YΠΟΙΚ: Οι πέντε φορολογικές και λογιστικές παρεμβάσεις που θα ενισχύσουν τα δημόσια έσοδα κατά 3 δισ. ευρώ – Τι αλλάζει από την 1η Ιανουαρίου

Το 2024 ανα­μέ­νε­ται να είναι μία κομβική χρονιά για τους ελεύ­θε­ρους επαγ­γελ­μα­τίες, τους αυτο­α­πα­σχο­λού­με­νους και τις επι­χει­ρή­σεις, κυρίως τις μικρο­με­σαίες.

Και αυτό όχι μόνο με αφορμή τις δια­τά­ξεις της φορο­λο­γι­κής παρέμ­βα­σης, που από το βράδυ της Πέμπτης απο­τε­λεί Νόμο του κράτους, αλλά κατά κύριο λόγο εξαι­τίας των σημα­ντι­κών αλλαγών που επέρ­χο­νται στις σχέσεις φορο­λο­γού­με­νου και φορο­ε­λεγ­κτι­κού μηχα­νι­σμού, με μία σειρά υπο­χρε­ώ­σεων που θα έχουν στο εξής οι πολίτες αυτής της κατη­γο­ρίας.

Στόχος όλων αυτών των αλλαγών δεν είναι άλλος από τον περιο­ρι­σμό της φορο­δια­φυ­γής και η ταυ­τό­χρονη αύξηση των δημο­σίων εσόδων που εκτι­μά­ται, από το υπουρ­γείο Οικο­νο­μι­κών, ότι μπορεί να ανέλθει σε 3 δισ. ευρώ ετησίως σε μόνιμη βάση.

1. Δια­σύν­δεση POS με ταμεια­κές μηχανές

Η πλέον σημα­ντική παρέμ­βαση, που είναι προ­γραμ­μα­τι­σμένη να γίνει μέσα στο 2024, είναι η δια­σύν­δεση του POS με τις ταμεια­κές. Ένα εμβλη­μα­τικό έργο που μετά από συνε­χείς παρα­τά­σεις, ανα­μέ­νε­ται να λάβει σάρκα και οστά σε λίγους μήνες. Με βάση τον σχε­δια­σμό που υπάρχει αυτή τη στιγμή από το υπουρ­γείο Εθνικής Οικο­νο­μίας και Οικο­νο­μι­κών, η εφαρ­μογή του θα ξεκι­νή­σει την 1η Μαρτίου του 2024. Ο υπουρ­γός Κωστής Χατζη­δά­κης έχει δηλώσει, ότι το χρο­νο­διά­γραμμα θα τηρηθεί με θρη­σκευ­τική ευλά­βεια και δεν θα χρεια­στεί και νέα παρά­ταση.

2. Κλει­δω­μέ­νες και προ­συ­μπλη­ρω­μέ­νες δηλώ­σεις ΦΠΑ

Μία ακόμη δομική αλλαγή που κάθε άλλο παρά ήσσονος σημα­σίας είναι, αφορά τις «κλει­δω­μέ­νες» από την ΑΑΔΕ, δηλώ­σεις ΦΠΑ, τις οποίες και θα υπο­βάλ­λουν επι­χει­ρή­σεις και ελεύ­θε­ροι επαγ­γελ­μα­τίες από 1η Ιανουα­ρίου 2024.

Σύμφωνα με τον σχε­δια­σμό, αλλά και αυτά που έχουν δηλώσει οι αξιω­μα­τού­χοι της ΑΑΔΕ, τα έσοδα που θα υπο­βάλ­λο­νται στη δήλωση ΦΠΑ δεν θα μπορεί να είναι λιγό­τερα από αυτά που δια­βι­βά­ζο­νται στην ψηφιακή πλατ­φόρμα myDATA. Αντί­στοιχα, τα έξοδα που υπο­βάλ­λο­νται στη δήλωση ΦΠΑ δεν μπορεί να είναι περισ­σό­τερα από αυτά που δια­βι­βά­ζο­νται στην ψηφιακή πλατ­φόρμα myDATA.

Έτσι, λοιπόν, οι δηλώ­σεις ΦΠΑ θα είναι αυτό­ματα προ­συ­μπλη­ρω­μέ­νες από την από την ΑΑΔΕ με βάση τα στοι­χεία που θα έχουν αναρ­τη­θεί στην πλατ­φόρμα myDATA και κατά συνέ­πεια οι φορο­λο­γού­με­νοι δεν θα έχουν τη δυνα­τό­τητα να παρεμ­βαί­νουν για να τρο­πο­ποιούν τα δεδο­μένα, καθώς τα προ­συ­μπλη­ρω­μένα στοι­χεία των δηλώ­σεων θα είναι κλει­δω­μένα.

Σύμφωνα με τα όσα προ­βλέ­πο­νται στην απόφαση που φέρει την υπο­γραφή του διοι­κητή της ΑΑΔΕ Γιώργου Πιτσιλή, από την 1η Ιανουα­ρίου 2024 θα δια­βι­βά­ζο­νται υπο­χρε­ω­τικά στην ψηφιακή πλατ­φόρμα myDATA όλα τα δεδο­μένα των λογι­στι­κών βιβλίων, των φορο­λο­γι­κών ηλε­κτρο­νι­κών μηχα­νι­σμών, των φορο­λο­γι­κών μνημών και των αρχείων που δημιουρ­γούν οι φορο­λο­γι­κοί ηλε­κτρο­νι­κοί μηχα­νι­σμοί.

3. Υπο­χρε­ω­τική πλέον και η ανα­γραφή QR code στα τιμο­λό­για

Από 1/1/2024 όλα τα τιμο­λό­για που εκδί­δο­νται από πρό­γραμμα, θα πρέπει να έχουν σήμανση QR Code. Αυτό πρα­κτικά σημαί­νει ότι πρέπει να δια­βι­βά­ζο­νται αυτό­ματα και όχι αργό­τερα μέσα στην ημέρα, δια­φο­ρε­τικά το QR Code δεν θα έχει τα απα­ραί­τητα στοι­χεία

4. Υπο­χρε­ω­τικό το σύστημα IRIS

Μία ακόμη και­νο­τό­μος αλλαγή είναι ότι από την 1η Ιανουα­ρίου 2024 όλοι οι ελεύ­θε­ροι επαγ­γελ­μα­τίες, οι οποίοι τηρούν επαγ­γελ­μα­τικό λογα­ρια­σμό, θα δέχο­νται υπο­χρε­ω­τικά πλη­ρω­μές μέσω του συστή­μα­τος άμεσων πλη­ρω­μών (IRIS).

Αξίζει να σημειω­θεί ότι η συγκε­κρι­μένη υπο­χρέ­ωση έρχεται πιο μπροστά κατά 11 μήνες, αφού ο αρχικός σχε­δια­σμός την τοπο­θε­τούσε την 1η Δεκεμ­βρίου του 2024.

Όπως ανα­φέ­ρει προη­γού­μενη ανα­κοί­νωση του υπουρ­γείου Εθνικής Οικο­νο­μίας και Οικο­νο­μι­κών, «οι ελεύ­θε­ροι επαγ­γελ­μα­τίες και οι αυτο­α­πα­σχο­λού­με­νοι υπο­χρε­ού­νται να συν­δέ­σουν τον επαγ­γελ­μα­τικό τους λογα­ρια­σμό με σύστημα άμεσων πλη­ρω­μών, όπως επίσης να δέχο­νται άμεση πληρωμή από οποιο­δή­ποτε φυσικό πρόσωπο τους το ζητήσει. Επίσης, τα φυσικά πρόσωπα που συναλ­λάσ­σο­νται με άλλο φυσικό πρόσωπο που παρέχει υπη­ρε­σίες (ελεύ­θερο επαγ­γελ­μα­τία ή αυτο­α­πα­σχο­λού­μενο) δικαιού­νται να ζητή­σουν να γίνει η πληρωμή μέσω συστή­μα­τος άμεσων πλη­ρω­μών».

Αξίζει να σημειω­θεί ότι οι πλη­ρω­μές μέσω του συστή­μα­τος IRIS γίνο­νται άμεσα από τον κινητό των κατα­να­λω­τών χωρίς καμία προ­μή­θεια για συναλ­λα­γές έως 500 ευρώ.

Οι κατα­να­λω­τές, εφόσον έχουν ενερ­γο­ποι­ή­σει την υπη­ρε­σία IRIS στο mobile banking θα μπορούν να κάνουν τις πλη­ρω­μές τους μέσα σε δευ­τε­ρό­λε­πτα πλη­κτρο­λο­γώ­ντας τον ΑΦΜ ή το κινητό τηλέ­φωνο του επαγ­γελ­μα­τία, στοι­χεία τα οποία μπορούν για λόγους διευ­κό­λυν­σης να παρέ­χο­νται υπό μορφή QR Code προς σάρωση.

Η ανα­γραφή του QR Code για πλη­ρω­μές IRIS θα απο­τυ­πώ­νε­ται στο σώμα της από­δει­ξης που εκδί­δε­ται ώστε η έκδοσή της να προη­γεί­ται της πλη­ρω­μής.

Οι νέες δια­τά­ξεις ορίζουν οι δικαιού­χοι πλη­ρω­μής, οι οποίοι απο­δέ­χο­νται κάρτες πλη­ρω­μών, και οι δικαιού­χοι πλη­ρω­μής που απο­δέ­χο­νται υπο­χρε­ω­τικά πλη­ρω­μές μέσω υπη­ρε­σίας άμεσης πλη­ρω­μής, ενη­με­ρώ­νουν τους κατα­να­λω­τές σχετικά με την αποδοχή καρτών και μέσων πλη­ρω­μής του συστή­μα­τος καρτών πλη­ρω­μής, με σαφή τρόπο που δεν επι­δέ­χε­ται παρερ­μη­νείας.

Οι πλη­ρο­φο­ρίες αυτές πρέπει να ανα­γρά­φο­νται ευκρι­νώς στην είσοδο του κατα­στή­μα­τος και στο ταμείο, καθώς και στον δια­δι­κτυακό τόπο μέσω του οποίου δέχο­νται πλη­ρω­μές.

5. Νέο σύστημα φορο­λό­γη­σης ελεύ­θε­ρων επαγ­γελ­μα­τιών

Το νέο σύστημα φορο­λό­γη­σης των ελευ­θέ­ρων επαγ­γελ­μα­τιών λαμ­βά­νει ως σημείο ανα­φο­ράς τον κατώ­τατο μισθό, θεω­ρώ­ντας ότι δεν μπορεί ένας ελεύ­θε­ρος επαγ­γελ­μα­τίας να έχει εισό­δημα μικρό­τερο από έναν εργα­ζό­μενο. Δηλαδή τα ποσά που υπο­χρε­ω­τικά θα δηλώ­νουν πλέον ως έσοδα δεν μπορεί να υπο­λεί­πο­νται των 10.920 ευρώ ανά έτος.

Έτσι, προ­βλέ­πε­ται ότι η φορο­λο­γία των ελευ­θέ­ρων επαγ­γελ­μα­τιών θα αυξηθεί από το 0,8% του ΑΕΠ σήμερα στο 1,1% (ο ευρω­παϊ­κός μέσος όρος ανέρ­χε­ται σε 2,2%).

Με βάση τα όσα προ­βλέ­πο­νται στο νομο­σχέ­διο, όσοι ελεύ­θε­ροι επαγ­γελ­μα­τίες δηλώ­νουν πάνω από το τεκ­μαρτό εισό­δημα, θα έχουν ή μηδε­νική επί­πτωση ή θα δουν μέχρι και μείωση των φορο­λο­γι­κών τους βαρών λόγω της στα­δια­κής κατάρ­γη­σης του τέλους επι­τη­δεύ­μα­τος.

Να σημειω­θεί ότι τα εισο­δή­ματα από συντά­ξεις, όπως και από μισθωτή εργασία, αλλά και από αγρο­τική επι­χει­ρη­μα­τική δρα­στη­ριό­τητα, συνυ­πο­λο­γί­ζο­νται για την κάλυψη του τεκ­μη­ρίου. Για παρά­δειγμα αν το τεκ­μή­ριο για έναν επαγ­γελ­μα­τία προσ­διο­ρί­ζε­ται τις 12.000 ευρώ και ο ίδιος έχει εισό­δημα από μισθούς ύψους 7.000 ευρώ, το τεκ­μή­ριο μειώ­νε­ται στις 5.000 ευρώ (12.000-5.000).

Επι­πλέον, το τέλος επι­τη­δεύ­μα­τος μειώ­νε­ται ορι­ζό­ντια και για όλους τους επαγ­γελ­μα­τίες κατά 50% από το 2024, ασχέτως του αν δηλώ­νουν εισο­δή­ματα υψη­λό­τερα από το ελά­χι­στο τεκ­μαρτό καθαρό εισό­δημα. Κατά το ίδιο ποσοστό μειώ­νε­ται το τέλος και για κάθε υπο­κα­τά­στημα των φυσικών προ­σώ­πων, (στα 300 ευρώ από 600 ευρώ που ισχύει σήμερα). Το τέλος επι­τη­δεύ­μα­τος θα καταρ­γη­θεί σε ορί­ζο­ντα διετίας.

Πηγή ΑΠΕ-ΜΠΕ