Ο «εφιάλτης» της ελονοσίας ξύπνησε στο νησί της Κω

• Οδη­γί­ες του ΚΕ­ΕΛ­ΠΝΟ για την αντι­με­τώ­πι­ση πα­ρό­μοιων πε­ρι­στα­τι­κών

Ο «εφιάλ­της» της ελο­νο­σί­ας ξύ­πνη­σε στο νησί της Κω, που έχει με­τα­τρα­πεί το τε­λευ­ταίο διά­στη­μα σε απο­θή­κη αν­θρώ­πι­νων ψυχών, με το τοπίο να θυ­μί­ζει τρι­το­κο­σμι­κές κα­τα­στά­σεις, εξαι­τί­ας της μα­ζι­κής εισ­ρο­ής με­τα­να­στών και της αδυ­να­μί­ας της κυ­βέρ­νη­σης να δώσει ου­σια­στι­κή λύση στο πρό­βλη­μα.

Ως επτα­σφρά­γι­στο μυ­στι­κό, κρα­τή­θη­κε αρ­μο­δί­ως, παρά τους κιν­δύ­νους που ελ­λο­χεύ­ουν για την υγεία των πο­λι­τών, η δια­πί­στω­ση πε­ρι­στα­τι­κού ελο­νο­σί­ας σε με­τα­νά­στη, παρά το γε­γο­νός μά­λι­στα ότι στο Κέ­ντρο Ελέγ­χου και Πρό­λη­ψης Νο­ση­μά­των (ΚΕ­ΕΛ­ΠΝΟ) σή­μα­νε συ­να­γερ­μός.

Είναι παν­θο­μο­λο­γού­με­νο ότι υπάρ­χει σο­βα­ρό κενό στην «καρ­διά» της δη­μό­σιας υγεί­ας στη χώρα μας, εξαι­τί­ας της έλ­λει­ψης υγειο­νο­μι­κής κά­λυ­ψης των με­τα­να­στών χωρίς νο­μι­μο­ποι­η­τι­κά έγ­γρα­φα.

Ο πρό­ε­δρος του ΚΕ­ΕΛ­ΠΝΟ κ. Θα­νά­σης Γιαν­νό­που­λος, έχει εκ­πο­νή­σει ει­δι­κό σχέ­διο πε­ντα­ε­τούς διάρ­κειας (έχει κο­στο­λο­γη­θεί στα 13 εκα­τομ­μύ­ρια ευρώ για 150.000 πρό­σφυ­γες ετη­σί­ως), η βα­σι­κή φι­λο­σο­φία του οποί­ου είναι να υπάρ­χει στους χώ­ρους υπο­δο­χής με­τα­να­στών η δυ­να­τό­τη­τα διά­γνω­σης προ­βλη­μά­των υγεί­ας από ει­δι­κευ­μέ­νο προ­σω­πι­κό.

Ετσι, με τον κα­τάλ­λη­λο εξο­πλι­σμό και τα υλικά μέσα, σε πε­ρί­πτω­ση εντο­πι­σμού κά­ποιου πε­ρι­στα­τι­κού που χρή­ζει άμε­σης αντι­με­τώ­πι­σης, θα πα­ρα­πέ­μπε­ται στον κο­ντι­νό­τε­ρο υγειο­νο­μι­κό σχη­μα­τι­σμό.

Προς το παρόν, τέ­τοιο πρό­γραμ­μα δεν υλο­ποιεί­ται επι­στα­μέ­νως στα Δω­δε­κά­νη­σα.

Εν­δει­κτι­κό της σο­βα­ρό­τη­τας της κα­τά­στα­σης είναι και το ακό­λου­θο έγ­γρα­φο που απέ­στει­λε αρ­μο­δί­ως στις υπη­ρε­σί­ες υγεί­ας ο κ. Γιαν­νό­που­λος:

«ΘΕΜΑ: “Συ­νι­στώ­με­να μέτρα πρό­λη­ψης με αφορ­μή κα­τα­γρα­φή ει­σα­γό­με­νου κρού­σμα­τος ελο­νο­σί­ας στη νήσο Κω”

Αξιό­τι­μη κα Βα­λα­τσού,

Θα θέ­λα­με να σας ενη­με­ρώ­σου­με ότι στις 27/06/2015 το Γρα­φείο Νο­ση­μά­των που Με­τα­δί­δο­νται με Δια­βι­βα­στές του ΚΕ.ΕΛ-Π.ΝΟ. ενη­με­ρώ­θη­κε από το Γε­νι­κό Νο­σο­κο­μείο – Κέ­ντρο Υγεί­ας (Γ.Ν.-Κ.Υ.) Κω, σχε­τι­κά με ένα ει­σα­γό­με­νο πε­ρι­στα­τι­κό ελο­νο­σί­ας που αφο­ρού­σε σε με­τα­νά­στη από εν­δη­μι­κή χώρα, ο οποί­ος ει­σήλ­θε στη χώρα στις 24/06/2015, όντας ήδη εμπύ­ρε­τος.

Η αρ­χι­κή διά­γνω­ση του ασθε­νούς έγινε στο Γ.Ν.-Κ.Υ. Κω με μι­κρο­σκο­πι­κή εξέ­τα­ση και Δο­κι­μα­σία τα­χεί­ας διά­γνω­σης ελο­νο­σί­ας και επι­βε­βαιώ­θη­κε (ελο­νο­σία από πλα­σμώ­διο vivax) στον Τομέα Πα­ρα­σι­το­λο­γί­ας, Εντο­μο­λο­γί­ας και Τρο­πι­κών Νόσων της Εθνι­κής Σχο­λής Δη­μό­σιας Υγεί­ας (ΕΣΔΥ)- Το ΚΕ.ΕΛ.Π.ΝΟ., σε συ­νερ­γα­σία με τους θε­ρά­πο­ντες ια­τρούς του νο­σο­κο­μεί­ου και συ­να­δέλ­φους της Μη Κυ­βερ­νη­τι­κής Ορ­γά­νω­σης (ΜΚΟ) «Για­τροί Χωρίς Σύ­νο­ρα», που δρα­στη­ριο­ποιού­νται στην πρω­το­βάθ­μια φρο­ντί­δα υγεί­ας με­τα­να­στών στη νήσο, συ­νει­σέ­φε­ρε στην ολο­κλη­ρω­μέ­νη δια­χεί­ρι­ση και αντι­με­τώ­πι­ση του πε­ρι­στα­τι­κού (λοι­μω­ξιο­λο­γι­κή εκτί­μη­ση πε­ρι­στα­τι­κού, με­τα­φο­ρά δειγ­μά­των στην ΕΣΔΥ και στο Γ.Ν. «Ευαγ­γε­λι­σμός», χο­ρή­γη­ση ρι­ζι­κής θε­ρα­πεί­ας στον ασθε­νή, ορ­γά­νω­ση με­τέ­πει­τα πα­ρα­κο­λού­θη­σης του).

Με αφορ­μή το πε­ρι­στα­τι­κό αυτό, καθώς στη νήσο Κω φι­λο­ξε­νού­νται νέο-ει­σερ­χό­με­νοι με­τα­νά­στες από εν­δη­μι­κές για την ελο­νο­σία χώρες, και δε­δο­μέ­νου ότι δεν δια­θέ­του­με επαρ­κή στοι­χεία εντο­μο­λο­γι­κής επι­τή­ρη­σης της πε­ριο­χής σχε­τι­κά με την ύπαρ­ξη του ικα­νού δια­βι­βα­στή της ελο­νο­σί­ας (Ανω­φε­λούς κου­νου­πιού), το ΚΕ.ΕΛ.Π.ΝΟ. ορ­γά­νω­σε τα κά­τω­θι μέτρα πρό­λη­ψης, με στόχο τη μεί­ω­ση του τυχόν κιν­δύ­νου το­πι­κής με­τά­δο­σης της ελο­νο­σί­ας:

Εγρή­γορ­ση των ια­τρών του Γ.Ν.-Κ.Υ. Κω και της ΜΚΟ στη νήσο, για τη διε­ρεύ­νη­ση όλων των ύπο­πτων πε­ρι­στα­τι­κών και την έγκαι­ρη διά­γνω­ση και αντι­με­τώ­πι­ση των κρου­σμά­των. Ιδιαί­τε­ρη εγρή­γορ­ση συ­νε­στή­θη για την έγκαι­ρη ανί­χνευ­ση ει­σα­γό­με­νων κρου­σμά­των που αφο­ρούν σε νέο-ει­σερ­χό­με­νους με­τα­νά­στες από εν­δη­μι­κές χώρες.

Ενί­σχυ­ση της ερ­γα­στη­ρια­κής διά­γνω­σης της ελο­νο­σί­ας: Το ΚΕ.ΕΛ.Π.ΝΟ. είχε ήδη προ­μη­θεύ­σει με Δο­κι­μα­σί­ες τα­χεί­ας διά­γνω­σης ελο­νο­σί­ας το Γ.Ν. ΚΥ. Κω, καθώς και Μο­νά­δες Υγεί­ας άλλων νήσων της Π.Ε. Δω­δε­κα­νή­σου, από το Δε­κέμ­βριο του 2014, προ­κει­μέ­νου να ενι­σχυ­θεί η δυ­να­τό­τη­τα ερ­γα­στη­ρια­κού ελέγ­χου και έγκαι­ρης διά­γνω­σης σε το­πι­κό επί­πε­δο. Επι­πρό­σθε­τα, ορ­γα­νώ­θη­κε ήδη η διά­θε­ση Δο­κι­μα­σιών τα­χεί­ας διά­γνω­σης ελο­νο­σί­ας στο κλι­μά­κιο της ΜΚΟ «Για­τροί Χωρίς Σύ­νο­ρα» που δρα­στη­ριο­ποιεί­ται στη νήσο.

Επι­πρό­σθε­τα, το ΚΕ.ΕΛ.Π.ΝΟ, κρί­νει σκό­πι­μες τις κά­τω­θι δρά­σεις:

• Στο­χευ­μέ­νη εντο­μο­λο­γι­κή διε­ρεύ­νη­ση στην πε­ριο­χή προ­σω­ρι­νής κα­τοι­κί­ας του κρού­σμα­τος, με το­πο­θέ­τη­ση πα­γί­δας σύλ­λη­ψης ακ­μαί­ων κου­νου­πιών (την οποία μπο­ρεί να δια­θέ­σει το ΚΕ.ΕΛ.Π.ΝΟ.), με στόχο τη διε­ρεύ­νη­ση της πα­ρου­σί­ας Ανω­φε­λών κου­νου­πιών στην πε­ριο­χή και την εκτί­μη­ση κιν­δύ­νου για το­πι­κή εξά­πλω­ση της νόσου.

– Ενη­μέ­ρω­ση του κοι­νού (το­πι­κού πλη­θυ­σμού και με­τα­να­στών) σχε­τι­κά με τη νόσο και τα μέτρα ατο­μι­κής προ­στα­σί­ας άπό τα κου­νού­πια. Για το σκοπό αυτό, το ΚΕ.ΕΛ.Π.ΝΟ. μπο­ρεί να δια­θέ­σει -κα­τό­πιν σχε­τι­κού αι­τή­μα­τος σας- ενη­με­ρω­τι­κά φυλ­λά­δια για τη νόσο της ελο­νο­σί­ας και τα μέτρα προ­στα­σί­ας από τα κου­νού­πια (στην ελ­λη­νι­κή γλώσ­σα και πο­λύ­γλωσ­σα), προς δια­νο­μή τους στον το­πι­κό πλη­θυ­σμό και στους με­τα­νά­στες που δια­μέ­νουν στην πε­ριο­χή.

Εξα­σφά­λι­ση επαρ­κών απο­θε­μά­των βα­σι­κών αν­θε­λο­νο­σια­κών φαρ­μά­κων στις Μο­νά­δες Υγεί­ας των νήσων (κατά προ­τε­ραιό­τη­τα σε νή­σους που υπο­δέ­χο­νται πλη­θυ­σμούς νε­οει­σερ­χό­με­νων με­τα­να­στών), για την άμεση θε­ρα­πευ­τι­κή αντι­με­τώ­πι­ση των δια­γνω­σθέ­ντων κρου­σμά­των ελο­νο­σί­ας.

– Δια­τή­ρη­ση και εξα­σφά­λι­ση των βέλ­τι­στων δυ­να­τών συν­θη­κών δια­μο­νής των με­τα­να­στών και -κατά το δυ­να­τόν- μέ­τρων ατο­μι­κής προ­στα­σί­ας τους από τα κου­νού­πια.

Διε­νέρ­γεια ολο­κλη­ρω­μέ­νων προ­γραμ­μά­των κα­τα­πο­λέ­μη­σης κου­νου­πιών: Ένας από τους θε­με­λιώ­δεις πυ­λώ­νες πρό­λη­ψης και ελέγ­χου της με­τά­δο­σης των νο­ση­μά­των που με­τα­δί­δο­νται με δια­βι­βα­στές είναι η έγκαι­ρη και συ­στη­μα­τι­κή εφαρ­μο­γή ολο­κλη­ρω­μέ­νων προ­γραμ­μά­των κα­τα­πο­λέ­μη­σης κου­νου­πιών από τις το­πι­κές αρχές (Πε­ρι­φέ­ρειες, Δή­μους). Ως εκ τού­του, το ΚΕ.ΕΛ.Π.ΝΟ. το­νί­ζει ότι -παρ’ όλες τις γνω­στές οι­κο­νο­μι­κές και γρα­φειο­κρα­τι­κές δυ­σκο­λί­ες που αντι­με­τω­πί­ζουν όλοι οι δη­μό­σιοι φο­ρείς- η ορ­γά­νω­ση και έγκαι­ρη υλο­ποί­η­ση απο­τε­λε­σμα­τι­κών προ­γραμ­μά­των κα­τα­πο­λέ­μη­σης κου­νου­πιών, για την πε­ρί­ο­δο με­τά­δο­σης 2015, στην πε­ριο­χή ευ­θύ­νης σας, πρέ­πει να ανα­δει­χθεί σε θέμα υψη­λής προ­τε­ραιό­τη­τας, για την αντι­με­τώ­πι­ση των απει­λών αυτών δη­μό­σιας υγεί­ας.

Θα θέ­λα­με να σας πα­ρα­κα­λέ­σου­με για τη συ­νερ­γα­σία και συμ­με­το­χή των υπη­ρε­σιών σας στην υλο­ποί­η­ση των ανω­τέ­ρω δρά­σε­ων πρό­λη­ψης.

Εί­μα­στε στη διά­θε­σή σας για κάθε διευ­κρί­νι­ση.

Με εκτί­μη­ση,

Ο Πρό­ε­δρος του ΔΣ του ΚΕ.ΕΛ.Π.ΝΟ.

Αθα­νά­σιος Γιαν­νό­που­λος».

Η Ελο­νο­σία είναι ένα νό­ση­μα που με­τα­δί­δε­ται με δια­βι­βα­στές και σπα­νί­ως από μο­λυ­σμέ­νο αίμα. Εν­δη­μεί κυ­ρί­ως σε χώρες της υπο­σα­χά­ριας Αφρι­κής και της Ασίας. Στην Ελ­λά­δα η νόσος εκρι­ζώ­θη­κε το 1974. Έκτο­τε κα­τα­γρά­φο­νται στη χώρα μας σπο­ρα­δι­κά κρού­σμα­τα, τα οποία σχε­τί­ζο­νται με τα­ξί­δι ή πα­ρα­μο­νή σε εν­δη­μι­κές χώρες για την Ελο­νο­σία.

Τα κύρια και πιο συ­νη­θι­σμέ­να συμ­πτώ­μα­τα της ελο­νο­σί­ας είναι: υψη­λός πυ­ρε­τός με ρίγη, εφί­δρω­ση, κε­φα­λαλ­γία, μυαλ­γία και γε­νι­κή αδια­θε­σία. Ο πυ­ρε­τός εμ­φα­νί­ζε­ται κάθε δεύ­τε­ρη (τρι­ταί­ος) ή κάθε τρίτη μέρα (τε­ταρ­ταί­ος).

Άλλα συμ­πτώ­μα­τα που μπο­ρούν επί­σης να εμ­φα­νι­στούν είναι ναυ­τία, διάρ­ροια και έμε­τος. Επι­πλέ­ον, σε ορι­σμέ­νες πε­ρι­πτώ­σεις μπο­ρεί να εκ­δη­λω­θεί αναι­μία και ίκτε­ρος(κί­τρι­νη χροιά των μα­τιών, του δέρ­μα­τος και των βλεν­νο­γό­νων) εξαι­τί­ας της κα­τα­στρο­φής των ερυ­θρών αι­μο­σφαι­ρί­ων του αί­μα­τος.

Αν δεν δοθεί η κα­τάλ­λη­λη θε­ρα­πεία, σε σο­βα­ρές μορ­φές της νόσου μπο­ρεί να πα­ρου­σια­στούν νευ­ρο­λο­γι­κά συμ­πτώ­μα­τα, νε­φρι­κή ή ανα­πνευ­στι­κή ανε­πάρ­κεια.

Σε πε­ρί­πτω­ση εντο­πι­σμού κρου­σμά­των, το ΚΕ­ΕΛ­ΠΝΟ πραγ­μα­το­ποιεί ελέγ­χους σε όλα τα σπί­τια που βρί­σκο­νται σε ακτί­να 150 μέ­τρων και εξε­τά­ζει όλους τους με­τα­νά­στες που προ­έρ­χο­νται από χώρες όπου εν­δη­μεί η ελο­νο­σία -η πα­ρά­νο­μη με­τα­νά­στευ­ση πι­στεύ­ε­ται ότι ήταν βα­σι­κός πα­ρά­γο­ντας για την επα­νεμ­φά­νι­ση της νόσου στην Ελ­λά­δα.