Νέο “όχι” Ν. Κοτζιά στις κοινές περιπολίες στο Αιγαίο

Οι διμε­ρείς σχέσεις, το προ­σφυ­γικό ζήτημα, οι διά­φο­ρες περιο­χές κρίσεων, αλλά και το Κυπριακό, ήταν μεταξύ των θεμάτων που συζη­τή­θη­καν κατά το δείπνο εργα­σίας που παρέ­θεσε χθες το βράδυ στον υπουργό Εξω­τε­ρι­κών Νίκο Κοτζιά ο Γερ­μα­νός ομό­λο­γός του, Φρανκ-Βάλτερ Σταϊν­μάιερ. Ο κ. Κοτζιάς απέ­κλεισε, εκ νέου, το ενδε­χό­μενο κοινών περι­πο­λιών ελλη­νι­κής και τουρ­κι­κής ακτο­φυ­λα­κής, πρό­τεινε να ανα­λά­βει η Frontex την επα­νεισ­δοχή όσων μετα­να­στών δεν δικαιού­νται άσυλο στην Τουρκία, μετά την ταυ­το­ποί­ησή τους στην Ελλάδα και κατα­δί­κασε τις ειση­γή­σεις για απο­κλει­σμό της Ελλάδας από τη Σένγκεν.

Σε ό,τι αφορά στο σχέδιο που πρό­τεινε η Ελλάδα για τη λει­τουρ­γία της Frontex και όπως μετα­δί­δει το megatv.com, τα σκάφη της Frontex θα χρη­σι­μο­ποιού­νται για να παρα­λαμ­βά­νουν από τα hot spots που λει­τουρ­γούν στα ελλη­νικά νησιά τους πρό­σφυ­γες που δεν εγκρί­νε­ται η αίτησή τους για χορή­γηση ασύλου και να τους μετα­φέ­ρουν πίσω στην Τουρκία.

Όπως τόνισε ο κ. Κοτζιάς, θα χορη­γεί­ται άσυλο μόνο στους Σύρους πρό­σφυ­γες και τους Αφγα­νούς που προ­έρ­χο­νται από πολε­μι­κές ζώνες, ενώ σύμφωνα με τα στοι­χεία που παρου­σί­ασε, το 50% των μετα­να­στών που φτάνουν στη χώρα μας, προ­έρ­χο­νται από χώρες της Αφρικής, όπως την Αλγερία και το Μαρόκο. Η Ελλάδα, ξεκα­θά­ρισε επι­πλέον στον Γερμανό ΥΠΕΞ ότι απορ­ρί­πτει κάθε επέμ­βαση στην εθνική της κυριαρ­χία και κατ’ επέ­κταση και τις κοινές περι­πο­λίες με την Τουρκία στο Αιγαίο.

Σύμφωνα με πλη­ρο­φο­ρίες, η γερ­μα­νική πλευρά βλέπει θετικά αυτή την πρόταση.

Εν τω μεταξύ, σύμφωνα με το ΑΠΕ – ΜΠΕ, κληθείς να σχο­λιά­σει σημε­ρινό δημο­σί­ευμα των Financial Times, σύμφωνα με το οποίο Βρυ­ξέλ­λες και Βερο­λίνο εξε­τά­ζουν πρόταση της Σλο­βε­νίας για ενί­σχυση της φύλαξης στα σύνορα Ελλάδας και ΠΓΔΜ, η οποία θα είχε ως απο­τέ­λε­σμα τον εγκλω­βι­σμό χιλιά­δων ανθρώ­πων στην Ελλάδα, ο κ. Κοτζιάς σημεί­ωσε ότι ουδέ­ποτε έχει τεθεί τέτοιο ζήτημα από τη γερ­μα­νική πλευρά και τόνισε ότι “η πολι­τική του υπουρ­γείου Εξω­τε­ρι­κών είναι να απο­τρέ­ψει τυχόν λάθος σκέψεις να μετου­σιω­θούν σε πολι­τι­κές προ­τά­σεις”. Πρό­σθεσε δε ότι “αυτά τα σχέδια δεν έχουν κατα­νο­ή­σει πώς λει­τουρ­γεί η Σένγκεν και ποια είναι η σημασία της”, για να επι­ση­μά­νει ότι “καμιά φορά τα νέα μέλη της ΕΕ δεν έχουν ακόμη εμπε­δώ­σει τον ευρω­παϊ­σμό που θα έπρεπε”.

Σύμφωνα με τον κ. Κοτζιά, το θέμα έχει επίσης σχέση με το τι είδους Ευρώπη θέλουμε. “Αυτού του είδους οι δια­τυ­πώ­σεις από τα ανα­το­λικά κράτη δεν έχουν να κάνουν τόσο με την Ελλάδα. Το προ­σφυ­γικό είναι η πρόφαση. Έχουν να κάνουν με την αντί­ληψή τους για την ΕΕ που δεν θα βαθαί­νει και με την έλλειψη ουσια­στι­κής συζή­τη­σης στην ΕΕ σχετικά με το τι Ευρώπη θέλουμε στον 21ο αιώνα, τι αξίες και αρχές θα έχει και τι οράματα θα υπη­ρε­τεί. Προς το παρόν η Ευρώπη κάνει απλή δια­χεί­ριση των καθη­με­ρι­νών ζητη­μά­των”, παρα­τή­ρησε και ανα­φε­ρό­με­νος σε γερ­μα­νικά ΜΜΕ που συντη­ρούν το θέμα, εκτί­μησε ότι η συζή­τηση αφορά την ανεύ­ρευση του “μου­τζούρη” που θα ευθύ­νε­ται γι’ όλα τα προ­βλή­ματα – για εσω­τε­ρική χρήση. Αυτές οι δια­τυ­πώ­σεις ωστόσο, σημεί­ωσε, “μπορεί να απο­κτή­σουν μια δυνα­μική που δεν είναι ωφέλιμη στην Ευρώπη”.

Η συζή­τηση αυτή, ανέφερε ο υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών, απο­προ­σα­να­το­λί­ζει από το πραγ­μα­τικό πρό­βλημα του προ­σφυ­γι­κού, που είναι πρώτα απ’ όλα ο πόλεμος στη Συρία. “Πρέπει να υπάρξει εφαρ­μογή όλων των κανόνων επα­νεισ­δο­χής που δεν εφαρ­μό­ζο­νται”, συνέ­χισε, για να τονίσει ότι οι χώρες που θέτουν ζητή­ματα περί Σένγκεν είναι κυρίως εκείνες οι οποίες δεν έχουν πρό­βλημα με πρό­σφυ­γες και μετα­νά­στες. Μιλούν όμως προ­κει­μέ­νου, όπως είπε, να μην εφαρ­μό­σουν απο­φά­σεις της ΕΕ.

Ο κ. Κοτζιάς υπο­γράμ­μισε κατ’ επα­νά­ληψη ότι καμία χώρα δεν μπορεί να ελέγξει απόλυτα τα σύνορά της και αυτό, όπως είπε, φάνηκε και στην περί­πτωση της Γερ­μα­νίας. Ο έλεγχος, κατά τον ίδιο, πρέπει να γίνεται στην Τουρκία, πρέπει να ενι­σχυ­θεί ο στόλος της Frontex, ενώ στα Hotspots θα πρέπει να ταυ­το­ποιού­νται όλοι οι πρό­σφυ­γες και κατόπιν να υπάρξει συμ­φω­νία με την Άγκυρα ώστε αυτοί οι πρό­σφυ­γες να επι­βι­βά­ζο­νται σε σκάφη της Frontex και να μετα­φέ­ρο­νται πίσω στην Τουρκία. Με αυτόν τον τρόπο, εκτιμά, θα περιο­ρι­στεί ο αριθμός εκείνων οι οποίοι θα επι­χει­ρούν να περά­σουν στην Ευρώπη.

Σε ό,τι αφορά στη συζή­τηση για κοινές περι­πο­λίες ελλη­νι­κής και τουρ­κι­κής ακτο­φυ­λα­κής, ο κ. Κοτζιάς εξήγησε ότι κάτι τέτοιο “θα μας έβαζε αυτό­ματα στα προ­βλή­ματα που έχουμε να λύσουμε με την Τουρκία, αλλά όχι στο προ­σφυ­γικό, και δεν υπήρχε λόγος να μπερ­δέ­ψουμε το προ­σφυ­γικό με γενι­κό­τερα προ­βλή­ματα ελλη­νο­τουρ­κι­κών σχέσεων”. Ο ρόλος της Frontex “δεν έχει να κάνει ούτε με τις κοινές περι­πο­λίες ούτε με τα ελλη­νο­τουρ­κικά. Είναι ένας τρίτος, ουδέ­τε­ρος παρά­γο­ντας για τους Τούρ­κους και θα μπο­ρούσε να βοηθάει στην επα­νεισ­δοχή όσων δεν δικαιού­νται άσυλο – αυτό είναι πρότασή μας”, τόνισε ο υπουρ­γός και πρό­σθεσε ότι για τέτοια δράση θα χρειά­ζο­νταν περίπου 100 επι­πλέον σκάφη. Η δε έρευνα και διάσωση, διευ­κρί­νισε, είναι στην κυριαρ­χία του ελλη­νι­κού κράτους.

“Η Frontex μπορεί να διευ­κο­λύ­νει στην επα­νεισ­δοχή όσων δεν δικαιού­νται άσυλο. Υπάρχει μια συμ­φω­νία επα­νεισ­δο­χής, και ελλη­νική και ευρω­παϊκή. Θέλουμε την ανά­πτυξη της ακτο­φυ­λα­κής, αλλά απορ­ρί­πτουμε τον περιο­ρι­σμό της εθνικής κυριαρ­χίας στο όνομά της. Στη­ρί­ζουμε την ανά­πτυξη ακτο­φυ­λα­κής και συνο­ριο­φυ­λα­κής, θέλουμε την ευρω­παϊκή βοήθεια προς την Ελλάδα, ζητούμε μάλιστα και παρα­πάνω απ’ όση μας δίδεται, αλλά δεν θέλουμε μέσω κανο­νι­σμών να γίνο­νται αλλαγές των συν­θη­κών. Διότι οι Συν­θή­κες έχουν μια πάρα πολύ αυστηρή δια­δι­κα­σία αλλαγής”, δήλωσε ο Νίκος Κοτζιάς και απα­ντώ­ντας σε ερώτηση σχετικά με τις προ­τά­σεις περί ρήτρας η οποία θα επι­τρέ­ψει τη δράση της Frontex χωρίς ή ακόμη και παρά τη θέληση του εμπλε­κό­με­νου κράτους-μέλους, ξεκα­θά­ρισε ότι η ελλη­νική θέση για την αλλαγή των Συν­θη­κών μέσω κανο­νι­σμών περι­λαμ­βά­νει και αυτό το σημείο.

Ερω­τώ­με­νος σχετικά με τις εκδη­λώ­σεις δια­μαρ­τυ­ρίας για τον φράχτη στον Έβρο που άρχισαν σήμερα, ο κ. Κοτζιάς υπο­στή­ριξε ότι “χάρη στην πολι­τική που έχουμε στον Έβρο δεν έχουν περάσει ρεύματα προ­σφύ­γων από τα εδάφη, αλλά περνούν μόνο από τη θάλασσα”, για να σημειώ­σει ότι “οι ακτι­βι­στές δικαιού­νται να έχουν αιτή­ματα, αλλά δεν είναι απα­ραί­τητο η κυβέρ­νηση και το υπουρ­γείο Προ­στα­σίας του Πολίτη να τα υιο­θε­τεί”. Ο ίδιος, όπως είπε, στη­ρί­ζει την πολι­τική της κυβέρ­νη­σης και τάσ­σε­ται υπέρ του ελέγχου της κίνησης των προ­σφύ­γων και όχι του να προ­σθέ­τουμε νέες οδούς. “Ο φράχτης σήμερα δεν είναι αρνη­τικό γεγονός. Έχω ανθρω­πι­στικά αισθή­ματα, κατα­λα­βαίνω τους μετα­νά­στες, αλλά η χωρη­τι­κό­τητα και η δυνα­τό­τητα μιας χώρας είναι πεπε­ρα­σμένη. Η Ελλάδα δεν δύναται να αυξήσει τον αριθμό που υπο­δέ­χε­ται”, τόνισε και εξήγησε ότι ο κύριος όγκος εκείνων που θα έφθαναν από τον Έβρο θα αφο­ρούσε Μαρο­κι­νούς Αλγε­ρι­νούς κ.λπ. που φθάνουν στην Τουρκία αερο­πο­ρι­κώς.

Ο υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών ανέ­δειξε ως βασική προ­τε­ραιό­τητα για την αντι­με­τώ­πιση του προ­σφυ­γι­κού την ειρή­νευση στη Συρία, ενώ κάλεσε την ΕΕ να αντι­με­τω­πί­σει με ιδιαί­τερη προσοχή την κατά­σταση στην Αίγυπτο, όπου προει­δο­ποί­ησε ότι μια απότομη κατάρ­ρευση του καθε­στώ­τος θα επη­ρέ­αζε εκα­τομ­μύ­ρια προ­σφύ­γων, καθώς πίσω από την Αίγυπτο υπάρ­χουν το Σουδάν, η Σομαλία κ.λπ. με εκα­τομ­μύ­ρια ανθρώ­πους που θα ήθελαν να φτάσουν στην Ευρώπη. Το κύριο σημείο είναι “η ειρήνη στη Συρία, να δια­σφα­λι­στεί ότι δεν θα εκμε­ταλ­λευ­τούν εκα­τομ­μύ­ρια οικο­νο­μι­κοί μετα­νά­στες την ευκαι­ρία προ­κει­μέ­νου να φτάσουν στην Ευρώπη, η ρύθμιση του προ­σφυ­γι­κού, η διάθεση κον­δυ­λίων για τους καταυ­λι­σμούς σε Ιορ­δα­νία και Λίβανο και η στα­θε­ρο­ποί­ηση της γραμμής ανα­το­λι­κής Αφρικής”, δήλωσε.

Όπως ανέφερε ο κ. Κοτζιάς, ο Γερ­μα­νός ομό­λο­γός του έδειξε κατά τη χθεσινή συνά­ντηση ιδιαί­τερο ενδια­φέ­ρον για την πορεία του Κυπρια­κού, ζήτημα που είχε τεθεί και στη συνά­ντηση που είχαν χθες στο Βερο­λίνο η ‘Αγγελα Μέρκελ και ο Αχμέτ Ντα­βού­το­γλου με υπουρ­γούς και των δύο κυβερ­νή­σεων. “Εξήγησα και συμ­φω­νή­σαμε ότι μια σωστή λύση του Κυπρια­κού είναι προς όφελος τόσο των Κυπρίων όσο και των ελλη­νο­τουρ­κι­κών σχέσεων και της Ευρώπης και της ειρήνης στην περιοχή”, σημεί­ωσε ο Έλληνας υπουρ­γός, προ­σθέ­το­ντας την ελλη­νική θέση για το ζήτημα των εγγυ­ή­σεων, αλλά και σχετικά με το ότι “δεν νοείται λύση του Κυπρια­κού με δια­τή­ρηση της κατοχής”. Ο κ. Κοτζιάς ερω­τη­θείς αν η Αθήνα θα συντα­χθεί με τη Λευ­κω­σία στο θέμα του ανοίγ­μα­τος κεφα­λαίων της εντα­ξια­κής δια­πραγ­μά­τευ­σης της Τουρ­κίας με την ΕΕ, δήλωσε: “Ακο­λου­θούμε τους Κύπριους σ’ όλες τις επι­λο­γές τους όσον αφορά τα κεφά­λαια. Είμαστε αλλη­λέγ­γυοι μαζί τους και νομί­ζουμε ότι το πρό­βλημα έχει μια πολύ απλή λύση: Η Τουρκία να εφαρ­μό­σει όλα τα Πρω­τό­κολλα που έχει υπο­γρά­ψει, να δεχθεί τα κυπριακά σκάφη και αερο­πλάνα στους λιμένες και στα αερο­δρό­μια”.

Μεταξύ των θεμάτων που απα­σχό­λη­σαν τις δύο αντι­προ­σω­πείες, ήταν και οι εξε­λί­ξεις στην Ουκρα­νία, με τον κ. Κοτζιά να ευχα­ρι­στεί τις χώρες που συστη­μα­τικά προ­ω­θούν την ειρη­νευ­τική δια­δι­κα­σία στη χώρα. “Δια­τη­ρούμε σταθερή συνεν­νό­ηση με τους Γερ­μα­νούς, τους Ουκρα­νούς, τους Ρώσους και τους Γάλλους σε ό,τι αφορά την προ­ά­σπιση της Μαριού­πο­λης, όπου η Ελλάδα είναι το μόνο κράτος-μέλος της ΕΕ που δια­θέ­τει Προ­ξε­νείο. Για μας η κόκκινη γραμμή είναι η προ­στα­σία του Ελλη­νι­σμού στη Μαριού­πολη”, τόνισε.

Κατά τη διάρ­κεια της χθε­σι­νής συνά­ντη­σης, οι δύο πλευρές συμ­φώ­νη­σαν ακόμη να εντά­ξουν το σύνολο των ελλη­νο­γερ­μα­νι­κών σχέσεων και των προ­γραμ­μά­των που υπήρχαν τα τελευ­ταία χρόνια σε ένα “Σχέδιο Δράσης”, στο οποίο θα συμπε­ρι­λη­φθούν οι πολι­τι­κές, οικο­νο­μι­κές, πολι­τι­στι­κές και μορ­φω­τι­κές σχέσεις των δύο χωρών (π.χ. η Εται­ρική Σχέση, η διε­ρεύ­νηση του θέματος του Ιδρύ­μα­τος Νεο­λαίας κ.ο.κ.). Το Σχέδιο, το οποίο προ­βλέ­πει και εντα­τι­κο­ποί­ηση της πολι­τι­κής δια­βού­λευ­σης, ανα­μέ­νε­ται να έχει ολο­κλη­ρω­θεί από το ελλη­νικό υπουρ­γείο Εξω­τε­ρι­κών μέχρι την άνοιξη και να επι­κυ­ρω­θεί από τους δύο υπουρ­γούς κατά την επόμενη επί­σκεψη του κ. Σταϊν­μάιερ στην Ελλάδα, το καλο­καίρι. Στο πλαίσιό του, θα προ­βλέ­πε­ται, σύμφωνα με τον κ. Κοτζιά και η δημιουρ­γία Μικτής Διυ­πουρ­γι­κής Επι­τρο­πής με την Γερ­μα­νία, με κυριό­τερο πεδίο ενδια­φέ­ρο­ντος τη συνερ­γα­σία στους τομείς επεν­δύ­σεων, εμπο­ρίου, ανα­πτυ­ξιακά προ­γράμ­ματα. “Στόχος είναι όλη αυτή δια­δι­κα­σία να οδη­γή­σει σε μια Δια­κυ­βερ­νη­τική Συνά­ντηση, εντός του 2017”, τόνισε ο υπουρ­γός.

Με πλη­ρο­φο­ρίες από το ΑΠΕ – ΜΠΕ