ΔιαΝΕΟσις: Η Τοπική Αυτοδιοίκηση χρειάζεται μια δομική διοικητική μεταρρύθμιση

Οι με­ταρ­ρυθ­μι­στι­κές πα­ρεμ­βά­σεις στην Το­πι­κή Αυ­το­διοί­κη­ση δεν δια­σφά­λι­σαν τη διοι­κη­τι­κή αυ­το­τέ­λειά της, δια­πι­στώ­νει νέα έρευ­να της δια­ΝΕ­Ο­σις, στην οποία το­νί­ζε­ται η ανά­γκη βελ­τί­ω­σης της θέσης των δήμων στο συ­νο­λι­κό σύ­στη­μα δια­κυ­βέρ­νη­σης της χώρας, ενώ προ­τεί­νο­νται αλ­λα­γές σε 14 το­μείς.

Η έρευ­να χαρ­το­γρα­φεί την κα­τά­στα­ση των ΟΤΑ α’ βαθ­μού στην Ελ­λά­δα και επι­χει­ρεί να απα­ντή­σει σε ερω­τή­μα­τα όπως: “Πώς μπο­ρούν να ορ­γα­νω­θούν κα­λύ­τε­ρα οι δήμοι στην Ελ­λά­δα, ώστε να προ­σφέ­ρουν κα­λύ­τε­ρες υπη­ρε­σί­ες στους πο­λί­τες, αλλά και να συμ­βά­λουν απο­τε­λε­σμα­τι­κά στην οι­κο­νο­μία της χώρας;”, “ποιοι είναι οι κα­τάλ­λη­λοι τρό­ποι προ­κει­μέ­νου να αυ­ξή­σουν την αυ­το­νο­μία τους;”, “πώς μπο­ρούν να βρουν επι­πλέ­ον πό­ρους και να γί­νουν πιο απο­τε­λε­σμα­τι­κοί;”, “πώς μπο­ρούν να προ­σφέ­ρουν κα­λύ­τε­ρες υπη­ρε­σί­ες στους πο­λί­τες και να βελ­τιώ­σουν την ποιό­τη­τα της ζωής τους;”.

Η με­λέ­τη, που πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­κε σε συ­νερ­γα­σία με την Κε­ντρι­κή Ένωση Δήμων Ελ­λά­δας (ΚΕΔΕ) και το Πα­νε­πι­στή­μιο Πει­ραιώς και υπο­γρά­φε­ται από ομάδα έξι οι­κο­νο­μο­λό­γων του ίδιου Πα­νε­πι­στη­μί­ου, εστιά­ζει στη δρα­στη­ριό­τη­τα των δήμων σε 14 πεδία- πυ­λώ­νες, τους οποί­ους ανα­λύ­ει διε­ξο­δι­κά και κα­τα­λή­γει σε πο­λυ­σέ­λι­δα κω­δι­κο­ποι­η­μέ­να σχέ­δια δρά­σης για την αντι­με­τώ­πι­ση των προ­βλη­μά­των.

Από την ανά­λυ­ση και κα­τα­γρα­φή της δια­χρο­νι­κής και σύγ­χρο­νης θέσης και ρόλου της Το­πι­κής Αυ­το­διοί­κη­σης πρώ­του βαθ­μού στην Ελ­λά­δα, ανα­δεί­χθη­καν, κυ­ρί­ως, σε επί­πε­δο δη­μό­σιων πο­λι­τι­κών, οι αδυ­να­μί­ες, τα κενά και οι ανά­γκες της διοι­κη­τι­κής δομής.

Ως βα­σι­κά συ­μπε­ρά­σμα­τα της με­λέ­της ανα­φέ­ρο­νται τα εξής:

*  Σχε­δόν όλες οι διοι­κη­τι­κές με­ταρ­ρυθ­μί­σεις στην Ελ­λά­δα, είχαν απο­σπα­σμα­τι­κό χα­ρα­κτή­ρα. Αφο­ρού­σαν είτε με­μο­νω­μέ­να επί­πε­δα του όλου διοι­κη­τι­κού συ­στή­μα­τος, είτε με­μο­νω­μέ­νους το­μείς ή υπο­το­μείς της δη­μό­σιας πο­λι­τι­κής. Καμία με­ταρ­ρύθ­μι­ση δεν εστί­α­σε στο συ­νο­λι­κό σύ­στη­μα διοί­κη­σης και στο σύ­νο­λο των δη­μό­σιων πο­λι­τι­κών, όπου εμπλέ­κο­νται όλες οι διοι­κη­τι­κές βαθ­μί­δες.

*  Η έμ­φα­ση όλων των με­ταρ­ρυθ­μί­σε­ων πε­ριο­ρι­ζό­ταν στην ανα­κα­τα­νο­μή διοι­κη­τι­κών αρ­μο­διο­τή­των και όχι στη συμ­με­το­χι­κή δια­κυ­βέρ­νη­ση, η οποία εμπε­ριέ­χει μη­χα­νι­σμούς και δια­δι­κα­σί­ες εται­ρι­κού σχε­δια­σμού, συ­ντο­νι­σμού, εφαρ­μο­γής, επο­πτεί­ας, πα­ρα­κο­λού­θη­σης, αξιο­λό­γη­σης, ανα­θε­ώ­ρη­σης ανά τομέα δη­μό­σιας πο­λι­τι­κής.

*  Μετά από δια­δο­χι­κές με­ταρ­ρυθ­μί­σεις προ­ω­θή­θη­κε σε πολύ με­γά­λο βαθμό η πο­λυ­ε­πί­πε­δη διοί­κη­ση στη χώρα. Σε όλους τους το­μείς πο­λι­τι­κής που εξε­τά­σθη­καν, εμπλέ­κο­νται, αν και σε δια­φο­ρε­τι­κό βαθμό, όλες οι βαθ­μί­δες της διοί­κη­σης. Συ­νε­πώς, το κυ­ρί­αρ­χο πρό­βλη­μα δεν είναι τόσο η απο­κέ­ντρω­ση με με­τα­φο­ρά νέων αρ­μο­διο­τή­των στην το­πι­κή αυ­το­διοί­κη­ση, αν και χρειά­ζε­ται σε ορι­σμέ­να πεδία, όσο η τα­κτο­ποί­η­ση των υφι­στά­με­νων λει­τουρ­γι­κών σχέ­σε­ων με­τα­ξύ των τριών επι­πέ­δων, δη­λα­δή η εται­ρι­κή δια­κυ­βέρ­νη­ση.

*  Σε πολ­λούς το­μείς δια­πι­στώ­νε­ται η ύπαρ­ξη πο­λύ­πλο­κων, συ­νε­χώς τρο­πο­ποιού­με­νων νο­μο­θε­τι­κών ρυθ­μί­σε­ων, που συχνά προ­κα­λούν σύγ­χυ­ση και ανα­σφά­λεια δι­καί­ου.

*  Με­γα­λύ­τε­ρο πρό­βλη­μα από την ανα­διά­τα­ξη και ανα­κα­τα­νο­μή αρ­μο­διο­τή­των είναι η άσκη­ση των υφι­στά­με­νων. Και αυτό επει­δή σε πολλά πεδία της το­πι­κής πο­λι­τι­κής δεν υφί­στα­νται οι ανα­γκαί­ες οι­κο­νο­μι­κές, ορ­γα­νω­σια­κές και επι­χει­ρη­σια­κές ικα­νό­τη­τες. Πολ­λές αρ­μο­διό­τη­τες εκ­χω­ρή­θη­καν στους δή­μους, χωρίς την αντί­στοι­χη δια­σφά­λι­ση των προ­ϋ­πο­θέ­σε­ων απο­τε­λε­σμα­τι­κής εφαρ­μο­γής.

Η ανά­γκη βελ­τί­ω­σης της θέσης της το­πι­κής αυ­το­διοί­κη­σης στο συ­νο­λι­κό σύ­στη­μα δια­κυ­βέρ­νη­σης της χώρας, που προ­έ­κυ­ψε από την έρευ­να, “δεν απαι­τεί μια δο­μι­κή με­ταρ­ρύθ­μι­ση, για την οποία δεν υπάρ­χει ευρύς χώρος, αλλά θε­σμι­κές, χρη­μα­το­δο­τι­κές, ορ­γα­νω­σια­κές και επι­χει­ρη­σια­κές αλ­λα­γές και βελ­τιω­τι­κές πα­ρεμ­βά­σεις ανά τομέα δη­μό­σιας πο­λι­τι­κής”. Κατά την έρευ­να, πρέ­πει να ξε­κα­θα­ρί­σει ποιος κάνει τι, πώς, πότε, για ποιον και με ποια μέσα σε το­μείς δη­μό­σιας πο­λι­τι­κής όπως ανά­πτυ­ξη, δη­μό­σια οι­κο­νο­μι­κά, πε­ρι­βάλ­λον- αν­θε­κτι­κό­τη­τα, πο­λι­τι­κή προ­στα­σία, χω­ρο­τα­ξία- πο­λε­ο­δο­μία, επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τα-και­νο­το­μία, γε­ωρ­γία, κοι­νω­νι­κή πρό­νοια και αλ­λη­λεγ­γύη, ψη­φια­κός με­τα­σχη­μα­τι­σμός, εκ­παί­δευ­ση- πο­λι­τι­σμός- αθλη­τι­σμός κ.ά.

Στα συ­μπε­ρά­σμα­τα της έρευ­νας, το­νί­ζε­ται ακόμα ότι σε ορι­σμέ­νους το­μείς το ζη­τού­με­νο στον νέο ψη­φια­κό κόσμο ίσως δεν θα είναι πλέον η διαί­ρε­ση και (ανα)κα­τα­νο­μή των αρ­μο­διο­τή­των, αλλά η συ­νερ­γα­τι­κή συγ­χώ­νευ­ση αυτών, στο πλαί­σιο μιας νέας “Ψη­φια­κής Πο­λυ­ε­πί­πε­δης Δια­κυ­βέρ­νη­σης”.

Η με­λέ­τη ανα­φέ­ρε­ται σε πε­ρι­πτώ­σεις που πράγ­μα­τι υπήρ­ξε ανα­δια­νο­μή αρ­μο­διο­τή­των, αλλά συ­μπλη­ρώ­νει ότι “η ανα­κα­τα­νο­μή των αρ­μο­διο­τή­των δεν συ­νο­δεύ­τη­κε από ανά­λο­γη ανα­κα­τα­νο­μή των πόρων ή πρό­σθε­των πόρων στις πε­ρι­πτώ­σεις δη­μιουρ­γί­ας νέων αρ­μο­διο­τή­των ή/και νέων δομών το­πι­κής δια­κυ­βέρ­νη­σης”, ενώ επι­ση­μαί­νει και τη μικρή οι­κο­νο­μι­κή αυ­το­τέ­λεια των ΟΤΑ. Επι­πλέ­ον, υπο­γραμ­μί­ζει ότι τα σύ­νο­ρα των νέων δήμων, τους οποί­ους δη­μιουρ­γού­σαν οι με­ταρ­ρυθ­μί­σεις κάθε επο­χής δεν λάμ­βα­ναν πά­ντο­τε υπόψη τα ιδιαί­τε­ρα χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά του κάθε τόπου “με απο­τέ­λε­σμα να λάβει χώρα μια αυ­θαί­ρε­τη, πο­λι­τι­κά υπο­κι­νού­με­νη άθροι­ση ανό­μοιων χώρων”. Τέλος, ευ­ρύ­τε­ρα προ­βλή­μα­τα της ελ­λη­νι­κής δη­μό­σιας διοί­κη­σης όπως η πο­λυ­νο­μία και η κα­κο­νο­μία επη­ρε­ά­ζουν, φυ­σι­κά, και τους δή­μους.

Όπως συ­νο­ψί­ζουν οι ερευ­νη­τές: “Οι με­ταρ­ρυθ­μι­στι­κές πα­ρεμ­βά­σεις στε­ρού­ντο μιας ξε­κά­θα­ρης φι­λο­σο­φί­ας για χει­ρα­φέ­τη­ση της το­πι­κής αυ­το­διοί­κη­σης και της δια­σφά­λι­σης της ου­σια­στι­κής διοι­κη­τι­κής αυ­το­τέ­λειάς τους”.

Οι βελ­τιω­τι­κές πα­ρεμ­βά­σεις ανά τομέα δη­μό­σιας πο­λι­τι­κής

Πώς μπο­ρεί, όμως, να μοιά­ζει μια νέα, απο­τε­λε­σμα­τι­κή με­ταρ­ρύθ­μι­ση στους δή­μους; Τι πε­ρισ­σό­τε­ρο μπο­ρεί να κο­μί­σει ένα τέ­τοιο σχέ­διο; Οι 14 πυ­λώ­νες της με­λέ­της ρί­χνουν πε­ρισ­σό­τε­ρο φως στους το­μείς, όπου χρειά­ζε­ται να εστιά­σει μια τέ­τοια με­ταρ­ρύθ­μι­ση:

1. Χω­ρο­τα­ξι­κός- πο­λε­ο­δο­μι­κός σχε­δια­σμός

“Βα­σι­κό και πρω­τεύ­ον πρό­βλη­μα που εντο­πί­ζε­ται στον χω­ρο­τα­ξι­κό- πο­λε­ο­δο­μι­κό σχε­δια­σμό, αφορά κα­ταρ­χήν το ίδιο το θε­σμι­κό πλαί­σιο”, γρά­φει η με­λέ­τη και προ­σθέ­τει ότι “οι νόμοι ψη­φί­ζο­νται με πλη­θώ­ρα εξου­σιο­δο­τι­κών και εκτε­λε­στι­κών δια­τά­ξε­ων οι οποί­ες αρ­γούν να εκ­δο­θούν, ενώ συ­μπλη­ρώ­νο­νται στην πο­ρεία με πλη­θώ­ρα τρο­πο­ποι­ή­σε­ων που συχνά πε­ρι­λαμ­βά­νο­νται σε νό­μους άλλων Υπουρ­γεί­ων”.

2. Αδειο­δό­τη­ση επι­χει­ρή­σε­ων

Το κα­θε­στώς της γνω­στο­ποί­η­σης, κατά το οποίο η επι­χεί­ρη­ση πριν από τη λει­τουρ­γία της γνω­στο­ποιεί στις Αρχές τις προ­δια­γρα­φές της χωρίς να χρειά­ζε­ται αυτές να την ελέγ­ξουν προ­κα­τα­βο­λι­κά, εφαρ­μό­ζε­ται μετά το 2016 για την ίδρυ­ση πολ­λών τύπων επι­χει­ρή­σε­ων.

Οι συγ­γρα­φείς δια­πι­στώ­νουν ότι “το νέο κα­θε­στώς έχει συμ­βά­λει κα­θο­ρι­στι­κά στην απλο­ποί­η­ση, αυ­το­μα­το­ποί­η­ση και προ­τυ­πο­ποί­η­ση των δια­δι­κα­σιών ίδρυ­σης και λει­τουρ­γί­ας επι­χει­ρή­σε­ων υγειο­νο­μι­κού εν­δια­φέ­ρο­ντος”, χωρίς να απου­σιά­ζουν ορι­σμέ­να προ­βλή­μα­τα, όπως π.χ. κα­θυ­στε­ρή­σεις έκ­δο­σης της βε­βαί­ω­σης από τον δήμο στις πε­ρι­πτώ­σεις που πρέ­πει να προη­γη­θεί η έγκρι­ση από άλλες υπη­ρε­σί­ες, όπως π.χ. από τις αρ­μό­διες υπη­ρε­σί­ες του Υπουρ­γεί­ου Πο­λι­τι­σμού.

3. Το­πι­κή αγρο­τι­κή πο­λι­τι­κή

Η με­λέ­τη δια­πι­στώ­νει “προ­βλή­μα­τα συ­ντο­νι­σμού και επι­κά­λυ­ψης αρ­μο­διο­τή­των” από τη δη­μιουρ­γία τεσ­σά­ρων επι­πέ­δων άσκη­σης αγρο­τι­κής πο­λι­τι­κής (Υπουρ­γείο Αγρο­τι­κής Ανά­πτυ­ξης και Τρο­φί­μων, Απο­κε­ντρω­μέ­νη Διοί­κη­ση, Πε­ρι­φέ­ρεια, Δήμος), μετά την πα­ρα­χώ­ρη­ση από τον “Καλ­λι­κρά­τη” στους δή­μους της χώρας πολ­λών αρ­μο­διο­τή­των για τη γε­ωρ­γία, την κτη­νο­τρο­φία και την αλιεία στην επι­κρά­τειά τους.

4. Το­πι­κή κοι­νω­νι­κή πο­λι­τι­κή

Προ­τεί­νε­ται αφε­νός η βελ­τί­ω­ση του θε­σμι­κού πε­ρι­βάλ­λο­ντος, αλλά και η ενί­σχυ­ση των υπο­δο­μών των ίδιων των δήμων, όπως είναι τα Κέ­ντρα Κοι­νό­τη­τας. Ανα­φο­ρι­κά με τη χρη­μα­το­δό­τη­ση, με­τα­ξύ των προ­τά­σε­ων είναι η με­γα­λύ­τε­ρη συμ­με­το­χή των πε­ρι­φε­ρειών και των δήμων στον σχε­δια­σμό των ΕΣΠΑ, η ενί­σχυ­ση των δη­μο­τι­κών παι­δι­κών σταθ­μών, αλλά και η ανά­πτυ­ξη ενός νέου ορι­ζό­ντιου προ­γράμ­μα­τος για την παι­δι­κή ανά­πτυ­ξη.

5. Δια­χεί­ρι­ση της πε­ριου­σί­ας της το­πι­κής αυ­το­διοί­κη­σης

Η με­λέ­τη προ­τεί­νει, με συ­γκε­κρι­μέ­νες δρά­σεις, την κα­λύ­τε­ρη κα­τα­γρα­φή της πε­ριου­σί­ας των δήμων, την ανά­πτυ­ξη του χαρ­το­φυ­λα­κί­ου τους και, επο­μέ­νως, την πιο απο­δο­τι­κή δια­χεί­ρι­σή του, μέσω πχ. με­λε­τών σκο­πι­μό­τη­τας, σύ­στα­ση σχε­τι­κών ΑΕ, δη­μιουρ­γί­ας ει­δι­κών προ­γραμ­μά­των ΣΔΙΤ και άλλων σχε­τι­κών ερ­γα­λεί­ων.

6. Το­πι­κή πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κή πο­λι­τι­κή

“Παρά τις προ­σπά­θειες συ­νε­χούς βελ­τί­ω­σης, το θε­σμι­κό και ρυθ­μι­στι­κό πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κό πλαί­σιο δύ­να­ται να χα­ρα­κτη­ρι­στεί ως πο­λύ­πλο­κο και συχνά ασα­φές, με πο­λυ­διά­σπα­ση των αρ­μο­διο­τή­των σε πλή­θος φο­ρέ­ων”, επι­ση­μαί­νει η έρευ­να.

7. Πο­λι­τι­κή προ­στα­σία

Σύμ­φω­να με την έρευ­να, μέχρι το 2020, δεν υπήρ­χε ει­δι­κή νο­μο­θε­σία για τις αρ­μο­διό­τη­τες των δήμων σε ζη­τή­μα­τα Πο­λι­τι­κής Προ­στα­σί­ας. Ακόμη και μετά τη σχε­τι­κή ρύθ­μι­ση με τον Ν. 4662/2020, η με­λέ­τη ανα­δει­κνύ­ει την πο­λυ­πλο­κό­τη­τα αυτού του θε­σμι­κού πλαι­σί­ου και τις ασά­φειές του. Ταυ­τό­χρο­να δια­πι­στώ­νει και τις συχνά ανε­παρ­κείς και υπο­στε­λε­χω­μέ­νες εσω­τε­ρι­κές δομές των δήμων.

Οι σχε­τι­κές προ­τά­σεις με­ταρ­ρυθ­μί­σε­ων, επο­μέ­νως, αφο­ρούν το θε­σμι­κό πλαί­σιο (πχ. αρ­μο­διό­τη­τες κλα­δέ­μα­τος των δέ­ντρων κοντά σε κα­λώ­δια, κα­θα­ρι­σμού οι­κο­πέ­δων), την ενί­σχυ­ση του αν­θρώ­πι­νου δυ­να­μι­κού, ζη­τή­μα­τα χρη­μα­το­δό­τη­σης, υπο­δο­μών, αλλά και ευαι­σθη­το­ποί­η­σης της το­πι­κής κοι­νω­νί­ας. Τέλος, η με­λέ­τη προ­τεί­νει τη δη­μιουρ­γία ενός πλαι­σί­ου συ­νερ­γα­σί­ας με­τα­ξύ δια­φο­ρε­τι­κών δήμων σε θέ­μα­τα Πο­λι­τι­κής Προ­στα­σί­ας.

8. Το­πι­κός ανα­πτυ­ξια­κός σχε­δια­σμός

Η με­λέ­τη δια­πι­στώ­νει ση­μα­ντι­κά προ­βλή­μα­τα στην αξιο­ποί­η­ση των ευ­ρω­παϊ­κών, αλλά και άλλων πόρων. Πα­ρα­τη­ρεί εσω­στρέ­φεια στην ανά­πτυ­ξη δη­μο­τι­κών πο­λι­τι­κών, αλλά και “ση­μα­ντι­κή υστέ­ρη­ση στην ετοι­μό­τη­τα των ΟΤΑ να αξιο­ποι­ή­σουν χρη­μα­το­δο­τι­κά ερ­γα­λεία, που θα μπο­ρού­σαν να απο­τε­λέ­σουν τον κα­τα­λύ­τη σε μια προ­ο­πτι­κή βιώ­σι­μης ανά­πτυ­ξης των το­πι­κών κοι­νω­νιών”. Κα­τα­λή­γει ότι δη­μιουρ­γεί­ται “κλίμα επα­νά­παυ­σης ή/ και απο­ποί­η­σης ρόλου” στους δή­μους καθώς ανα­μέ­νουν άλλα επί­πε­δα διοί­κη­σης να λά­βουν τις απο­φά­σεις γι’ αυ­τούς.

9. Ορ­γά­νω­ση δομών και λει­τουρ­γί­ας ΟΤΑ

Προ­βλή­μα­τα και αγκυ­λώ­σεις που αφο­ρούν ολό­κλη­ρη τη λει­τουρ­γία των δήμων εντο­πί­ζει η συ­γκε­κρι­μέ­νη έρευ­να.

Ανά­με­σα σε αυτά είναι η υπο­στε­λέ­χω­ση, η προ­βλη­μα­τι­κή ή ανύ­παρ­κτη ψη­φιο­ποί­η­ση, ο κα­τα­κερ­μα­τι­σμός της δια­χεί­ρι­σης των προ­μη­θειών, οι αλ­λη­λε­πι­κα­λυ­πτό­με­νες αρ­μο­διό­τη­τες με­τα­ξύ δια­φο­ρε­τι­κών υπη­ρε­σιών ή νο­μι­κών προ­σώ­πων του ίδιου δήμου, η έντο­νη εξάρ­τη­ση από την πο­λι­τι­κή ηγε­σία του δήμου, αλλά και ευ­ρύ­τε­ρα γρα­φειο­κρα­τι­κά προ­βλή­μα­τα όπως ο υπερ­βο­λι­κός αριθ­μός υπο­γρα­φών για συ­γκρι­τι­κά απλές δια­δι­κα­σί­ες.

10. Πόροι προς την το­πι­κή αυ­το­διοί­κη­ση

Η έρευ­να επι­ση­μαί­νει την ανά­γκη αύ­ξη­σης των εσό­δων των Κε­ντρι­κών Αυ­το­τε­λών Πόρων (του βα­σι­κού εσό­δου των δήμων από το κε­ντρι­κό κρά­τος), αλλά και την ανά­γκη οι πόροι αυτοί να δια­νέ­μο­νται με δια­φο­ρε­τι­κό τρόπο, που να προ­βλέ­πει ένα ελά­χι­στο εγ­γυ­η­μέ­νο ποσό λει­τουρ­γι­κών δα­πα­νών σε σχέση με τις αρ­μο­διό­τη­τες. Υπο­γραμ­μί­ζουν, επί­σης, την ανά­γκη για μη­χα­νι­σμούς αυ­τό­μα­της εκ­χώ­ρη­σης των πόρων που ανα­λο­γούν στις αρ­μο­διό­τη­τες που με­τα­φέ­ρο­νται στους δή­μους, καθώς και για ρή­τρες έγκαι­ρης κα­τα­βο­λής.

11. Σύ­στη­μα επο­πτεί­ας και ελέγ­χου των δήμων

Οι συγ­γρα­φείς υπο­γραμ­μί­ζουν τη ση­μα­σία της επαρ­κούς και σω­στής στε­λέ­χω­σης των οι­κο­νο­μι­κών υπη­ρε­σιών των δήμων, ενώ ανα­φέ­ρο­νται στις πολ­λές αλ­λα­γές του θε­σμι­κού πλαι­σί­ου που ορί­ζει την επο­πτεία και τον έλεγ­χό τους.

Οι προ­τά­σεις της με­λέ­της -θε­σμι­κές, ελεγ­κτι­κές, ορ­γα­νω­τι­κές και τε­χνι­κές- εστιά­ζουν στην απλού­στευ­ση των δια­δι­κα­σιών, αλλά και στην απλο­ποί­η­ση των ελέγ­χων.

12. Ψη­φια­κός με­τα­σχη­μα­τι­σμός και ηλε­κτρο­νι­κή δια­κυ­βέρ­νη­ση

Η με­λέ­τη ση­μειώ­νει ότι το θε­σμι­κό πλαί­σιο για την ψη­φια­κή δια­κυ­βέρ­νη­ση ων δήμων είναι πο­λυ­δαί­δα­λο και πως δεν έχει πλή­ρως προ­σαρ­μο­στεί σε νε­ό­τε­ρους κα­νό­νες που έχει βάλει το ίδιο το κρά­τος για την ψη­φιο­ποί­η­ση.

Ακόμη, δια­πι­στώ­νει ότι το σύ­στη­μα δίνει “έμ­φα­ση στην πλη­ρο­φό­ρη­ση και στην ηλε­κτρο­νι­κή υπο­βο­λή αι­τη­μά­των και όχι στην πλήρη ηλε­κτρο­νι­κή διεκ­πε­ραί­ω­ση”. Με­τα­ξύ των προ­τά­σε­ων είναι και πολ­λές δρά­σεις ενί­σχυ­σης της δια­λει­τουρ­γι­κό­τη­τας, δη­λα­δή της σύν­δε­σης πολ­λών δια­φο­ρε­τι­κών συ­στη­μά­των του ευ­ρύ­τε­ρου Δη­μο­σί­ου.

13. Πο­λυ­ε­πί­πε­δη δια­κυ­βέρ­νη­ση

Ο όρος “πο­λυ­ε­πί­πε­δη δια­κυ­βέρ­νη­ση” ανα­φέ­ρε­ται στην ανα­διορ­γά­νω­ση των αρ­μο­διο­τή­των και στη δια­σφά­λι­ση των σχέ­σε­ων με­τα­ξύ των επι­πέ­δων της δη­μό­σιας διοί­κη­σης, ανά δη­μό­σια πο­λι­τι­κή ή το­με­α­κή λει­τουρ­γία.

Οι συγ­γρα­φείς ανα­φέ­ρουν στη σχε­τι­κή ενό­τη­τα: “Δεν υπήρ­ξε μέχρι τώρα πρό­βλε­ψη για μια συ­νο­λι­κή, εναρ­μο­νι­σμέ­νη και ολο­κλη­ρω­μέ­νη με­ταρ­ρύθ­μι­ση όλων των βαθ­μί­δων της διοί­κη­σης, στη βάση των αρχών της πο­λυ­ε­πί­πε­δης δια­κυ­βέρ­νη­σης. Λόγω του απο­σπα­σμα­τι­κού χα­ρα­κτή­ρα (σ.σ. των μέχρι τώρα ρυθ­μί­σε­ων) εξα­κο­λου­θούν να υπάρ­χουν στην ελ­λη­νι­κή δη­μό­σια διοί­κη­ση υπερ-ρύθ­μι­ση, επι­κα­λύ­ψεις, κενά και συ­γκρού­σεις αρ­μο­διο­τή­των”.

14. Ενί­σχυ­ση δε­ο­ντο­λο­γί­ας, δια­φά­νειας και απλού­στευ­ση δια­δι­κα­σιών

Η πε­ρισ­σό­τε­ρη δια­φά­νεια, η δε­ο­ντο­λο­γία και οι πιο απλές δια­δι­κα­σί­ες είναι πα­ρά­γο­ντες που, μάλ­λον ανα­με­νό­με­να, ενι­σχύ­ουν την εμπι­στο­σύ­νη των πο­λι­τών στο κρά­τος. Εξα­σφα­λί­ζουν την ενη­μέ­ρω­σή τους για το πώς το κάθε μέρος του κρά­τους εκ­πλη­ρώ­νει τον ρόλο του και υπη­ρε­τεί (ή δεν υπη­ρε­τεί) το δη­μό­σιο συμ­φέ­ρον.

Οι προ­τά­σεις σε αυτό το πεδίο πε­ρι­λαμ­βά­νουν δρά­σεις όπως η επι­και­ρο­ποί­η­ση του Κώ­δι­κα Διοι­κη­τι­κής Δια­δι­κα­σί­ας, η εκ­πό­νη­ση νέων, σύγ­χρο­νων ορ­γα­νο­γραμ­μά­των στους δή­μους και η επι­μόρ­φω­ση του προ­σω­πι­κού των ΟΤΑ στην εφαρ­μο­γή των νέων μο­ντέ­λων λει­τουρ­γί­ας.

Την ερευ­νη­τι­κή ομάδα απο­τε­λού­σαν οι κα­θη­γη­τές του Πα­νε­πι­στη­μί­ου Πει­ραιώς Γε­ώρ­γιος Γα­λα­νός, Χα­ρά­λα­μπος Αγκυ­ρό­που­λος, Γε­ώρ­γιος Γκού­σκος, Κων­στα­ντί­να Ζλα­τί­νη, Άγ­γε­λος Κό­τιος και Δη­μή­τριος Κό­τιος.

Πηγή: ΑΠΕ ΜΠΕ