Εμβόλιο HPV: Δωρεάν και στα αγόρια – Σε ποια ηλικία πρέπει να γίνεται

Σύ­στα­ση υπέρ του εμ­βο­λια­σμού αγο­ριών (παι­διών και εφή­βων) 9 έως 18 ετών ένα­ντι του ιού των αν­θρω­πί­νων θη­λω­μά­των (HPV) εξέ­δω­σε στα τέλη του προη­γού­με­νου μήνα το ελ­λη­νι­κό Υπουρ­γείο Υγεί­ας.  Η συ­ντα­γο­γρά­φη­ση του εν­νε­α­δύ­να­μου εμ­βο­λί­ου μέσω της ΗΔΙΚΑ.

Η Ελ­λά­δα ανή­κει πλέον στις 28 χώρες της ευ­ρω­παϊ­κής πε­ρι­φέ­ρειας του Πα­γκό­σμιου Ορ­γα­νι­σμού Υγεί­ας (ΠΟΥ) που απο­ζη­μιώ­νουν τον εμ­βο­λια­σμό των αγο­ριών, από τις συ­νο­λι­κά 47 που εγκρί­νουν τον εμ­βο­λια­σμό ενά­ντια στον ιό HPV.

Πρό­κει­ται για την προ­σπά­θεια κα­τα­πο­λέ­μη­σης του ιού των αν­θρω­πί­νων θη­λω­μά­των, ο οποί­ος προ­κα­λεί τον καρ­κί­νο του τρα­χή­λου της μή­τρας και άλ­λους σχε­τι­ζό­με­νους καρ­κί­νους με τον ιό HPV ( κόλ­που και αι­δοί­ου, της κε­φα­λής & τρα­χή­λου, του πέους, του πρω­κτού και των γεν­νη­τι­κών κον­δυ­λω­μά­των κ.α.).

Το εμ­βό­λιο προ­σφέ­ρει προ­στα­σία από ορι­σμέ­νους τύ­πους καρ­κί­νου, σε πο­σο­στό που ξε­περ­νά το 96%.

Η συ­ντα­γο­γρά­φη­ση του προ­τει­νό­με­νου εν­νε­α­δύ­να­μου (κα­λύ­πτει εννέα τύ­πους του ιού HPV) εμ­βο­λί­ου είναι πλέον εφι­κτή μέσω ΗΔΙΚΑ για τους επαγ­γελ­μα­τί­ες υγεί­ας, πα­ρέ­χο­ντας τη δυ­να­τό­τη­τα για πρώτη φορά και στα αγό­ρια να απο­κτή­σουν πρό­σβα­ση στο εμ­βό­λιο με πλήρη απο­ζη­μί­ω­ση.

Το εμ­βό­λιο συ­ντα­γο­γρα­φούν όλοι οι παι­δί­α­τροι.

Στό­χος η εξά­λει­ψη του καρ­κί­νου του τρα­χή­λου της μή­τρας έως το 2030

Το Υπουρ­γείο Υγεί­ας εξέ­δω­σε το Εθνι­κό Πρό­γραμ­μα Εμ­βο­λια­σμών (ΕΠΕ) Παι­διών και Εφή­βων με σύ­στα­ση υπέρ του εμ­βο­λια­σμού των αγο­ριών και των κο­ρι­τσιών ηλι­κί­ας 9-18 ετών ένα­ντι του ιού των αν­θρω­πί­νων θη­λω­μά­των (HPV), συ­μπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων των ομά­δων υψη­λού κιν­δύ­νου.

Στις 23 Μαρ­τί­ου αναρ­τή­θη­κε το ανα­νε­ω­μέ­νο ΕΠΕ στην ιστο­σε­λί­δα του Υπουρ­γεί­ου Υγεί­ας.

Η έντα­ξη των αγο­ριών στις συ­στά­σεις εμ­βο­λια­σμού ένα­ντι του HPV είναι από­λυ­τα σύμ­φω­νη με τις διε­θνείς στρα­τη­γι­κές των Π.Ο.Υ. και Ε.Ε. για την εξά­λει­ψη του καρ­κί­νου του τρα­χή­λου της μή­τρας και των HPV σχε­τι­ζό­με­νων καρ­κί­νων.

Οι αρ­μό­διες ελ­λη­νι­κές υγειο­νο­μι­κές αρχές κι­νού­νται με συ­νέ­πεια προς τη στρα­τη­γι­κή αυτή, μέσα από συ­γκε­κρι­μέ­νους στό­χους, μέχρι το 2030.

Γι’ αυτό και η από­φα­ση του υπουρ­γού Υγεί­ας Θάνου Πλεύ­ρη, ήρθε ως επι­στέ­γα­σμα των προ­σπα­θειών του Υπουρ­γεί­ου Υγεί­ας ανα­φο­ρι­κά με την πρό­θε­ση της κυ­βέρ­νη­σης να εντά­ξει και τον εμ­βο­λια­σμό των αγο­ριών 9-18 ετών, στους εμ­βο­λια­σμούς που κα­λύ­πτο­νται οι­κο­νο­μι­κά από το κρά­τος.

Τι λένε οι έρευ­νες για τον HPV και την απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τη­τα του εμ­βο­λί­ου

Ο HPV ευ­θύ­νε­ται για το 5% όλων των καρ­κί­νων πα­γκο­σμί­ως, συ­μπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νων των καρ­κί­νων του τρα­χή­λου της μή­τρας, του κόλ­που και αι­δοί­ου, της κε­φα­λής & τρα­χή­λου, του πέους, του πρω­κτού και των γεν­νη­τι­κών κον­δυ­λω­μά­των, επη­ρε­ά­ζο­ντας ση­μα­ντι­κά και τα δύο φύλα.

Ο εμ­βο­λια­σμός, ως μέσο πρω­το­γε­νούς πρό­λη­ψης είναι ένα απο­τε­λε­σμα­τι­κό και απο­δο­τι­κό μέτρο δη­μό­σιας υγεί­ας που σώζει ζωές.

Πρό­σφα­τη με­λέ­τη στην Αγ­γλία έδει­ξε ότι ο εμ­βο­λια­σμός ένα­ντι του ιού αν­θρω­πί­νων θη­λω­μά­των (HPV) με­τα­ξύ 2006-2019 μεί­ω­σε κατά 87% τα πε­ρι­στα­τι­κά καρ­κί­νου του τρα­χή­λου της μή­τρας στα εμ­βο­λια­σμέ­να κο­ρί­τσια 12-13 ετών.

Ως εκ τού­του, η επέ­κτα­ση του εμ­βο­λια­σμού στα αγό­ρια δια­σφα­λί­ζει τη μελ­λο­ντι­κή υγεία αγο­ριών και κο­ρι­τσιών πα­ρέ­χο­ντας τους ίσο δι­καί­ω­μα πρό­σβα­σης.

Αυ­ξά­νο­ντας τα πο­σο­στά εμ­βο­λια­σμού και στα δύο φύλα μπο­ρεί να επι­τευ­χθεί ση­μα­ντι­κή μεί­ω­ση των HPV-σχε­τι­ζό­με­νων νόσων και καρ­κί­νων στη χώρα μας.

Τι είναι ο ιός HPV και πως προ­κα­λεί κα­κο­ή­θειες

Σύμ­φω­να με πρό­σφα­τη ανα­σκό­πη­ση σχε­τι­κών με­λε­τών, κα­θη­γη­τές του ΕΚΠΑ ανα­φέ­ρουν πως οι ιοί των αν­θρώ­πι­νων θη­λω­μά­των (HPV) είναι μια ομάδα ιών με πε­ρισ­σό­τε­ρους από 150 υπό­τυ­πους, που με­τα­δί­δο­νται μέσω δερ­μα­τι­κής επα­φής.

Είναι γνω­στό ότι 40 υπό­τυ­ποι μπο­ρούν να προ­κα­λέ­σουν μό­λυν­ση της γεν­νη­τι­κής πε­ριο­χής και πε­ρί­που 20 είναι δυ­νη­τι­κά ογκο­γό­νοι.

Σχε­δόν όλα τα σε­ξουα­λι­κώς ενερ­γά άτομα θα έρ­θουν σε επαφή με έναν HPV ιό. Οι ιοί αυτοί πα­ρου­σιά­ζουν υψηλό πο­σο­στό με­τα­δο­τι­κό­τη­τας, με απο­τέ­λε­σμα πε­ρί­που 80% των κο­ρι­τσιών και των αγο­ριών να πα­ρου­σιά­ζουν μό­λυν­ση σύ­ντο­μα μετά την έναρ­ξη των σε­ξουα­λι­κών επα­φών. Σε πε­ρί­που 5-10% των μο­λύν­σε­ων θα υπάρ­ξει εμ­μέ­νου­σα λοί­μω­ξη, που μπο­ρεί να οδη­γή­σει στην εκ­δή­λω­ση κα­κο­ή­θειας.

Οι ογκο­γό­νοι υπό­τυ­ποι προ­κα­λούν συχνά νε­ο­πλά­σμα­τα της γεν­νη­τι­κής πε­ριο­χής, όπως καρ­κί­νο του τρα­χή­λου της μή­τρας και του αι­δοί­ου στις γυ­ναί­κες, καρ­κί­νο του πέους και του πρω­κτού στους άν­δρες. Επι­πλέ­ον, οι ογκο­γό­νοι ΗPV τύποι σχε­τί­ζο­νται και με καρ­κί­νο του στο­μα­το­φά­ρυγ­γα που αυ­ξά­νει σε συ­χνό­τη­τα τις τε­λευ­ταί­ες 10ετίες στον ανα­πτυγ­μέ­νο κόσμο.

Η πιο συχνή κλι­νι­κή εκ­δή­λω­ση των μη ογκο­γό­νων HPV τύπων είναι τα γεν­νη­τι­κά κον­δυ­λώ­μα­τα, το συ­χνό­τε­ρο σε­ξουα­λι­κά με­τα­δι­δό­με­νο νό­ση­μα, με θε­ρα­πεία που μπο­ρεί να είναι επί­πο­νη, καθώς υπο­τρο­πιά­ζουν προ­κα­λώ­ντας ποι­κί­λα ψυ­χο­λο­γι­κά προ­βλή­μα­τα σε νέους αν­θρώ­πους.

Οι στό­χοι για την εξά­λει­ψη του καρ­κί­νου που προ­κα­λεί­ται από τον HPV

Ο Πα­γκό­σμιος Ορ­γα­νι­σμός Υγεί­ας (Π.Ο.Υ.) ανα­κοί­νω­σε ότι ο καρ­κί­νος τρα­χή­λου μή­τρας θα έχει εξα­λει­φθεί ως πα­γκό­σμιο πρό­βλη­μα δη­μό­σιας υγεί­ας όταν όλες οι χώρες κα­τα­φέ­ρουν να έχουν <4 πε­ρι­στα­τι­κά/100.000 γυ­ναί­κες/έτος, κάτι που είναι εφι­κτό εντός του αιώνα εάν, μέσω μιας Πα­γκό­σμιας 90-70-90 Στρα­τη­γι­κής , επι­τευ­χθούν μέχρι το 2030 οι εξής τρεις στό­χοι :

90% των κο­ρι­τσιών <15 ετών να εμ­βο­λια­στούν πλή­ρως κατά του ιού των αν­θρω­πί­νων θη­λω­μά­των (HPV)

70% των γυ­ναι­κών να εξε­τα­σθούν προ­λη­πτι­κά με ένα τεστ υψη­λής ακρί­βειας (HPV test) σε ηλι­κία 35 ετών και ξανά σε ηλι­κία 45 ετών

90% των γυ­ναι­κών με (προ)καρ­κί­νο τρα­χή­λου μή­τρας να τύ­χουν εν­δε­δειγ­μέ­νης θε­ρα­πεί­ας και υπο­στη­ρι­κτι­κής φρο­ντί­δας.

Πα­ράλ­λη­λα, το Ευ­ρω­παϊ­κό Σχέ­διο για την κα­τα­πο­λέ­μη­ση κατά του καρ­κί­νου θέτει ως προ­τε­ραιό­τη­τα τη δια­χεί­ρι­ση των καρ­κί­νων που μπο­ρούν να προ­λη­φθούν από τον εμ­βο­λια­σμό, με­τα­ξύ των οποί­ων οι σχε­τι­ζό­με­νοι με τον HPV.

Στον τομέα της πρό­λη­ψης προ­βλέ­πε­ται με­τα­ξύ των κύ­ριων προ­λη­πτι­κών δρά­σε­ων (συ­μπε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νου του προ­συμ­πτω­μα­τι­κού ελέγ­χου) ο HPV-εμ­βο­λια­σμός σε πο­σο­στό με­γα­λύ­τε­ρο του >90% των κο­ρι­τσιών και η αύ­ξη­ση του πο­σο­στού εμ­βο­λια­σμού των αγο­ριών.

Το Υπουρ­γείο Υγεί­ας, τόσο με την ανα­νέ­ω­ση του ΕΠΕ, όσο και με την επι­κεί­με­νη έκ­δο­ση του Ηλε­κτρο­νι­κού Βι­βλια­ρί­ου Υγεί­ας Παι­διού και τη δη­μιουρ­γία του Εθνι­κού μη­τρώ­ου Εμ­βο­λια­σμών Παι­διών και Εφή­βων, θέτει τις βά­σεις μιας συ­ντο­νι­σμέ­νης στρα­τη­γι­κής δη­μό­σιας υγεί­ας που στη­ρί­ζε­ται στην πρό­λη­ψη και στο σχε­δια­σμό τεκ­μη­ριω­μέ­νων πο­λι­τι­κών υγεί­ας με βάση τα δε­δο­μέ­να.

Θα πρέ­πει να ανα­φερ­θεί, ωστό­σο, πως στην Ελ­λά­δα μέχρι στιγ­μής μόνο το 30% έως 40% των εφή­βων κο­ρι­τσιών εμ­βο­λιά­ζε­ται κατά του ιού HPV, πα­ρό­τι υπάρ­χει η δω­ρε­άν ασφα­λι­στι­κή πα­ρο­χή εδώ και αρ­κε­τά χρό­νια. Μά­λι­στα τα πο­σο­στά μειώ­θη­καν κατά τη διάρ­κεια της παν­δη­μί­ας COVID-19.

Γιάν­να Σου­λά­κη

Πηγή: iatropedia.gr