Kαλλιόπη Bουτζαλή: «Αυτή τη στιγμή νιώθω πως διανύουμε έναν “καλλιτεχνικό σκοταδισμό” στο νησί»!

Συ­νέ­ντευ­ξη στην Πέγκυ Ντό­κου

Η Καλ­λιό­πη Βου­τζα­λή, είναι φω­το­γρά­φος. Είναι πτυ­χιού­χος του τμή­μα­τος Γρα­φι­κών Τε­χνών και Καλ­λι­τε­χνι­κών Σπου­δών, της σχο­λής Φω­το­γρα­φί­ας και Οπτι­κο­α­ου­στι­κών Μέσων του ΤΕΙ Αθή­νας.

Το 2010 πραγ­μα­το­ποί­η­σε την πρα­κτι­κή της άσκη­ση, η οποία έγινε για το Υπουρ­γείο Πο­λι­τι­σμού στο Βυ­ζα­ντι­νό και Χρι­στια­νι­κό Μου­σείο Αθή­νας, στη θέση υπεύ­θυ­νης δια­χεί­ρι­σης σκο­τει­νού θα­λά­μου και Ιστο­ρι­κού Αρ­χεί­ου του Μου­σεί­ου.

Εκεί απέ­κτη­σε την εμπει­ρία στο ρε­πορ­τάζ σε συ­νερ­γα­σία με το Υπουρ­γείο Πο­λι­τι­σμού, κα­λύ­πτο­ντας φω­το­γρα­φι­κά τις εκ­δη­λώ­σεις του Υπουρ­γεί­ου και την δη­μο­σί­ευ­σή τους στην εφη­με­ρί­δα Κα­θη­με­ρι­νή. Το 2012 έγινε η πρώτη ατο­μι­κή της έκ­θε­ση «Ανα­μνή­σεις από το μέλ­λον» με το Μου­σείο Νε­ο­ελ­λη­νι­κής Τέ­χνης Ρόδου, και το 2014 πραγ­μα­το­ποί­η­σε εθε­λο­ντι­κή κα­τα­γρα­φή του Ιστο­ρι­κού Φω­το­γρα­φι­κού Αρ­χεί­ου Δω­δε­κα­νή­σου. Τον Μάιο του 2017 ολο­κλή­ρω­σε τη δεύ­τε­ρη ατο­μι­κή της έκ­θε­ση με τίτλο «ThingsUnsettled» στο Γαλ­λι­κό κα­τά­λυ­μα της Με­σαιω­νι­κής Πόλης Ρόδου.

Τον πε­ρα­σμέ­νο μήνα, πα­ρου­σί­α­σε φω­το­γρα­φι­κή δου­λειά με τίτλο «TalesUnfold» ενώ συμ­με­τέ­χει και στην πρώτη Biennale Λάρ­να­κας. Από το 2014 συ­νερ­γά­ζε­ται πε­ρι­στα­σια­κά με την Ιτα­λι­κή Vogue, όπου δη­μο­σιεύ­ο­νται φω­το­γρα­φί­ες της.

Σή­με­ρα, μι­λά­ει στην «δη­μο­κρα­τι­κή» για την δου­λειά της, την σχέση της με την γε­νέ­τει­ρά της, την Ρόδο και για τα σχέ­διά της.

Η συ­νέ­ντευ­ξη ανα­λυ­τι­κά:

• Κυρία Βου­τζα­λή θα ήθελα να ξε­κι­νή­σου­με από την σχέση σας με την Τέχνη. Πότε και πώς ξε­κί­νη­σαν όλα;

H σχέση μου με την Τέχνη ξε­κί­νη­σε από πολύ μικρή ηλι­κία γύρω στα 4 με 5. Είχα αρ­κε­τά ερε­θί­σμα­τα από παιδί και το χρω­στώ στους γο­νείς μου αυτό. Με θυ­μά­μαι να κοιτώ για ώρες βι­βλία τέ­χνης με­γά­λων ζω­γρά­φων όπως ο Michelangelo, ο Da Vinci, Caravaggio, ο El Greco ο Manet και ο Goya. Σκε­φτό­μουν πώς θα ήταν να έβλε­πα αυ­τούς τους Πί­να­κες από κοντά, να μυ­ρί­σω το λάδι και το βερ­νί­κι, vα δω τις ανά­γλυ­φες πι­νε­λιές που συν­θέ­τουν έναν πί­να­κα, έτσι σχε­δί­α­ζα και ζω­γρά­φι­ζα ατε­λεί­ω­τες ώρες. Αυτή η δίψα για τέχνη έγινε ακόμη πιο έντο­νη καθώς δι­δά­χτη­κα Ιστο­ρία Τέ­χνης στο σχο­λείο για έξι χρό­νια. Από την άλλη πλευ­ρά υπήρ­χε η φω­το­γρα­φία. Πάντα μέσα στη ζωή μου σε μια σχέση σχε­δόν καρ­μι­κή. Ο πα­τέ­ρας μου είχε μια με­γά­λη συλ­λο­γή φω­το­γρα­φι­κών μη­χα­νών και ήταν εκεί­νος που κρα­τού­σε την κάθε στιγ­μή με μια φω­το­γρα­φία. Ποτέ δεν σκέ­φτη­κα πως θα μπο­ρού­σα να ασχο­λη­θώ με το φω­το­γρα­φι­κό μέσο μέχρι τη στιγ­μή που συ­μπλή­ρω­σα το μη­χα­νο­γρα­φι­κό για τις σπου­δές μου. Η δύ­να­μη και η δυ­να­μι­κή της φω­το­γρα­φί­ας να αιχ­μα­λω­τί­σει τη στιγ­μή με συ­νε­πή­ρε. Η δια­φο­ρε­τι­κή ομορ­φιά το φάρ­μα­κο ενά­ντια στη λήθη. Η φω­το­γρα­φι­κή κα­τα­γρα­φή και ματιά των Bresson, Atget, Eugene Smith, Ara Guller, Diane Arbus, Nelly’s και άλλων με συ­νε­πή­ρε. Η φω­το­γρα­φία μου άνοι­ξε νέους δρό­μους έκ­φρα­σης νέους ορί­ζο­ντες οπού μπο­ρού­σα πλέον να εφαρ­μό­σω ό,τι αγα­πού­σα από παιδί στην Τέχνη.

• Ποια είναι η σχέση σας με την Ρόδο; Υπάρ­χει πε­ρι­θώ­ριο να ανα­πτυ­χθεί στο νησί με­γα­λύ­τε­ρη καλ­λι­τε­χνι­κή δρα­στη­ριό­τη­τα κατά την άποψή σας;

Έχω γεν­νη­θεί στη Ρόδο και η κα­τα­γω­γή της μη­τέ­ρας μου είναι από εδώ. Η Ρόδος είναι ένας τόπος μα­γι­κός, η ομορ­φιά της συν­δυά­ζει για εμένα τα πάντα. Χρώ­μα­τα, ηλιο­βα­σι­λέ­μα­τα, φύση, θά­λασ­σα, ιστο­ρία και πα­ρά­δο­ση. Πώς ένας τέ­τοιος τόπος λοι­πόν θα μπο­ρού­σε να μην απο­τε­λεί τε­ρά­στια πηγή έμπνευ­σης; Πα­ρό­λα αυτά στο κομ­μά­τι Τέχνη δυ­στυ­χώς, όσον αφορά τα ει­κα­στι­κά δια­πί­στω­σα μετά το τέλος των σπου­δών μου το 2012 όπου και έμει­να μό­νι­μα στο νησί, πως το σκη­νι­κό είναι αρ­κε­τά δύ­σκο­λο. Αν και στη Ρόδο ζουν και δη­μιουρ­γούν καλ­λι­τέ­χνες και άν­θρω­ποι με αξιό­λο­γο έργο και πο­ρεία, ωστό­σο δεν χρή­ζουν της προ­σο­χής που τους αρ­μό­ζει. Καθ’όλη τη διάρ­κεια του χρό­νου υπάρ­χουν ελά­χι­στοι χώροι και εκ­δη­λώ­σεις που φι­λο­ξε­νούν το έργο καλ­λι­τε­χνών, και όλο αυτό γί­νε­ται χα­ο­τι­κά, πο­σο­τι­κά και όχι ποιο­τι­κά… Είναι σαν να μην πι­στεύ­ου­με πως η Ρόδος μπο­ρεί να προ­σφέ­ρει Τέχνη οπότε στρέ­φου­με την προ­σο­χή σε οτι­δή­πο­τε έρ­χε­ται εκτός Ρόδου και εκεί δί­νου­με με­γά­λες δια­στά­σεις. Αυτή τη στιγ­μή νοιώ­θω πως δια­νύ­ου­με έναν «Καλ­λι­τε­χνι­κό Σκο­τα­δι­σμό» στο νησί ακόμη και αν φαί­νο­μαι υπερ­βο­λι­κή. Δεν υπάρ­χει τρό­πος να φιλ­τρά­ρου­με και να ξε­χω­ρί­σου­με την απλή έκ­φρα­ση ή χόμπι από την κα­τά­θε­ση ψυχής, που χρειά­ζε­ται μια εσω­τε­ρι­κή διερ­γα­σία και ανα­ζή­τη­ση προ­σω­πι­κή και εν τέλει είναι αυτό που δίνει καλ­λι­τε­χνι­κή ταυ­τό­τη­τα και υπό­στα­ση. Θα πρέ­πει να υπάρ­ξει κά­ποιος τρό­πος ώστε όλο αυτό να συ­ντο­νι­στεί… Ίσως ένας άν­θρω­πος με τις σω­στές γνώ­σεις στη σωστή θέση; Ένα βήμα που θα ήταν απα­ραί­τη­το να γίνει είναι να ανοί­ξουν επι­τέ­λους οι πόρ­τες των μου­σεί­ων και της πι­να­κο­θή­κης μας σε Ρό­διους καλ­λι­τέ­χνες και με πραγ­μα­τι­κό κρι­τή­ριο την αξία των έργων τους και χωρίς το επί­πο­νο χρο­νι­κό διά­στη­μα ανα­μο­νής των 3 χρό­νων και άνω αλλά και χωρίς να στοι­βά­ζο­νται σε ομα­δι­κές εκ­θέ­σεις όπου τα έργα ασφυ­κτιούν απλώς για να λεμε πως κα­τα­φέ­ρα­με κάτι. Τη στιγ­μή που κα­τα­κλύ­ζουν τις αί­θου­σες αυτές καλ­λι­τέ­χνες με βάση και έργο εκτός Ρόδου. (Σαφώς και δεν ανα­φέ­ρο­μαι στα με­γα­θή­ρια της ελ­λη­νι­κής Τέ­χνης). Πα­ρα­τη­ρώ επί­σης πως ένα κα­λο­καί­ρι με πα­ράλ­λη­λες εκ­δη­λώ­σεις , τη μια πάνω στην άλλη, δια­δέ­χε­ται με ελά­χι­στες εξαι­ρέ­σεις ένας καλ­λι­τε­χνι­κά άγο­νος χει­μώ­νας. Πε­ρι­θώ­ριο για να δη­μιουρ­γη­θεί καλ­λι­τε­χνι­κή δρα­στη­ριό­τη­τα σαφώς και υπάρ­χει το έχουν κα­τα­φέ­ρει ήδη πολ­λές άλλες πό­λεις πριν από εμάς τα Χανιά, η Πάτρα, η Κέρ­κυ­ρα, ο Βόλος, γιατί όχι και η Ρόδος;

• Πρό­σφα­τα πραγ­μα­το­ποι­ή­σα­τε μια πρω­τό­τυ­πη ει­κα­στι­κή έκ­θε­ση στο Κα­τά­λυ­μα της Γαλ­λί­ας. Θα ήθελα να μας μι­λή­σε­τε για την έκ­θε­ση, την δη­μιουρ­γία και το θέμα. Πώς ξε­κί­νη­σε η ιδέα και τι υλο­ποιεί;

Η ιδέα της έκ­θε­σης “Tales Unfold” δη­μιουρ­γή­θη­κε ύστε­ρα από μια σειρά συ­ζη­τή­σε­ων που εί­χα­με το 2013 με τα μέλη της ομά­δας Jiacadi και ολο­κλη­ρώ­θη­κε μόλις το 2018 Θέ­λα­με να βρού­με έναν τρόπο ώστε να εκ­φρα­στεί ο κάθε ένας από εμάς μέσα από την δική του Τέχνη. Τη Φω­το­γρα­φία, το Μα­κι­γιάζ και τα Θε­α­τρι­κά Κο­στού­μια. Απο­φα­σί­σα­με πως θα δη­μιουρ­γή­σου­με μια σειρά φω­το­γρα­φι­κών πορ­τραί­των για να φέ­ρου­με στο προ­σκή­νιο τη χα­μέ­νη παι­δι­κό­τη­τα που όλοι ανα­ζη­τού­με, τώρα που τα πάντα γύρω μας αλ­λά­ζουν με τόσο γρή­γο­ρους ρυθ­μούς και η ευαι­σθη­σία και ο ρο­μα­ντι­σμός χά­νο­νται. Η φθορά του χρό­νου λοι­πόν έρ­χε­ται τόσο γρή­γο­ρα που αν έπρε­πε να τη συ­γκρί­νου­με με κάτι και να πάρει μορφή, αυτό πραγ­μα­τι­κά ήταν το χαρτί. Τα χάρ­τι­να κο­στού­μια είναι εκεί για να μας δεί­ξουν και να το­νί­σουν τη στιγ­μή που φεύ­γει και το κάθε παι­δι­κό πρό­σω­πο έγινε η έμπνευ­ση πίσω από κάθε κο­στού­μι και κάθε πα­ρα­μύ­θι.

• Ποια είναι τα επό­με­να σχέ­διά σας;

Αυτή την πε­ρί­ο­δο εκτός από την έκ­θε­ση που μόλις ολο­κλη­ρώ­θη­κε στο Γαλ­λι­κό Κα­τά­λυ­μα και την συμ­με­το­χή μου στην 1η Μπιε­νά­λε Λάρ­να­κας, υπάρ­χουν έτοι­μες θε­μα­τι­κές για δυο ακόμη ατο­μι­κές που έχουν ολο­κλη­ρω­θεί και συμ­με­το­χές σε εκ­θέ­σεις εκτός Ρόδου. Επί­σης ετοι­μά­ζε­ται να εκ­δο­θεί το πρώτο μου φω­το­γρα­φι­κό λεύ­κω­μα με τη δου­λειά της προη­γού­με­νης έκ­θε­σης “Things Unsettled”. Ωστό­σο θα αφιε­ρώ­σω αρ­κε­τό χρόνο για τον εαυτό μου να ανα­συ­ντα­χθώ να τα­ξι­δέ­ψω αρ­κε­τά και να επι­στρέ­ψω σε αυτό που με κάνει πραγ­μα­τι­κά να νιώθω εγώ, την δη­μιουρ­γι­κή δια­δι­κα­σία και το σκο­τει­νό θά­λα­μο.