Σημαντική Πρωτοβουλία για την Αναβάθμιση της Εθνοφυλακής

Συ­γκρό­τη­ση Ταγ­μά­των Εθνο­φυ­λα­κής (ΤΕΘ) Ει­δι­κής Σύν­θε­σης σε Ατ­τι­κή, Θεσ­σα­λο­νί­κη και άλλες πό­λεις του εσω­τε­ρι­κού της χώρας, όπως Λά­ρι­σα, Βόλο, Λαμία, Θήβα, Χαλ­κί­δα, Πάτρα, Τρί­πο­λη, Κό­ριν­θο, Κα­λα­μά­τα κ.λπ.

Μια Ση­μα­ντι­κή Πρω­το­βου­λία για την Ανα­βάθ­μι­ση της Εθνο­φυ­λα­κής

Η πρω­το­βου­λία βα­σί­ζε­ται στην ανά­γκη πε­ραι­τέ­ρω ενί­σχυ­σης του κρα­τι­κού μη­χα­νι­σμού σε προ­σω­πι­κό, όπως προ­έ­κυ­ψε κυ­ρί­ως από τα πα­ρα­κά­τω δε­δο­μέ­να:

α. Τα δι­δάγ­μα­τα από τις φυ­σι­κές κα­τα­στρο­φές που συ­γκλό­νι­σαν την Ελ­λά­δα, όπως τους σει­σμούς που έπλη­ξαν την Αθήνα το 1999, τις φο­νι­κές πυρ­κα­γιές το 2007 στην Πε­λο­πόν­νη­σο και το 2018 στο Μάτι, τις πλημ­μύ­ρες στη Μάν­δρα και τις έντο­νες χιο­νο­πτώ­σεις στην Εύ­βοια το 2017, καθώς και τις με­γά­λες πυρ­κα­γιές το 2021 στη Βό­ρεια Εύ­βοια, Πε­λο­πόν­νη­σο και Ατ­τι­κή, το 2022 στην Ατ­τι­κή και το 2023 στην Ατ­τι­κή, Λου­τρά­κι κ.ά. και τις πρω­το­φα­νείς πλημ­μύ­ρες το 2023 στη Θεσ­σα­λία.

β. Τη δια­πί­στω­ση σε διε­θνές επί­πε­δο ότι: πρώ­τον με δε­δο­μέ­νη την κλι­μα­τι­κή αλ­λα­γή, τα και­ρι­κά φαι­νό­με­να ανα­μέ­νε­ται να είναι πε­ρισ­σό­τε­ρο ακραία και πιο συχνά απ’ ότι στο πα­ρελ­θόν, προ­κα­λώ­ντας φυ­σι­κές κα­τα­στρο­φές, δεύ­τε­ρον στις φυ­σι­κές κα­τα­στρο­φές είναι κρί­σι­μη η εξα­σφά­λι­ση επι­κοι­νω­νιών με­τα­ξύ πολ­λών εμπλε­κο­μέ­νων φο­ρέ­ων και η επι­κοι­νω­νια­κή υπο­στή­ρι­ξη ad hoc ad loc του συ­ντο­νι­στι­κού κέ­ντρου και τρί­τον αυ­ξά­νο­νται οι ανά­γκες σε κυ­βερ­νο­α­σφά­λεια για την προ­στα­σία πλη­ρο­φο­ρια­κών συ­στη­μά­των από κυ­βερ­νο­ε­πι­θέ­σεις και απο­κτά με­γα­λύ­τε­ρη ση­μα­σία ο κυ­βερ­νο­πό­λε­μος με τη διε­ξα­γω­γή αμυ­ντι­κών και επι­θε­τι­κών επι­χει­ρή­σε­ων στον κυ­βερ­νο­χώ­ρο.

γ. Το γε­γο­νός ότι στην Ατ­τι­κή και στη Θεσ­σα­λο­νί­κη, αλλά και σε άλλες πό­λεις του εσω­τε­ρι­κού της χώρας κα­τοι­κεί το με­γα­λύ­τε­ρο μέρος του πλη­θυ­σμού και βρί­σκο­νται οι πε­ρισ­σό­τε­ρες από τις ζω­τι­κές εγκα­τα­στά­σεις και τα κοι­νω­φε­λή έργα, των οποί­ων είναι απα­ραί­τη­τη η εξα­σφά­λι­ση.

Οι Ένο­πλες Δυ­νά­μεις (ΕΔ) στην πε­ρί­ο­δο Ει­ρή­νης, εκτός από την κύρια απο­στο­λή τους, συν­δρά­μουν τον κρα­τι­κό μη­χα­νι­σμό στην αντι­με­τώ­πι­ση των φυ­σι­κών κα­τα­στρο­φών στο πλαί­σιο της κοι­νω­νι­κής προ­σφο­ράς τους. Κα­θο­ρι­στι­κή είναι η συμ­βο­λή του Στρα­τού Ξηράς (ΣΞ), ο οποί­ος απο­τε­λεί­ται από 3 πυ­λώ­νες: τον Ενερ­γό Στρα­τό, την Εθνο­φυ­λα­κή και την Εφε­δρεία. Όσον αφορά στην Εθνο­φυ­λα­κή, για τον σκοπό, την ορ­γά­νω­ση και την απο­στο­λή της ορί­ζο­νται στο άρθρο 61 του Ν.5018/2023 (ΦΕΚ Α΄ 25/9.2.2023) [1] τα εξής:

α. Στην παρ. 1 ο σκο­πός της: «H Εθνο­φυ­λα­κή, ως ορ­γα­νι­κή ένο­πλη δύ­να­μη του Στρα­τού Ξηράς, συ­γκρο­τεί­ται στην πε­ρί­ο­δο ει­ρή­νης για την ενί­σχυ­ση και υπο­βο­ή­θη­ση των Ενό­πλων Δυ­νά­με­ων στην εκ­πλή­ρω­ση της απο­στο­λής τους σε πε­ριό­δους ει­ρή­νης, επι­στρά­τευ­σης (γε­νι­κής ή με­ρι­κής) και πο­λέ­μου.».

β. Στην παρ. 2 η ορ­γά­νω­σή της: «Η Εθνο­φυ­λα­κή ορ­γα­νώ­νε­ται σε ενερ­γές και επι­στρα­τευό­με­νες Μο­νά­δες, οι οποί­ες χα­ρα­κτη­ρί­ζο­νται ως ει­δι­κές στρα­τιω­τι­κές και ονο­μά­ζο­νται Τάγ­μα­τα Εθνο­φυ­λα­κής (ΤΕΘ), με την προ­σθή­κη του ονό­μα­τος της πε­ριο­χής όπου εδρεύ­ουν. Τα ΤΕΘ δύ­να­ται να πε­ρι­λαμ­βά­νουν Υπο­μο­νά­δες και Τμή­μα­τα Εθνο­φυ­λα­κής.».

γ. Στις παρ. 3 και 4 η απο­στο­λή της: «3. Απο­στο­λή της Εθνο­φυ­λα­κής είναι η συμ­βο­λή στην άμυνα της χώρας, η ενί­σχυ­ση και υπο­βο­ή­θη­ση του Στρα­τού Ξηράς στην εκ­πλή­ρω­ση της απο­στο­λής του, όπως αυτή κα­θο­ρί­ζε­ται στο πλαί­σιο της δια­κλα­δι­κής λει­τουρ­γί­ας των Ενό­πλων Δυ­νά­με­ων, σε πε­ριό­δους ει­ρή­νης, επι­στρά­τευ­σης (γε­νι­κής ή με­ρι­κής) και πο­λέ­μου. 4. Οι επι­μέ­ρους απο­στο­λές της Εθνο­φυ­λα­κής, καθώς και κάθε ανα­γκαία λε­πτο­μέ­ρεια για την εκ­πλή­ρω­σή τους, κα­θο­ρί­ζο­νται στον Στρα­τιω­τι­κό Κα­νο­νι­σμό Ορ­γά­νω­σης και Λει­τουρ­γί­ας της Εθνο­φυ­λα­κής, στους αντί­στοι­χους Πί­να­κες Ορ­γά­νω­σης και Υλι­κού, στα σχέ­δια επι­χει­ρή­σε­ων των κλι­μα­κί­ων διοί­κη­σης, στα οποία υπά­γο­νται οι Μο­νά­δες Εθνο­φυ­λα­κής και στις δια­τα­γές του Γε­νι­κού Επι­τε­λεί­ου Στρα­τού.».

Υπάρ­χει με­γά­λος αριθ­μός ενερ­γών ΤΕΘ, που βρί­σκο­νται κυ­ρί­ως στις πα­ρα­με­θό­ριες πε­ριο­χές.

Η σκο­πι­μό­τη­τα της πρω­το­βου­λί­ας για τη συ­γκρό­τη­ση των νέων ΤΕΘ απορ­ρέ­ει από την ανά­γκη να δοθεί η δυ­να­τό­τη­τα στην Εθνο­φυ­λα­κή να ενι­σχύ­ει και να υπο­βοη­θεί απο­τε­λε­σμα­τι­κά τον ΣΞ όχι μόνο στις πα­ρα­με­θό­ριες πε­ριο­χές αλλά και στο εσω­τε­ρι­κό της χώρας, στην εκ­πλή­ρω­ση της απο­στο­λής του σε πε­ριό­δους Ει­ρή­νης, Έντα­σης-Κρί­σης και Πο­λέ­μου, εφό­σον σύμ­φω­να με τον νόμο δεν τί­θε­ται καμία διά­κρι­ση με­τα­ξύ των πε­ριο­χών της πα­τρί­δας μας.

Τα νέα ΤΕΘ θα είναι Ει­δι­κής Σύν­θε­σης με Υπο­μο­νά­δες, κατά πε­ρί­πτω­ση, Μη­χα­νι­κού, Υγειο­νο­μι­κού, Πλη­ρο­φο­ρι­κής Υπο­στή­ρι­ξης και Προ­στα­σί­ας, οι οποί­ες θα στε­λε­χώ­νο­νται με προ­σω­πι­κό εξει­δι­κευ­μέ­νο στους το­μείς Μη­χα­νι­κού, Υγειο­νο­μι­κού (Ια­τρι­κής-Νο­ση­λευ­τι­κής), Πλη­ρο­φο­ρι­κής, Δια­βι­βά­σε­ων και με λοι­πές ει­δι­κό­τη­τες. Η ορ­γά­νω­ση των ΤΕΘ θα εξαρ­τά­ται από τον σκοπό της συ­γκρό­τη­σής τους, ώστε να εκ­πλη­ρώ­νουν απο­τε­λε­σμα­τι­κά τις απο­στο­λές τους, όπως θα ορί­ζο­νται στα σχέ­δια επι­χει­ρή­σε­ων των κλι­μα­κί­ων διοί­κη­σης που θα υπά­γο­νται και στις δια­τα­γές του ΓΕΣ.

Στην πε­ρί­ο­δο Ει­ρή­νης τα ΤΕΘ θα ενι­σχύ­ουν με προ­σω­πι­κό κατά πε­ριο­χή τις Μο­νά­δες Μη­χα­νι­κού, τα Στρα­τιω­τι­κά Νο­σο­κο­μεία, τις λοι­πές Μο­νά­δες και Υπη­ρε­σί­ες, οι οποί­ες θα συν­δρά­μουν τον κρα­τι­κό μη­χα­νι­σμό στην αντι­με­τώ­πι­ση φυ­σι­κών κα­τα­στρο­φών στο πλαί­σιο της κοι­νω­νι­κής προ­σφο­ράς του ΣΞ και των ΕΔ. Όσον αφορά στην κυ­βερ­νο­α­σφά­λεια τα ΤΕΘ θα ενι­σχύ­ουν τις αντί­στοι­χες Υπη­ρε­σί­ες Πλη­ρο­φο­ρι­κής Υπο­στή­ρι­ξης των ΕΔ.

Ομοί­ως τα ΤΕΘ στις πε­ριό­δους Έντα­σης-Κρί­σης και Πο­λέ­μου θα ενι­σχύ­ουν τον ΣΞ στην εκ­πλή­ρω­ση της απο­στο­λής του.

Με την υλο­ποί­η­ση της πρω­το­βου­λί­ας επι­διώ­κο­νται τα εξής:

α. Η επαύ­ξη­ση των δυ­να­το­τή­των του ΣΞ με την ενί­σχυ­ση της δύ­να­μης των Μο­νά­δων, Στρα­τιω­τι­κών Νο­σο­κο­μεί­ων και Υπη­ρε­σιών με το κα­τάλ­λη­λο προ­σω­πι­κό για την εκ­πλή­ρω­ση των απο­στο­λών και την υλο­ποί­η­ση των επι­χει­ρη­σια­κών σχε­δί­ων.

β. Η αξιο­ποί­η­ση του προ­σω­πι­κού που μπο­ρεί να υπη­ρε­τή­σει στην Εθνο­φυ­λα­κή, ιδίως όσων έχουν εξει­δι­κευ­μέ­νες ει­δι­κό­τη­τες, πι­στο­ποι­η­μέ­νες γνώ­σεις και δε­ξιό­τη­τες, καθώς το με­γα­λύ­τε­ρο μέρος δια­μέ­νει στην Ατ­τι­κή, στη Θεσ­σα­λο­νί­κη και σε πό­λεις του εσω­τε­ρι­κού.

γ. Η δη­μιουρ­γία εκ­παι­δευ­μέ­νου προ­σω­πι­κού από Εθνο­φύ­λα­κες.

Τα ΤΕΘ θα συ­ντε­λέ­σουν:

α. Στην αύ­ξη­ση της αν­θε­κτι­κό­τη­τας της κοι­νω­νί­ας, ώστε να μπο­ρεί να αντι­με­τω­πί­ζει τις προ­κλή­σεις και τις κρί­σεις και να συ­νε­χί­ζει τις δρα­στη­ριό­τη­τές της, προς όφε­λος των πο­λι­τών και της πα­τρί­δας μας.

β. Στη δη­μιουρ­γία συ­νεί­δη­σης συλ­λο­γι­κής ασφά­λειας στους πο­λί­τες, κα­θό­σον η ασφά­λεια της χώρας απο­τε­λεί επι­δί­ω­ξη και ευ­θύ­νη του συ­νό­λου της κοι­νω­νί­ας.

γ. Στην εν­δυ­νά­μω­ση των δε­σμών της Εθνο­φυ­λα­κής τόσο με το κοι­νω­νι­κό σύ­νο­λο, όσο και με τις λοι­πές Μο­νά­δες και τις Υπη­ρε­σί­ες του ΣΞ και των ΕΔ.

Η εκ­παί­δευ­ση των ΤΕΘ θα διε­ξά­γε­ται με βάση την απο­στο­λή τους, ενώ ιδιαί­τε­ρη ση­μα­σία θα δί­δε­ται στην εκτέ­λε­ση ασκή­σε­ων προ­σο­μοί­ω­σης. Η συμ­με­το­χή των Εθνο­φυ­λά­κων στην εκ­παί­δευ­ση θα είναι εθε­λο­ντι­κή και χωρίς απο­ζη­μί­ω­ση, του­λά­χι­στον μία φορά το μήνα με την Υπο­μο­νά­δα τους, ημέρα Κυ­ρια­κή και πρω­ι­νή ώρα, ενώ κα­τό­πιν έγκρι­σης θα μπο­ρούν να συμ­με­τέ­χουν και τις λοι­πές ημέ­ρες της εβδο­μά­δας, όπως συμ­βαί­νει σε όλα τα ΤΕΘ. Η εκ­παί­δευ­ση θα γί­νε­ται με τη συν­δρο­μή των Μο­νά­δων, Στρα­τιω­τι­κών Νο­σο­κο­μεί­ων και Υπη­ρε­σιών, οι οποί­ες θα ενι­σχύ­ο­νται από τα ΤΕΘ.

Οι Εθνο­φύ­λα­κες θα κα­λού­νται για ανά­λη­ψη δια­τε­ταγ­μέ­νης υπη­ρε­σί­ας με από­φα­ση του Υπουρ­γού Εθνι­κής Άμυ­νας, ο οποί­ος δύ­να­ται να με­τα­βι­βά­ζει την αρ­μο­διό­τη­τα αυτή και σε κα­τώ­τε­ρα κλι­μά­κια, όπως ορί­ζει το άρθρο 62 παρ. 5 του Ν.5018/2023.

Στο Ν.5018/2023 προ­βλέ­ψα­με τις πα­ρα­κά­τω νέες δυ­να­τό­τη­τες, οι οποί­ες είναι ανα­γκαίο να αξιο­ποι­η­θούν στο μέ­γι­στο βαθμό:

α. Στο άρθρο 61 παρ. 2 να μην υπάρ­χει καμία δια­φο­ρο­ποί­η­ση στο πο­σο­στό στε­λέ­χω­σης με­τα­ξύ των Μο­νά­δων Εθνο­φυ­λα­κής «συ­νό­ρων-νη­σιών» και «εσω­τε­ρι­κού», όπως συ­νέ­βαι­νε στο Ν.1295/1982 που κα­ταρ­γή­θη­κε [3].

β. Στο άρθρο 62 παρ. 1 στον ηπει­ρω­τι­κό χώρο να διευ­ρυν­θούν τα όρια της πε­ριο­χής από την οποία στε­λε­χώ­νο­νται τα ΤΕΘ, σε σχέση με αυτά που ίσχυαν με το Ν.1295/1982 [4], ώστε να δοθεί η ευ­και­ρία σε όσους πε­ρισ­σό­τε­ρους το επι­θυ­μούν και πλη­ρούν τις προ­ϋ­πο­θέ­σεις να υπη­ρε­τή­σουν στα αντί­στοι­χα ΤΕΘ βάσει του τόπου δια­μο­νής τους, στις δε παρ. 1 και 2 να διευ­ρυν­θούν οι κα­τη­γο­ρί­ες του προ­σω­πι­κού που δύ­να­νται να υπη­ρε­τή­σουν στην Εθνο­φυ­λα­κή, για την πλη­ρέ­στε­ρη στε­λέ­χω­ση των ΤΕΘ.

γ. Στο άρθρο 65 παρ. 1 να κα­τα­βάλ­λε­ται ημε­ρή­σια απο­ζη­μί­ω­ση στους Εθνο­φύ­λα­κες που συμ­με­τέ­χουν σε απο­στο­λές του ΣΞ στην Ει­ρή­νη, ενώ μέχρι τώρα αυτό ίσχυε μόνο για όσους συμ­με­τεί­χαν στη φρού­ρη­ση στρα­τιω­τι­κών εγκα­τα­στά­σε­ων, η δε απο­ζη­μί­ω­ση να μην θε­ω­ρεί­ται ει­σό­δη­μα και κατά συ­νέ­πεια να μη φο­ρο­λο­γεί­ται και όσοι Εθνο­φύ­λα­κες είναι άνερ­γοι να πα­ρα­μέ­νουν εγ­γε­γραμ­μέ­νοι στα μη­τρώα ανέρ­γων του ΟΑΕΔ. Έτσι επι­λύ­σα­με το φο­ρο­λο­γι­κό και ασφα­λι­στι­κό ζή­τη­μα, που απο­τε­λού­σε πάγιο αί­τη­μα των Εθνο­φυ­λά­κων. Σύμ­φω­να με το άρθρο 95 παρ. 18 και 20, με Κοινή Υπουρ­γι­κή Από­φα­ση (ΚΥΑ) των Υπουρ­γών Εθνι­κής Άμυ­νας και Οι­κο­νο­μι­κών θα ορί­ζε­ται το ύψος της απο­ζη­μί­ω­σης και ο αριθ­μός των Εθνο­φυ­λά­κων που θα απαι­τού­νται κατά το επό­με­νο έτος για τις απο­στο­λές του ΣΞ.

Ση­μειώ­νε­ται ότι η συ­γκρό­τη­ση των ΤΕΘ μπο­ρεί να υλο­ποι­η­θεί χωρίς άλλη νο­μο­θε­τι­κή ρύθ­μι­ση, διότι σύμ­φω­να με το άρθρο 61 παρ. 2 του Ν.5018/2023 κα­θο­ρί­ζε­ται ότι: «Για τη συ­γκρό­τη­ση, ορ­γά­νω­ση και υπα­γω­γή των Μο­νά­δων Εθνο­φυ­λα­κής, εφαρ­μό­ζε­ται η δια­δι­κα­σία που ισχύ­ει κάθε φορά για τη συ­γκρό­τη­ση, ορ­γά­νω­ση και υπα­γω­γή των Μο­νά­δων του ενερ­γού στρα­τού.». Συ­νε­πώς εφαρ­μό­ζο­νται οι ακό­λου­θες δια­τά­ξεις των άρ­θρων του Ν.2292/1995 (ΦΕΚ Α΄ 35/15.02.1995) [2]:

α. Του άρ­θρου 5 παρ. 3ζ, όπου ορί­ζε­ται ότι: «Ο Υπουρ­γός Εθνι­κής Άμυ­νας, σύμ­φω­να με την Πο­λι­τι­κή Εθνι­κής Άμυ­νας, που εκά­στο­τε δια­μορ­φώ­νε­ται από το ΚΥ.Σ.Ε.Α., τις κα­τευ­θύν­σεις της Κυ­βέρ­νη­σης και τις ει­ση­γή­σεις των Σ.Α.Μ. και Σ.Α.Γ.Ε.: […] ζ. Απο­φα­σί­ζει για τη συ­γκρό­τη­ση, ανα­συ­γκρό­τη­ση και διά­λυ­ση Μο­νά­δων των Κλά­δων των ΕΔ και δια­κλα­δι­κών Μο­νά­δων, μετά από ει­σή­γη­ση του οι­κεί­ου Ανω­τά­του Συμ­βου­λί­ου ή του ΓΕΕΘΑ και γνω­μά­τευ­ση του Συμ­βου­λί­ου Αρ­χη­γών Γε­νι­κών Επι­τε­λεί­ων (ΣΑΓΕ).», όπως τρο­πο­ποι­ή­θη­κε με την παρ. 6 του άρ­θρου 1 του Ν.2984/2002 (ΦΕΚ Α΄ 15/31.1.2002) και αντι­κα­τα­στά­θη­κε με την παρ. 4 του άρ­θρου 71 του Ν.3883/2010 (ΦΕΚ Α΄ 167/24.9.2010).

β. Του άρ­θρου 14 παρ. 4στ, όπου ορί­ζε­ται ότι: «Έκα­στος των Αρ­χη­γών των Γε­νι­κών Επι­τε­λεί­ων των Κλά­δων: […] στ. Ει­ση­γεί­ται προς τον Υπουρ­γό Εθνι­κής Άμυ­νας τη συ­γκρό­τη­ση, ανα­συ­γκρό­τη­ση ή διά­λυ­ση μο­νά­δων του κλά­δου του μετά από σύμ­φω­νη γνώμη του Α/ΓΕΕΘΑ και γνώμη του ΣΑΓΕ.», όπως τρο­πο­ποι­ή­θη­κε με την παρ. 31 του άρ­θρου 71 του Ν.3883/2010.

γ. Του άρ­θρου 15 παρ. 7, όπου ορί­ζε­ται ότι: «Η σύν­θε­ση σε προ­σω­πι­κό των Επι­τε­λεί­ων, των Ορ­γα­νι­κών τους Μο­νά­δων και των Μο­νά­δων των Κλά­δων των Ενό­πλων Δυ­νά­με­ων κα­θο­ρί­ζε­ται ως εξής: α. Όταν προ­κα­λεί­ται οι­κο­νο­μι­κή επι­βά­ρυν­ση με Προ­ε­δρι­κό Διά­ταγ­μα που εκ­δί­δε­ται με πρό­τα­ση των Υπουρ­γών Εθνι­κής Άμυ­νας και Οι­κο­νο­μι­κών ύστε­ρα από γνώμη του Ανώ­τα­του Συμ­βου­λί­ου του αντί­στοι­χου κλά­δου και

του ΣΑΓΕ. β. Όταν δεν προ­κα­λεί­ται οι­κο­νο­μι­κή επι­βά­ρυν­ση, με από­φα­ση του Υπουρ­γού Εθνι­κής Άμυ­νας μετά από γνώμη του Ανώ­τα­του Συμ­βου­λί­ου του αντί­στοι­χου Κλά­δου και του ΣΑΓΕ. Οι απο­φά­σεις αυτές μπο­ρεί να μη δη­μο­σιεύ­ο­νται στην Εφη­με­ρί­δα της Κυ­βερ­νή­σε­ως.», όπως τρο­πο­ποι­ή­θη­κε με την παρ. 35 του άρ­θρου 71 του Ν.3883/2010.

Η συ­γκρό­τη­ση των ΤΕΘ δεν προ­κα­λεί οι­κο­νο­μι­κή επι­βά­ρυν­ση, διότι θα έχουν μόνο προ­σω­πι­κό που θα απο­τε­λεί­ται από Εθνο­φύ­λα­κες και τα ανα­γκαία κύρια υλικά, ενώ θα αξιο­ποι­η­θούν οι υπάρ­χου­σες κτη­ρια­κές υπο­δο­μές για την εγκα­τά­στα­ση των ΤΕΘ. Επο­μέ­νως για τη συ­γκρό­τη­σή τους θα ισχύ­σει η δια­δι­κα­σία που ορί­ζε­ται στο άρθρο 15 παρ. 7β του Ν.2292/1995, όπως ανα­φέ­ρα­με πα­ρα­πά­νω, δηλ. θα χρειά­ζε­ται από­φα­ση του Υπουρ­γού Εθνι­κής Άμυ­νας (ΥΕΘΑ) μετά από γνώμη του Ανώ­τα­του Στρα­τιω­τι­κού Συμ­βου­λί­ου (ΑΣΣ) και του Συμ­βου­λί­ου Αρ­χη­γών Γε­νι­κών Επι­τε­λεί­ων (ΣΑΓΕ).

Η πρω­το­βου­λία εκ­κί­νη­σε τον Ιού­νιο του 2018 από τον τότε Αρ­χη­γό του ΓΕΣ Αντι­στρά­τη­γο Αλ­κι­βιά­δη Στε­φα­νή, ο οποί­ος ζή­τη­σε να διε­ρευ­νη­θεί η σκο­πι­μό­τη­τα συ­γκρό­τη­σης Μο­νά­δας Εθνο­φυ­λα­κής Ει­δι­κής Σύν­θε­σης στην Ατ­τι­κή. Μετά από διε­ρεύ­νη­ση υπο­βλή­θη­κε ιε­ραρ­χι­κά τον Σε­πτέμ­βριο του 2018 πρό­τα­ση στον ΥΕΘΑ για να εγκρι­θεί επί της αρχής και να γί­νουν οι ενέρ­γειες που προ­βλέ­πο­νται για τη συ­γκρό­τη­ση της Μο­νά­δας. Μετά την υπουρ­γο­ποί­η­ση του Αρ­χη­γού ΓΕΕΘΑ Ναυάρ­χου Ευάγ­γε­λου Απο­στο­λά­κη στις 15 Ια­νουα­ρί­ου 2019, ο φά­κε­λος επε­στρά­φη χωρίς να λάβει έγκρι­ση, προ­φα­νώς διότι δεν συμ­φω­νού­σε με την πρό­τα­ση, μη πι­στεύ­ο­ντας στη σκο­πι­μό­τη­τά της. Μαζί επε­στρά­φη και ο φά­κε­λος με το σχέ­διο του νέου νόμου για την Εθνο­φυ­λα­κή, ο οποί­ος είχε υπο­βλη­θεί στην Ιε­ραρ­χία μετά από τη θε­τι­κή γνω­μο­δό­τη­ση από το ΑΣΣ τον Μάϊο του 2018, γε­γο­νό­τα που φα­νε­ρώ­νουν τον τρόπο χει­ρι­σμού και αντι­με­τώ­πι­σης συ­νο­λι­κά του θε­σμού της Εθνο­φυ­λα­κής.

Στο τέλος Αυ­γού­στου του 2019 το θέμα επα­νεκ­κι­νή­θη­κε από το Υπουρ­γείο Εθνι­κής Άμυ­νας (ΥΠΕΘΑ) και τον τότε Υφυ­πουρ­γό Εθνι­κής Άμυ­νας (ΥΦΕΘΑ) Στρα­τη­γό Αλ­κι­βιά­δη Στε­φα­νή με τις νέες κα­τευ­θύν­σεις που έδωσε για την ανα­βάθ­μι­ση της Εθνο­φυ­λα­κής, εκ των οποί­ων η μία αφο­ρού­σε τη συ­γκρό­τη­ση ΤΕΘ στην Ατ­τι­κή και στη Θεσ­σα­λο­νί­κη. Μά­λι­στα σε δη­μο­σί­ευ­μα της εφη­με­ρί­δας «ΤΑ ΝΕΑ» γρά­φο­νταν ότι: «Στην ανα­βάθ­μι­ση της Εθνο­φυ­λα­κής, με σειρά αλ­λα­γών, προ­χω­ρά­ει το υπουρ­γείο Άμυ­νας με στόχο να γίνει σύγ­χρο­νη και πε­ρισ­σό­τε­ρο μά­χι­μη και συ­να­κό­λου­θα να ενι­σχυ­θεί η συμ­βο­λή της στην άμυνα της χώρας. Οι πα­ρεμ­βά­σεις μά­λι­στα θα προ­ω­θη­θούν άμεσα, […]. Ανά­με­σα στις αλ­λα­γές είναι […] η συ­γκρό­τη­ση μο­νά­δων σε Ατ­τι­κή και Θεσ­σα­λο­νί­κη στον τομέα της κυ­βερ­νο­ά­μυ­νας και σε αντι­κεί­με­να αντι­με­τώ­πι­σης φυ­σι­κών κα­τα­στρο­φών […]» [5]. Το δη­μο­σί­ευ­μα ανα­πα­ρά­χθη­κε από ιστό­το­πους, όπως «ΤΟ ΒΗΜΑ» [6], κ.ά. Σύμ­φω­να με Από­φα­ση του Πρω­θυ­πουρ­γού και του Υπουρ­γού Εθνι­κής Άμυ­νας, «Ανά­θε­ση αρ­μο­διο­τή­των στον Υφυ­πουρ­γό Εθνι­κής Άμυ­νας, Αλ­κι­βιά­δη Στε­φα­νή», ο ΥΦΕΘΑ είχε την αρ­μο­διό­τη­τα με­τα­ξύ άλλων να απο­φα­σί­ζει: «για θέ­μα­τα που αφο­ρούν την εθνο­φυ­λα­κή» και «για τη συ­γκρό­τη­ση, ανα­συ­γκρό­τη­ση και διά­λυ­ση μο­νά­δων και σχη­μα­τι­σμών των κλά­δων των Ενό­πλων Δυ­νά­με­ων (ΕΔ) και των δια­κλα­δι­κών μο­νά­δων, μετά από ει­σή­γη­ση του οι­κεί­ου Ανώ­τα­του Συμ­βου­λί­ου ή του ΓΕΕΘΑ και γνω­μά­τευ­ση του Συμ­βου­λί­ου Αρ­χη­γών Γε­νι­κών Επι­τε­λεί­ων (ΣΑΓΕ), που προ­βλέ­πει το εδά­φιο ζ΄ της παρ. 3 του άρ­θρου 5 του ν.2292/1995, όπως ισχύ­ει» [7]. Μετά από ερ­γώ­δη προ­σπά­θεια που κα­τα­βά­λα­με από τον Νο­έμ­βριο του 2019 έως τον Ια­νουά­ριο του 2020 για την υλο­ποί­η­ση της κα­τεύ­θυν­σης, ο τότε Αρ­χη­γός ΓΕΣ Αντι­στρά­τη­γος Γε­ώρ­γιος Κα­μπάς ενέ­κρι­νε την έναρ­ξη της δια­δι­κα­σί­ας που ορί­ζε­ται στο άρθρο 15 παρ. 7β, του Ν.2292/1995 για τη συ­γκρό­τη­ση δύο ΤΕΘ Ει­δι­κής Σύν­θε­σης στην Ατ­τι­κή και ενός στη Θεσ­σα­λο­νί­κη, καθώς και τη διε­ρεύ­νη­ση της σκο­πι­μό­τη­τας συ­γκρό­τη­σης ΤΕΘ και σε άλλες πό­λεις του εσω­τε­ρι­κού. Στη συ­νέ­χεια τον Απρί­λιο του 2020 το ΑΣΣ με Πρό­ε­δρο τον Αρ­χη­γό ΓΕΣ Αντι­στρά­τη­γο Χα­ρά­λα­μπο Λα­λού­ση γνω­μο­δό­τη­σε θε­τι­κά για τη συ­γκρό­τη­ση των δύο ΤΕΘ στην Ατ­τι­κή και του ενός στη Θεσ­σα­λο­νί­κη.

Η υλο­ποί­η­ση της πρω­το­βου­λί­ας ανα­κό­πη­κε στο επό­με­νο στά­διο της δια­δι­κα­σί­ας, τον Ιού­νιο του 2020, όταν το ΣΑΓΕ δεν γνω­μο­δό­τη­σε θε­τι­κά επί της ει­σή­γη­σης του ΓΕΣ για τη συ­γκρό­τη­ση δύο ΤΕΘ Ει­δι­κής Σύν­θε­σης στην Ατ­τι­κή και ενός στη Θεσ­σα­λο­νί­κη, για ένα θέμα που αφο­ρού­σε αμι­γώς τον ΣΞ, καθώς είναι ο μόνος Κλά­δος των ΕΔ που δια­θέ­τει Εθνο­φυ­λα­κή και παρά το ότι απο­τε­λού­σε κα­τεύ­θυν­ση του ΥΦΕΘΑ, στις αρ­μο­διό­τη­τες του οποί­ου ήταν η Εθνο­φυ­λα­κή, όπως και η από­φα­ση για τη συ­γκρό­τη­ση Μο­νά­δων. Ήταν η 2η φορά που το θέμα δεν ολο­κλη­ρώ­θη­κε παρά τη με­γά­λη προ­σπά­θεια που κα­τα­βλή­θη­κε και ενώ από το 2018 έως το 2020 τρεις δια­δο­χι­κοί Αρ­χη­γοί ΓΕΣ είχαν εγκρί­νει τη συ­γκρό­τη­ση ΤΕΘ Ει­δι­κής Σύν­θε­σης και δύο ΑΣΣ με δια­φο­ρε­τι­κή σύν­θε­ση είχαν γνω­μο­δο­τή­σει θε­τι­κά. Εάν το ΣΑΓΕ είχε γνω­μο­δο­τή­σει θε­τι­κά, το μόνο που θα απέ­με­νε θα ήταν η από­φα­ση του ΥΦΕΘΑ και από τον Ιού­λιο του 2020 θα είχε αρ­χί­σει η συ­γκρό­τη­ση των ΤΕΘ στην Ατ­τι­κή και στη Θεσ­σα­λο­νί­κη που θα λει­τουρ­γού­σαν από τις αρχές του 2021. Πα­ράλ­λη­λα θα συ­νε­χί­ζα­με τις ενέρ­γειες για τη συ­γκρό­τη­ση ΤΕΘ και σε άλλες πό­λεις του εσω­τε­ρι­κού, όπως Λά­ρι­σα, Βόλο, Χαλ­κί­δα, Πάτρα, Τρί­πο­λη, Κα­λα­μά­τα κ.ά.

Το εγ­χεί­ρη­μα έχει τις προ­ϋ­πο­θέ­σεις να στε­φθεί με επι­τυ­χία, διότι το με­γα­λύ­τε­ρο μέρος του πλη­θυ­σμού δια­μέ­νει στην Ατ­τι­κή, στη Θεσ­σα­λο­νί­κη και στο εσω­τε­ρι­κό, ενώ αξί­ζει να λη­φθεί υπόψη η εκ­δή­λω­ση εν­δια­φέ­ρο­ντος για τη συ­γκρό­τη­ση ΤΕΘ από πολ­λούς, όπως τον Ιατρό Χει­ρουρ­γι­κής Θώ­ρα­κος Αθα­νά­σιο Στα­μα­τε­λό­που­λο, ακόμη και από Συν­δέ­σμους Εφέ­δρων, όπως τον Σύν­δε­σμο Εφέ­δρων Αξιω­μα­τι­κών (ΣΕΑΝ) Αθη­νών με Πρό­ε­δρο του ΔΣ τον Ιω­άν­νη Αγ­γε­λό­που­λο. Όπως και το εν­δια­φέ­ρον Αξιω­μα­τι­κών ε.α. της Πλη­ρο­φο­ρι­κής ορι­σμέ­να ΤΕΘ να έχουν Υπο­μο­νά­δες Πλη­ρο­φο­ρι­κής Υπο­στή­ρι­ξης.

Είναι ανα­γκαία η ευ­ρεία ενη­μέ­ρω­ση των πο­λι­τών ώστε να κα­τα­νοη­θεί πλη­ρέ­στε­ρα η αι­τιο­λο­γι­κή σκέψη για τη σκο­πι­μό­τη­τα συ­γκρό­τη­σης των ΤΕΘ Ει­δι­κής Σύν­θε­σης λόγω της χρη­σι­μό­τη­τάς τους σε πε­ριό­δους Ει­ρή­νης, Έντα­σης-Κρί­σης και Πο­λέ­μου, προ­κει­μέ­νου να κα­τα­στούν κοι­νώς απο­δε­κτά από το κοι­νω­νι­κό σύ­νο­λο και να μην υπάρ­ξει πα­ρερ­μη­νεία του ρόλου και της απο­στο­λής τους. Η ανα­γνώ­ρι­ση του ρόλου τους θα συ­ντε­λέ­σει στην εκ­δή­λω­ση με­γα­λύ­τε­ρου εν­δια­φέ­ρο­ντος συμ­με­το­χής στην Εθνο­φυ­λα­κή.

Η πρω­το­βου­λία βα­σί­ζε­ται σε ρε­α­λι­στι­κή και ορ­θο­λο­γι­κή αντι­με­τώ­πι­ση του θέ­μα­τος, ενώ τα γε­γο­νό­τα των τε­λευ­ταί­ων ετών υπα­γο­ρεύ­ουν την ανά­γκη άμε­σης υλο­ποί­η­σής της, προ­κει­μέ­νου η Εθνο­φυ­λα­κή να μπο­ρεί να συν­δρά­μει απο­τε­λε­σμα­τι­κά τον ΣΞ, όπως ορί­ζει ο νόμος. Προ­τεί­νε­ται αρ­χι­κά να γί­νουν οι ενέρ­γειες για τη συ­γκρό­τη­ση δύο ΤΕΘ Ει­δι­κής Σύν­θε­σης στην Ατ­τι­κή και ενός στη Θεσ­σα­λο­νί­κη, με την αξιο­ποί­η­ση του επι­τε­λι­κού έργου που έχει ήδη πα­ρα­χθεί και έτυχε της επι­δο­κι­μα­σί­ας ενός ΥΦΕΘΑ και δύο Αρ­χη­γών ΓΕΣ. Στη συ­νέ­χεια να συ­γκρο­τη­θούν ΤΕΘ και σε άλλες πό­λεις του εσω­τε­ρι­κού.

Ση­μειώ­νε­ται ότι ο Υπουρ­γός Εθνι­κής Άμυ­νας, κ. Νίκος Δέν­διας στην Ημε­ρή­σια Δια­τα­γή του για την Ημέρα των ΕΔ, στην οποία προ­σφω­νού­νται οι Εθνο­φύ­λα­κες και οι Έφε­δροι, ανα­φέ­ρει, με­τα­ξύ άλλων, ότι: «[…] Πέρα από τον στρα­τιω­τι­κό τους ρόλο, η κοι­νω­νι­κή συ­νει­σφο­ρά και το αν­θρω­πι­στι­κό έργο των Ενό­πλων Δυ­νά­με­ων έχουν κερ­δί­σει την εμπι­στο­σύ­νη του ελ­λη­νι­κού λαού. Για να υπη­ρε­τη­θούν τα ανω­τέ­ρω πρέ­πει βέ­βαια να εν­σω­μα­τω­θούν τα δι­δάγ­μα­τα που προ­κύ­πτουν από τους πο­λέ­μους του 21ου αιώνα, και τις πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κές κα­τα­στρο­φές που έχου­με υπο­στεί. […]» [8].

Συ­μπε­ρα­σμα­τι­κά, ανα­φέ­ρου­με ότι δεν είναι υπερ­βο­λή να υπο­στη­ρί­ζου­με ότι η Εθνο­φυ­λα­κή είναι Εθνι­κή ανα­γκαιό­τη­τα, αφού απο­σκο­πεί στην ενί­σχυ­ση του ΣΞ στην άμυνα της χώρας. Συ­νε­πώς είναι σκό­πι­μη η μέ­γι­στη αξιο­ποί­η­σή της και γι’ αυτό τον λόγο είναι ανα­γκαίο να ανα­βαθ­μι­στεί στη στο­χο­θε­σία και στην προ­τε­ραιο­ποί­η­ση των στό­χων των ΕΔ και ει­δι­κά του ΣΞ, ο οποί­ος είναι ο μόνος Κλά­δος των ΕΔ που δια­θέ­τει Εθνο­φυ­λα­κή. Στο πλαί­σιο αυτό εκτι­μά­ται ότι είναι ανα­γκαία η επα­νε­ξέ­τα­ση και υλο­ποί­η­ση της εν λόγω πρω­το­βου­λί­ας. Όπως και η κα­λύ­τε­ρη δυ­να­τή αξιο­ποί­η­ση των προ­βλέ­ψε­ων του νέου νόμου για την Εθνο­φυ­λα­κή, για τον οποίο κα­τα­βά­λα­με με­γά­λη προ­σπά­θεια από τον Μάϊο του 2017 και στη συ­νέ­χεια από τον Νο­έμ­βριο του 2019 να εκ­πο­νη­θεί και να προ­χω­ρή­σει η νο­μο­θε­τι­κή δια­δι­κα­σία για την ψή­φι­σή του προ­κει­μέ­νου η Εθνο­φυ­λα­κή με την ανα­βάθ­μι­σή της να συμ­βά­λει απο­τε­λε­σμα­τι­κά στην αμυ­ντι­κή θω­ρά­κι­ση της χώρας.

 

Ση­μειώ­σεις [1] https://www.e-nomothesia.gr/kat-enoples-dynameis/n-5018-2023.html [2] https://www.kodiko.gr/nomothesia/document/215828/nomos-2292-1995

[3] Στο άρθρο 1 παρ. 2 του Ν.1295/1982 ορί­ζο­νταν ότι: «Η Εθνο­φυ­λα­κή ορ­γα­νώ­νε­ται σε Μο­νά­δες Τύπου Α (συ­νό­ρων-νη­σιών) με επάν­δρω­ση 97% και Μο­νά­δες Τύπου Β (εσω­τε­ρι­κού) με επάν­δρω­ση 10-30% από την προ­βλε­πό­με­νη στον πό­λε­μο σύν­θε­ση […]».

[4] Στο άρθρο 2 παρ. 8 του Ν.1295/1982 ορί­ζο­νταν ότι: «Για τη επάν­δρω­ση των Μο­νά­δων Εθνο­φυ­λα­κής κα­λεί­ται προ­σω­πι­κό που δια­μέ­νει στην πε­ριο­χή […]»

[5] Χα­ρα­λα­μπά­κης Μάνος, «Το Νέο Σχέ­διο και Γυ­ναί­κες θα Εκ­παι­δεύ­ο­νται στην Εθνο­φυ­λα­κή», ΤΑ ΝΕΑ, 31 Αυ­γού­στου-1 Σε­πτεμ­βρί­ου 2019, σελ. 1, 28 και 37.

[6] Χα­ρα­λα­μπά­κης Μάνος, «Υπουρ­γείο Άμυ­νας: Το σχέ­διο για την ανα­βάθ­μι­ση της Εθνο­φυ­λα­κής», 1 Σε­πτεμ­βρί­ου 2019, https://www.tovima.gr/2019/09/01/society/ypourgeio-amynas-to-sxedio-gia-tin-anavathmisi-tis-ethnofylakis/, πρό­σβα­ση 30/09/2023 [7]https://www.kodiko.gr/nomologia/download_fek?f=fek/2019/b/fek_b_3181_2019.pdf&t=af697f9875b3fc8e9fee005081094b69

[8] ΥΠΕΘΑ, «Ημε­ρή­σια Δια­τα­γή Υπουρ­γού Εθνι­κής Άμυ­νας Νίκου Δέν­δια για την Ημέρα Εορ­τα­σμού των Ενό­πλων Δυ­νά­με­ων», https://www.mod.mil.gr/imerisia-diatagi-ypoyrgoy-ethnikis-amynas-nikoy-dendia-tin-imera-eortasmoy/, πρό­σβα­ση 21/11/2023

O Υπο­στρά­τη­γος ε.α. Κίμων Κω­στής στο βαθμό του Τα­ξιάρ­χου διε­τέ­λε­σε Διευ­θυ­ντής Εθνο­φυ­λα­κής του ΓΕΣ από 6 Μαρ­τί­ου 2017 έως 8 Μαρ­τί­ου 2019 και από 8 Νο­εμ­βρί­ου 2019 έως 11 Μαρ­τί­ου 2022, συ­νο­λι­κά για 4 έτη και 4 μήνες [στο εν­διά­με­σο χρο­νι­κό διά­στη­μα των 8 μηνών το­πο­θε­τή­θη­κε Διευ­θυ­ντής Σπου­δών στη Σχολή Εθνι­κής Άμυ­νας (Σ.ΕΘ.Α)]. Είναι κά­το­χος με «Άρι­στα» Με­τα­πτυ­χια­κού Δι­πλώ­μα­τος Ει­δί­κευ­σης από το Τμήμα Οι­κο­νο­μι­κής και Πε­ρι­φε­ρεια­κής Ανά­πτυ­ξης του Πα­ντεί­ου Πα­νε­πι­στη­μί­ου, Πτυ­χιού­χος του Τμή­μα­τος Οι­κο­νο­μι­κής και Πε­ρι­φε­ρεια­κής Ανά­πτυ­ξης του Πα­ντεί­ου Πα­νε­πι­στη­μί­ου και από­φοι­τος της Σχο­λής Εθνι­κής Άμυ­νας (Σ.ΕΘ.Α.) με «Άρι­στα» και της Ανώ­τα­της Δια­κλα­δι­κής Σχο­λής Πο­λέ­μου (Α.ΔΙ.Σ.ΠΟ.)