Πολιτικό σκάκι με τον εκλογικό νόμο

«Πο­λι­τι­κό σκάκι» στο οποίο, όμως, την από­λυ­τη πρω­το­βου­λία των κι­νή­σε­ων έχει ο πρω­θυ­πουρ­γός Κυ­ριά­κος Μη­τσο­τά­κης, θα δρο­μο­λο­γή­σει η επερ­χό­με­νη συ­ζή­τη­ση επί των προ­γραμ­μα­τι­κών δη­λώ­σε­ων της κυ­βέρ­νη­σης, καθώς μετά την πα­ρο­χή ψήφου εμπι­στο­σύ­νης θα ανοί­ξει ο δρό­μος για την αλ­λα­γή του υφι­στά­με­νου εκλο­γι­κού νόμου της απλής ανα­λο­γι­κής που ψή­φι­σε ο ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ.

Σύμ­φω­να με πλη­ρο­φο­ρί­ες, η κυ­βέρ­νη­ση, όπως είχε κα­τα­στή­σει σαφές και προ­ε­κλο­γι­κά ο κ. Μη­τσο­τά­κης, θα κα­τευ­θυν­θεί σε επα­να­φο­ρά συ­στή­μα­τος ενι­σχυ­μέ­νης ανα­λο­γι­κής. Ο πρω­θυ­πουρ­γός θα κα­τα­στή­σει σαφές πως η χώρα πρέ­πει να μπο­ρεί να κυ­βερ­νη­θεί εάν το πρώτο κόμμα προ­σεγ­γί­ζει σε πο­σο­στά το 40%, χωρίς βε­βαί­ως να ανα­φερ­θεί σε συ­γκε­κρι­μέ­νο «πήχυ», ο οποί­ος θα προσ­διο­ρι­στεί όταν ο νέος εκλο­γι­κός νόμος κα­τα­τε­θεί προς ψή­φι­ση στη Βουλή – ίσως και πριν από τα τέλη του χρό­νου. Επί της ου­σί­ας, η ανω­τέ­ρω πε­ρι­γρα­φή πα­ρα­πέ­μπει στην επα­να­φο­ρά του μπό­νους που θα φθά­νει με τα συ­γκε­κρι­μέ­να πο­σο­στά τις 50 ή 40 έδρες για το πρώτο κόμμα, είτε απευ­θεί­ας είτε κλι­μα­κω­τά, ανα­λό­γως με την εκλο­γι­κή του επί­δο­ση.

Επί της ου­σί­ας, η κυ­βέρ­νη­ση είναι πλέον «απο­δε­σμευ­μέ­νη» από την ανά­γκη υπο­χρε­ω­τι­κών συ­ναι­νέ­σε­ων με άλλα κόμ­μα­τα και συ­γκε­κρι­μέ­να με το ΚΙΝΑΛ, για την αλ­λα­γή του εκλο­γι­κού νόμου, πα­ρό­τι θα την επι­διώ­ξει. Η δυ­να­τό­τη­τα του κ. Μη­τσο­τά­κη να κι­νη­θεί μο­νο­με­ρώς προ­κύ­πτει από δύο δε­δο­μέ­να: Πρώ­τον, διότι Ν.Δ. και ΚΙΝΑΛ αθροί­ζουν συ­νο­λι­κά 180 βου­λευ­τές, οπότε δεν είναι δυ­να­τόν από την πα­ρού­σα Βουλή να προ­κύ­ψει η πλειο­ψη­φία των 200 εδρών που απαι­τεί­ται προ­κει­μέ­νου ο νέος εκλο­γι­κός νόμος να ισχύ­σει στην αμέ­σως επό­με­νη εκλο­γι­κή ανα­μέ­τρη­ση, η οποία με τα υφι­στά­με­να δε­δο­μέ­να θα πραγ­μα­το­ποι­η­θεί με σύ­στη­μα απλής ανα­λο­γι­κής.

Δεύ­τε­ρον, η αυ­το­δυ­να­μία που επέ­τυ­χε η Ν.Δ. –αλλά και η προ­ε­κλο­γι­κή άρ­νη­ση της Χα­ρι­λά­ου Τρι­κού­πη να συ­μπρά­ξει σε κυ­βέρ­νη­ση συ­νερ­γα­σί­ας σε πε­ρί­πτω­ση μη αυ­το­δυ­να­μί­ας– την απαλ­λάσ­σει από την ανά­γκη να προ­χω­ρή­σει σε «συμ­βι­βα­σμούς» στο πεδίο του εκλο­γι­κού νόμου, που θα ήταν απα­ραί­τη­τοι εάν συ­γκυ­βερ­νού­σε με το ΚΙΝΑΛ, ή το τε­λευ­ταίο είχε πα­ρά­σχει ψήφο ανο­χής στον κ. Μη­τσο­τά­κη.

Θα πρέ­πει να επι­ση­μαν­θεί πά­ντως, πως μετά τη δια­μόρ­φω­ση του νέου κοι­νο­βου­λευ­τι­κού χάρτη, στο πα­ρα­σκή­νιο συ­ζη­τεί­ται ένα σε­νά­ριο που μπο­ρεί να οδη­γή­σει σε συ­νερ­γα­σία Ν.Δ. και ΚΙΝΑΛ στην κα­τεύ­θυν­ση της αλ­λα­γής του εκλο­γι­κού νόμου. Συ­γκε­κρι­μέ­να, με­τα­ξύ των υπό ανα­θε­ώ­ρη­ση άρ­θρων του Συ­ντάγ­μα­τος, είναι και το 54, που αφορά τον εκλο­γι­κό νόμο. Οπως λέ­γε­ται, Ν.Δ. και ΚΙΝΑΛ θα μπο­ρού­σαν με τις 180 ψή­φους που δια­θέ­τουν αθροι­στι­κά να άρουν την πρό­βλε­ψη ότι για την άμεση ισχύ του νέου εκλο­γι­κού νόμου απαι­τού­νται 200 ψήφοι από τη Βουλή, κα­τε­βά­ζο­ντας το συ­γκε­κρι­μέ­νο «πλα­φόν», ώστε να απο­τρα­πεί ο κίν­δυ­νος οι επό­με­νες εκλο­γές να πραγ­μα­το­ποι­η­θούν με απλή ανα­λο­γι­κή. Μά­λι­στα, κατά πλη­ρο­φο­ρί­ες, στη Χα­ρι­λά­ου Τρι­κού­πη γί­νο­νται ήδη σχε­τι­κές συ­ζη­τή­σεις, αν και ανα­γνω­ρί­ζε­ται πως την από­λυ­τη πρω­το­βου­λία των κι­νή­σε­ων έχει ο πρω­θυ­πουρ­γός.

Κλι­μα­κω­τό «μπό­νους»

Πά­ντως, το ΚΙΝΑΛ, όπως ανα­φέ­ρουν συ­νο­μι­λη­τές της κ. Φώφης Γεν­νη­μα­τά, δεν πρό­κει­ται να στη­ρί­ξει εκλο­γι­κό νόμο που θα ενι­σχύ­ει υπέρ­με­τρα το πρώτο κόμμα, όπως αυτός που ίσχυ­σε στην πρό­σφα­τη εκλο­γι­κή ανα­μέ­τρη­ση. Θα συ­ζη­τή­σει μόνο ένα κλι­μα­κω­τό «μπό­νους» που θα οδη­γεί σε αύ­ξη­ση των εδρών του πρώ­του κόμ­μα­τος, ανά­λο­γη με το ύψος του πο­σο­στού του. Από την πλευ­ρά του ο ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ θα επι­μεί­νει στην ισχύ της απλής ανα­λο­γι­κής που ο ίδιος ει­σή­γα­γε. Εξάλ­λου, ο ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ μπο­ρεί να προσ­δο­κά –ως ο δεύ­τε­ρος πυ­λώ­νας του νέου δι­κομ­μα­τι­σμού– τα οφέλη της επα­να­φο­ράς ενός συ­στή­μα­τος ενι­σχυ­μέ­νης ανα­λο­γι­κής, χωρίς να χρε­ω­θεί ο ίδιος την κα­τάρ­γη­ση της απλής ανα­λο­γι­κής που έχει απή­χη­ση στο αρι­στε­ρό­στρο­φο τμήμα του εκλο­γι­κού του ακρο­α­τη­ρί­ου.

Πα­ράλ­λη­λα, είναι πολύ πι­θα­νό ανοί­γο­ντας τον διά­λο­γο για τον νέο εκλο­γι­κό νόμο, ο πρω­θυ­πουρ­γός να βάλει στην ατζέ­ντα το λε­γό­με­νο «γερ­μα­νι­κό μο­ντέ­λο» που συν­δυά­ζει μο­νο­ε­δρι­κές πε­ρι­φέ­ρειες και ευ­ρεία λίστα και διευ­κο­λύ­νει την εί­σο­δο νέων προ­σώ­πων στην πο­λι­τι­κή. Εξάλ­λου, η ανα­νέ­ω­ση του πο­λι­τι­κού προ­σω­πι­κού βρί­σκε­ται στον πυ­ρή­να της σκέ­ψης του κ. Μη­τσο­τά­κη, όπως κα­τέ­στη σαφές τόσο από τα ψη­φο­δέλ­τια της Ν.Δ., όσο και από τη σύν­θε­ση του νέου κυ­βερ­νη­τι­κού σχή­μα­τος.

Εάν, πά­ντως, η κυ­βέρ­νη­ση θα έχει τον τε­λι­κό λόγο ανα­φο­ρι­κά με τον νέο εκλο­γι­κό νόμο, θα ανα­ζη­τή­σει ευ­ρύ­τε­ρες συ­ναι­νέ­σεις στο πεδίο της ανα­θε­ώ­ρη­σης του Συ­ντάγ­μα­τος. Μά­λι­στα, κατά πλη­ρο­φο­ρί­ες, η Ν.Δ. προ­σα­να­το­λί­ζε­ται να στη­ρί­ξει, με επί μέ­ρους ανα­δια­τυ­πώ­σεις, ορι­σμέ­να από τα άρθρα που πρό­τει­νε ο ΣΥ­ΡΙ­ΖΑ και συ­γκέ­ντρω­σαν 151 ψή­φους κατά την πρώτη φάση της ανα­θε­ω­ρη­τι­κής δια­δι­κα­σί­ας στην προη­γού­με­νη Βουλή.

Σε κάθε πε­ρί­πτω­ση, πρό­θε­ση του κ. Μη­τσο­τά­κη είναι η δεύ­τε­ρη φάση της συ­νταγ­μα­τι­κής ανα­θε­ώ­ρη­σης να εκ­κι­νή­σει περί τον Σε­πτέμ­βριο και να έχει ολο­κλη­ρω­θεί πριν από την έναρ­ξη των δια­δι­κα­σιών για την εκλο­γή του επό­με­νου Προ­έ­δρου της Δη­μο­κρα­τί­ας. Τούτο ση­μαί­νει ότι ο νέος Πρό­ε­δρος θα μπο­ρεί να εκλε­γεί ακόμη και με 151 ψή­φους, μόνο από τη Ν.Δ., χωρίς βε­βαί­ως να απο­κλεί­ε­ται να ανα­ζη­τη­θούν υπο­ψη­φιό­τη­τες που θα δια­σφα­λί­ζουν ευ­ρύ­τε­ρες συ­ναι­νέ­σεις.

Τέλος, θα πρέ­πει να επι­ση­μαν­θεί πως στις σκέ­ψεις του κ. Μη­τσο­τά­κη είναι και μια με­γά­λη τομή στο πο­λι­τι­κό σύ­στη­μα. Συ­γκε­κρι­μέ­να, εξε­τά­ζει το εν­δε­χό­με­νο να προ­τεί­νει τη μεί­ω­ση του αριθ­μού των βου­λευ­τών από 300 σε 250. Εξάλ­λου, απο­τε­λεί κοινή πα­ρα­δο­χή ότι ο αριθ­μός των βου­λευ­τών στην ελ­λη­νι­κή Βουλή είναι δυ­σα­νά­λο­γα με­γά­λος σε σχέση με τον πλη­θυ­σμό της χώρας.

πηγή kathimerini.gr

ΚΩ­ΣΤΗΣ Π. ΠΑ­ΠΑ­ΔΙΟ­ΧΟΣ