A. Mητρόπουλος: «Τουλάχιστον 200.000 συνάνθρωποί μας θα χάσουν τις δουλειές τους στο διάστημα Μαρτίου –Ιουνίου 2020»

Κύριε Μητρό­πουλε, θα ήθελα να μου σχο­λιά­σετε τα μέτρα που εξήγ­γειλε η κυβέρ­νηση για την εργασία. Να ξεκι­νή­σουμε από τη μερική απα­σχό­ληση στην οποία εισέρ­χε­ται ολό­κλη­ρος ο ιδιω­τι­κός τομέας για έξι μήνες. Πώς το βλέπετε αυτό;

Κάθε μέτρο που λαμ­βά­νε­ται σε έκτακτη περίοδο, όπως η παρούσα, πρέπει να έχει τη συναί­νεση όλων των «κοι­νω­νι­κών εταίρων», όλων των συντε­λε­στών της παρα­γω­γι­κής δια­δι­κα­σίας, ώστε να έχουν επι­τυ­χία αλλά και να απο­δί­δουν κοι­νω­νική δικαιο­σύνη. Αιφ­νι­δια­στι­κές απο­φά­σεις λαμ­βά­νο­νται σε περί­πτωση κιν­δύ­νου αλλά πρέπει να έχουν την πραγ­μα­τική ή εικα­ζό­μενη συναί­νεση όλων. Εν προ­κει­μένω, αυτό δεν συνέβη.

Το μονο­με­ρές δικαί­ωμα των εργο­δο­τών να τρο­πο­ποιούν επί τα χείρω τη σύμβαση εργα­σίας πάντα ενέχει τον κίνδυνο της κατα­χρη­στι­κής άσκησής του. Ήδη παρου­σιά­ζο­νται τα πρώτα, διόλου αμε­λη­τέα, κρού­σματα και μάλιστα σε επι­χει­ρή­σεις που δεν έχουν πληγεί σημα­ντικά από την κρίση του κορω­νοϊού και δεν έχει ανα­στα­λεί η λει­τουρ­γία τους.

Δεν είναι όμως μόνον τα φαι­νό­μενα της μερικής απα­σχό­λη­σης αλλά και της εκ περι­τρο­πής εργα­σίας ή της άτυπης απα­σχό­λη­σης προς συμπλή­ρωση των κενών. Κάθε τέτοια μορφή ελα­στι­κής εργα­σίας συνο­δεύ­ε­ται από μείωση των απο­δο­χών και τη μη κατα­βολή των ασφα­λι­στι­κών εισφο­ρών.

Όσοι εργο­δο­τι­κοί φορείς αλλά και μέλη της κυβέρ­νη­σης μιλούν για την ίση κατα­νομή του βάρους από την κρίση κορω­νοϊού σε εργο­δό­τες και εργα­ζο­μέ­νους, δεν πρέπει να λησμο­νούν ότι το επι­χει­ρείν ενέχει πάντοτε τους κιν­δύ­νους των εκτά­κτων περιό­δων και απο­φά­σεων που πρέπει να επω­μί­ζο­νται οι εργο­δό­τες.

Ακόμη και ο συντη­ρη­τι­κός και ο παντα­χό­θεν λοι­δο­ρού­με­νος από τους ευρω­παί­ους Μπόρις Τζόνσον επέβαλε στους εργο­δό­τες να κατα­βάλ­λουν ακέραιο τον μισθό και τις ασφα­λι­στι­κές εισφο­ρές στους εργα­ζό­με­νους, τις οποίες όμως επι­δό­τησε κατά το 80% ώστε οι μισθω­τοί να μην απω­λέ­σουν τίποτε από το εισό­δημά τους. Αυτό συνέβη και σε άλλες χώρες της καθ’ημάς Βαλ­κα­νι­κής π.χ. στη Ρου­μα­νία.

Ο υπουρ­γός Εργα­σίας κ.Βρού­τσης μίλησε για μέτρα στή­ρι­ξης επι­χει­ρή­σεων και εργα­ζο­μέ­νων λόγω του κορω­νοϊού. Αυτή τη στιγμή όμως, έκλει­σαν κατα­στή­ματα υγειο­νο­μι­κού ενδια­φέ­ρο­ντος, εμπο­ρικά κ.λπ., με συνέ­πεια να είναι όλοι στον «δρόμο». Τι πρέπει να γίνει;

Μέτρα στή­ρι­ξης των επι­χει­ρή­σεων εξαγ­γέλ­θη­καν. Όντως με το άρθρο 9 της από 20-3-2020 Πράξης Νομο­θε­τι­κού Περιε­χο­μέ­νου (ΦΕΚ Α’ 68/2020) εξαγ­γέλ­θη­καν μέτρα και ελα­στι­κο­ποι­ή­θη­καν οι θεσμι­κές, χρο­νι­κές, μισθο­λο­γι­κές, ασφα­λι­στι­κές κ.λπ. υπο­χρε­ώ­σεις τους προς τους εργα­ζο­μέ­νους. Επο­μέ­νως τα μέτρα που λήφθη­καν αφορούν πρω­τί­στως στις επι­χει­ρή­σεις (δηλαδή στους εργο­δό­τες) και όχι στους εργα­ζο­μέ­νους.

Οι εργα­ζό­με­νοι καλού­νται να επι­βιώ­σουν με τις μισές περίπου απο­δο­χές τους, αφού π.χ. ένας εργα­ζό­με­νος των 1.000 ευρώ, θα λάβει για τον επόμενο 1,5 μήνα μόνο 800 ευρώ, ενώ θα έπρεπε να λάβει 1.500 ευρώ συν το Δώρο Πάσχα ύψους 500 ευρώ, ήτοι 2.000 ευρώ. Δηλαδή θα απω­λέ­σει 1.200 ευρώ. Το τελευ­ταίο έχουν την ευχέ­ρεια οι εργο­δό­τες να το πλη­ρώ­σουν μετά την ισχύ των μέτρων, δηλαδή το καλο­καίρι.

Σε τέτοιες περι­πτώ­σεις κρίσεων το κράτος οφείλει να επι­δεί­ξει την ικα­νό­τητά του να συντη­ρεί όλους και να κρατά ζωντανή την οικο­νο­μία. Γι’αυτό, σε έκτα­κτες περιό­δους δεν μπορούν να ισχύουν Μνη­μό­νια, «σιδηροί» δημο­σιο­νο­μι­κοί κανόνες, κου­μπα­ρά­δες «του αίματος» και βεβαίως κανο­νική κατα­βολή των τοκο­χρε­ο­λυ­σίων στους δανει­στές.

Ας μην λησμο­νούμε ότι οι νικητές σύμ­μα­χοι, μετά τη λήξη του Β’ Παγκο­σμίου Πολέμου, χάρισαν μεγάλο μέρος των χρεών της Γερ­μα­νίας παρότι ήταν υπαίτια του παγκο­σμίου ολο­καυ­τώ­μα­τος και επέ­βα­λαν την πληρωμή του υπο­λοί­που χρέους της συν­δε­δε­μένη με ρήτρα ανά­πτυ­ξης!!

Αλλά, όπως φαί­νε­ται, η ΕΕ, υπό την επι­κυ­ριαρ­χία του δημο­σιο­νο­μι­κού κανόνα γερ­μα­νι­κής επί­νευ­σης, δεν ανα­λαμ­βά­νει καμιά λυτρω­τική πρω­το­βου­λία που να αρμόζει σε έκτα­κτες ή πολε­μι­κές περιό­δους και εξα­κο­λου­θεί την ίδια συμπε­ρι­φορά σε βαθμό που ακόμη και τα σπου­δαιό­τερα γερ­μα­νικά ΜΜΕ να κατη­γο­ρούν τα όργανά της για αμη­χα­νία και απόλυτη απραξία στην παρούσα κρίση.

Θα ήθελα την εκτί­μησή σας για την λαίλαπα που επέφερε η παν­δη­μία του κορω­νοϊού στην εργασία. Αν συνε­χι­στεί η καρα­ντίνα μέχρι και τον Ιούνιο, τι περι­μέ­νει τους εργα­ζό­με­νους;

Ανα­μέ­νουμε του­λά­χι­στον 200.000 συναν­θρώ­πους μας να χάσουν τη θέση τους για το διά­στημα Μαρτίου -Ιουνίου 2020. Αρκετές χιλιά­δες επίσης θα έχουν μετα­τροπή των συμ­βά­σεών τους από πλήρη σε μερική ή σε εκ περι­τρο­πής εργασία. Αυτό μας διδά­σκει άλλωστε και η παγκό­σμια εμπει­ρία, δηλαδή τη ραγδαία απο­δό­μηση του Κοι­νω­νι­κού Κράτους και τη φτω­χο­ποί­ηση ευρύ­τε­ρων κοι­νω­νι­κών στρω­μά­των όταν συμ­βαί­νουν γεγονότα-σοκ, όπως π.χ. η Κατρίνα, η Lehman Brothers, η 11η Σεπτέμ­βρη, η κρίση χρέους, η επέμ­βαση στο Ιράκ, το τσου­νάμι, η πτώση του τείχους του Βερο­λί­νου.

Πολλοί θα μπουν στον πει­ρα­σμό να κατε­δα­φί­σουν και όσα εργα­σιακά και συν­δι­κα­λι­στικά δικαιώ­ματα υπο­λεί­πο­νται, μετά τη συρ­ρί­κνωσή τους από την ισχύ­ουσα μνη­μο­νιακή νομο­θε­σία. Εύχομαι, προ του καθο­λι­κού κιν­δύ­νου για όλους, να μην υπάρ­ξουν περαι­τέρω πρω­το­βου­λίες απο­δό­μη­σης στο ήδη ασθενές και λυμ­φα­τικό κράτος δικαίου.

Σας ικα­νο­ποιεί το γεγονός πως επε­κτά­θηκε το επίδομα ανερ­γίας για δύο μήνες; Είναι αρκετό;

Η απά­ντηση είναι αυτο­νό­ητη. Μόνο το 10% των ανέργων επι­δο­τού­νται σήμερα. Συνεπώς, κανέναν δεν μπορεί να ικα­νο­ποιεί ένα τέτοιο ημί­με­τρο εκτός αν λάβει χρονική ισχύ που δεν μπορεί ακόμη να προσ­διο­ρι­στεί, δηλαδή για όσο χρονικό διά­στημα διαρκεί η κρίση του κορω­νοϊού και κατ’ακολουθίαν η κρίση στην αγορά εργα­σίας.

Είστε αισιό­δο­ξος ότι οι εργο­δό­τες θα τηρή­σουν τις επι­τα­γές της κυβέρ­νη­σης; Φαί­νε­ται ότι έγιναν πολλές απο­λύ­σεις που θεω­ρού­νται παρά­νο­μες.

Εύχομαι να είναι όσο το δυνατόν λιγό­τε­ροι οι εργο­δό­τες που θα εκμε­ταλ­λευ­θούν τα έκτακτα μέτρα για να απο­κο­μί­σουν οφέλη και όσον αφορά τις επι­δο­τή­σεις και όσον αφορά τις εργα­σια­κές και ασφα­λι­στι­κές υπο­χρε­ώ­σεις τους προς τους εργα­ζό­με­νους.

Η ιστορία όμως της πατρί­δας μας, ακόμη και σε έκτα­κτες περιό­δους (π.χ. επί Κατοχής και Εμφυ­λίου), δείχνει ότι πολλοί είναι αυτοί που επω­φε­λού­νται για τον σχη­μα­τι­σμό περιου­σίας και τη μετα­φορά πλούτου από τους εργα­ζό­με­νους στους εργο­δό­τες.

Σε περιό­δους ειρήνης, πάντως, το κράτος οφείλει να ανα­πτύ­ξει εκείνες τις απο­τε­λε­σμα­τι­κές δράσεις που να περιο­ρί­ζουν αυτό το φαι­νό­μενο στο ελά­χι­στο.

Η λεγό­μενη «δουλειά από το σπίτι», είναι επαρκές υπο­κα­τά­στατο της εργα­σίας;

Ασφαλώς όχι. Πολύ λίγα είδη εργα­σιών δύνα­νται να εκτε­λε­στούν πλήρως μέσω της τηλε-εργασίας. Οι νέες τεχνο­λο­γίες μόνο μερικώς μπορούν να υπο­κα­τα­στή­σουν την εργασία στον τόπο παροχής της. Το φαι­νό­μενο αυτό συνο­δεύ­ε­ται και από έλλειψη των εργα­σια­κών δικαιω­μά­των, πλην του μισθο­λο­γι­κού. Το νομικό πλαίσιο της τηλερ­γα­σίας, άλλωστε, έχει σχε­δια­στεί στα μέτρα τής εργο­δο­σίας, διε­θνούς και εγχώ­ριας.

Γι’αυτό πρέπει να είμαστε επι­φυ­λα­κτι­κοί στη γενί­κευση της τηλερ­γα­σίας που κονιορ­το­ποιεί τη σύμβαση εργα­σίας, εξα­νε­μί­ζει τα εργα­σιακά δικαιώ­ματα και εμφα­νί­ζει τον εργα­ζό­μενο ως έναν οιονεί «εργο­λάβο» που από τη φύση της εργα­σίας του δεν μπορεί να αξιώνει άλλα δικαιώ­ματα πλην της αμοιβής του. Έτσι δια­σπά­ται ο εργα­σια­κός και κοι­νω­νι­κός ιστός αφού η τηλερ­γα­σία δεν εντάσ­σε­ται στα ισχύ­ο­ντα standards της συνάρ­τη­σης Εργασιακού-Ασφαλιστικού.