Αντιπρόταση από ΕΣΕΕ για τον «προληπτικό φόρο» 26%

Η ΕΣΕΕ έχει επα­νει­λημ­μέ­νως κατα­θέ­σει εμπε­ρι­στα­τω­μέ­νες προ­τά­σεις για τη θέσπιση ενός χρη­στι­κού και δίκαιου φορο­λο­γι­κού συστή­μα­τος, το οποίο θα δια­κρί­νε­ται για την ισομερή κατα­νομή των βαρών και την απο­δο­τι­κό­τερη λει­τουρ­γία των ελεγ­κτι­κών του μηχα­νι­σμών. Σε αυτό το πλαίσιο και λαμ­βά­νο­ντας υπόψη τις προ­θέ­σεις της Κυβέρ­νη­σης για άρση των άδικων και ορι­ζό­ντιων φορο­λο­γι­κών δια­τά­ξεων που επι­βα­ρύ­νουν υπέρ­με­τρα τη μικρο­με­σαία επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τητα, μας προ­κα­λεί ιδιαί­τερη εντύ­πωση η ψήφιση του Άρθρου 21 του Νόμου 4321/2015.

Οπως ανα­φέ­ρε­ται στη σχετική ανα­κοί­νωση, οι δια­τά­ξεις του συγκε­κρι­μέ­νου άρθρου προ­βλέ­πουν την επιβολή παρα­κρά­τη­σης φόρου επί της αξίας των συναλ­λα­γών που διε­νερ­γεί η εγχώρια εισα­γω­γική επι­χεί­ρηση με εται­ρείες που εδρεύ­ουν σε «μη συνερ­γά­σιμα φορο­λο­γικά κράτη» ή σε κράτη που υπό­κει­νται σε «προ­νο­μιακό φορο­λο­γικό καθε­στώς».

Συγκε­κρι­μένα, όποια επι­χεί­ρηση αγο­ρά­σει προ­ϊ­ό­ντα ή προ­μη­θευ­τεί καύσιμα ή πρώτες ύλες από μια εται­ρεία που βρί­σκε­ται π.χ. στην Κύπρο, τη Βουλ­γα­ρία, το Κατάρ ή την Ιρλαν­δία, χώρες στις οποίες ισχύει προ­νο­μιακό φορο­λο­γικό καθε­στώς (έχουν δηλαδή φορο­λο­γικό συντε­λε­στή κάτω του 13%), θα πρέπει να κατα­βά­λει φόρο 26% επί της δαπάνης. Ο φόρος θα επι­στρέ­φε­ται αζημίως σε διά­στημα τριών μηνών, εφόσον η επι­χεί­ρηση απο­δεί­ξει στη φορο­λο­γική διοί­κηση ότι η συναλ­λαγή είναι πραγ­μα­τική. Οι κατα­στρο­φι­κές συνέ­πειες του εν λόγω άρθρου, όχι μόνο για το ελλη­νικό εμπόριο αλλά και για την εν γένει εισα­γω­γική και εξα­γω­γική επι­χει­ρη­μα­τική δρα­στη­ριό­τητα είναι πασι­φα­νείς και μπορούν να συνο­ψι­στούν στις ακό­λου­θες παρα­τη­ρή­σεις:

Αρνη­τι­κές επι­πτώ­σεις του Άρθρου 21 του Ν. 4321/2015 στην πραγ­μα­τική οικο­νο­μία:

• Η συγκε­κρι­μένη διάταξη στην ουσία απο­τε­λεί θηλιά στο λαιμό χιλιά­δων μικρο­με­σαίων επι­χει­ρή­σεων, καθώς επι­δει­νώ­νε­ται η ήδη δυσχε­ρής θέση στην οποία έχουν επέλθει, εξαι­τίας της οικο­νο­μι­κής ασφυ­ξίας και της συνα­κό­λου­θης περιο­ρι­σμέ­νης έως ανύ­παρ­κτης δια­θέ­του­σας ρευ­στό­τη­τας. Το ήδη δυσμε­νές κλίμα γίνεται ακόμη πιο αρνη­τικό, αν συνυ­πο­λο­γι­στεί η όχι αμε­λη­τέα χρονική διάρ­κεια επι­στρο­φής του προ­κα­τα­βλη­θέ­ντος φόρου από το Κράτος (τρίμηνη διάρ­κεια), σε περί­πτωση που η συναλ­λαγή κριθεί ως νόμιμη.

• Η προ­κύ­πτουσα γρα­φειο­κρα­τία στην προ­σπά­θεια επι­βε­βαί­ω­σης της αυθε­ντι­κό­τη­τας της συναλ­λα­γής την οποία θα υποστεί ο επι­χει­ρη­μα­τι­κός κόσμος, αντι­βαί­νει στις αρχές ενός απλού, λει­τουρ­γι­κού και απαλ­λαγ­μέ­νου από διοι­κη­τικά βάρη φορο­λο­γι­κού πλαι­σίου. Παράλ­ληλα, η μετα­κύ­λιση του βάρους από­δει­ξης της νομι­μό­τη­τας των εμπο­ρι­κών συναλ­λα­γών από τους προ­βλε­πό­με­νους φορο­ε­λεγ­κτι­κούς μηχα­νι­σμούς στις επι­χει­ρή­σεις κατα­στρα­τη­γεί την υφι­στά­μενη νομο­θε­σία. Η τελευ­ταία ορίζει επαρκώς τα εργα­λεία εντο­πι­σμού της φορο­δια­φυ­γής και πιστο­ποί­η­σης της πραγ­μα­τι­κής υπό­στα­σης των συναλ­λα­γών, χωρίς να προ­κα­λεί περαι­τέρω επι­βα­ρύν­σεις στις επι­χει­ρή­σεις.

• Όπως γίνεται εύκολα αντι­λη­πτό η δια­δι­κα­σία από­δει­ξης τέλεσης μη παρά­νο­μων συναλ­λα­γών ισο­δυ­να­μεί με ένα τερά­στιο δια­χει­ρι­στικό κόστος, το οποίο ανα­μέ­νε­ται να επι­βα­ρύ­νει τις ήδη κατα­πο­νη­μέ­νες, από φορο­λο­γι­κής απόψεως, επι­χει­ρή­σεις. Στο ίδιο μήκος κύματος, ο συλ­λή­βδην στιγ­μα­τι­σμός της εγχώ­ριας επι­χει­ρη­μα­τι­κό­τη­τας και η εκ των προ­τέ­ρων ενο­χο­ποί­ησή της, συνιστά μία πρα­κτική που χρήζει ριζικής και άμεσης ανα­θε­ώ­ρη­σης.

• Η συναλ­λα­κτική επι­χει­ρη­μα­τική πρα­κτική που αφορά στην αγορά εμπο­ρεύ­σι­μων αγαθών από μεγάλου μεγέ­θους πολυ­ε­θνι­κές εται­ρείες, ανα­γκά­ζει στην πραγ­μα­τι­κό­τητα τον εισα­γω­γέα να προ­μη­θεύ­ε­ται τα προ­ϊ­ό­ντα από τις θυγα­τρι­κές των μεγάλων ομίλων (πολυ­ε­θνι­κές), οι οποίες είναι συνήθως εγκα­τε­στη­μέ­νες σε χώρες που δια­θέ­τουν ευνοϊκό φορο­λο­γικό καθε­στώς. Ως εκ τούτου, η παρα­πάνω συναλ­λα­κτική δια­δι­κα­σία εμπί­πτει στις δια­τά­ξεις του Άρθρου 21, με τον επι­πλέον φόρτο εργα­σίας και τις γρα­φειο­κρα­τι­κές κωλυ­σιερ­γίες που αυτές συνε­πά­γο­νται.

• Η ισχύς του συγκε­κρι­μέ­νου άρθρου, κατα­δει­κνύει μεν την πρόθεση της κυβέρ­νη­σης για την πάταξη των τρι­γω­νι­κών συναλ­λα­γών, από την άλλη όμως ο ορι­ζό­ντιος χαρα­κτή­ρας του μέτρου τορ­πι­λί­ζει οποια­δή­ποτε πρω­το­βου­λία ανά­πτυ­ξης του υγιούς επι­χει­ρείν και διεκ­πε­ραί­ω­σης των νόμιμα προ­βλε­πό­με­νων δια­δι­κα­σιών.

• Οι δια­τά­ξεις του συγκε­κρι­μέ­νου άρθρου συντε­λούν στον απο­προ­σα­να­το­λι­σμό των αρχικών στο­χεύ­σεων και προ­θέ­σεων της πολι­τι­κής ηγεσίας, καθώς δε δια­σφα­λί­ζε­ται η φορο­λό­γηση των απο­κο­μι­σθέ­ντων κερδών αλλά η επι­βά­ρυνση της εμπο­ρι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας (αγορές εμπο­ρεύ­σι­μων ειδών). Ο πρό­σθε­τος φόρος με συντε­λε­στή 26% θα επι­βλη­θεί επί των ακα­θά­ρι­στων δαπανών των επι­χει­ρή­σεων και όχι επί των καθαρών πραγ­μα­το­ποι­η­θέ­ντων κερδών τους.

• Η επι­βά­ρυνση των εισα­γω­γι­κών επι­χει­ρή­σεων, εξαι­τίας της επι­βο­λής προ­λη­πτι­κού φόρου 26% επί των συναλ­λα­γών, πλήττει ταυ­τό­χρονα και εκείνες τις μονάδες που δια­κρί­νο­νται για τον εξα­γω­γικό τους προ­σα­να­το­λι­σμό. Κι αυτό γιατί μία σειρά βασικών και ουσιω­δών μετα­βλη­τών του κόστους, όπως το κόστος προ­μή­θειας πρώτων υλών, το μετα­φο­ρικό και το ενερ­γειακό κόστος αλλά και το αντί­στοιχο χρη­μα­το­οι­κο­νο­μικό θα εκτι­να­χθούν στα ύψη, με συνέ­πεια την αύξηση της τελικής τιμής διά­θε­σης των προ­ϊ­ό­ντων και την επα­κό­λουθη απώλεια της διε­θνούς αντα­γω­νι­στι­κό­τη­τάς τους.

• Η υπο­χρέ­ωση παρα­κρά­τη­σης φόρου εν είδει εξα­σφά­λι­σης με στόχο τον αυτο­έ­λεγχο των επι­χει­ρή­σεων και τη βελ­τί­ωση της ρευ­στό­τη­τας του Κράτους, αντι­βαί­νει σε θεμε­λιώ­δεις κανόνες της Ευρω­παϊ­κής Ένωσης, από τη στιγμή που εγεί­ρο­νται θέματα περί ελεύ­θε­ρου αντα­γω­νι­σμού. Σαν απο­τέ­λε­σμα μετα­τί­θε­ται ή ακόμα και ανα­βάλ­λε­ται ορι­στικά η διε­νέρ­γεια νόμιμων εμπο­ρι­κών συναλ­λα­γών με συγκε­κρι­μέ­νες χώρες που προ­βλέ­πο­νται στο Άρθρο 21 (χώρες ευνοϊ­κού φορο­λο­γι­κού καθε­στώ­τος), προ­κει­μέ­νου να απο­φευ­χθεί η κατα­βολή σημα­ντι­κών ποσών στο ελλη­νικό Κράτος.

Προ­τει­νό­με­νες λύσεις:

Η ΕΣΕΕ ανα­λο­γι­ζό­μενη τις άκρως επι­ζή­μιες συνέ­πειες που θα επέλ­θουν στην ήδη προ­βλη­μα­τική λει­τουρ­γία της αγοράς από την εφαρ­μογή των δια­τά­ξεων του προς εξέταση άρθρου, υπέβαλε στο ΥΠΟΙΚ υπό­μνημα παρα­τη­ρή­σεων και θέσεων, που απο­σκο­πούν στην άρση του αδιε­ξό­δου και της ανα­στά­τω­σης που έχουν προ­κλη­θεί. Πιο συγκε­κρι­μένα, τα κυριό­τερα σημεία που μπορούν να ληφθούν υπόψη για την αποφυγή σύγ­χυ­σης μιας συνή­θους συναλ­λα­γής με μια “τρι­γω­νική ενδο­ο­μι­λική τιμο­λό­γηση” είναι τα ακό­λουθα:

✓ Καταρ­χήν, θα πρέπει να προ­τα­θεί η κατάρ­γηση της διά­τα­ξης του Άρθρου 21 του Ν. 4321/2015 ή άλλως η τρο­πο­ποί­ηση, ή η ανα­στολή στην εφαρ­μογή της, του­λά­χι­στον μέχρι τις 30.6.2015, αφού η εφαρ­μογή του θα επι­δει­νώ­σει τα ανυ­πέρ­βλητα προ­βλή­ματα ρευ­στό­τη­τας των επι­χει­ρή­σεων.

✓ Όπου δεν πραγ­μα­το­ποιεί­ται τρι­γω­νική συναλ­λαγή, αλλά ευθεία συναλ­λαγή με προ­μη­θευτή από οποια­δή­ποτε χώρα και ιδιαι­τέ­ρως όταν αυτή αφορά αγαθά που «παρά­γο­νται – κατα­σκευά­ζο­νται» σε αυτή, δεν θα πρέπει να εφαρ­μό­ζε­ται η εν λόγω διάταξη.

✓ Η διάταξη ανα­φέ­ρε­ται σε συναλ­λα­γές με μη συνερ­γά­σιμα κράτη και κράτη που υπό­κει­νται σε προ­νο­μιακό καθε­στώς, αφή­νο­ντας εκτός πεδίου συναλ­λα­γές με FYROM, Ρου­μα­νία αλλά και άλλες χώρες όπως Τουρκία και Σερβία. Με αυτόν τον τρόπο απο­σα­θρώ­νο­νται και απα­ξιώ­νο­νται συναλ­λα­κτικά ήθη και εμπο­ρι­κές σχέσεις ετών, με συγκε­κρι­μέ­νες χώρες, αφή­νο­ντας εκτός πεδίου άλλες που μπορεί να εντο­πί­ζο­νται παρό­μοια φαι­νό­μενα.

✓ Σε περί­πτωση εφαρ­μο­γής των δια­τά­ξεων του Άρθρου 21, να υπο­βάλ­λο­νται για μία και μονα­δική φορά ανά έτος, στοι­χεία για την ύπαρξη/υπό­σταση του αντι­συμ­βαλ­λό­με­νου προ­μη­θευτή και όχι ανά συναλ­λαγή, σε περί­πτωση πολ­λα­πλών συναλ­λα­κτι­κών πράξεων.

✓ Η δια­δι­κα­σία ελέγχου και δια­σταύ­ρω­σης να πραγ­μα­το­ποιεί­ται εκ των προ­τέ­ρων, κατά τη διάρ­κεια και σίγουρα πριν την ολο­κλή­ρωση της συναλ­λα­γής, αν αυτό είναι εφικτό.

✓ Εντός ενός μήνα από την πραγ­μα­το­ποί­ηση της «συνή­θους συναλ­λα­γής» να επι­στρέ­φε­ται στην επι­χεί­ρηση το 80% του ποσού, κατόπιν υπο­βο­λής σχε­τι­κής υπεύ­θυ­νης δήλωσης, και το υπό­λοιπο 20% του ποσού να επι­στρέ­φε­ται μετά από φορο­λο­γικό έλεγχο, που θα περαιού­ται εντός τριών μηνών. Μετά την παρέ­λευση των τριών μηνών, και εφόσον δεν έχει διε­νερ­γη­θεί ο σχε­τι­κός έλεγχος, τότε το 20% του ποσού θα επι­στρέ­φε­ται στην επι­χεί­ρηση αυτο­δι­καίως.

Ο πρό­ε­δρος της ΕΣΕΕ Βασίλης Κορ­κί­δης δήλωσε σχετικά: «…Η ασάφεια που δια­κρί­νει το περιε­χό­μενο του Άρθρου 21 είναι πολύ πιθανό να οδη­γή­σει στη δημο­σί­ευση εγκυ­κλίων εκ μέρους του Υπουρ­γείου, προ­κει­μέ­νου να ερμη­νευ­τούν συγκε­κρι­μέ­νες δια­τά­ξεις, μετα­θέ­το­ντας συνεχώς την εφαρ­μογή του άρθρου με κίνδυνο, είτε να κατα­στεί ανε­φάρ­μο­στο, είτε να επι­τρέ­ψει στις “τρι­γω­νι­κές συναλ­λα­γές” απλά να αλλά­ξουν χώρα διέ­λευ­σης. Η παρα­πάνω πιθα­νο­λο­γού­μενη εξέλιξη επι­τεί­νει το κλίμα αβε­βαιό­τη­τας και ανη­συ­χίας που επι­κρα­τεί στην αγορά, θέτο­ντας για ακόμη μία φορά τη θέσπιση ενός δίκαιου, σαφούς και αξιο­κρα­τι­κού φορο­λο­γι­κού πλαι­σίου για τις ΜμΕ ελλη­νι­κές επι­χει­ρή­σεις, στο περι­θώ­ριο…»

ΑΠΕ-ΜΠΕ