντι­με­τω­πί­σουν την απα­ξί­ωση μιας ξενο­φο­βι­κής Ευρώπης ενο­χλού­με­νης από την «του­ρι­στική μιζέρια» που προ­κα­λούν της γης οι κολα­σμέ­νοι στα καλο­στη­μένα τους κοσμικά θέρετρα.

Το φαι­νό­μενο εξα­πλώ­νε­ται σε ολό­κληρη τη Μεσό­γειο, με την Ιταλία να δέχεται τρι­πλά­σιο αριθμό μετα­να­στών / προ­σφύ­γων σύμφωνα με τα στοι­χεία της FRONTEX για το 2014. Στην Ελλάδα, μετά τη Λέσβο που έχει τις μεγα­λύ­τε­ρες εισροές, ακο­λου­θεί η Κως, όπου του­λά­χι­στον 7.500 μετα­νά­στες έχουν φθάσει στο νησί τούς τελευ­ταί­ους μήνες, μιας και κάθε βράδυ, μεταξύ 3 και 7 τα ξημε­ρώ­ματα, οι παρα­λίες υπο­δέ­χο­νται τις νέες καρα­βιές.

Στο νησί δεν υπάρχει καμία υποδομή ή μέριμνα για την οργά­νωση ειδικών χώρων προ­σω­ρι­νής δια­μο­νής των προ­σφύ­γων / μετα­να­στών όπου θα φιλο­ξε­νού­νται ζώντας υπό ανθρώ­πι­νες και ασφα­λείς συν­θή­κες. Οι τοπικές αρχές, με μπρο­στάρη τον δήμαρχο του νησιού Γιώργο Κυρίτση, ο οποίος «θέλει να διώξει τους μετα­νά­στες από το νησί και προ­τεί­νει ως λύση μόνο τη φύλαξη των συνόρων», αρνού­νται ρητά την παροχή βοή­θειας κάθε είδους. Τα αιτή­ματα του Λιμε­νι­κού και της Αστυ­νο­μίας για παρα­χώ­ρηση κάποιου δημο­τι­κού ακι­νή­του για την προ­σω­ρινή στέγαση των ανθρώ­πων αυτών μέχρι να ολο­κλη­ρω­θεί η ταυ­το­ποί­ησή τους και να τους επι­τρα­πεί να εγκα­τα­λεί­ψουν το νησί απορ­ρί­φθη­καν. Έτσι, οι αφι­χθέ­ντες στο νησί στοι­βά­ζο­νταν αρχικά στα κρα­τη­τή­ρια και στον προ­αύ­λιο χώρο του αστυ­νο­μι­κού τμή­μα­τος Κω.

Τον περα­σμένο Απρίλιο δόθηκε προ­σω­ρινή λύση από την Τράπεζα Πει­ραιώς, η οποία παρα­χώ­ρησε ένα ξενο­δο­χείο της κυριό­τη­τάς της που παρέ­μενε κλειστό. Ο δήμαρ­χος αρνή­θηκε ακόμα και την ηλε­κτρο­δό­τηση ή την υδρο­δό­τηση του εν λόγω ακι­νή­του στην περιοχή Λάμπη της Κω, με απο­τέ­λε­σμα οι συν­θή­κες δια­βί­ω­σης εντός του να είναι τρα­γι­κές. Στην ήδη βεβα­ρη­μένη κατά­σταση ήρθε να προ­στε­θεί η πυρ­κα­γιά που έπληξε το ξενο­δο­χείο “Captain Elias”, για την οποία υπάρ­χουν υπό­νοιες εμπρη­σμού.

Την κατα­φανή απουσία του κρα­τι­κού σχε­δια­σμού για τη δια­χεί­ριση του μετα­να­στευ­τι­κού ζητή­μα­τος έρχο­νται να εκμε­ταλ­λευ­τούν ιδιο­κτή­τες ξενο­δο­χεια­κών παρα­πηγ­μά­των στο κέντρο της πόλης της Κω μισθώ­νο­ντας ημιε­ρει­πω­μέ­νες μονάδες σε σύγ­χρο­νους δου­λέ­μπο­ρους, οι οποίοι με τη σειρά τους υπε­νοι­κιά­ζουν τα δωμάτια σε μετα­νά­στες που δια­θέ­τουν χρήματα για να τα πλη­ρώ­σουν. Οι τιμές ενός δωμα­τίου κυμαί­νο­νται από 15 έως και 35 ευρώ τη βραδιά, αλλά μόνο στη θέα αυτών των μιαρών απο­μει­να­ριών μιας παλιάς, χρυσής δεκα­ε­τίας γεν­νά­ται η απορία πώς ακόμη εξα­σφα­λί­ζουν την πιστο­ποί­ηση του ΕΟΤ ακόμα και για την κατη­γο­ρία των τριών αστέρων, αφού σε καμία περί­πτωση δεν πληρούν τις αντί­στοι­χες τεχνι­κές προ­δια­γρα­φές. Περιττό, βέβαια, να σημειω­θεί ότι σε τέτοιου είδους μισθώ­ματα δεν απο­δί­δε­ται ο ΦΠΑ στο κράτος.

Το κουβάρι όμως κρύβει μια καλο­στη­μένη μπίζνα εις βάρος των μετα­να­στών, φτάνει να θελήσει κανείς να το ξετυ­λί­ξει. Τα κυκλώ­ματα δια­κι­νη­τών έχουν απλώσει τα δίχτυα τους καθ’ όλη τη δια­δι­κα­σία μετα­φο­ράς των πλη­γέ­ντων από τις χώρες τους ωσότου προ­μη­θευ­τούν τα απα­ραί­τητα ταξι­διω­τικά έγγραφα, ώστε -θεωρητικά- να μετα­βούν σε οποια­δή­ποτε ευρω­παϊκή χώρα επι­θυ­μούν. Η Επι­τροπή της Διε­θνούς Αμνη­στείας που δρα­στη­ριο­ποιεί­ται στο νησί σημειώ­νει σχετικά: «Οι μετα­νά­στες και οι αιτού­ντες άσυλο θέλουν τόσο να εγκα­τα­λεί­ψουν το νησί όσο και οι μη ανε­κτι­κοί Βρε­τα­νοί του­ρί­στες επι­θυ­μούν να τους διώξουν». Μιλώ­ντας με μετα­νά­στες που συναντά κανείς στο νησί πλη­ρο­φο­ρεί­ται όμως ότι η δια­δι­κα­σία ταυ­το­ποί­η­σης και η χορή­γηση εγγρά­φων διαρκεί στην Κω 28 εργά­σι­μες μέρες!

Το διά­στημα των 28 ημερών είναι μεγάλο και πρω­τί­στως απο­δί­δε­ται στην ελλιπώς επαν­δρω­μένη Υπη­ρε­σία Αλλο­δα­πών του Τμή­μα­τος Ασφα­λείας του νησιού, όπου εργά­ζο­νται σήμερα εννέα άτομα και υπάρ­χουν μονάχα δύο μηχα­νή­ματα λήψεως δακτυ­λι­κών απο­τυ­πω­μά­των. Η καθυ­στέ­ρηση αυτή καθώς και οι ελλεί­ψεις στο προ­σω­πικό μπορούν αγόγ­γυ­στα να απο­δο­θούν σε κωλυ­σιερ­γία του Ελλη­νι­κού Δημο­σίου. Μια επι­πλέον πλη­ρο­φο­ρία όμως από κάτοικο του νησιού που δρα­στη­ριο­ποιεί­ται στον τομέα του του­ρι­σμού αλλάζει τα δεδο­μένα. Ενώ στην Κω η δια­δι­κα­σία χορή­γη­σης εγγρά­φων διαρκεί 4 εβδο­μά­δες, στη γει­το­νική Κάλυμνο χρειά­ζο­νται μόνο 2 ημέρες. Ο συγκε­κρι­μέ­νος κάτοι­κος, που οργα­νώ­νει θαλάσ­σιες εκδρο­μές μεταξύ των δύο νησιών, μετέ­φερε δύο φορές ανάμεσα σε του­ρί­στες κάποιους μετα­νά­στες από το ένα νησί στο άλλο για να τους βοη­θή­σει ώστε να λάβουν γρη­γο­ρό­τερα ταξι­διω­τικά έγγραφα. Στα­μά­τησε όμως τη δρα­στη­ριό­τητα αυτή αφού κατη­γο­ρή­θηκε για δου­λε­μπό­ριο και δέχτηκε απειλές από ντό­πιους που είχαν συμ­φέ­ρον να παρα­μεί­νουν οι μετα­νά­στες στο νησί όσο το δυνατόν περισ­σό­τερο.

Η επι­χεί­ρηση είναι καλά στημένη και άκρως κερ­δο­φόρα: Οι κατα­τρεγ­μέ­νοι μετα­νά­στες πλη­ρώ­νουν αδρά τόσο για τη μετα­φορά τους από την Τουρκία στην Ελλάδα όσο και για την παρα­τε­τα­μένη διαμονή τους στην Κω. Επί μακρόν και με το αζη­μί­ωτο παρα­μέ­νουν και στα τουρ­κικά παράλια και τα περί­χωρα της πόλης Bodrum (Aλικαρνασσός), ώσπου να περά­σουν απέ­να­ντι, γιατί πρώτα πρέπει να αδειά­σει κάποιο κατά­λυμα στο νησί. Δηλαδή ο εκά­στοτε δια­κι­νη­τής είναι σε στενή συνερ­γα­σία με τους συμ­βε­βλη­μέ­νους ξενο­δό­χους στο νησί και μαζί καθο­ρί­ζουν τον ρυθμό εισροής μετα­να­στών στην Ελλάδα ανάλογα με τη δια­θε­σι­μό­τητα σε κατα­λύ­ματα!

– Γιατί ν’ αρχίσει μονο­μιάς αυτή η ανη­συ­χία

κ’ η σύγ­χυ­σις. (Τα πρόσωπα τι σοβαρά που εγίναν).

Γιατί αδειά­ζουν γρήγορα οι δρόμοι κ’ η πλατέες,

κι όλοι γυρνούν στα σπίτια τους πολύ συλ­λο­γι­σμέ­νοι;

Όσοι περί­με­ναν να δια­βά­σουν περι­γρα­φές για ένα νησί σε καθε­στώς πολιορ­κίας, πνιγ­μένο από παρα­νο­μού­ντες μετα­νά­στες και πρό­σφυ­γες να περι­φέ­ρο­νται στα του­ρι­στικά του σοκάκια δημιουρ­γώ­ντας δυσμε­νές κλίμα για τον του­ρι­σμό, δυστυ­χώς ή ευτυχώς θα απο­γοη­τευ­θούν. Ας μην κόπτο­νται τόσο και ας κρα­τή­σουν τις κορώνες της αγωνίας τους για άλλα ζητή­ματα ανα­λό­γου ενδια­φέ­ρο­ντος. Η Κως έχει μυριά­δες άλλα προ­βλή­ματα που απο­τρέ­πουν τους του­ρί­στες, όπως είναι τα φαι­νό­μενα αισχρο­κέρ­δειας, οι παρα­τη­μέ­νοι στην τύχη τους αρχαιο­λο­γι­κοί χώροι, η ελλιπής καθα­ριό­τητα σε πολλά σημεία της πόλης και του υπό­λοι­που νησιού κ.ά. Το μετα­να­στευ­τικό όμως επι­λύ­θηκε. Το αναί­σχυ­ντο ελλη­νικό δαι­μό­νιο βρήκε τρόπο να κερ­δο­σκο­πή­σει σε βάρος των προ­σφύ­γων. Τα αιμο­μυ­ζη­τικά έντομα της εγχώ­ριας δου­λε­μπο­ρι­κής μαφίας συνερ­γά­ζο­νται αγαστά με αντί­στοι­χους εγκλη­μα­τίες από την Τουρκία ή το Ιράκ απο­μυ­ζώ­ντας τα θύματα του αιώνια παρά­λο­γου του πολέμου δίχως ίχνος αιδούς, ανθρω­πά­κια με την ιστο­ρική μνήμη της προ­σφυ­γιάς των προ­γό­νων τους ξαστο­χι­σμένη, θυσια­σμένη στον βωμό του εύκολου κέρδους.

Ας μείνουν λοιπόν ήσυχοι. Βάρ­βα­ροι πρό­σφυ­γες στα νησιά δεν υπάρ­χουν πια.

Εκπο­λι­τί­στη­καν μεμιάς με πουγκιά τους.

Οι απέ­ντα­ροι βάρ­βα­ροι χει­μά­ζο­νται τώρα στο Πεδίον του Άρεως, του θεού του Πολέμου. Aπό τον ένα πόλεμο στον άλλο.

Σαν να τους έχει γίνει ο πόλεμος Μοίρα, Θάνατος και Πέτρα.

* Η Δέσποινα Σκούρτη είναι PhD. c. Ludwig Maximilians, Πανε­πι­στή­μιο Μονάχου, Τμήμα Συγκρι­τι­κής Λογο­τε­χνίας και Σύγ­χρο­νων σπουδών

www.left.gr