50 δισ. στοίχισε στις τράπεζες η αβεβαιότητα των τελευταίων 3,5 μηνών

Στα 50 δισ. ευρώ εκτι­μά­ται η επί­πτωση στο τρα­πε­ζικό σύστημα, τους τελευ­ταί­ους τρει­σή­μισι μήνες, απο­τέ­λε­σμα της πολι­τι­κής αστά­θειας, των πρόωρων εκλογών και της μεγάλης αβε­βαιό­τη­τας για την υψηλού κιν­δύ­νου δια­πραγ­μά­τευση.

Οι απώ­λειες οφεί­λο­νται σε μια σειρά παρα­γό­ντων όπως οι μεγάλες εκροές κατα­θέ­σεων (-22 δισ. ευρώ), η πτώση των απο­τι­μή­σεων των τρα­πε­ζών (-10 δισ. ευρώ), η διακοπή των συναλ­λα­γών των εγχώ­ριων τρα­πε­ζών στη δια­τρα­πε­ζική αγορά (-10 δισ. ευρώ), η αύξηση του κόστους του χρή­μα­τος (-1 δισ. ευρώ) και η δημιουρ­γία νέων μη εξυ­πη­ρε­τού­με­νων δανείων (-2 δισ. ευρώ) κ.ά.

Σύμφωνα με στελέχη τρα­πε­ζών, από το τέλος Οκτω­βρίου και μετά η χώρα και μαζί της το τρα­πε­ζικό σύστημα εισήλθε σε τροχιά αβε­βαιό­τη­τας με σοβαρές επι­πτώ­σεις στην ψυχο­λο­γία των νοι­κο­κυ­ριών και των επι­χει­ρή­σεων, την οικο­νο­μική ζωή, τη ρευ­στό­τητα του τρα­πε­ζι­κού συστή­μα­τος, τις επεν­δύ­σεις κ.ά. Η βλάβη στην οικο­νο­μία είναι δεδο­μένη: το ερώτημα που μένει ανα­πά­ντητο είναι ποιο θα είναι το μέγεθός της. Η Κομι­σιόν προ­χώ­ρησε πριν από λίγες ημέρες στη μείωση της πρό­βλε­ψής της για την ανά­πτυξη στην Ελλάδα το 2015 στο 2,5% έναντι 2,9% που ήταν η προη­γού­μενη. Ωστόσο ανα­λυ­τές και ξένοι οίκοι εκτι­μούν ότι η ανά­πτυξη την εφετινή χρονιά δεν θα ξεπε­ρά­σει το 1%, και αυτό υπό την προ­ϋ­πό­θεση ότι θα υπάρξει γρήγορα μια ορι­στική συμ­φω­νία Ελλάδας – δανει­στών.

Επι­τε­λικά στελέχη τρα­πε­ζών σημειώ­νουν ένα ακόμα μεγάλο πλήγμα για τη χώρα το οποίο δεν μπορεί να «μετρη­θεί», αλλά είναι βέβαιο ότι θα έχει μεγάλες και μακρο­χρό­νιες επι­πτώ­σεις: η πλήρης απώλεια της αξιο­πι­στίας της χώρας. Η προη­γού­μενη κυβέρ­νηση, από το περα­σμένο καλο­καίρι και μετά, διέκοψε τις μεταρ­ρυθ­μί­σεις αθε­τώ­ντας το μεγα­λύ­τερο μέρος όλων όσα είχε δεσμευ­τεί στους εταί­ρους. Η νέα κυβέρ­νηση ξεκί­νησε με μια λογική ότι μετά τις εκλογές όλα αρχί­ζουν από μηδε­νική βάση, προ­σέγ­γιση που γρήγορα δια­ψεύ­στηκε από τη σκληρή πραγ­μα­τι­κό­τητα. Η αξιο­πι­στία της χώρας βρί­σκε­ται σε διαρκή αμφι­σβή­τηση τα τελευ­ταία 10 χρόνια: ξεκί­νησε με την απο­γραφή των δημο­σιο­νο­μι­κών το 2004, συνε­χί­στηκε με τις απα­νω­τές ανα­θε­ω­ρή­σεις του ελλείμ­μα­τος το 2009, την απόρ­ριψη του πρώτου μνη­μο­νίου από τον κ. Αντ. Σαμαρά («δεν συναινώ στο λάθος»), την πολε­μική του ΣΥΡΙΖΑ στο δεύτερο μνη­μό­νιο («σκίσιμο μνη­μο­νίων – δια­γραφή χρέους») και την από­πειρα της νέας κυβέρ­νη­σης να αθε­τή­σει τις προη­γού­με­νες δεσμεύ­σεις. Οπως σημειώ­νουν οι τρά­πε­ζες, θα χρεια­στεί πολύς χρόνος και προ­σπά­θεια για να απο­κα­τα­στα­θεί η εμπι­στο­σύνη στη χώρα. Ολα αυτά δια­μορ­φώ­νουν, μέχρι στιγμής, έναν λογα­ρια­σμό για το τρα­πε­ζικό σύστημα ύψους περίπου 50 δισ. ευρώ.

Ανα­λυ­τικά:

• Ρευ­στό­τητα. Από το τέλος Οκτω­βρίου οι κατα­θέ­σεις έχουν μειωθεί, σύμφωνα με εκτι­μή­σεις των τρα­πε­ζών, κατά 22 δισ. ευρώ. Τον Δεκέμ­βριο οι κατα­θέ­σεις μειώ­θη­καν κατά 4 δισ. ευρώ, ενώ κατά περίπου 12 δισ. ευρώ μειώ­θη­καν οι κατα­θέ­σεις κατά τη διάρ­κεια του «εκλο­γι­κού» Ιανουα­ρίου. Μέχρι τώρα τον Φεβρουά­ριο έχουν απο­χω­ρή­σει περισ­σό­τερα από 6 δισ. Οι τρά­πε­ζες «αιμορ­ρα­γούν» επίσης από τις εκδό­σεις εντόκων γραμ­μα­τίων του Δημο­σίου, οι οποίες έχουν απορ­ρο­φή­σει ρευ­στό­τητα άνω των 3 δισ. ευρώ. Μεγάλο πλήγμα για τη ρευ­στό­τητα των τρα­πε­ζών, ύψους 10 δισ. ευρώ, απο­τέ­λεσε η διακοπή των συναλ­λα­γών των ελλη­νι­κών τρα­πε­ζών στη δια­τρα­πε­ζική αγορά.

• Μείωση απο­τι­μή­σεων των ελλη­νι­κών τρα­πε­ζών. Η χρη­μα­τι­στη­ριακή αξία των συστη­μι­κών τρα­πε­ζών από το τέλος Οκτω­βρίου έχει μειωθεί κατά 10 δισ. ευρώ. Σήμερα η αθροι­στική απο­τί­μηση της Εθνικής Τρά­πε­ζας, της Alpha Bank, της Τρά­πε­ζας Πει­ραιώς και της Eurobank δια­μορ­φώ­νε­ται στα 15 δισ. ευρώ από 24,5 δισ. ευρώ που ήταν στο τέλος του περα­σμέ­νου Οκτω­βρίου. Οι απώ­λειες ξεπερ­νούν τα 22 δισ. ευρώ σε σχέση με τις απο­τι­μή­σεις του περα­σμέ­νου Ιουνίου (38,6 δισ. ευρώ στις 10 Ιουνίου) όταν επι­κρα­τούσε άνεμος αισιο­δο­ξίας με την οικο­νο­μία να βρί­σκε­ται σε τροχιά ανά­πτυ­ξης και τους επεν­δυ­τές να «ποντά­ρουν» σε ελλη­νικό «κίνδυνο», εκτι­μώ­ντας ότι φτάσαμε στο τέλος της κρίσης.

• Αύξηση επι­σφα­λειών και κόστους του χρή­μα­τος. Σύμφωνα με εκτι­μή­σεις τρα­πε­ζών, η ραγδαία επι­δεί­νωση των συν­θη­κών στην οικο­νο­μία από τον Δεκέμ­βριο και μετά και η μεγάλη αβε­βαιό­τητα για την έκβαση της δια­πραγ­μά­τευ­σης οδήγησε σε μεγάλη αύξηση της δημιουρ­γίας νέων μη εξυ­πη­ρε­τού­με­νων δανείων. Οπως εκτι­μούν, έπειτα από μεγάλο διά­στημα συνε­χούς πτώσης του ρυθμού σχη­μα­τι­σμού νέων «κόκ­κι­νων» δανείων τον Ιανουά­ριο και Φεβρουά­ριο σχη­μα­τί­στη­καν νέες καθυ­στε­ρή­σεις ύψους 2 δισ. ευρώ, ύψος διπλά­σιο σε σχέση με το τέλος Δεκεμ­βρίου. Επι­πλέον οι τρά­πε­ζες θα επι­βα­ρυν­θούν με 1 δισ. ευρώ από την αύξηση του κόστους του χρή­μα­τος που προ­κα­λεί η μετά­πτωση της ρευ­στό­τη­τας από την ΕΚΤ στον μηχα­νι­σμό έκτα­κτης ρευ­στό­τη­τας ELA.

kathimerini.gr