ΕΣΠΑ: Απεντάχθηκαν 816 έργα-Αρνήθηκαν παράταση προγράμματος οι Βρυξέλλες

Στην απέ­νταξη 816 έργων, προ­ϋ­πο­λο­γι­σμού μισού δισ. ευρώ, από το ΕΣΠΑ 2007-2013 προ­χώ­ρησε η κυβέρ­νηση, καθώς, σύμφωνα με τον υπουργό Οικο­νο­μίας, Υπο­δο­μών, Του­ρι­σμού και Ναυ­τι­λίας κ. Γιώργο Σταθάκη, «δεν επρό­κειτο να ολο­κλη­ρω­θούν ούτε στη μία περί­πτωση ούτε στην άλλη».

Επίσης, για πρώτη φορά ο κ. Στα­θά­κης παρα­δέ­χθηκε ότι 1 δισ. ευρώ του ανα­πτυ­ξια­κού νόμου ήταν για μήνες «μπλο­κα­ρι­σμένο» στις Βρυ­ξέλ­λες, επι­σή­μανε ότι το πρό­γραμμα «Ψηφιακή Σύγκλιση» απέτυχε, υπο­στή­ριξε ότι δεν υπάρχει ζήτημα πλη­ρω­μών για τα δημόσια έργα και επι­σή­μανε ότι η νέα ομάδα εργα­σίας του υπουρ­γείου και της Γενικής Διεύ­θυν­σης Περι­φε­ρεια­κής Ανά­πτυ­ξης της ΕΕ (DG REGIO) δεν έχει θεσμική υπό­σταση και δεν θα επι­βα­ρύ­νει τον προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό.

Ο κ. Στα­θά­κης, μιλώ­ντας προς τις κοι­νο­βου­λευ­τι­κές επι­τρο­πές Περι­φε­ρειών και Παρα­γω­γής και Εμπο­ρίου, σημεί­ωσε ότι η νέα κυβέρ­νηση κλήθηκε να δια­χει­ρι­στεί τρεις κατη­γο­ρίες έργων του παλιού ΕΣΠΑ, με ορί­ζο­ντα την 31η Μαρτίου 2015.

«Η πρώτη κατη­γο­ρία έργων είναι αυτά τα οποία ολο­κλη­ρώ­νο­νται μέχρι το τέλος του 2015 ομαλά» είπε και σημεί­ωσε ότι «η δεύτερη κατη­γο­ρία έργων είναι τα έργα τα οποία συνε­χί­ζουν στο επόμενο ΕΣΠΑ, στο ΣΕΣ».

«Η τρίτη κατη­γο­ρία έργων, για τα οποία έπρεπε να ληφθεί απόφαση, είναι οι απε­ντά­ξεις. Δηλαδή έργα τα οποία θεω­ρείτο δεδο­μένο ότι δεν θα γίνουν και τα απε­ντά­ξαμε. Αυτή είναι η μία ενότητα απο­φά­σεων που έλαβε η κυβέρ­νηση σε σχέση με αυτές τις τρεις κατη­γο­ρίες έργων. Απε­ντά­ξαμε 816 έργα, αξίας 500 εκα­τομ­μυ­ρίων περίπου, ακριβώς επειδή δεν επρό­κειτο να ολο­κλη­ρω­θούν ούτε στη μία περί­πτωση ούτε στην άλλη» τόνισε ο υπουρ­γός Οικο­νο­μίας.

«Παγω­μένο» 1 δισ. ευρώ στις Βρυ­ξέλ­λες

Ο υπουρ­γός Οικο­νο­μίας παρα­δέ­χθηκε ότι ο ανα­πτυ­ξια­κός νόμος έχει περίπου 1 δισ. ευρώ δια­θέ­σιμα χρήματα, 5 δισ. ευρώ δεσμευ­μένα χρήματα σε επεν­δύ­σεις που έχουν ολο­κλη­ρω­θεί ή ολο­κλη­ρώ­νο­νται και μερικές χιλιά­δες ακόμα επεν­δύ­σεις ο φάκελος των οποίων δεν έχει ακόμη ανοίξει.

Ο κ. Στα­θά­κης παρα­δέ­χθηκε ότι «ακόμα και το ένα δισε­κα­τομ­μύ­ριο είναι παγω­μένο λόγω των προ­βλη­μά­των δια­φθο­ράς που υπήρχαν στο παρελ­θόν και για δια­φό­ρους λόγους έχουν δημιουρ­γή­σει μια σύνθετη κατά­σταση στις Βρυ­ξέλ­λες».

«Κάναμε σημα­ντικά βήματα, επα­να­ξιο­λο­γή­θηκε και ανα­βαθ­μο­λο­γή­θηκε θετικά η υπη­ρε­σία, ξεπα­γώ­νουν οι πόροι, προ­σπα­θούμε να εξορ­θο­λο­γή­σουμε όλο αυτό το σύστημα, το οποίο, επα­να­λαμ­βάνω, είναι μη δια­χει­ρί­σιμο. Θα έχουμε σύντομα ανα­κοι­νώ­σεις και για το πώς θα χει­ρι­στούμε αυτό το πρό­βλημα και για τον νέο ανα­πτυ­ξιακό νόμο, ο οποίος απο­τε­λεί κενό αυτή τη στιγμή εδώ και εφτά με οχτώ μήνες» τόνισε.

Απο­τυ­χία η «Ψηφιακή Σύγκλιση» – Μεγάλο overbooking

Ο κ. Στα­θά­κης σημεί­ωσε ότι στο μεγα­λύ­τερο μέρος τόσο των τομε­α­κών όσο και των περι­φε­ρεια­κών προ­γραμ­μά­των η απορ­ρο­φη­τι­κό­τητα είναι υψηλή και ξεπερνά το 90%, ενώ υπερ­κά­λυψη παρου­σιά­ζει το Επι­χει­ρη­σιακό Πρό­γραμμα Διοι­κη­τι­κής Μεταρ­ρύθ­μι­σης με 104%. Αντί­θετα, η «Ψηφιακή Σύγκλιση» βρί­σκε­ται στο 56%, επίδοση που συνιστά «πλήρη απο­τυ­χία του προ­γράμ­μα­τος» τόνισε.

Ο υπουρ­γός Οικο­νο­μίας ανέφερε το ότι η υπερ­δέ­σμευση (overbooking) του ΕΣΠΑ είναι σημα­ντική, καθώς ο προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός των συμ­βα­σιο­ποι­η­μέ­νων έργων είναι 1,2 φορές μεγα­λύ­τε­ρος σε σχέση με το ΕΣΠΑ 2007-2013, με απο­τέ­λε­σμα να επι­βα­ρύ­νε­ται το εθνικό σκέλος του Προ­γράμ­μα­τος Δημο­σίων Επεν­δύ­σεων.

«Η υπερ­δέ­σμευση δημιουρ­γεί προ­βλή­ματα διότι, πρώτον, υπο­δη­λώ­νει ότι η αξιο­λό­γηση, η ιεράρ­χηση των έργων είχε επι­λε­γεί να είναι δευ­τε­ρεύ­ου­σας σημα­σίας, σε σχέση με την ένταξη περισ­σό­τε­ρων έργων. Αυτό σημαί­νει ότι είχαμε και έργα τα οποία, για διά­φο­ρους λόγους, είχαν εντα­χθεί, χωρίς κατ’ ανάγκη να απο­τε­λούν έργα, είτε άμεσης προ­τε­ραιό­τη­τας είτε άλλα εξυ­πη­ρε­τού­σαν πιθα­νό­τατα άλλο τρόπο σχε­δί­α­σης, για να μη χρη­σι­μο­ποι­ήσω άλλου τύπου επι­ση­μάν­σεις» τόνισε ο κ. Στα­θά­κης.

Αρνή­θη­καν παρά­ταση προ­γράμ­μα­τος οι Βρυ­ξέλ­λες

Ο υπουρ­γός Οικο­νο­μίας παρα­δέ­χθηκε ότι «θα επι­θυ­μού­σαμε παρά­ταση του προ­γράμ­μα­τος για έξι μήνες, προ­κει­μέ­νου να ολο­κλη­ρω­θεί ομαλά και με απόλυτη ασφά­λεια», όμως υπο­γράμ­μισε ότι η προη­γού­μενη κυβέρ­νηση δεν ζήτησε παρά­ταση -οκτώ άλλες χώρες της ΕΕ το έκαναν τον Δεκέμ­βριο του 2014-, επι­σή­μανε ότι έχει αλλάξει η κοι­νο­τική δια­δι­κα­σία χορή­γη­σης παρά­τα­σης και έχει κατα­στεί πιο σύνθετη και εξήγησε ότι αυτή μάλλον δεν θα δοθεί, καθώς «η βασική και αρχική τοπο­θέ­τηση από την πλευρά των Ευρω­παίων είναι ότι δεν θα υπάρξει παρά­ταση».

Ο υπουρ­γός Οικο­νο­μίας ανα­φέρ­θηκε και στην Κοινή Ομάδα Εργα­σίας για το ΕΣΠΑ που ανα­κοι­νώ­θηκε πρό­σφατα από την κυβέρ­νηση και την Κομι­σιόν, η οποία, όπως είπε, θα βοη­θή­σει στην επι­τά­χυνση ομαλής λει­τουρ­γίας του προ­γράμ­μα­τος μέχρι το τέλος του 2015. «Δηλώνει διάθεση καλύ­τε­ρου συντο­νι­σμού και τίποτα περισ­σό­τερο και διάθεση και από τις δύο πλευρές να μη χαθεί ούτε ένα ευρώ από το τρέχον ΕΣΠΑ» ανέφερε και σημεί­ωσε ότι «η ομάδα αυτή είναι απο­κλει­στικά τεχνική, απο­κλει­στικά γνω­μο­δο­τική».

«Δεν έχει καμία πρό­σθετη αμοιβή για κανένα μέλος της. Δεν θα ενσω­μα­τω­θεί στο σύστημα δια­χεί­ρι­σης και ελέγχου και η προ­σέγ­γιση η οποία θα επι­λε­γεί είναι προ­σέγ­γιση κυρίως σε επίπεδο έργου, προ­κει­μέ­νου να διε­ρευ­νη­θούν, να συζη­τού­νται και να επι­λύ­ο­νται προ­βλή­ματα» τόνισε.

Ανα­θε­ώ­ρηση του νέου ΕΣΠΑ το 2017

Ανα­φε­ρό­με­νος στο νέο ΕΣΠΑ, ο κ. Στα­θά­κης σημεί­ωσε ότι θα υπάρξει ανα­θε­ώ­ρηση του προ­γράμ­μα­τος μετά το 2017, «προ­κει­μέ­νου να επα­να­σχε­δια­στούν κάποια πράγ­ματα υπό το πρίσμα άλλων προ­τε­ραιο­τή­των». Όπως τόνισε, έχουν συγκρο­τη­θεί οι επι­τρο­πές παρα­κο­λού­θη­σης των πέντε νέων τομε­α­κών και περι­φε­ρεια­κών επι­χει­ρη­σια­κών προ­γραμ­μά­των και έχει εκδοθεί το δευ­τε­ρο­γε­νές δίκαιο του «νόμου Σκρέκα» για το ΕΣΠΑ.

Ο κ. Στα­θά­κης χαρα­κτή­ρισε το νέο ΣΕΣ 2014 – 2020 «πιο συμβατό με τη φιλο­σο­φία της και­νούρ­γιας κυβέρ­νη­σης», καθώς «απο­τρέ­πει “φαρα­ω­νικά” έργα, φιλό­δοξα και πρω­τί­στως μεγάλα κατα­σκευα­στικά ή άλλα» και έχει βασικό σκοπό «έργα μεσαίας και μικρής κλί­μα­κας, πιο συμβατά με το παρα­γω­γικό πρότυπο δυνα­μικό της χώρας, πιο συμβατό με το περι­βάλ­λον και την ανά­πτυξη ενός ισχυρού τομέα ποιο­τι­κών προ­ϊ­ό­ντων υψηλής προ­στι­θέ­με­νης αξίας, πιο συμβατό με ένα συμβατό οικο­νο­μικό μοντέλο με τα περι­βαλ­λο­ντικά, κοι­νω­νικά και οικο­νο­μικά δεδο­μένα της χώρας».

Παρα­δέ­χε­ται καθυ­στε­ρή­σεις στις πλη­ρω­μές

«Δεν υπάρχει κανένα έργο αυτή τη στιγμή το οποίο να έχει εκτε­λε­στεί ή να περι­μέ­νει την υπο­γραφή ή κάποια γρα­φειο­κρα­τική δια­δι­κα­σία πάνω στο γραφείο μου. Δεν υπάρχει ούτε ένα αυτή τη στιγμή που να επι­κα­λε­στεί κάποιος ότι υπάρχει καθυ­στέ­ρηση στη δια­χει­ρι­στική αρχή, στην υπο­γραφή της συγκε­κρι­μέ­νης χρη­μα­το­δό­τη­σης, είτε πρό­κει­ται για τα “μεγάλα” έργα» δήλωσε ο κ. Στα­θά­κης.

Ο υπουρ­γός Οικο­νο­μίας παρα­δέ­χθηκε ότι υπάρχει καθυ­στέ­ρηση στη χρη­μα­το­δό­τηση ορι­σμέ­νων προ­γραμ­μά­των, καθώς «τον τελευ­ταία μήνα υπό το βάρος κάποιων πιέσεων που μας ξεπερ­νούν και έχει ξεση­κώ­σει δυσα­νά­λογα μεγάλη κριτική για καθυ­στέ­ρηση χρη­μα­το­δο­τή­σεων».

Ο κ. Στα­θά­κης, ανα­φε­ρό­με­νος στις συμ­βά­σεις παρα­χώ­ρη­σης των αυτο­κι­νη­τό­δρο­μων, σημεί­ωσε ότι είναι μονό­πλευ­ρες, καθώς «μόνο το δημόσιο οφείλει να κάνει τα πάντα και εγγυά­ται και όλο το σύστημα».

«Όντως υπάρχει 20 ημερών καθυ­στέ­ρηση σε κάποιους αυτο­κι­νη­τό­δρο­μους» παρα­δέ­χθηκε, όμως υπο­γράμ­μισε ότι είναι «εκτός τόπου και χρόνου» το να λέγεται ότι κιν­δυ­νεύ­ουν τα έργα. «Υπάρ­χουν κάποιες συμ­βα­τι­κές υπο­χρε­ώ­σεις που μπορεί να επι­κα­λε­στεί κάποιος» είπε ο κ. Στα­θά­κης και μίλησε για «κακή πίστη ενός από τους παρα­χω­ρη­σιού­χους».

«Υπάρχει μία συγκυ­ρία εβδο­μά­δων η οποία μετα­φρά­ζε­ται στο ότι εγεί­ρο­νται θέματα τερά­στιας σημα­σίας για την ίδια τη βιω­σι­μό­τητα του έργου. Επα­να­λαμ­βάνω ότι είναι υπερ­βο­λι­κές δια­τυ­πώ­σεις και υπερ­βο­λι­κές κρι­τι­κές που δεν έχουν καμία σχέση με την πραγ­μα­τι­κό­τητα μίας και δεν υπάρχει κανένα μη υπο­γε­γραμ­μένο, μη δια­χει­ρι­στικά τοπο­θε­τη­μένο και γρα­φειο­κρα­τικά πλήρες σημείο καθυ­στέ­ρη­σης σε αυτά τα έργα. Άρα, η ιδέα ότι υπάρχει μία χαρα­κτη­ρι­στική ανι­κα­νό­τητα ή δυστο­κία της κυβέρ­νη­σης ότι δεν προ­χω­ράει τα έργα είναι παρα­πλα­νη­τική» σχο­λί­ασε.

Για μικρο­με­σαί­ους το σχέδιο Γιούν­κερ

Ανα­φο­ρικά με το σχέδιο Γιούν­κερ, ο υπουρ­γός Οικο­νο­μίας τόνισε ότι «μπορεί να απο­τε­λέ­σει κατε­ξο­χήν ενδια­φέ­ρον “εργα­λείο” για λογα­ρια­σμό των μικρο­με­σαίων επι­χει­ρή­σεων υπό έναν όρο, ότι θα μπο­ρέ­σουμε να δημιουρ­γή­σουμε συνέρ­γειες ανάμεσα στις μικρο­με­σαίες επι­χει­ρή­σεις, διότι προ­φα­νώς αν αφεθεί στον “αυτό­ματο πιλότο” πάλι, δεν θα υπάρξει και αξιο­ποί­ηση του εργα­λείου με τη χρη­μα­το­δό­τηση πρω­τί­στως μικρο­με­σαίων επι­χει­ρή­σεων».

«Η κεντρική ιδέα είναι να υπάρξει ένα σημείο, ένας φορέας, ένας θεσμός ο οποίος από κάτω θα κινη­το­ποιεί τις μικρο­με­σαίες επι­χει­ρή­σεις και θα επι­τρέ­πει να εντάσ­σο­νται επεν­δυ­τικά σχήματα από κοινού μέσα από αυτόν τον θεσμό-“ομπρέλα” προ­κει­μέ­νου να αξιο­ποι­η­θεί το “Γιούν­κερ Plan” για χρη­μα­το­δό­τηση μικρο­με­σαίων επι­χει­ρή­σεων» τόνισε.

Το ΒΗΜΑ