Παγκόσμια Ημέρα Αυτισμού: Πρόβλημα ή εξαιρετική ικανότητα;

Πολλά άτομα με αυ­τι­σμό έχουν εξαι­ρε­τι­κές δια­νοη­τι­κές ικα­νό­τη­τες, αγ­γί­ζο­ντας τα όρια της ιδιο­φυί­ας. Σε πολ­λές πε­ρι­πτώ­σεις όμως αντι­με­τω­πί­ζουν προ­βλή­μα­τα κοι­νω­νι­κο­ποί­η­σης και συ­μπε­ρι­φο­ράς.

Η 2η Απρι­λί­ου έχει κα­θιε­ρω­θεί ως Πα­γκό­σμια Ημέρα Αυ­τι­σμού. Σύμ­φω­να με επι­στή­μο­νες, ο αυ­τι­σμός απο­τε­λεί μια ανα­πτυ­ξια­κή και μα­θη­σια­κή δια­τα­ρα­χή, η οποία μπο­ρεί να εμ­φα­νι­στεί υπό δια­φο­ρε­τι­κές μορ­φές. Μια από τις πε­ρι­πτώ­σεις αυ­τι­σμού εμ­φα­νί­ζε­ται με τη μορφή εξαι­ρε­τι­κών μα­θη­σια­κών δυ­να­το­τή­των ή πιο απλά εξαι­ρε­τι­κής ευ­φυ­ΐ­ας. Πολ­λοί από τους αν­θρώ­πους με αυ­τι­σμό πα­ρου­σιά­ζουν εξαι­ρε­τι­κές επι­δό­σεις στα μα­θη­μα­τι­κά, τη μου­σι­κή και γε­νι­κό­τε­ρα τις φυ­σι­κές επι­στή­μες και τις τέ­χνες.

Έτσι και ο Ματ Σά­βατζ, ο οποί­ος από έξι χρο­νών άρ­χι­σε να παί­ζει πιάνο εντε­λώς αυ­το­δί­δα­κτος, μι­μού­με­νος απλά τους ήχους από κομ­μά­τια τζαζ μου­σι­κής. Ο Ματ παρά το σπά­νιο τα­λέ­ντο του στη μου­σι­κή, αντι­με­τώ­πι­ζε έντο­να προ­βλή­μα­τα συ­μπε­ρι­φο­ράς και κοι­νω­νι­κο­ποί­η­σης. Σύ­ντο­μα οι για­τροί του διέ­γνω­σαν ότι πά­σχει από αυ­τι­σμό.

Οι πε­ριο­χές του εγκε­φά­λου που είναι υπεύ­θυ­νες για την ταυ­το­ποί­η­ση πλη­ρο­φο­ριών υπερ­λει­τουρ­γούν

Κάθε πε­ρί­πτω­ση αυ­τι­σμού είναι μο­να­δι­κή. Όπως απο­δει­κνύ­ουν εγκε­φα­λο­γρα­φή­μα­τα σε άτομα με αυ­τι­σμό, οι πε­ριο­χές του εγκε­φά­λου τους που σχε­τί­ζο­νται με την εκ­φο­ρά της γλώσ­σας και των συ­ναι­σθη­μά­των πα­ρου­σιά­ζουν μειω­μέ­νη δρα­στη­ριό­τη­τα. Ωστό­σο στις πε­ριο­χές του εγκε­φά­λου που σχε­τί­ζο­νται με τα λε­γό­με­να συ­στή­μα­τα ταυ­το­ποί­η­σης αντι­κει­μέ­νων, αριθ­μών ή γε­γο­νό­των η εγκε­φα­λι­κή δρα­στη­ριό­τη­τα εμ­φα­νί­ζε­ται εντο­νό­τε­ρη. Σύμ­φω­να με τον Τόρ­στεν Φερ από το Κέ­ντρο Γνω­σια­κών Επι­στη­μών της Βρέ­μης πολλά άτομα με αυ­τι­σμό πα­ρου­σιά­ζουν αυ­ξη­μέ­νες ικα­νό­τη­τες συ­στη­μα­το­ποί­η­σης εξω­τε­ρι­κών πλη­ρο­φο­ριών.

Ωστό­σο όλοι οι αυ­τι­στι­κοί δεν ση­μαί­νει κατ´ ανά­γκην ότι είναι και ιδιο­φυί­ες. Σή­με­ρα υπο­λο­γί­ζε­ται ότι υπάρ­χουν πε­ρί­που 100 γνω­στές πε­ρι­πτώ­σεις αυ­τι­στι­κών που δια­κρί­νο­νται για τις δια­νοη­τι­κές τους επι­δό­σεις. Οι μισές από αυτές τις πε­ρι­πτώ­σεις έχουν δια­γνω­σθεί ως αυ­τι­σμός εξο­λο­κλή­ρου, ενώ στις άλλες μισές συ­νυ­πάρ­χουν στοι­χεία αυ­τι­σμού και νευ­ρο­λο­γι­κών δια­τα­ρα­χών ή ακόμη και σπά­νιων εγκε­φα­λι­κών βλα­βών. Το πα­ρά­δο­ξο με αυτές τις πε­ρι­πτώ­σεις, σύμ­φω­να με τον Τόρ­στεν Φερ, είναι ότι παρά το γε­γο­νός ότι ένα τμήμα του εγκε­φά­λου υπο­λει­τουρ­γεί, ένα άλλο τμήμα του εξα­σκεί­ται στο να λει­τουρ­γεί με αυ­ξη­μέ­νες ικα­νό­τη­τες.

Στον κόσμο μιας ιδιο­φυί­ας με αυ­τι­σμό

O Kιμ Πικ από το Σολτ Λέικ Σίτι των ΗΠΑ

Ο Κιμ Πικ από το Σολτ Λέικ Σίτι των ΗΠΑ είναι αυ­τι­στι­κός και συ­γκα­τα­λέ­γε­ται στις 100 σπά­νιες πε­ρι­πτώ­σεις ατό­μων με εξαι­ρε­τι­κές δια­νοη­τι­κές δε­ξιό­τη­τες. Ο Κιμ Πικ είναι σε θέση να απο­μνη­μο­νεύ­ει με εντυ­πω­σια­κή ευ­κο­λία αμέ­τρη­τες ιστο­ρι­κές ημε­ρο­μη­νί­ες, το­πο­θε­σί­ες στο χάρτη αλλά ακόμη και λί­στες τη­λε­φώ­νων από τους κα­τα­λό­γους των ΗΠΑ. Μπο­ρεί επί­σης να απο­στη­θί­σει ολό­κλη­ρα βι­βλία, με τον ίδιο τρόπο που απο­θη­κεύ­ει πλη­ρο­φο­ρί­ες ο σκλη­ρός δί­σκος ενός υπο­λο­γι­στή. Μπο­ρεί να απο­μνη­μο­νεύ­σει 8 σε­λί­δες ανά 53 δευ­τε­ρό­λε­πτα, λέξη προς λέξη. Ωστό­σο ο Κιμ Πικ στην κα­θη­με­ρι­νό­τη­τά του αντι­με­τω­πί­ζει προ­βλή­μα­τα και μετά βίας μπο­ρεί να αυ­το­ε­ξυ­πη­ρε­τη­θεί.

Ο Κιμ Πικ ήταν δια­φο­ρε­τι­κός από μωρό. Όταν γεν­νή­θη­κε, το κε­φά­λι του ήταν ελα­φρώς με­γα­λύ­τε­ρο σε σχέση με τα υπό­λοι­πα νε­ο­γνά. Σύμ­φω­να με τον γερ­μα­νό γνω­σιο­λό­γο ο εγκέ­φα­λος του Κιμ Πικ πα­ρου­σί­α­ζε μια ιδιαι­τε­ρό­τη­τα ως προς τον δια­χω­ρι­σμό των εγκε­φα­λι­κών ημι­σφαι­ρί­ων. Με­γα­λώ­ντας, αυτή η ιδιαι­τε­ρό­τη­τα εξε­λί­χθη­κε σε μια σπά­νια ικα­νό­τη­τα δια­χω­ρι­σμού και απο­μνη­μό­νευ­σης εξω­τε­ρι­κών πλη­ρο­φο­ριών.

«Πρό­κει­ται για ένα εξαι­ρε­τι­κά σπά­νιο φαι­νό­με­νο. Εί­μα­στε σε θέση να υπο­θέ­σου­με ότι αυτή η μο­να­δι­κή ικα­νό­τη­τα απο­μνη­μό­νευ­σης με­γά­λου όγκου πλη­ρο­φο­ριών σχε­τί­ζε­ται με τον ασυ­νή­θι­στο τρόπο, με τον οποίο συν­δέ­ο­νται τα δύο εγκε­φα­λι­κά του ημι­σφαί­ρια», εκτι­μά ο Τόρ­στεν Φερ. Ωστό­σο ο γερ­μα­νός ει­δι­κός υπο­γραμ­μί­ζει ότι οι ιδιο­φυί­ες με αυ­τι­σμό παρά τις σπά­νιες νοη­τι­κές τους δε­ξιό­τη­τες δυ­σκο­λεύ­ο­νται να ορ­γα­νώ­σουν και να δια­χει­ρι­στούν απλές πτυ­χές της κα­θη­με­ρι­νής ζωής. Πολ­λοί δυ­σκο­λεύ­ο­νται να μα­γει­ρέ­ψουν ή ακόμη και να ντυ­θούν, ενώ συ­χνό­τε­ρα είναι τα προ­βλή­μα­τα που αντι­με­τω­πί­ζουν στις σχέ­σεις με άλ­λους αν­θρώ­πους. Αλλά και πάλι, δεν μπο­ρού­με να τα έχου­με όλα στη ζωή…

Πηγή: Deutsche Welle