Ν. Σαντορινιός: Θεσμική και Ιστορική Εκτροπή η μη συμπερίληψη της Χώρας Καλύμνου στην απογραφή της ΕΛΣΤΑΤ του 2011

Η Πο­λι­τεία οφεί­λει έστω και αργά να επα­νορ­θώ­σει»

Ερώ­τη­ση κα­τέ­θε­σε ο Νε­κτά­ριος Σα­ντο­ρι­νιός σχε­τι­κά με το θέμα της μη συ­μπε­ρί­λη­ψης του οι­κι­σμού Χώρα Κα­λύ­μνου, ως αυ­το­τε­λούς, στην απο­γρα­φή της ΕΛ­ΣΤΑΤ του 2011. Ο βου­λευ­τής Δω­δε­κα­νή­σου κα­τα­νο­ώ­ντας τα πολ­λα­πλά προ­βλή­μα­τα που έχουν δη­μιουρ­γη­θεί για το νησί και τους κα­τοί­κους της Χώρας, με την μη απο­γρα­φή του οι­κι­σμού, και βα­σί­ζο­ντας τα στοι­χεία της ερώ­τη­σης σε σχε­τι­κή επι­στο­λή δη­μο­τι­κής πα­ρά­τα­ξης της Κα­λύ­μνου και απο­φά­σεις του Δη­μο­τι­κού Συμ­βου­λί­ου, ζητά από τα αρ­μό­δια Υπουρ­γεία Πε­ρι­βάλ­λο­ντος, Εσω­τε­ρι­κών, Ανά­πτυ­ξης και τον Υπουρ­γό Επι­κρα­τεί­ας, κ. Γε­ρα­πε­τρί­τη, τη συμ­μόρ­φω­ση της Πο­λι­τεί­ας με την πρό­σφα­τη από­φα­ση του ΣτΕ, που δι­καιώ­νει τον Δήμο Κα­λυ­μνί­ων.

Όπως ση­μειώ­νε­ται στην ερώ­τη­ση, η απο­γρα­φή της ΕΛ­ΣΤΑΤ του 2011 απο­τέ­λε­σε πράγ­μα­τι ένα τι­τά­νιο έργο, με τη συμ­με­το­χή με­γά­λου αριθ­μού απο­γρα­φέ­ων, που όμως επέ­σει­σε σειρά κρι­τι­κών ως προς τη με­θο­δο­λο­γία της έρευ­νας και τα απο­τε­λέ­σμα­τά της.

Χα­ρα­κτη­ρι­στι­κό πα­ρά­δειγ­μα των αστο­χιών της συ­γκε­κρι­μέ­νης απο­γρα­φής είναι το νησί της Κα­λύ­μνου, όπου ένας ολό­κλη­ρος ιστο­ρι­κός οι­κι­σμός «δια­γρά­φη­κε» από το χάρτη. Συ­γκε­κρι­μέ­να στο στοι­χείο 11794 της Από­φα­σης 11247/2012 με θέμα «Απο­τε­λέ­σμα­τα της Απο­γρα­φής Πλη­θυ­σμού- Κα­τοί­κων 2011» ο οι­κι­σμός Χω­ρί­ου (Χώρας) Κα­λύ­μνου δεν κα­τα­γρά­φε­ται, αν και είναι η ιστο­ρι­κή πρω­τεύ­ου­σα του νη­σιού και ήταν απο­τυ­πω­μέ­νος σε όλες τις, προ του 2011, απο­γρα­φές. Ενώ, όπως απο­τυ­πώ­νε­ται και στο ΠΔ 29/8/80 (ΦΕΚ 694 Δ’/8-12-1980) ο οι­κι­σμός υπήρ­ξε πά­ντο­τε αυ­το­τε­λής και ανε­ξάρ­τη­τος.

Η Χώρα της ακρι­τι­κής Κα­λύ­μνου είναι ο πλέον εμ­βλη­μα­τι­κός και ιστο­ρι­κός οι­κι­σμός του νη­σιού, απέ­χο­ντας μόνο πέντε χι­λιό­με­τρα από τη ση­με­ρι­νή πρω­τεύ­ου­σα, την Πόθια. Ο οι­κι­σμός αυτός απο­τε­λεί κοι­τί­δα πο­λι­τι­σμού για το νησί, με το κά­στρο του να δε­σπό­ζει στο ύψωμα της πε­ριο­χής, εμ­βλη­μα­τι­κές εκ­κλη­σί­ες και ξε­χω­ρι­στά πα­ρα­δο­σια­κά αρ­χι­τε­κτο­νι­κά χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά. Η μη κα­τα­γρα­φή της Χώρας, στην από­φα­ση της ΕΛ­ΣΤΑΤ, ως αυ­το­τε­λής οι­κι­σμός, έχει επι­φέ­ρει πολλά προ­βλή­μα­τα σε όποια προ­σπά­θεια γί­νε­ται για τη δια­τή­ρη­ση του πα­ρα­δο­σια­κού του χα­ρα­κτή­ρα, αφού μετά την απο­γρα­φή του 2011, ο

οι­κι­σμός δεν μπο­ρεί να εντα­χθεί σε προ­γράμ­μα­τα (ευ­ρω­παϊ­κά και άλλα) τα όποια έχουν σα σκοπό την δια­τή­ρη­ση και ανά­δει­ξη των σπά­νιων χα­ρα­κτη­ρι­στι­κών του.

Πε­ραι­τέ­ρω, η μη απο­γρα­φή της Χώρα της Κα­λύ­μνου ως αυ­το­τε­λούς οι­κι­σμού και η, ενά­ντια στην ιστο­ρι­κό­τη­τα της πε­ριο­χής, «ένωσή» της με την Πόθια, έχει επι­φέ­ρει σο­βα­ρές δυ­σχέ­ρειες στη δια­βί­ω­ση του πλη­θυ­σμού και στην ομαλή ανά­πτυ­ξη της οι­κο­νο­μι­κο­κοι­νω­νι­κής ζωής του οι­κι­σμού. Συ­γκε­κρι­μέ­να, επαγ­γελ­μα­τί­ες και βιο­τέ­χνες της Χώρας δεν μπο­ρούν υπα­χθούν στο ασφα­λι­στι­κό κα­θε­στώς του ΟΓΑ (Ν. 3846/2010), ενώ λόγω της αλ­λα­γής των ορίων των οι­κι­σμών, έτσι όπως προ­έ­κυ­ψαν από την τε­λευ­ταία απο­γρα­φή, δεν μπο­ρούν να φτια­χτούν, πχ. δε­ξα­με­νές και απο­θή­κες (Κώ­δι­κας Βα­σι­κής Πο­λε­ο­δο­μι­κής Νο­μο­θε­σί­ας), ενώ, λόγω «ψευ­δούς» αύ­ξη­σης του πλη­θυ­σμού της Πό­θιας (με την συ­μπε­ρί­λη­ψη της Χώρας, ο πλη­θυ­σμός της πρω­τεύ­ου­σας έχει πια αγ­γί­ξει τις 10.000) απει­λεί­ται και η συ­νέ­χι­ση λει­τουρ­γί­ας των ήδη υπαρ­χου­σών βιο­τε­χνι­κών και βιο­μη­χα­νι­κών δρα­στη­ριο­τή­των (πχ. ΚΥΑ 13727/724).

Ο Δήμος Κα­λύ­μνου, ση­μειώ­νει ο Νε­κτά­ριος Σα­ντο­ρι­νιός στην ερώ­τη­σή του, υπε­ρα­σπι­ζό­με­νος την ιστο­ρι­κό­τη­τα της Χώρας και επι­συ­νά­πτο­ντας όλα τα πα­ρα­πά­νω στοι­χεία που υπο­στη­ρί­ζουν την δια­χρο­νι­κή αυ­το­τέ­λεια του συ­γκε­κρι­μέ­νου οι­κι­σμού, προ­χώ­ρη­σε από το 2013 σε αί­τη­ση θε­ρα­πεί­ας η οποία όμως ου­δέ­πο­τε απα­ντή­θη­κε από την ΕΛ­ΣΤΑΤ. Κα­τό­πιν αυτής της αρ­νη­τι­κής εξέ­λι­ξης, ο Δήμος το 2013 άσκη­σε το νό­μι­μο δι­καί­ω­μά του, αυτό της προ­σφυ­γής στο Συμ­βού­λιο της Επι­κρα­τεί­ας. Μετά από πο­λύ­χρο­νη ανα­μο­νή οι πρω­το­βου­λί­ες αυτές δι­καιώ­θη­καν και με την υπ. Αριθμ 2/2020 του ΣτΕ έγινε δεκτή η αί­τη­ση ακύ­ρω­σης του Δήμου της μη κα­τα­γρα­φή του οι­κι­σμού της Χώρας ως αυ­το­τε­λούς. Πα­ρό­λα αυτά, έστω και αν από τον Απρί­λιο του 2020 η σχε­τι­κή από­φα­ση έχει δη­μο­σιευ­θεί, εντού­τοις η Πο­λι­τεία δεν έχει προ­βεί σε καμία ενέρ­γεια εκτέ­λε­σης και εφαρ­μο­γής του δια­τα­κτι­κού πα­ρα­τεί­νο­ντας την αγω­νία των κα­τοί­κων και το ανα­πτυ­ξια­κό μέλ­λον ολό­κλη­ρου του νη­σιού.

Τέλος, ο Νε­κτά­ριος Σα­ντο­ρι­νιός, αφού ση­μειώ­νει ότι το «λάθος» αυτό της ΕΛ­ΣΤΑΤ απο­τε­λεί μια θε­σμι­κή και ιστο­ρι­κή εκτρο­πή, υπο­βαθ­μί­ζει και απει­λεί την ιστο­ρι­κή αξία του οι­κι­σμού και έχει δη­μιουρ­γή­σει σο­βα­ρά προ­βλή­μα­τα στη δια­βί­ω­ση του ντό­πιου πλη­θυ­σμού, ρωτά τους αρ­μό­διους Υπουρ­γού ποιο είναι το χρο­νο­διά­γραμ­μα της υλο­ποί­η­σης της από­φα­σης του ΣτΕ σχε­τι­κά με την κα­τα­γρα­φή στην εθνι­κή απο­γρα­φή της Χώρας Κα­λύ­μνου ως αυ­το­τε­λούς οι­κι­σμού, σε ποιες ενέρ­γειες πρό­κει­ται να προ­βούν τα εμπλε­κό­με­να Υπουρ­γεία για την δια­σφά­λι­ση των νο­μι­κών δι­καιω­μά­των και των ευ­ερ­γε­τη­μά­των που ανα­γνω­ρί­ζο­νται σε έναν αυ­το­τε­λή οι­κι­σμό, μετά και τη δι­καί­ω­ση του σχε­τι­κού αι­τή­μα­τος από το ΣτΕ, και που τόσα χρό­νια στε­ρού­νταν ο οι­κι­σμός της Χώρας και πως θα δια­σφα­λι­στεί η μη επα­νά­λη­ψη της μη κα­τα­γρα­φής της Χώρας, στην επό­με­νη εθνι­κή απο­γρα­φή (2021) και θα προ­στα­τευ­τεί ο ντό­πιος πλη­θυ­σμός;