Με τη βενζίνη και το πετρέλαιο κίνησης να έχουν πατήσει ήδη τα 2 ευρώ το λίτρο σε πολλές περιοχές της χώρας και στις Κυκλάδες να κινούνται ακόμη υψηλότερα, η απόφαση για απεργία διαρκείας στα πρατήρια καυσίμων στα νησιά των Κυκλάδων από τις 23 Μαρτίου εντείνει περαιτέρω την πίεση σε μια αγορά που ήδη δοκιμάζεται.
Η εξέλιξη αυτή καταγράφεται μόλις λίγες ημέρες μετά τη συνάντηση που πραγματοποιήθηκε στο Υπουργείο Ανάπτυξης, υπό τον υπουργό Ανάπτυξης, Τάκη Θεοδωρικάκο, με τη συμμετοχή εκπροσώπων της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Πρατηριούχων Εμπόρων Καυσίμων (ΠΟΠΕΚ) και της Ομοσπονδίας Βενζινοπωλών Ελλάδος (ΟΒΕ). Εκεί, οι εκπρόσωποι της αγοράς αποδέχθηκαν να διατηρηθεί το πλαφόν στο περιθώριο κέρδους ως προσωρινό μέτρο, ενώ ως αντιστάθμισμα οι πρατηριούχοι θα λάβουν ενίσχυση ύψους 3.000 ευρώ για την εγκατάσταση ή αναβάθμιση των συστημάτων εισροών-εκροών.
Βενζίνη: Το νέο σοκ στην αντλία δεν μοιάζει με τα προηγούμενα – Τι αλλάζει τώρα
Παρά τη συμφωνία σε κεντρικό επίπεδο και την ανάκληση της πρόθεσης για κινητοποιήσεις, οι ομοσπονδίες είχαν επισημάνει ότι δεν μπορούν να επιβάλλουν ενιαία στάση σε τοπικό επίπεδο, κάτι που επιβεβαιώνεται λίγα 24ωρα μετά, με τους πρατηριούχους στις Κυκλάδες να προαναγγέλλουν απεργία διαρκείας.
Το Brent κινείται σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα, φτάνοντας τα 112 δολάρια το βαρέλι, ενώ στη χώρα μας νέες αυξήσεις στη χονδρική αναμένονται τις επόμενες ημέρες, μεταφέροντας το βάρος σε αγορά και τους καταναλωτές λίγο πριν από την πασχαλινή έξοδο.
Η απεργία διαρκείας και η ιδιαιτερότητα των Κυκλάδων
Η απεργία διαρκείας ανακοινώθηκε από την Πρωτοβουλία Βενζινοπωλών Κυκλάδων και αναμένεται να ξεκινήσει από τη Δευτέρα 23 Μαρτίου. Στην ανακοίνωσή τους οι πρατηριούχοι κάνουν λόγο για κατάσταση ασφυξίας στην αγορά καυσίμων και αποδίδουν την πίεση τόσο στις διεθνείς εξελίξεις όσο και στο πλαφόν στο περιθώριο κέρδους, το οποίο, όπως επισημαίνουν, έχει οριστεί στα 0,967 ευρώ ανά λίτρο συν ΦΠΑ και επιβάλλεται στον τελευταίο κρίκο της αλυσίδας. Υποστηρίζουν ότι το μέτρο δεν συγκρατεί ουσιαστικά τις τιμές, ενώ ταυτόχρονα περιορίζει τη δυνατότητα βιώσιμης λειτουργίας των πρατηρίων, ιδιαίτερα στα νησιά όπου η ζήτηση χαρακτηρίζεται από έντονη εποχικότητα και το μεταφορικό και λειτουργικό κόστος είναι αυξημένο.
Από την πλευρά τους αναφέρουν ότι, πριν από την πρόσφατη άνοδο των διεθνών τιμών και τις εξελίξεις στην αγορά καυσίμων, η απλή αμόλυβδη στις Κυκλάδες κινούνταν περίπου στα 1,95 ευρώ το λίτρο και το πετρέλαιο κίνησης στα 1,76 ευρώ, ενώ σήμερα, ύστερα από την εφαρμογή του πλαφόν, οι τιμές έχουν διαμορφωθεί κοντά στα 2,07 ευρώ για την αμόλυβδη και στα 2,03 ευρώ για το diesel, με συνεχή ανοδική τάση.
Νησιά χωρίς καύσιμα – Τι σημαίνει στην πράξη μια απεργία στα πρατήρια
Στα νησιά, τα καύσιμα δεν αφορούν μόνο την κίνηση των οχημάτων, αλλά αποτελούν κρίσιμο κρίκο για ολόκληρη την τοπική οικονομία και την καθημερινή λειτουργία. Η εφοδιαστική αλυσίδα δεν διακόπτεται άμεσα, καθώς τα φορτηγά μπορούν να ανεφοδιαστούν στην ηπειρωτική Ελλάδα πριν μεταβούν στα νησιά. Ωστόσο, η πίεση μεταφέρεται στο εσωτερικό των νησιών, όπου η τοπική διανομή εξαρτάται από τα πρατήρια. Τα οχήματα που πραγματοποιούν τις εσωτερικές μεταφορές, από τα λιμάνια προς τα σούπερ μάρκετ, τις επιχειρήσεις και τα ξενοδοχεία, χρειάζονται συνεχή ανεφοδιασμό, ενώ σε περίπτωση παρατεταμένης απεργίας μπορεί να προκύψουν καθυστερήσεις, περιορισμοί και πίεση στα αποθέματα.
Παράλληλα, η έναρξη της τουριστικής περιόδου εντείνει τη σημασία της επάρκειας. Οι μετακινήσεις επισκεπτών, οι ενοικιάσεις οχημάτων, οι θαλάσσιες δραστηριότητες και η καθημερινή λειτουργία των επιχειρήσεων αυξάνουν τη ζήτηση, καθιστώντας τα καύσιμα βασική προϋπόθεση για την ομαλή λειτουργία των προορισμών.
Η επίδραση δεν περιορίζεται μόνο στα καύσιμα κίνησης. Σε αρκετές περιπτώσεις, ειδικά σε μεταβατικές περιόδους, εξακολουθεί να υπάρχει χρήση πετρελαίου θέρμανσης, με την επάρκεια να εξαρτάται επίσης από την εύρυθμη λειτουργία της αγοράς.
Σε αυτό το πλαίσιο, ακόμη και μια τοπική απεργία μπορεί να λειτουργήσει πολλαπλασιαστικά, επηρεάζοντας όχι μόνο την καθημερινότητα, αλλά και την εφοδιαστική σταθερότητα και τη συνολική εικόνα των νησιών στην αρχή της σεζόν.
Η «πρόβα» του τουρισμού σε κρίσιμο timing
Η χρονική συγκυρία είναι καθοριστική. Η Μεγάλη Εβδομάδα ξεκινά στις 6 Απριλίου, με τη μαζική έξοδο να αρχίζει λίγες ημέρες νωρίτερα. Η περίοδος αυτή λειτουργεί ως η πρώτη «πρόβα» της τουριστικής σεζόν, όπου επιβεβαιώνονται κρατήσεις, ανοίγουν επιχειρήσεις και ξεκινούν οι πρώτες μαζικές αφίξεις. Η απεργία σε αυτή τη φάση μπορεί να επηρεάσει τη δυναμική της ζήτησης και τη λειτουργία των επιχειρήσεων, ενώ σε περίπτωση προβλημάτων επάρκειας ενδέχεται να επηρεαστεί και η εικόνα των προορισμών.
Καύσιμα σε τριπλό «μέτωπο»: Πίεση σε πολίτες, αγορά και κυβέρνηση
Η πίεση που καταγράφεται είναι πλέον τριπλή. Αρχικά, ασκείται προς τους καταναλωτές, που βλέπουν το κόστος μετακίνησης και διαμονής να αυξάνεται, προς τις επιχειρήσεις, τους πρατηριούχους, τις τουριστικές μονάδες, τις μεταφορικές εταιρείες και το λιανεμπόριο, που καλούνται να λειτουργήσουν σε περιβάλλον αυξημένου κόστους και ενδεχομένως στενότητας στην αγορά καυσίμων, εφόσον στηθεί το απεργιακό μέτωπο, και προς την κυβέρνηση, η οποία καλείται να ισορροπήσει μεταξύ δημοσιονομικής αυστηρότητας και κοινωνικής συνοχής.
Σε αυτό το πλαίσιο, η συζήτηση για παρεμβάσεις επανέρχεται με μεγαλύτερη ένταση. Πρατηριούχοι και εταιρείες εμπορίας καυσίμων επιμένουν στη μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης, ενώ από κυβερνητικής πλευράς διαφαίνεται μια πιο ευέλικτη προσέγγιση σε σχέση με το προηγούμενο διάστημα όσον αφορά στη μείωση της φορολογίας. Ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, σε συνέντευξή του στο Bloomberg, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο εξέτασης μειώσεων στους ειδικούς φόρους, υπό την προϋπόθεση μιας ευρωπαϊκής απόφασης, ενώ και ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Παύλος Μαρινάκης, σημείωσε ότι, επί της αρχής, μια τέτοια παρέμβαση δεν αποκλείεται εφόσον υπάρξει σχετικό ευρωπαϊκό πλαίσιο.
Παράλληλα, στο τραπέζι παραμένουν άμεσα εφαρμόσιμα μέτρα, με βασική επιλογή ένα νέο fuel pass, το οποίο σε πρώτη φάση θα μπορούσε να λειτουργήσει ως εργαλείο στοχευμένης στήριξης για τα πιο ευάλωτα νοικοκυριά. Την ίδια στιγμή, εξετάζεται, υπό προϋποθέσεις, και η δυνατότητα μιας χρονικά περιορισμένης μείωσης του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης, εφόσον το επιτρέψουν οι δημοσιονομικές συνθήκες και το ευρωπαϊκό πλαίσιο.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η αγορά καυσίμων κινείται διαρκώς μεταξύ πίεσης και προσωρινών εκτονώσεων. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η Λέσβος, όπου είχε αποφασιστεί απεργία, η οποία τελικά ανεστάλη μετά τη συνάντηση των εκπροσώπων του κλάδου στο Υπουργείο Ανάπτυξης την προηγούμενη εβδομάδα. Οι εναλλαγές αυτές αποτυπώνουν μια αγορά που αναζητά διέξοδο χωρίς να έχει ακόμη βρει σταθερό σημείο ισορροπίας.
Και αυτό ακριβώς είναι το κρίσιμο στοιχείο της συγκυρίας, οι πιέσεις δεν έχουν εκτονωθεί, απλώς μετατοπίζονται, και όσο οι βασικές αιτίες παραμένουν, το ενδεχόμενο νέων εστιών έντασης στην αγορά καυσίμων παραμένει ανοιχτό.
Πηγή: insider.gr
