Ανεργοι μόνιμα ή για περιορισμένο διάστημα 940.000 εργαζόμενοι

Εκτός πα­ρα­γω­γι­κής δια­δι­κα­σί­ας, μό­νι­μα ή για πε­ριο­ρι­σμέ­νο διά­στη­μα, έθεσε σχε­δόν 1 στους 2 ερ­γα­ζο­μέ­νους στον ιδιω­τι­κό τομέα η εκτε­τα­μέ­νη και πρω­το­φα­νής δια­κο­πή της οι­κο­νο­μι­κής λει­τουρ­γί­ας σε πολ­λούς κλά­δους της οι­κο­νο­μί­ας λόγω της παν­δη­μί­ας COVID-19. Σε μια πρώτη κα­τα­γρα­φή των σο­βα­ρό­τα­των επι­πτώ­σε­ων της πρω­τό­γνω­ρης υγειο­νο­μι­κής κρί­σης που προ­χώ­ρη­σε το Εθνι­κό Ιν­στι­τού­το Ερ­γα­σί­ας και Αν­θρώ­πι­νου Δυ­να­μι­κού (ΕΙΕΑΔ), φαί­νε­ται πως στην Ελ­λά­δα πε­ρισ­σό­τε­ροι από 940.000 ερ­γα­ζό­με­νοι στον ιδιω­τι­κό τομέα βρέ­θη­καν κατά τη διάρ­κεια της πρώ­της φάσης αντι­με­τώ­πι­σης της κρί­σης αντι­μέ­τω­ποι είτε με απο­λύ­σεις είτε με ανα­στο­λές συμ­βά­σε­ων.

Στο σύ­νο­λο της Ευ­ρω­παϊ­κής Ενω­σης των «27», το 5,3% έχασε ορι­στι­κά τη δου­λειά του, ενώ το πο­σο­στό της προ­σω­ρι­νής απώ­λειας της θέσης ερ­γα­σί­ας ανέρ­χε­ται σε 23,2%. Στην Ελ­λά­δα, τα αντί­στοι­χα πο­σο­στά είναι 4,7% (κάτω του ευ­ρω­παϊ­κού μέσου όρου). Εάν βέ­βαια προ­στε­θεί και το 41,8% –το υψη­λό­τε­ρο πο­σο­στό στην Ε.Ε. των «27»– που τέ­θη­κε σε ανα­στο­λή συμ­βά­σε­ων, τότε η χώρα μας κα­τα­λαμ­βά­νει την πρώτη θέση με­τα­ξύ των χωρών της Ευ­ρω­παϊ­κής Ενω­σης στην απώ­λεια (μό­νι­μη ή προ­σω­ρι­νή) της θέσης ερ­γα­σί­ας.

Αν και επί­ση­μα στοι­χεία δεν έχουν ακόμη δη­μο­σιο­ποι­η­θεί από το πλη­ρο­φο­ρια­κό σύ­στη­μα «Ερ­γά­νη» του υπουρ­γεί­ου Ερ­γα­σί­ας, εκτι­μά­ται πως στην Ελ­λά­δα μπο­ρεί να προ­σεγ­γί­σει το 45% το πο­σο­στό των ερ­γα­ζο­μέ­νων στον ιδιω­τι­κό τομέα που τέ­θη­κε σε ανα­στο­λή. Και αυτό γιατί, βάσει των δια­θέ­σι­μων στοι­χεί­ων, ο συ­νο­λι­κός αριθ­μός των ερ­γα­ζο­μέ­νων στον ιδιω­τι­κό τομέα κατά το 2019 ανερ­χό­ταν σε 1.986.336 άτομα σε 265.212 επι­χει­ρή­σεις και την απο­ζη­μί­ω­ση ει­δι­κού σκο­πού έχουν ήδη λάβει 686.000 άτομα, στα οποία προ­στέ­θη­καν άλλες 105.875 μι­σθω­τοί και λίγο αρ­γό­τε­ρα ακο­λού­θη­σαν 150.000 μι­σθω­τοί που εντά­χθη­καν στους πλη­γέ­ντες κλά­δους (ΚΑΔ).

Είναι δε χα­ρα­κτη­ρι­στι­κό ότι το 15,6% των ερ­γα­ζο­μέ­νων στην Ε.Ε. των «27» και το 26,6% στην Ελ­λά­δα εκ­φρά­ζει ισχυ­ρούς φό­βους («πολύ πι­θα­νόν» και «μάλ­λον πι­θα­νόν») για ορι­στι­κή από­λυ­ση στο άμεσο μέλ­λον λόγω της κρί­σης, με τα με­γα­λύ­τε­ρα πο­σο­στά να κα­τα­γρά­φο­νται στη Βουλ­γα­ρία (34%), στη χώρα μας και στην Πορ­το­γα­λία (22,3%). Στον αντί­πο­δα, τα μι­κρό­τε­ρα πο­σο­στά κα­τα­γρά­φουν Αυ­στρία (2,3%), Λου­ξεμ­βούρ­γο (5,6%) και Δανία (5,7%). Οι ανα­λυ­τές του ΕΙΕΑΔ επι­ση­μαί­νουν με έμ­φα­ση το ζή­τη­μα της «προ­σω­ρι­νής ανερ­γί­ας», εκτι­μώ­ντας ότι είναι σχε­τι­κά πε­ρί­πλο­κο ως προς την προ­σέγ­γι­σή του, διότι αφε­νός αυτή είναι ακόμη σε στά­διο εφαρ­μο­γής σε πολ­λούς κλά­δους και επαγ­γέλ­μα­τα παρά τη στα­δια­κή επα­νεκ­κί­νη­ση της οι­κο­νο­μί­ας, αφε­τέ­ρου ανα­μέ­νε­ται να υπάρ­ξει (του­λά­χι­στον με­σο­πρό­θε­σμα) μια χρο­νι­κή πε­ρί­ο­δος εκτε­τα­μέ­νων ανα­προ­σαρ­μο­γών στην αγορά ερ­γα­σί­ας.

Ση­μα­ντι­κό μέρος αυτών των προ­σαρ­μο­γών εκτι­μά­ται ότι θα πε­ρι­λαμ­βά­νει μα­κράς διάρ­κειας μεί­ω­ση των ωρών ερ­γα­σί­ας σε συν­δυα­σμό και με την ανα­διάρ­θρω­ση που θα υπο­στεί μια σειρά κλά­δων της οι­κο­νο­μι­κής δρα­στη­ριό­τη­τας. Δη­λα­δή, σε κάθε πε­ρί­πτω­ση, ανα­μέ­νε­ται ση­μα­ντι­κή αύ­ξη­ση της με­ρι­κής και εκ πε­ρι­τρο­πής ερ­γα­σί­ας, το εύρος και η έκτα­ση της οποί­ας θα κα­τα­γρα­φεί τους επό­με­νους μήνες.

Τα πρώτα ση­μά­δια, άλ­λω­στε, είναι χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά. Το πο­σο­στό των Ελ­λή­νων ερ­γα­ζο­μέ­νων που δή­λω­σε στην έρευ­να του Eurofound με­γά­λη μεί­ω­ση στο ωρά­ριο ερ­γα­σί­ας του ανέρ­χε­ται στο 42%. Εδώ οι ει­δι­κοί επι­ση­μαί­νουν ότι η μεί­ω­ση του χρό­νου ερ­γα­σί­ας εν­δέ­χε­ται να πε­ρι­λαμ­βά­νει και τη χο­ρή­γη­ση υπο­χρε­ω­τι­κής άδειας άνευ απο­δο­χών και επο­μέ­νως ευ­θεία μεί­ω­ση του μι­σθο­λο­γι­κού ει­σο­δή­μα­τος, εκτός του πλαι­σί­ου των νο­μο­θε­τη­μέ­νων ρυθ­μί­σε­ων. Κατά μέσον όρο στην Ευ­ρω­παϊ­κή Ενωση, το 34% του ερ­γα­τι­κού δυ­να­μι­κού δή­λω­σε ότι υπέ­στη με­γά­λη μεί­ω­ση, ενώ ένα επι­πλέ­ον 16% ανέ­φε­ρε πως η μεί­ω­ση του χρό­νου ερ­γα­σί­ας υπήρ­ξε μεν, ήταν όμως μι­κρό­τε­ρη.

Στο μι­κρο­σκό­πιο των ανα­λυ­τών τί­θε­ται και το φαι­νό­με­νο της τη­λερ­γα­σί­ας, με τη χώρα μας να πα­ρου­σιά­ζει χα­μη­λή αντα­πό­κρι­ση σε σχέση με την Ε.Ε., ση­μα­ντι­κή όμως αύ­ξη­ση σε σχέση με το ση­μείο εκ­κί­νη­σης, καθώς το πο­σο­στό των Ελ­λή­νων που ερ­γα­ζό­ταν από το σπίτι πριν από τον Μάρ­τιο ήταν της τά­ξε­ως του 4,7%, ένα­ντι 7,1% στην Ε.Ε. των «27». Ετσι, ενώ στην Ε.Ε. πάνω από το 1/3 (37%) των ερ­γα­ζο­μέ­νων που προη­γου­μέ­νως απα­σχο­λού­νταν διά ζώσης στον χώρο ερ­γα­σί­ας τους εντά­χθη­κε σε κα­θε­στώς τη­λερ­γα­σί­ας λόγω της κρί­σης, το πο­σο­στό στην Ελ­λά­δα ήταν πολύ χα­μη­λό­τε­ρο, της τά­ξε­ως του 26%.

Τα ισχυ­ρά απο­τυ­πώ­μα­τά τους στην εγ­χώ­ρια αγορά ερ­γα­σί­ας κατά το πρώτο δί­μη­νο της κρί­σης άφη­σαν, σύμ­φω­να με τη με­λέ­τη του ιδρύ­μα­τος, η με­γά­λη πτώση του αριθ­μού νέων προ­σλή­ψε­ων, τα μέτρα που έλαβε η κυ­βέρ­νη­ση και λει­τούρ­γη­σαν ως φρένο στις εκτε­τα­μέ­νες απο­λύ­σεις λόγω κρί­σης, αλλά και η πολύ με­γά­λη αύ­ξη­ση στις με­τα­τρο­πές συμ­βά­σε­ων ερ­γα­σί­ας από πλή­ρους σε εκ πε­ρι­τρο­πής, τόσο έπει­τα από συμ­φω­νία με­τα­ξύ ερ­γο­δό­τη – ερ­γα­ζο­μέ­νου όσο και με μο­νο­με­ρή από­φα­ση του ερ­γο­δό­τη.

Η τάση μεί­ω­σης του χρό­νου ερ­γα­σί­ας ανα­μέ­νε­ται, σύμ­φω­να με τους ει­δι­κούς, να γε­νι­κευ­τεί με την πρό­σφα­τη νο­μο­θέ­τη­ση του μη­χα­νι­σμού στή­ρι­ξης «Συν-Ερ­γα­σία», δη­λα­δή της δυ­να­τό­τη­τας εφαρ­μο­γής εκ πε­ρι­τρο­πής ερ­γα­σί­ας σε πο­σο­στό 50% των ερ­γα­ζο­μέ­νων μιας επι­χεί­ρη­σης σε συν­δυα­σμό με την κά­λυ­ψη μέ­ρους του 60% του υπο­λει­πό­με­νου κα­τα­βαλ­λό­με­νου μι­σθού και με χρη­μα­το­δό­τη­ση μέσω του ευ­ρω­παϊ­κού προ­γράμ­μα­τος SURE.

Πηγή: kathimerini.gr