Τι ισχύει με τις απολύσεις και την προστασία των εργαζομένων – Νέα εγκύκλιος

Ανα­λυ­τι­κές διευ­κρι­νή­σεις για τις δια­φο­ρε­τι­κές ταχύ­τη­τες προ­στα­σίας που ισχύουν ανάλογα με την παρά­ταση της ανα­στο­λής συμ­βά­σεων

Κομ­βι­κής σημα­σίας για την στα­διακή απε­λευ­θέ­ρωση των απο­λύ­σεων σε επι­χει­ρή­σεις που δεν κάνουν χρήση των μέτρων προ­στα­σίας, ανα­δει­κνύ­ε­ται η παρά­ταση των ανα­στο­λών συμ­βά­σεων, σύμφωνα και με νέα διευ­κρι­νι­στική εγκύ­κλιο του υπουρ­γείου Εργα­σίας. Με την ίδια εγκύ­κλιο δίνο­νται εξη­γή­σεις για τις συμ­βά­σεις ορι­σμέ­νου χρόνου και ανοίγει «παρά­θυρο» για τη μη συνέ­χισή τους μετά τη λήξη της ανα­στο­λής υπό προ­ϋ­πο­θέ­σεις.

Διευ­κρι­νί­ζο­νται επίσης κρίσιμα ζητή­ματα για το ποιοι μπορούν να μπουν στην νέα εκ περι­τρο­πής, ενώ ειδικοί εργα­το­λό­γοι κάνουν λόγο για νέες γκρίζες ζώνες στο αμφι­λε­γό­μενο μέτρο. Τέλος διευ­κρι­νί­ζο­νται χρή­σι­μες λεπτο­μέ­ρειες για την καλο­και­ρινή άδεια που δικαιού­νται οι εργα­ζό­με­νοι γονείς που έχουν κάνει χρήση της άδειας ειδικού σκοπού.

Η επίμαχη εγκύ­κλιος απο­σα­φη­νί­ζει το πλαίσιο των προ­στα­τευ­τι­κών μέτρων για τρεις κατη­γο­ρίες επι­χει­ρή­σεων :

Κλει­στές με κρατική εντολή και τον Μάιο

Επα­να­λει­τουρ­γού­σες

Πλητ­τό­με­νες βάσει ΚΑΔ

κι εφόσον κάνουν ή όχι χρήση του μέτρου της παρά­τα­σης των ανα­στο­λών συμ­βά­σεων εργα­σίας των εργα­ζο­μέ­νων τους. Όπως διευ­κρι­νι­ζε­ται, οι επι­χει­ρή­σεις που επα­να­λει­τουρ­γούν μετά την προ­σω­ρινή ανα­στολή με κρατική εντολή κι εφόσον δεν κάνουν χρήση του μέτρου της παρά­τα­σης των ανα­στο­λών, αν δηλαδή ανα­κα­λέ­σουν το 100% του προ­σω­πι­κού τους πίσω σε ενεργή απα­σχό­ληση εμπί­πτουν στις κοινές δια­τά­ξεις της εργα­τι­κής νομο­θε­σίας, δηλαδή μπορούν κατ αρχήν να προβούν σε απο­λύ­σεις σύμφωνα με ειδι­κούς εργα­το­λό­γους. Αυτό δεν επι­τρέ­πε­ται, αν κάνουν χρήση του μέτρου του προ­σω­πι­κού ασφα­λούς λει­τουρ­γίας, δηλαδή της νέας εκ περι­τρο­πής.

Εκ περι­τρο­πής εργασία ή μερική απα­σχό­ληση για όσους επι­στρέ­φουν από ανα­στολή

ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ 12.05.2020 13:53

Εκ περι­τρο­πής εργασία ή μερική απα­σχό­ληση για όσους επι­στρέ­φουν από ανα­στολή

Εκ περι­τρο­πής εργασία ή μερική απα­σχό­ληση για όσους επι­στρέ­φουν από ανα­στολή

Άλλο πλαίσιο ισχύει για τις πλητ­τό­με­νες επι­χει­ρή­σεις βάσει ΚΑΔ, οι οποίες υπο­χρε­ού­νται να δια­τη­ρή­σουν για 45 ημέρες μετά την ανα­στολή τους ίδιους εργα­ζό­με­νους και με τους ίδιους όρους εργα­σίας. Όπως ανα­φέ­ρε­ται στην εγκύ­κλιο :

Επα­να­λει­τουρ­γού­σες επι­χει­ρή­σεις

Επι­χει­ρή­σεις που επα­να­λει­τουρ­γούν κατά το Μάιο μετά την άρση της ανα­στο­λής λει­τουρ­γίας τους με εντολή δημό­σιας αρχής, μπορούν να παρα­τεί­νουν την ανα­στολή των συμ­βά­σεων εργα­σίας εργα­ζο­μέ­νων τους που έχουν ήδη τεθεί σε ανα­στολή μέχρι του ποσο­στού 60% αυτών και να προβούν σε ορι­στική ανά­κληση του­λά­χι­στον για το 40% αυτών. Η παρά­ταση της ανα­στο­λής διαρκεί μέχρι 31 Μαΐου 2020.

Περαι­τέρω :

Αν οι επα­να­λει­τουρ­γού­σες επι­χει­ρή­σεις κάνουν χρήση του μέτρου της παρά­τα­σης ανα­στο­λής συμ­βά­σεων εργα­σίας εμπί­πτουν στις δια­τά­ξεις που αφορούν τόσο την απα­γό­ρευση καταγ­γε­λίας σύμ­βα­σης εργα­σίας για το σύνολο του προ­σω­πι­κού τους μέχρι την 31η Μάιου, όσο και την υπο­χρέ­ωση να δια­τη­ρή­σουν τον ίδιο αριθμό θέσεων εργα­σίας και με το ίδιο είδος σύμ­βα­σης εργα­σίας για 45 ημέρες από το χρόνο λήξης της παρά­τα­σης ανα­στο­λής συμ­βά­σεων εργα­σίας. Σύμφωνα με τους ειδι­κούς, στο 45ήμερο της προ­στα­σίας δεν απα­γο­ρεύ­ο­νται οι απο­λύ­σεις αλλά πρέπει να δια­τη­ρεί­ται ο ίδιος αριθμός θέσεων εργα­σίας.

Αν οι επα­να­λει­τουρ­γού­σες επι­χει­ρή­σεις δεν κάνουν χρήση του μέτρου της παρά­τα­σης και συνεπώς προβούν σε ορι­στική ανά­κληση της ανα­στο­λής του συνόλου των εργα­ζο­μέ­νων τους, δεν εμπί­πτουν στις δια­τά­ξεις που αφορούν την απα­γό­ρευση από­λυ­σης μέχρι 31/5 και την υπο­χρέ­ωση να δια­τη­ρή­σουν τον ίδιο αριθμό θέσεων εργα­σίας και με το ίδιο είδος σύμ­βα­σης για 45 ημέρες. «Συνεπώς αυτές οι επι­χει­ρή­σεις εμπί­πτουν στις κοινές δια­τά­ξεις της εργα­τι­κής νομο­θε­σίας», κατα­λή­γει η εγκύ­κλιος.

Σύμφωνα με ειδι­κούς εργα­το­λό­γους, επι­χει­ρή­σεις που επα­να­λει­τουρ­γούν μετά την προ­σω­ρινή ανα­στολή λει­τουρ­γίας και εφόσον δεν επι­λέ­γουν παρά­ταση των ανα­στο­λών ούτε το προ­σω­πικό ασφα­λούς λει­τουρ­γίας, μπορούν κατ αρχήν να προβούν σε απο­λύ­σεις.

Κρίσιμο ζήτημα, κατά τον δικη­γόρο εργα­το­λόγο, Γιάννη Καρούζο, προ­κύ­πτει ανα­φο­ρικά με την ακριβή έννοια της ρήτρας που είχε ενσω­μα­τω­θεί στα μέτρα της παρά­τα­σης των ασφα­λι­στι­κών και φορο­λο­γι­κών υπο­χρε­ώ­σεων και ανέφερε πως «σε περί­πτωση που εργα­ζό­με­νοι, μέρος ή όλοι, τίθε­νται σε καθε­στώς ανα­στο­λής της σύμ­βα­σης εργα­σίας τους και ο οικείος εργο­δό­της καταγ­γεί­λει αυτή, καθώς και στην περί­πτωση που, μετά την ολο­κλή­ρωση του μέτρου, οι ανωτέρω επι­χει­ρή­σεις δεν δια­τη­ρούν τον ίδιο αριθμό θέσεων εργα­σίας, οι παρα­τά­σεις κατα­βο­λής παύουν αυτο­δι­καίως και οι οφειλές επι­βα­ρύ­νο­νται με τόκους και προ­σαυ­ξή­σεις από την ημε­ρο­μη­νία που αυτές κατέ­στη­σαν απαι­τη­τές». Όπως επι­ση­μαί­νει ο κ. Καρού­ζος, «πρέπει να απο­σα­φη­νι­στεί αν η διάρ­κεια της προ­στα­σίας καλύ­πτει την λήξη του μέτρου της ανα­στο­λής ή την πάροδο της εκπλή­ρω­σης στην κατα­βολή των ασφα­λι­στι­κών και φορο­λο­γι­κών υπο­χρε­ώ­σεων».

Πλητ­τό­με­νες βάσει ΚΑΔ

Αντί­στοιχα, το πλαίσιο για τις επι­χει­ρή­σεις οι οποίες πλήτ­το­νται σημα­ντικά βάσει ΚΑΔ δια­μορ­φώ­νε­ται ως εξής :

Αν οι επι­χει­ρή­σεις που πλήτ­το­νται βάσει ΚΑΔ κάνουν χρήση του μέτρου της παρά­τα­σης εμπί­πτουν στις δια­τά­ξεις που αφορούν την απα­γό­ρευση απο­λύ­σεων μέχρι 31/5 και την υπο­χρέ­ωση να δια­τη­ρή­σουν τον ίδιο αριθμό θέσεων εργα­σίας και με το ίδιο είδος σύμ­βα­σης για 45 ημέρες από το χρόνο λήξης της παρά­τα­σης.

Αν οι επι­χει­ρή­σεις δεν κάνουν χρήση του μέτρου της παρά­τα­σης έχουν υπο­χρέ­ωση να δια­τη­ρή­σουν τους ίδιους εργα­ζό­με­νους και με τους ίδιους όρους εργα­σίας που είχαν κατά την 21η Μαρτίου, για 45 ημέρες μετά τη λήξη του χρόνου ανα­στο­λής των συμ­βά­σεων.

Συμ­βά­σεις ορι­σμέ­νου χρόνου

Όσον αφορά στις συμ­βά­σεις ορι­σμέ­νου χρόνου, η ίδια εγκύ­κλιος ξεκα­θα­ρί­ζει πως τόσο στις επι­χει­ρή­σεις που μένουν κλει­στές με κρατική εντολή όσο και στις πλητ­τό­με­νες και επα­να­λει­τουρ­γού­σες μπορεί να παρα­τα­θεί η ανα­στολή συμ­βά­σεων ορι­σμέ­νου χρόνου. Μετά το πέρας του δια­στή­μα­τος παρά­τα­σης της ανα­στο­λής ή όταν η επι­χεί­ρηση επα­να­λει­τουρ­γή­σει η σύμβαση εργα­σίας συνε­χί­ζε­ται για τον συμ­φω­νη­θέ­ντα χρόνο που υπο­λεί­πε­ται.

Για παρά­δειγμα:

Σε περί­πτωση σύμ­βα­σης ορι­σμέ­νου χρόνου με συμ­φω­νη­μένο χρόνο λήξης την 15η Μαΐου, που ετέθη σε ανα­στολή την 15η Μαρτίου, ο υπο­λει­πό­με­νος χρόνος κατά τον οποίο συνε­χί­ζε­ται η σύμβαση όταν η επι­χεί­ρηση επα­να­λει­τουρ­γή­σει ή όταν ολο­κλη­ρω­θεί ο χρόνος παρά­τα­σης, είναι δύο μήνες.

Ωστόσο, η υπο­χρέ­ωση συνέ­χι­σης της σύμ­βα­σης εργα­σίας για τον συμ­φω­νη­θέ­ντα χρόνο που υπο­λεί­πε­ται δεν υφί­στα­ται – κατά την νέα εγκύ­κλιο – όταν συντρέ­χει αντι­κει­με­νική αδυ­να­μία εκπλή­ρω­σής της, όπως σε περί­πτωση επι­χει­ρή­σεων που από τη φύση λει­τουρ­γίας τους είναι επο­χι­κές (π.χ. θέατρα χει­με­ρι­νής περιό­δου, χιο­νο­δρο­μικά κέντρα, φρο­ντι­στή­ρια ή κέντρα ξένων γλωσσών που η λει­τουρ­γία τους διαρκεί όσο και το σχολικό έτος κ.α.) ή σε περί­πτωση κατά την οποία η απα­σχό­ληση του εργα­ζό­με­νου δεν είναι δυνατή διότι η σύμβαση εργα­σίας ορι­σμέ­νου χρόνου είχε συνα­φθεί για την εξυ­πη­ρέ­τηση αναγκών που δεν υφί­στα­νται πλέον μετά τη λήξη της ανα­στο­λής ή της παρά­τα­σης της ανα­στο­λής της σύμ­βα­σης εργα­σίας του εργα­ζό­με­νου (π.χ. οδηγοί σχο­λι­κών λεω­φο­ρείων, η διάθεση ταξι­θε­τριών/ταξι­θε­τών από εται­ρεία παροχής υπη­ρε­σιών ενώ έχει απα­γο­ρευ­τεί η πραγ­μα­το­ποί­ηση παρα­στά­σεων, προ­σω­ρινή ανα­πλή­ρωση μισθω­τού κ.α.).

Προ­σω­πικό Ασφα­λούς Λει­τουρ­γίας

Σημα­ντι­κές διευ­κρι­νή­σεις δίνει η εγκύ­κλιος και για την εφαρ­μογή του «προ­σω­πι­κού ασφα­λούς λει­τουρ­γίας», δηλαδή για την νέα εκ περι­τρο­πής, στις επι­χει­ρή­σεις που πλήτ­το­νται σημα­ντικά ή επα­να­λει­τουρ­γούν. Οι επι­χει­ρή­σεις που ανήκουν στις πλητ­τό­με­νες επι­χει­ρή­σεις συμπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων και αυτών που επα­να­λει­τουρ­γούν τον Μάιο και πάντως για όσο χρόνο αυτές συνε­χί­ζουν να πλήτ­το­νται, μπορούν να εφαρ­μό­σουν το μέτρο της λει­τουρ­γίας της επι­χεί­ρη­σης με προ­σω­πικό ασφα­λούς λει­τουρ­γίας, υπό τις ακό­λου­θες προ­ϋ­πο­θέ­σεις:

Με περίοδο ανα­φο­ράς τον μήνα, κάθε εργα­ζό­με­νος μπορεί να απα­σχο­λεί­ται κατ’ ελά­χι­στο 2 εβδο­μά­δες, συνε­χό­μενα ή δια­κε­κομ­μένα :

Ως περί­ο­δος ανα­φο­ράς για τον υπο­λο­γι­σμό της κατ’ ελά­χι­στον απα­σχό­λη­σης κάθε εργα­ζό­με­νου λογί­ζε­ται ο ημε­ρο­λο­για­κός μήνας.

Εντός κάθε ημε­ρο­λο­για­κού μήνα, η κατ’ ελά­χι­στον απα­σχό­ληση κάθε εργα­ζό­με­νου πρέπει να είναι δύο πλήρεις εβδο­μά­δες, πέντε εργα­σί­μων ημερών επί 5ημέρου ή έξι εργα­σί­μων ημερών επί 6ημέρου.

Οι ανωτέρω πλήρεις εβδο­μά­δες μπορεί να είναι συνε­χό­με­νες ή δια­κε­κομ­μέ­νες, για παρά­δειγμα μπορεί να μεσο­λα­βή­σει μια εβδο­μάδα πριν ο εργα­ζό­με­νος να απα­σχο­λη­θεί εκ νέου για μια του­λά­χι­στον ακόμη πλήρη εβδο­μάδα.

Στις εβδο­μά­δες εργα­σίας δεν περι­λαμ­βά­νο­νται οι ημέρες πάσης φύσεως νόμιμης άδειας (κανο­νική, αναρ­ρω­τική κ.α.).

Ο τρόπος αυτός οργά­νω­σης της εργα­σίας πραγ­μα­το­ποιεί­ται ανά εβδο­μάδα και εντάσ­σε­ται σε αυτόν του­λά­χι­στον το 50% του προ­σω­πι­κού της επι­χεί­ρη­σης των οποίων οι συμ­βά­σεις δεν τελούν σε ανα­στολή.

Στον ανά εβδο­μάδα προ­γραμ­μα­τι­σμό του προ­σω­πι­κού ασφα­λούς λει­τουρ­γίας της επι­χεί­ρη­σης πρέπει να εντάσ­σε­ται του­λά­χι­στον το 50% του προ­σω­πι­κού της επι­χεί­ρη­σης του οποίου οι συμ­βά­σεις εργα­σίας δεν τελούν σε ανα­στολή, δηλαδή των εργα­ζο­μέ­νων των οποίων οι συμ­βά­σεις εργα­σίας είτε δεν είχαν τεθεί ποτέ σε ανα­στολή, είτε έχει λήξει η ανα­στολή, είτε αυτή έχει ορι­στικά ανα­κλη­θεί και αυτοί έχουν επι­στρέ­ψει στις θέσεις εργα­σίας τους.

Αν η επι­χεί­ρηση δεν έχει κάνει χρήση του μέτρου της ανα­στο­λής ή της παρά­τα­σης το 50% υπο­λο­γί­ζε­ται επί του συνόλου των εργα­ζο­μέ­νων.

Ο εργο­δό­της πρέπει να προ­γραμ­μα­τί­ζει ανά εβδο­μάδα το προ­σω­πικό ασφα­λούς λει­τουρ­γίας της επι­χεί­ρη­σής του ενη­με­ρώ­νο­ντας σχετικά τους εργα­ζό­με­νους που υπά­γο­νται σ’ αυτό.

Ιδιαί­τερη σημασία, έχει κατά τον κ. Καρούζο, η ρήτρα που ανα­φέ­ρει πως στο προ­σω­πικό ασφα­λούς λει­τουρ­γίας μπορούν να εντα­χθούν και οι μισθω­τοί των οποίων έχει λήξει η ανα­στολή. Ο ίδιος δηλώνει : «Μολο­νότι μέχρι σήμερα στο ισχύον νομο­θε­τικό πλαίσιο των έκτα­κτων μέτρων είχε προ­βλε­φθεί ότι στο χρονικό διά­στημα των 45 ημερών που ακο­λου­θεί την λήξη της ανα­στο­λής των συμ­βά­σεων εργα­σίας, ειδικώς για επι­χει­ρή­σεις που πλήτ­το­νται, ο εργο­δό­της θα έπρεπε να δια­τη­ρεί τους ίδιους όρους εργα­σίας για τον εργα­ζό­μενο, ωστόσο με την εγκύ­κλιο έχουμε ανα­τροπή. Δίνεται το δικαί­ωμα στον εργο­δότη να επι­βάλ­λει μονο­με­ρώς το σύστημα του προ­σω­πι­κού ασφα­λούς λει­τουρ­γίας, ώστε να εργά­ζο­νται κατ ελά­χι­στον 2 εβδο­μά­δες το μήνα και όσοι εργα­ζό­με­νοι βγαί­νουν από την ανα­στολή της σύμ­βα­σής τους και εντός του 45ήμερου που ακο­λου­θεί την λήξη. Είναι δεδο­μένο ότι για κάτι τέτοιο δεν υπάρχει καμία νομο­θε­τική εξου­σιο­δό­τηση και η σχετική ρήτρα της εγκυ­κλίου είναι στο κενό».

Σε κάθε περί­πτωση, οι επι­χει­ρή­σεις που κάνουν χρήση της ρύθ­μι­σης για «Λει­τουρ­γία επι­χει­ρή­σεων με προ­σω­πικό ασφα­λούς λει­τουρ­γίας», υπο­χρε­ού­νται, για όσο χρόνο κάνουν χρήση του μέτρου να δια­τη­ρή­σουν, τον ίδιο αριθμό θέσεων εργα­σίας, δηλαδή τους ίδιους εργα­ζό­με­νους και με τους ίδιους όρους εργα­σίας, που σημαί­νει ότι για τους εργο­δό­τες που κάνουν χρήση της ρύθ­μι­σης αυτής, απα­γο­ρεύ­ε­ται ρητά να προβούν σε απο­λύ­σεις για το σύνολο του προ­σω­πι­κού τους και αν γίνουν απο­λύ­σεις αυτές είναι άκυρες. Εξαι­ρεί­ται η λύση σύμ­βα­σης εργα­σίας με οικειο­θελή απο­χώ­ρηση, η λύση σύμ­βα­σης εργα­σίας ένεκα συντα­ξιο­δό­τη­σης και η λήξη σύμ­βα­σης εργα­σίας ορι­σμέ­νου χρόνου.

Θερινή άδεια

Ανα­φο­ρικά με την θερινή άδεια, η εγκύ­κλιος ανα­φέ­ρε­ται στην κατά­τμηση της άδειας και στο πως οι εργα­ζό­με­νοι γονείς που έχουν κάνει χρήση σημα­ντι­κού μέρους της κανο­νι­κής τους άδειας στο πλαίσιο της άδειας ειδικού σκοπού, μπορούν να λάβουν θερινή άδεια. Σύμφωνα με ειδι­κούς, η εγκύ­κλιος απο­σα­φη­νί­ζει πως οι εργα­ζό­με­νοι μπορούν να κάνουν χρήση της καλο­και­ρι­νής τους άδειας, ακόμη κι αν δεν υπο­λεί­πο­νται 12 εργά­σι­μες για όσους απα­σχο­λού­νται 6ήμερο και 10 εργά­σι­μες για όσους απα­σχο­λού­νται 5ήμερο. Όπως ανα­φέ­ρε­ται, η άδεια μπορεί να κατα­τμη­θεί με απόφαση του εργα­ζό­με­νου σε περισ­σό­τε­ρες των δύο περιό­δων από τις οποίες η μία πρέπει να περι­λαμ­βά­νει του­λά­χι­στον 12 εργά­σι­μες επί 6ημέρου και 10 εργά­σι­μες ημέρες, επί 5ημέρου. Υπεν­θυ­μί­ζε­ται πως η άδεια ειδικού σκοπού εφαρ­μό­στηκε σε κυκλι­κώς επα­να­λαμ­βα­νό­μενα 4ήμερα, με χρήση 1 ημέρας κανο­νι­κής άδειας για κάθε 3 ημέρες άδειας ειδικού σκοπού. Τώρα διευ­κρι­νί­ζε­ται πως οι δια­τά­ξεις περί ετήσιας κανο­νι­κής άδειας και κατά­τμη­σης αυτής, εξα­κο­λου­θούν να ισχύουν στο ακέραιο και στις παρού­σες έκτα­κτες και προ­σω­ρι­νές συν­θή­κες, ενώ ιδιαί­τερα για τους εργα­ζό­με­νους γονείς που έχουν κάνει χρήση άδειας ειδικού σκοπού (και συνεπώς εμπί­πτουν στην κατη­γο­ρία εκείνη των εργα­ζο­μέ­νων που έχουν προβεί σε κατά­τμηση του χρόνου αδείας τους σε περισ­σό­τε­ρες των δύο περιό­δων), και θέλουν να κάνουν χρήση ετήσιας κανο­νι­κής άδειας, μπορούν να το κάνουν εφόσον πληρούν τις νόμιμες προ­ϋ­πο­θέ­σεις λήψης ετήσιας κανο­νι­κής άδειας και τηρούν τη νομίμως προ­βλε­πό­μενη δια­δι­κα­σία. Ευνόητο είναι ότι και στην περί­πτωση αυτή, η μία εκ των περιό­δων κατά­τμη­σης πρέπει να περι­λαμ­βά­νει του­λά­χι­στον 12 εργά­σι­μες επί 6ημέρου και 10 εργά­σι­μες επί 5ημέρου εκτός εάν οι υπο­λει­πό­με­νες ημέρες αδείας των εν λόγω εργα­ζο­μέ­νων δεν επαρ­κούν για την εκπλή­ρωση αυτής της υπο­χρέ­ω­σης.

Πηγή: ethnos.gr

Γιάννης Φώσκο­λος