Γεννηματά: Επιδότηση 40% του μισθού ενός εκατομμυρίου εργαζομένων για 6 μήνες

Όρθια Κοι­νω­νία – Ζω­ντα­νή Οι­κο­νο­μία

Ενη­με­ρω­τι­κό Ση­μεί­ω­μα | Πρό­γραμ­μα Επι­δό­τη­σης Ερ­γα­σί­ας

27.04.2020

Α. Ει­σα­γω­γή

Η άρση των πε­ριο­ρι­στι­κών μέ­τρων δρο­μο­λο­γεί­ται. Όμως η επα­νεκ­κί­νη­ση της οι­κο­νο­μι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας δεν θα είναι κα­θό­λου εύ­κο­λη υπό­θε­ση. Κλά­δοι ολό­κλη­ροι επλή­γη­σαν – όπως ο Του­ρι­σμός και οι επι­χει­ρή­σεις που συν­δέ­ο­νται με αυτόν – και είναι ζη­τού­με­νο σε ποιο βαθμό θα λει­τουρ­γή­σουν τους επό­με­νους μήνες. Σε πολ­λές άλλες, με­γά­λες και μι­κρές επι­χει­ρή­σεις δη­μιουρ­γή­θη­καν σο­βα­ρά προ­βλή­μα­τα. Αρ­κε­τές αντι­με­τω­πί­ζουν άμεσα θέμα επι­βί­ω­σης. Η κα­τά­στα­ση αυτή θα οδη­γή­σει σε ση­μα­ντι­κή ύφεση για το 2020 και άγνω­στο ακόμη σε ποια προ­βλή­μα­τα για τη συ­νέ­χεια, ανά­λο­γα και με την εξέ­λι­ξη της παν­δη­μί­ας.

Η αντι­με­τώ­πι­ση των προ­βλη­μά­των προ­ϋ­πο­θέ­τει σε αυτές τις συν­θή­κες την ενερ­γή πα­ρέμ­βα­ση της Πο­λι­τεί­ας. Δεν αρ­κούν τα προ­σω­ρι­νά επι­δό­μα­τα. Είναι επι­βε­βλη­μέ­νη η στή­ρι­ξη των επι­χει­ρή­σε­ων, με με­γα­λύ­τε­ρες στο­χευ­μέ­νες πα­ρεμ­βά­σεις στους κλά­δους που έχουν υπο­στεί τις με­γα­λύ­τε­ρες συ­νέ­πειες. Στή­ρι­ξη όμως άμεσα συν­δε­δε­μέ­νη με την δια­τή­ρη­ση της απα­σχό­λη­σης, των ερ­γα­ζο­μέ­νων σε αυτές. Γιατί αλ­λιώς οι ερ­γα­ζό­με­νοι θα απο­τε­λέ­σουν το εύ­κο­λο θύμα: με απο­λύ­σεις, πε­ρι­κο­πή μι­σθών, δυ­σμε­νή αλ­λα­γή των συμ­βά­σε­ων τους.

Χρειά­ζε­ται άμεση πα­ρέμ­βα­ση τώρα. Για αυτό προ­τεί­νου­με ένα στο­χευ­μέ­νο και απο­τε­λε­σμα­τι­κό πρό­γραμ­μα Επι­δό­τη­σης της ερ­γα­σί­ας για να δια­τη­ρή­σου­με τις θέ­σεις ερ­γα­σί­ας τώρα, αντί να επι­δο­τού­με εκ των υστέ­ρων δε­κά­δες ή εκα­το­ντά­δες χι­λιά­δες (κατά τους διε­θνείς ορ­γα­νι­σμούς) νέους ανέρ­γους.

Β. Οι στό­χοι του Προ­γράμ­μα­τος

Το Πρό­γραμ­μα Επι­δό­τη­σης Ερ­γα­σί­ας που προ­τεί­νου­με έχει τέσ­σε­ρις στό­χους:

• Να στη­ρί­ξει την επα­νεκ­κί­νη­ση της οι­κο­νο­μί­ας, με πα­ράλ­λη­λη δια­τή­ρη­ση των θέ­σε­ων ερ­γα­σί­ας στις επι­χει­ρή­σεις που επλή­γη­σαν
• Να συμ­βά­λει στο να ανοί­ξουν όσο το δυ­να­τόν πε­ρισ­σό­τε­ρες του­ρι­στι­κές επι­χει­ρή­σεις, για όσο το δυ­να­τόν με­γα­λύ­τε­ρο χρο­νι­κό διά­στη­μα
• Να δώσει κί­νη­τρα για νέες προ­σλή­ψεις σε επι­χει­ρή­σεις όλων των κλά­δων
• Να στη­ρί­ξει το ερ­γα­τι­κό δυ­να­μι­κό στις αγρο­τι­κές επι­χει­ρή­σεις και την πα­ρα­γω­γή

Γ. Τα συ­γκε­κρι­μέ­να μέτρα

Προ­τεί­νου­με 4 συ­γκε­κρι­μέ­να μέτρα για την υλο­ποί­η­ση των στό­χων μας:

1. Το κρά­τος με απλό και δια­φα­νή τρόπο, κα­λύ­πτει το 40 % του μι­σθού των ερ­γα­ζο­μέ­νων σε επι­χει­ρή­σεις που επλή­γη­σαν (και εντά­χθη­καν στα μέτρα στή­ρι­ξης) για έξι μήνες. Ο υπο­λο­γι­σμός της κά­λυ­ψης θα γίνει με βάση τον μέσο μισθό στον ιδιω­τι­κό τομέα. Ο αριθ­μός των ενι­σχύ­σε­ων ανά επι­χεί­ρη­ση θα αντι­στοι­χεί στον αριθ­μό των ερ­γα­ζο­μέ­νων που αυτή έθεσε σε ανα­στο­λή ερ­γα­σί­ας, με βάση τα στοι­χεία του συ­στή­μα­τος ΕΡ­ΓΑ­ΝΗ, που είναι δια­θέ­σι­μα. Αν έκλει­σε με από­φα­ση του κρά­τους, τότε για το 100% των ερ­γα­ζο­μέ­νων της.

Οι άλλες επι­χει­ρή­σεις θα ενι­σχύ­ο­νται ανά­λο­γα με το πό­σους ερ­γα­ζο­μέ­νους έθε­σαν σε ανα­στο­λή. Ως απα­ραί­τη­τες προ­ϋ­πο­θέ­σεις είναι καμία από­λυ­ση για το εξά­μη­νο και καμία δυ­σμε­νής με­τα­τρο­πή των συμ­βά­σε­ων και των όρων (πχ αμοι­βές) ερ­γα­σί­ας για το ίδιο διά­στη­μα.

2. Το ίδιο μέτρο θα ισχύ­σει για τις του­ρι­στι­κές επι­χει­ρή­σεις που δρα­στη­ριο­ποιού­νται επο­χια­κά και θα ανοί­ξουν στο επό­με­νο διά­στη­μα, για τους μήνες που θα πα­ρα­μεί­νουν ανοι­χτές. Κα­λύ­πτο­νται για το σύ­νο­λο των ερ­γα­ζο­μέ­νων τους. Θα χρεια­στούν βέ­βαια και μέτρα τό­νω­σης την αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τας τους (μεί­ω­ση ΦΠΑ σε εστί­α­ση – δια­μο­νή, επι­δό­τη­ση με­τα­φο­ρών, με­γά­λο πρό­γραμ­μα κοι­νω­νι­κού του­ρι­σμού).

3. Πα­ρέ­χε­ται κί­νη­τρο για νέες προ­σλή­ψεις σε όλες τις επι­χει­ρή­σεις του ιδιω­τι­κού τομέα, ανε­ξάρ­τη­τα από τον βαθμό που επλή­γη­σαν από την κρίση. Για κάθε 1000 ευρώ που κο­στί­ζει μια νέα θέση ερ­γα­σί­ας πλή­ρους απα­σχό­λη­σης, η επι­χεί­ρη­ση θα έχει φο­ρο­α­παλ­λα­γή για 1500 ευρώ.

4. α) Κά­λυ­ψη από το κρά­τος του 40% του μι­σθού (ή ημε­ρο­μι­σθί­ου) και του ερ­γό­ση­μου στις αγρο­τι­κές επι­χει­ρή­σεις που θα απα­σχο­λή­σουν ανέρ­γους εγ­γε­γραμ­μέ­νους στον ΟΑΕΔ, για όσο διά­στη­μα απα­σχο­λη­θούν με ανώ­τα­το όριο του 6 μήνες.

β) Κά­λυ­ψη του ερ­γό­ση­μου από το κρά­τος για τους ερ­γά­τες γης που θα απα­σχο­λη­θούν αυτήν την πε­ρί­ο­δο με έγκρι­ση κα­νο­νι­σμού de minimis (με βάση δή­λω­ση ΟΣΔΕ και το βα­σι­κό ημε­ρο­μί­σθιο), με πα­ράλ­λη­λες δρά­σεις στή­ρι­ξης της πρω­το­γε­νούς πα­ρα­γω­γής.

Δ. Κά­λυ­ψη κό­στους προ­γράμ­μα­τος

Ο αριθ­μός των ερ­γα­ζο­μέ­νων που αντι­στοι­χεί κυ­ρί­ως στα πρώτα δύο μέτρα που προ­τεί­νου­με, προ­ε­κτι­μά­ται στο 1.000.000 και απαι­τεί ένα ποσό 2 δι­σε­κα­τομ­μυ­ρί­ων ευρώ πε­ρί­που για την κά­λυ­ψη του 40% του (μέσου) μι­σθού για 6 μήνες. Αυτό προ­κύ­πτει από το άθροι­σμα των αριθ­μών των ερ­γα­ζο­μέ­νων που πήραν το ει­δι­κό επί­δο­μα των 800 ευρώ (800.000 πε­ρί­που) και τον αριθ­μό των ξε­νο­δο­χο­ϋ­παλ­λή­λων σε ξε­νο­δο­χεία δια­κο­πών (200.000).

Σύμ­φω­να με τα στοι­χεία του ΕΦΚΑ ο μέσος μι­σθός στον ιδιω­τι­κό τομέα είναι 940 ευρώ μη­νιαί­ως (1142 ευρώ για 1.850.000 ερ­γα­ζό­με­νους με πλήρη απα­σχό­λη­ση και 403 ευρώ για 720.000 εκα­τομ­μύ­ρια ερ­γα­ζό­με­νους με με­ρι­κή απα­σχό­λη­ση). Στα ξε­νο­δο­χεία για με­γά­λες και μι­κρές μο­νά­δες κατά μέσο όρο, είναι 702 ευρώ.

Το ποσό των 2 δις ευρώ για την εφαρ­μο­γή του προ­γράμ­μα­τος, μπο­ρεί να αντλη­θεί :

• Από το πρό­γραμ­μα SURE που ενέ­κρι­νε η ΕΕ για βρα­χυ­πρό­θε­σμες πα­ρεμ­βά­σεις προ­στα­σί­ας της απα­σχό­λη­σης. Για την Ελ­λά­δα αντι­στοι­χεί 1-1,5 δις ευρώ.
• Από τα 600 πε­ρί­που εκα­τομ­μύ­ρια ευρώ, που δι­καιού­μα­στε ακόμη από το Ευ­ρω­παϊ­κό Κοι­νω­νι­κό Τα­μείο (ΕΣΠΑ) και το de minimis για τον αγρο­τι­κό τομέα.
• Από το από­θε­μα – “μα­ξι­λά­ρι” που δια­τη­ρεί­ται στα τα­μεία του κρά­τους (αν χρεια­στεί)

Το δη­μο­σιο­νο­μι­κό κό­στος για τα μέτρα 3 και 4 είναι μικρό και σε με­γά­λο βαθμό μπο­ρεί να κα­λυ­φθεί από το ΕΣΠΑ.

Επι­ση­μαί­νου­με ότι απο­λο­γι­στι­κά το κό­στος του προ­γράμ­μα­τος θα είναι πολύ μι­κρό­τε­ρο, αν συ­νυ­πο­λο­γι­σθει ότι σε πε­ρί­πτω­ση λου­κέ­των και μα­ζι­κών απο­λύ­σε­ων θα έχου­με:

• πε­ρισ­σό­τε­ρες δα­πά­νες για επι­δό­μα­τα ανερ­γί­ας
• απώ­λεια εσό­δων στο ασφα­λι­στι­κό σύ­στη­μα
• με­γα­λύ­τε­ρη πτώση της κα­τα­νά­λω­σης και των εσό­δων του κρά­τους από φό­ρους (ΦΠΑ και ει­σο­δή­μα­τος )

Ε. Στή­ρι­ξη ανέρ­γων

Επι­βάλ­λε­ται ότι θα χρεια­στούν και μέτρα στή­ρι­ξης των εγ­γε­γραμ­μέ­νων ανέρ­γων στον ΟΑΕΔ, που σε αυτες τις συν­θη­κες είναι πολύ δύ­σκο­λο να βρουν δου­λειά, μέσα από:

• επι­δο­τού­με­να προ­γράμ­μα­τα ερ­γα­σια­κής εμπει­ρί­ας και επα­να­κα­τάρ­τι­σης, εφό­σον βέ­βαια ελέγ­χε­ται πλή­ρως η ορθή εκτέ­λε­ση τους
• ου­σια­στι­κή αύ­ξη­ση του Προ­γράμ­μα­τος Δη­μο­σί­ων Επεν­δύ­σε­ων για ανα­πτυ­ξια­κά έργα και κοι­νω­νι­κές υπο­δο­μες για την επα­νέ­ντα­ξη τους στην ερ­γα­σία
• με­γά­λη διεύ­ρυν­ση του Προ­γράμ­μα­τος Κοι­νω­φε­λούς Ερ­γα­σί­ας του ΟΑΕΔ.

Ζ. Επί­λο­γος

Προ­τεί­νου­με το εν­διά­με­σο αυτό πρό­γραμ­μα για να κρα­τή­σου­με ζω­ντα­νή την πα­ρα­γω­γι­κή βάση και να προ­στα­τέ­ψου­με τους ερ­γα­ζο­μέ­νους τώρα. Δεν μπο­ρού­με να χτί­σου­με το μέλ­λον επί ερει­πί­ων. Γιατί τότε το κό­στος της ανόρ­θω­σης θα είναι δυ­σα­νά­λο­γα με­γά­λο και η πε­ρί­ο­δος της κρί­σης ακόμα με­γα­λύ­τε­ρη.

Η έκτα­ση του προ­βλή­μα­τος ανα­δει­κνύ­ε­ται από τα στοι­χεία του συ­στή­μα­τος ΕΡ­ΓΑ­ΝΗ του Μαρ­τί­ου:

• 42.000 πε­ρισ­σό­τε­ρες απο­λύ­σεις από τις προ­σλή­ψεις σε μισό μήνα κρί­σης.
• 8.000 δυ­σμε­νείς με­τα­τρο­πές ατο­μι­κών συμ­βά­σε­ων ερ­γα­σί­ας.
• 85.276 λι­γό­τε­ρες θέ­σεις ερ­γα­σί­ας ένα­ντι του Μαρ­τί­ου του 2019

Ας ανα­λο­γι­στού­με τι θα αντι­με­τω­πί­σου­με τους επό­με­νους μήνες. Είναι άμεση ανά­γκη να μεί­νει Ζω­ντα­νή η οι­κο­νο­μία και Όρθια η κοι­νω­νία, ώστε με ομα­λές συν­θή­κες να δη­μιουρ­γή­σου­με το αύριο, το μέλ­λον.

Αναμ­φί­βο­λα η χώρα χρειά­ζε­ται ένα νέο πα­ρα­γω­γι­κό μο­ντέ­λο ,που θα στη­ρί­ζε­ται στην και­νο­το­μία, την εξω­στρέ­φεια, τον δυ­να­μι­σμό των επι­χει­ρή­σε­ων, την δι­κτύ­ω­ση τους, την αξιο­ποί­η­ση συ­γκρι­τι­κών πλε­ο­νε­κτη­μά­των. Για αυτό πρέ­πει να δου­λέ­ψου­με την επό­με­νη μέρα για ένα ολο­κλη­ρω­μέ­νο πρό­γραμ­μα ανόρ­θω­σης, που θα αντι­με­τω­πί­ζει τις ανι­σό­τη­τες, ώστε να μην πλη­ρώ­σουν πάλι οι ερ­γα­ζό­με­νοι και οι οι­κο­νο­μι­κά αδύ­να­μοι, το μάρ­μα­ρο της κρί­σης. Ένα πρό­γραμ­μα που μπο­ρεί να εξα­σφα­λί­σει ευ­ρύ­τε­ρη κοι­νω­νι­κή συμ­φω­νία.