Γεραπετρίτης: Στόχος η συμφωνία με την Τουρκία για το πλαίσιο οριοθέτησης μέχρι τον Ιανουάριο

Σκο­πός είναι μέχρι τον Ια­νουά­ριο να έχει υπάρ­ξει συμ­φω­νία για το πλαί­σιο της οριο­θέ­τη­σης, ώστε Ελ­λά­δα και Τουρ­κία να μπο­ρέ­σουν στη συ­νέ­χεια να συ­ζη­τή­σουν και την ουσία για υφα­λο­κρη­πί­δα και Απο­κλει­στι­κής Οι­κο­νο­μι­κής Ζώνης, ανα­φέ­ρει ο υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών Γιώρ­γος Γε­ρα­πε­τρί­της, σε συ­νέ­ντευ­ξή του στην «Κα­θη­με­ρι­νή της Κυ­ρια­κής». Ση­μειώ­νει δε πως πι­θα­νώς το Νο­έμ­βριο θα συ­ζη­τή­σει στην Αθήνα με τον Τούρ­κο ομό­λο­γό του Χακάν Φι­ντάν τα επό­με­να βή­μα­τα για την πι­θα­νή προ­ώ­θη­ση των συ­ζη­τή­σε­ων.

Ο κ. Γε­ρα­πε­τρί­της το­νί­ζει χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά ότι στη δι­πλω­μα­τία «μόνον η κί­νη­ση πα­ρά­γει ωφέ­λι­μη ενέρ­γεια. Υπο­γραμ­μί­ζει δε ότι δεν τί­θε­ται ζή­τη­μα συ­νέ­χι­σης των διε­ρευ­νη­τι­κών επα­φών, καθώς «έχει προ­κύ­ψει ότι το τέλος κάθε γύρου μας έβρι­σκε ενί­ο­τε σε χει­ρό­τε­ρη θέση σε σχέση με την αρχή του».

Όπως ανα­φέ­ρει ο υπουρ­γός Εξω­τε­ρι­κών, Αθήνα και ‘Αγκυ­ρα βρί­σκο­νται πε­ρί­που 15 μήνες μετά την από­φα­ση που ελή­φθη από τους ηγέ­τες τους «να εκ­κι­νή­σει με τρόπο δο­μη­μέ­νο ο ελ­λη­νο­τουρ­κι­κός διά­λο­γος και να μπουν οι δι­με­ρείς μας σχέ­σεις σε ένα δια­φο­ρε­τι­κό μο­νο­πά­τι».

Το απο­τέ­λε­σμα είναι, όπως το­νί­ζει, να έχει επι­τευ­χθεί «ένα επί­πε­δο επαρ­κούς εμπι­στο­σύ­νης, με ανοι­χτούς διαύ­λους επι­κοι­νω­νί­ας για να προ­λαμ­βά­νου­με κρί­σεις» και ανα­φέ­ρει χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά το με­τα­να­στευ­τι­κό, την πο­λι­τι­κή προ­στα­σία και τη θε­τι­κή ατζέ­ντα, ενώ κα­τα­γρά­φε­ται ου­σια­στι­κός μη­δε­νι­σμός των πα­ρα­βιά­σε­ων του εθνι­κού ενα­έ­ριου χώρου.

«Το κλίμα αυτό επι­βε­βαιώ­νει τη βού­λη­σή μας να συμ­βά­λου­με στην εδραί­ω­ση της ηρε­μί­ας και ασφά­λειας στη γει­το­νιά μας, η οποία βρί­σκε­ται εν μέσω δύο πο­λε­μι­κών συ­γκρού­σε­ων. Αυτή τη στιγ­μή οι δύο υπουρ­γοί Εξω­τε­ρι­κών έχου­με λάβει εντο­λή να αξιο­λο­γή­σου­με αν συ­ντρέ­χουν οι προ­ϋ­πο­θέ­σεις για να προ­χω­ρή­σου­με στην ου­σια­στι­κή συ­ζή­τη­ση για την οριο­θέ­τη­ση υφα­λο­κρη­πί­δας και ΑΟΖ».

Όπως εξη­γεί, «οι προ­ϋ­πο­θέ­σεις συν­δέ­ο­νται με το πε­ριε­χό­με­νο της συ­ζή­τη­σης, που μπο­ρεί να αφορά μόνο το συ­γκε­κρι­μέ­νο ζή­τη­μα, τις γε­νι­κές αρχές που θα εφαρ­μο­σθούν για την οριο­θέ­τη­ση, ήτοι την πλήρη εφαρ­μο­γή του διε­θνούς δι­καί­ου, το χρο­νο­διά­γραμ­μα και τη μορφή του δια­λό­γου και την τυχόν πα­ρα­πο­μπή σε διε­θνή δι­καιο­δο­σία, που θα μπο­ρού­σε να είναι το τέλος αυτής της δια­δρο­μής στη βάση συ­νυ­πο­σχε­τι­κού» και ανα­φέ­ρει πως θα τα συ­ζη­τή­σει όλα αυτά με τον υπουρ­γό Εξω­τε­ρι­κών της Τουρ­κί­ας σε επί­σκε­ψή του στην Αθήνα, πι­θα­νόν εντός του Νο­εμ­βρί­ου.

Η συ­ζή­τη­ση, όπως το­νί­ζει, δεν κα­τα­λαμ­βά­νει το θέμα των εθνι­κών χω­ρι­κών υδά­των, το οποίο ως ζή­τη­μα κυ­ριαρ­χί­ας δεν πε­ρι­λαμ­βά­νε­ται στον ελ­λη­νο­τουρ­κι­κό διά­λο­γο και η επέ­κτα­σή τους απο­τε­λεί «κυ­ριαρ­χι­κό και ανα­φαί­ρε­το δι­καί­ω­μα της ελ­λη­νι­κής πο­λι­τεί­ας με τον τρόπο και κατά τον χρόνο που θα κρι­θεί κα­τάλ­λη­λος».

«Υπάρ­ξει σύμ­πτω­ση σε σχέση με το πλαί­σιο της οριο­θέ­τη­σης, οι δύο ηγέ­τες θα δώ­σουν, εάν το κρί­νουν, ει­δι­κή εντο­λή κατά τη διάρ­κεια του Ανω­τά­του Συμ­βου­λί­ου Συ­νερ­γα­σί­ας, που προ­γραμ­μα­τί­ζε­ται για τον Ια­νουά­ριο στην Αγκυ­ρα, για να αρ­χί­σουν οι ου­σια­στι­κές συ­ζη­τή­σεις. Εάν δεν υπάρ­ξει συμ­φω­νία των μερών για το πλαί­σιο, η συ­ζή­τη­ση για την οριο­θέ­τη­ση δεν θα προ­χω­ρή­σει και θα προ­σπα­θή­σου­με να συ­ντη­ρή­σου­με το σχε­τι­κά καλό κλίμα», ανα­φέ­ρει.

Σε σχέση με τις διε­ρευ­νη­τι­κές επα­φές, ση­μειώ­νει χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά: «Δεν σκο­πεύ­ου­με να πάμε στον 65ο γύρο. Επί 21 χρό­νια και έπει­τα από 64 γύ­ρους διε­ρευ­νη­τι­κών επα­φών δεν μπο­ρέ­σα­με να φθά­σου­με σε ένα επί­πε­δο συ­ζή­τη­σης με την Τουρ­κία, όχι για την ουσία, αλλά ούτε καν για τη δια­δι­κα­σία».

«Το τέλος κάθε γύρου μάς έβρι­σκε ενί­ο­τε σε χει­ρό­τε­ρη θέση σε σχέση με την αρχή του. Έχει απο­δει­χθεί πλέον ιστο­ρι­κά ότι στα σύν­θε­τα θέ­μα­τα εξω­τε­ρι­κής πο­λι­τι­κής η αδρά­νεια είναι συ­νή­θως επι­ζή­μια. Μόνον η κί­νη­ση πα­ρά­γει ωφέ­λι­μη ενέρ­γεια», υπο­γραμ­μί­ζει.

«Δεν πε­ρι­μέ­να­με ότι η Τουρ­κία από τη μια μέρα στην άλλη θα απο­στεί από τις βα­σι­κές υπο­κεί­με­νες θέ­σεις και διεκ­δι­κή­σεις της, που έχουν ανα­πτυ­χθεί εδώ και δε­κα­ε­τί­ες», ση­μειώ­νει και το­νί­ζει πως η Δια­κή­ρυ­ξη των Αθη­νών, που υπε­γρά­φη τον Δε­κέμ­βριο του 2023, ρητώς ανα­φέ­ρει ότι τα μέρη δεν πα­ραι­τού­νται από τις βα­σι­κές νο­μι­κές τους θέ­σεις.

«Η δια­φο­ρά είναι ότι οι ελ­λη­νι­κές θέ­σεις ερεί­δο­νται απο­λύ­τως στο διε­θνές δί­καιο, ιδίως δε στο δί­καιο της θά­λασ­σας, και για τον λόγο αυτό εμ­μέ­νου­με στην πιστή εφαρ­μο­γή του. Η Ελ­λά­δα ου­δέ­πο­τε ανα­γνώ­ρι­σε ούτε πρό­κει­ται να ανα­γνω­ρί­σει τις τουρ­κι­κές αξιώ­σεις, όπως αυτές που εκ­πη­γά­ζουν από το πα­ρά­νο­μο και ανυ­πό­στα­το τουρ­κο­λι­βυ­κό μνη­μό­νιο».

Ανα­φο­ρι­κά με την επα­νέ­ναρ­ξη της Θε­ο­λο­γι­κής Σχο­λής της Χάλ­κης, ανα­φέ­ρει πως «δεν είναι δι­με­ρές ζή­τη­μα, αλλά ζή­τη­μα οι­κου­με­νι­κής απαί­τη­σης, σε­βα­σμού της θρη­σκευ­τι­κής ελευ­θε­ρί­ας».

«Εφό­σον πραγ­μα­το­ποι­η­θεί, θα είναι μια κί­νη­ση ου­σί­ας και υψη­λού συμ­βο­λι­σμού, την οποία και θα κα­λω­σο­ρί­σου­με», ση­μειώ­νει και προ­σθέ­τει πως η Ελ­λά­δα δεν ασκεί συ­ναλ­λα­κτι­κή εξω­τε­ρι­κή πο­λι­τι­κή, αλλά πο­λι­τι­κή αρχών και αξιών

Ερω­τη­θείς για το αν υπάρ­χει αυτή τη στιγ­μή στην Ελ­λά­δα πο­λι­τι­κή ατμό­σφαι­ρα που να επι­τρέ­πει συ­ζή­τη­ση για συμ­βι­βα­σμούς στα ελ­λη­νο­τουρ­κι­κά, ση­μειώ­νει πως «στην υπο­στή­ρι­ξη των θέ­σε­ών μας δεν χρειά­ζε­ται συμ­βι­βα­σμός, διότι ερεί­δο­νται στο διε­θνές δί­καιο».

Στην πο­λι­τι­κή, ανα­φέ­ρει, υπάρ­χουν δύο δρό­μοι. «Ο δρό­μος της εύ­κο­λης ρη­το­ρεί­ας που επι­διώ­κει το εύ­πε­πτο και ευ­ή­κοο και ο δρό­μος της ει­λι­κρί­νειας που σέ­βε­ται την αλή­θεια και κα­τα­τεί­νει στο ωφέ­λι­μο. Η επι­λο­γή της κυ­βέρ­νη­σης, όπως και όλου του πο­λι­τι­κού συ­στή­μα­τος ελ­πί­ζω, είναι η δεύ­τε­ρη. Διότι εθνι­κό είναι το αλη­θές».

«Εχου­με τη γνώση, την αυ­το­πε­ποί­θη­ση και τη φρό­νη­ση να συ­ζη­τού­με με την Τουρ­κία. Εχου­με, όμως, και ένα πολύ ισχυ­ρό διε­θνές κε­φά­λαιο, το οποίο έχου­με κα­τα­κτή­σει με τη συ­νέ­πειά μας και την αδια­πραγ­μά­τευ­τη θέση μας υπέρ της κα­θο­λι­κής εφαρ­μο­γής του διε­θνούς δι­καί­ου. Για τον λόγο αυτό η εποχή προ­σφέ­ρε­ται για την Ελ­λά­δα να πα­ρί­στα­ται ενερ­γη­τι­κά διε­θνώς και να συ­ζη­τεί για τα δύ­σκο­λα δι­με­ρώς. Και αι­σθά­νο­μαι ότι σε αυτή τη διά­θε­ση βρί­σκε­ται και το με­γα­λύ­τε­ρο μέρος της κοι­νω­νί­ας. Που αντι­λαμ­βά­νε­ται την αξία της μα­κρό­χρο­νης ει­ρή­νης και της στα­θε­ρό­τη­τας, όταν μά­λι­στα η πε­ριο­χή μας και ο κό­σμος ολό­κλη­ρος τα­λα­νί­ζε­ται από πο­λέ­μους και ασύμ­με­τρες κρί­σεις. Η κυ­βέρ­νη­ση αυτή έχει απο­δεί­ξει ότι είναι για τα δύ­σκο­λα».

Ο κ. Γε­ρα­πε­τρί­της ανα­φέ­ρει ακόμη ότι τα θα­λάσ­σια πάρκα θα προ­χω­ρή­σουν βάσει αρ­χι­κού σχε­δια­σμού τους και εξε­λίσ­σε­ται στα­δια­κά η τε­χνι­κή με­λέ­τη για τον κα­θο­ρι­σμό των ορίων τους. «Θα υλο­ποι­η­θούν, όχι με γε­ω­πο­λι­τι­κά, αλλά με κα­θα­ρά πε­ρι­βαλ­λο­ντι­κά κρι­τή­ρια».

Το πρό­γραμ­μα της ηλε­κτρι­κής δια­σύν­δε­σης με­τα­ξύ Ελ­λά­δος και Κύ­πρου είναι ένα έργο αμοι­βαί­ου εν­δια­φέ­ρο­ντος για την Ε.Ε., η οποία το συγ­χρη­μα­το­δο­τεί, ανα­φέ­ρει. «Από τη στιγ­μή που οι αρ­μό­διες πο­λι­τι­κές ηγε­σί­ες συμ­φώ­νη­σαν επί των ου­σια­στι­κών οι­κο­νο­μι­κών πτυ­χών του και οι Ρυθ­μι­στι­κές Αρχές Ενέρ­γειας Ελ­λά­δας και Κύ­πρου διευ­θέ­τη­σαν τα τε­λευ­ταία ζη­τή­μα­τα, το έργο προ­χω­ρεί κα­νο­νι­κά. Η Ελ­λά­δα δεν υπα­να­χω­ρεί σε σχέση με τον αρ­χι­κό σχε­δια­σμό της».

Ερω­τη­θείς για το Κυ­πρια­κό, χα­ρα­κτη­ρί­ζει την άτυπη συ­νά­ντη­ση του γε­νι­κού γραμ­μα­τέα του ΟΗΕ με τον πρό­ε­δρο της Κυ­πρια­κής Δη­μο­κρα­τί­ας και τον Τουρ­κο­κύ­πριο ηγέτη εντός του μηνός θε­τι­κή εξέ­λι­ξη και προ­σθέ­τει πως η βελ­τί­ω­ση των ελ­λη­νο­τουρ­κι­κών σχέ­σε­ων δη­μιουρ­γεί κα­λύ­τε­ρες συν­θή­κες για την επα­νεκ­κί­νη­ση των συ­ζη­τή­σε­ων.

«Μόνο μέσα από τον πα­ρα­γω­γι­κό διά­λο­γο μπο­ρεί να υπάρ­ξει βιώ­σι­μη λύση, βε­βαί­ως στο πλαί­σιο των ψη­φι­σμά­των του Συμ­βου­λί­ου Ασφα­λεί­ας. Ποτέ καμία συ­ζή­τη­ση δεν τε­λεί­ω­σε πριν ξε­κι­νή­σει».

«Μια πιο ευ­ρω­παϊ­κή Αλ­βα­νία θα είναι κα­λύ­τε­ρος γεί­το­νας για την Ελ­λά­δα»

Ανα­φο­ρι­κά με την Αλ­βα­νία ανα­φέ­ρει πως «είναι προς το συμ­φέ­ρον των πο­λι­τών μας να ερ­γα­ζό­μα­στε για τη βελ­τί­ω­ση των σχέ­σε­ών μας» και «στο πλαί­σιο αυτό εντάσ­σε­ται η έναρ­ξη των δια­πραγ­μα­τεύ­σε­ων επί της πρώ­της δέ­σμης εντα­ξια­κών κε­φα­λαί­ων που αφο­ρούν τα θε­με­λιώ­δη δι­καιώ­μα­τα και το κρά­τος δι­καί­ου».

«Η Ελ­λά­δα θα πα­ρα­κο­λου­θή­σει την αξιο­λό­γη­ση, ιδίως κατά το μέρος της πι­στής τή­ρη­σης του κοι­νο­τι­κού κε­κτη­μέ­νου και του σε­βα­σμού των δι­καιω­μά­των των μειο­νο­τή­των, που απο­τε­λούν πυ­λώ­να του κρά­τους δι­καί­ου. Μία πιο ευ­ρω­παϊ­κή Αλ­βα­νία θα είναι κα­λύ­τε­ρος γεί­το­νας για την Ελ­λά­δα».

«Θε­ω­ρού­με μο­νό­δρο­μο τη στή­ρι­ξη του ευ­ρω­παϊ­κού ορά­μα­τος όλων των κρα­τών των Δυ­τι­κών Βαλ­κα­νί­ων, πε­ρι­λαμ­βα­νο­μέ­νης της Δη­μο­κρα­τί­ας της Βό­ρειας Μα­κε­δο­νί­ας», ανα­φέ­ρει.

«Απα­ραί­τη­τη προ­ϋ­πό­θε­ση για την πο­ρεία αυτή είναι ο σε­βα­σμός από κάθε υπο­ψή­φια χώρα του συ­νό­λου του διε­θνούς δι­καί­ου και, ει­δι­κά για τη Βό­ρεια Μα­κε­δο­νία, η πλή­ρης και καλή τη πί­στει τή­ρη­ση των διε­θνών συμ­φω­νιών, κα­τε­ξο­χήν της Συμ­φω­νί­ας των Πρε­σπών. Επι­λε­κτι­κή εφαρ­μο­γή των διε­θνών συν­θη­κών κλο­νί­ζει την πε­ρι­φε­ρεια­κή και διε­θνή αρ­χι­τε­κτο­νι­κή ασφα­λεί­ας και δεν μπο­ρεί να γίνει απο­δε­κτή από την Ε.Ε.».

Τέλος, ανα­φε­ρό­με­νος στην κα­τά­στα­ση στη Μέση Ανα­το­λή, χα­ρα­κτη­ρί­ζει «απο­λύ­τως κα­τα­δι­κα­στέα» την επί­θε­ση του Ιράν στο Ισ­ρα­ήλ και ση­μειώ­νει πως η διά­χυ­ση των εχθρο­πρα­ξιών στη Μέση Ανα­το­λή προ­κα­λεί ιδιαί­τε­ρη ανη­συ­χία.

«Η χώρα μας, ασκώ­ντας εξω­τε­ρι­κή πο­λι­τι­κή που βα­σί­ζε­ται σε αρχές και, ιδίως, στην πιστή εφαρ­μο­γή του διε­θνούς δι­καί­ου, συ­νο­μι­λεί με όλες τις πλευ­ρές και απο­τε­λεί πυ­λώ­να στα­θε­ρό­τη­τας στην ευ­ρύ­τε­ρη πε­ριο­χή».

«Είναι απα­ραί­τη­το να εξα­ντλή­σου­με κάθε δι­πλω­μα­τι­κό πε­ρι­θώ­ριο προς την κα­τεύ­θυν­ση της άμε­σης επί­τευ­ξης ει­ρή­νης. Και τούτο θα επι­διώ­ξου­με και μέσω της συμ­με­το­χής μας στο Συμ­βού­λιο Ασφα­λεί­ας ΟΗΕ τη διε­τία 2025-2026. Με­γά­λη πρό­κλη­ση, αλλά και με­γά­λη ευ­θύ­νη. Χωρίς συμ­βι­βα­σμούς, αλλά με γνώση και αυ­το­πε­ποί­θη­ση, ισχυ­ρο­ποιού­με τη θέση της Ελ­λά­δας στον κόσμο», κα­τα­λή­γει.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ