Τρέχει πιο γρήγορα για τους φτωχούς ο πληθωρισμός

Πολύ βα­ρύ­τε­ρο είναι το τί­μη­μα που πλη­ρώ­νουν τα χα­μη­λό­τε­ρα ει­σο­δη­μα­τι­κά στρώ­μα­τα από τη συ­νε­χι­ζό­με­νη ακρί­βεια, όχι μόνο λόγω της ανα­ντι­στοι­χί­ας στην αύ­ξη­ση των ει­σο­δη­μά­των και ιδίως όσων ζουν από τη μι­σθω­τή ερ­γα­σία τα τε­λευ­ταία 4,5 χρό­νια, αλλά και διότι οι δα­πά­νες τις οποί­ες κυ­ρί­ως κά­νουν, τρό­φι­μα και ενοί­κιο, είναι αυτές στις οποί­ες κα­τα­γρά­φο­νται οι με­γα­λύ­τε­ρες ανα­τι­μή­σεις. Ετσι, αν και o τι­μά­ριθ­μος τα τε­λευ­ταία 4,5 χρό­νια έχει με­τα­βλη­θεί κατά 15,01%, η αύ­ξη­ση είναι πολύ με­γα­λύ­τε­ρη, κατά τέσ­σε­ρις πο­σο­στιαί­ες μο­νά­δες, και δια­μορ­φώ­νε­ται στο 19,01% για τα νοι­κο­κυ­ριά με μη­νιαίο ει­σό­δη­μα έως 750 ευρώ.

Ο λόγος; Οι κα­τη­γο­ρί­ες στις οποί­ες κα­τευ­θύ­νο­νται κατά κύριο λόγο οι δα­πά­νες των πιο φτω­χών νοι­κο­κυ­ριών είναι αυτές στις οποί­ες κα­τα­γρά­φη­καν οι με­γα­λύ­τε­ρες αυ­ξή­σεις τιμών στη διάρ­κεια των τε­λευ­ταί­ων ετών, «τι­νά­ζο­ντας στον αέρα» τους οι­κο­γε­νεια­κούς προ­ϋ­πο­λο­γι­σμούς. «Πρω­τα­θλη­τές» τα τρό­φι­μα και μη αλ­κο­ο­λού­χα ποτά, με τις τιμές να έχουν αυ­ξη­θεί το διά­στη­μα Ιου­λί­ου 2019-Φε­βρουα­ρί­ου 2024 κατά 34,93%, και ακο­λου­θεί η στέ­γα­ση (17,18%) λόγω της ανό­δου των ενοι­κί­ων, ενώ τη διε­τία 2022-2023 εκτο­ξεύ­θη­κε στα ύψη και το κό­στος της θέρ­μαν­σης.

Πόσο επι­βά­ρυ­νε η αύ­ξη­ση των τιμών στα τρό­φι­μα τα νοι­κο­κυ­ριά που βρί­σκο­νται στις χα­μη­λό­τε­ρες ει­σο­δη­μα­τι­κές κα­τη­γο­ρί­ες; Σύμ­φω­να με την ανά­λυ­ση που έχει κάνει η εται­ρεία συμ­βού­λων Netrino με με­γά­λη εμπει­ρία ει­δι­κά σε θέ­μα­τα ορ­γα­νω­μέ­νου λια­νε­μπο­ρί­ου τρο­φί­μων και με­τα­ποί­η­σης και πα­ρου­σιά­ζει σή­με­ρα η «Κα­θη­με­ρι­νή», ενώ οι πα­ρα­πά­νω αυ­ξή­σεις στα τρό­φι­μα επι­βά­ρυ­ναν κατά μέσον όρο τα νοι­κο­κυ­ριά κατά 49%, η επι­βά­ρυν­ση στα νοι­κο­κυ­ριά με ει­σό­δη­μα έως 750 ευρώ είναι 59% και στα νοι­κο­κυ­ριά με ει­σό­δη­μα από 751 έως 1.100 ευρώ 60%.

Στη στέ­γα­ση

Κάθε αύ­ξη­ση στο ενοί­κιο και γε­νι­κό­τε­ρα στους πα­ρά­γο­ντες κό­στους στέ­γα­σης επι­φέ­ρει σχε­δόν δι­πλά­σιο πλήγ­μα στα φτω­χό­τε­ρα νοι­κο­κυ­ριά σε σύ­γκρι­ση με τον μέσο όρο. Ετσι, ενώ η επι­βά­ρυν­ση είναι 17% κατά μέσον όρο από την αύ­ξη­ση των ενοι­κί­ων τα τε­λευ­ταία 4,5 χρό­νια, στα φτωχά νοι­κο­κυ­ριά εκτο­ξεύ­ε­ται στο 31%. Ση­μα­ντι­κά υψηλή, 25%, είναι και στα νοι­κο­κυ­ριά με μη­νιαίο ει­σό­δη­μα 751-1.100 ευρώ, αλλά και στα με­σαία ει­σο­δή­μα­τα (1.101-1.450 ευρώ), καθώς δια­μορ­φώ­νε­ται σε 21%.

Το 47% του συ­νο­λι­κού πλη­θυ­σμού και το 79,1% του φτω­χού πλη­θυ­σμού δη­λώ­νουν ότι έχουν δυ­σκο­λί­ες στην πλη­ρω­μή ενοι­κί­ου ή δόσης δα­νεί­ου.

Δεν είναι τυ­χαίο ότι σύμ­φω­να με την τε­λευ­ταία έρευ­να ει­σο­δή­μα­τος και συν­θη­κών δια­βί­ω­σης των ελ­λη­νι­κών νοι­κο­κυ­ριών που δη­μο­σιο­ποί­η­σε η Ελ­λη­νι­κή Στα­τι­στι­κή Αρχή (ΕΛ­ΣΤΑΤ) στις αρχές Απρι­λί­ου, το 47% του συ­νο­λι­κού πλη­θυ­σμού και το 79,1% του φτω­χού πλη­θυ­σμού δη­λώ­νουν ότι έχουν δυ­σκο­λί­ες στην πλη­ρω­μή ενοι­κί­ου ή δόσης δα­νεί­ου. Σύμ­φω­να με την ίδια έρευ­να, το πο­σο­στό του πλη­θυ­σμού που δη­λώ­νει επι­βά­ρυν­ση από το κό­στος στέ­γα­σης ανέρ­χε­ται σε 28,5%, ενώ το πο­σο­στό για τον φτωχό και για τον μη φτωχό πλη­θυ­σμό είναι 86,3% και 15,1%, αντι­στοί­χως.

Tα με­σαία ει­σο­δή­μα­τα

Παρά το γε­γο­νός ότι έχουν μι­κρό­τε­ρη βα­ρύ­τη­τα σε σύ­γκρι­ση με τις δύο προ­α­να­φερ­θεί­σες κα­τη­γο­ρί­ες –τρό­φι­μα και στέ­γα­ση– και στις υπό­λοι­πες κα­τη­γο­ρί­ες που συν­θέ­τουν το «κα­λά­θι του δεί­κτη τιμών κα­τα­να­λω­τή» έχουν κα­τα­γρα­φεί ση­μα­ντι­κές αυ­ξή­σεις τιμών. Η αύ­ξη­ση κατά 15,40% των χρε­ώ­σε­ων σε ξε­νο­δο­χεία – εστί­α­ση μπο­ρεί να επι­βα­ρύ­νει λι­γό­τε­ρο τα φτωχά νοι­κο­κυ­ριά (πο­σο­στό επι­βά­ρυν­σης 3% στη χα­μη­λό­τε­ρη ει­σο­δη­μα­τι­κή κα­τη­γο­ρία, ένα­ντι μέσου όρου 11%), δεν συμ­βαί­νει όμως το ίδιο με τις με­σαί­ες ει­σο­δη­μα­τι­κές κα­τη­γο­ρί­ες: 7% στα νοι­κο­κυ­ριά με ει­σό­δη­μα 1.101-1.450 ευρώ, 9% στα νοι­κο­κυ­ριά με ει­σό­δη­μα από 1.451 ευρώ έως 1.800 ευρώ, 10% στα νοι­κο­κυ­ριά με ει­σό­δη­μα 1.801-2.200 ευρώ.

Η αιτία, φυ­σι­κά, που η επι­βά­ρυν­ση είναι συ­γκρι­τι­κά μικρή για τα χα­μη­λά ει­σο­δή­μα­τα είναι ότι απλώς δεν ξο­δεύ­ουν σε κα­τα­λύ­μα­τα, τα­βέρ­νες και καφέ διότι απο­τε­λεί στην πραγ­μα­τι­κό­τη­τα πο­λυ­τέ­λεια γι’ αυτά. Σύμ­φω­να με την τε­λευ­ταία δια­θέ­σι­μη έρευ­να οι­κο­γε­νεια­κού προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού, μόνο το 5% των δα­πα­νών που πραγ­μα­το­ποιεί σε μη­νιαία βάση το φτω­χό­τε­ρο 20% του πλη­θυ­σμού κα­τευ­θύ­νε­ται σε δα­πά­νες για ξε­νο­δο­χεία και εστί­α­ση.

Ση­μα­ντι­κές ανα­τι­μή­σεις, αν και με λι­γό­τε­ρη βα­ρύ­τη­τα, κα­τα­γρά­φη­καν και σε όλα τα άλλα βα­σι­κά είδη αγα­θών και υπη­ρε­σιών –με εξαί­ρε­ση τις επι­κοι­νω­νί­ες– στη διάρ­κεια της πε­ριό­δου από τον Ιού­λιο του 2019 έως τον Φε­βρουά­ριο του 2024. Ανα­τι­μή­σεις που πλήτ­τουν κατά κύριο λόγο τη λε­γό­με­νη με­σαία τάξη. Εν­δει­κτι­κά, 10,10% στις με­τα­φο­ρές, 7,70% στην υγεία, 7,30% στην εκ­παί­δευ­ση, 6,93% στα είδη έν­δυ­σης και υπό­δη­σης.

Πηγή kathimerini.gr