O περίεργος θάνατος του ήρωα της Αντίστασης

«Η πο­λι­τι­κή είναι ένα κα­θή­κον, η ποί­η­ση είναι μια ανά­γκη.Είναι ένα ούρ­λια­σμα, μια κραυ­γή που δεν μπο­ρείς να πνί­ξεις. Το άγχος μιας στιγ­μής που δεν θέ­λεις να ξε­χα­στεί.Τότε ψά­χνεις για χαρτί και μο­λύ­βι ζη­τώ­ντας να ζω­γρα­φί­σεις με στί­χους αυτή τη στιγ­μή». (Α.Πα­να­γού­λης)

Το «τυ­χαίο» τρο­χαίο

Αυτή την Πρω­το­μα­γιά συ­μπλη­ρώ­νο­νται 39 χρό­νια από τον θά­να­το του αντι­στα­σια­κού ήρωα του Αλέ­κου Πα­να­γού­λη. Ξη­με­ρώ­μα­τα Σαβ­βά­του Πρω­το­μα­γιάς του 1976 το αυ­το­κί­νη­το του 38χρο­νου βου­λευ­τή Αλέ­ξαν­δρου Πα­να­γού­λη τρέ­χει με με­γά­λη τα­χύ­τη­τα στη Λε­ω­φό­ρο Βου­λιαγ­μέ­νης κα­τευ­θυ­νό­με­νο προς τη Γλυ­φά­δα, ενώ δίπλα του ένα ή δύο αυ­το­κί­νη­τα μοιά­ζουν σαν να κά­νουν κό­ντρα μαζί του.

Δευ­τε­ρό­λε­πτα αρ­γό­τε­ρα ακού­γε­ται ένας με­γά­λος κρό­τος και ένα σύν­νε­φο κα­πνού και σκό­νης απλώ­νε­ται στη δεξιά πλευ­ρά του δρό­μου. Οι πρώ­τοι πε­ρα­στι­κοί που πλη­σιά­ζουν στο ατύ­χη­μα για να βοη­θή­σουν βρί­σκουν τον Αλέκο Πα­να­γού­λη ετοι­μο­θά­να­το στο πίσω κά­θι­σμα του αυ­το­κι­νή­του. Μετά από λίγα δευ­τε­ρό­λε­πτα ξε­ψυ­χά­ει.

Από την επό­με­νη ημέρα ο όρος «πο­λι­τι­κή δο­λο­φο­νία» είναι σε όλα τα στό­μα­τα. Ο «μο­να­δι­κός αντι­στα­σια­κός» δεν άφηνε κα­νέ­ναν αδιά­φο­ρο, μέσα στο έντο­νο πο­λι­τι­κο­ποι­η­μέ­νο κλίμα της επο­χής.

Η έρευ­να για το ατύ­χη­μα

Και ο ει­σαγ­γε­λέ­ας της υπό­θε­σης Δη­μή­τρης Τσε­βάς μι­λού­σε στην αρχή για εγκλη­μα­τι­κή ενέρ­γεια: «Ερευ­νά­ται η υπό­θε­σις προς πάσα κα­τεύ­θυν­σιν και αφή­νει με­γά­λα λο­γι­κά πε­ρι­θώ­ρια στην πι­θα­νό­τη­τα της εγκλη­μα­τι­κής ενέρ­γειας. Είναι πε­ρί­ερ­γο τρο­χαίο ατύ­χη­μα. Τόσο πε­ρί­ερ­γο, ώστε να μην μπο­ρεί κα­νείς να υπο­στη­ρί­ξει λο­γι­κώς ότι είναι ατύ­χη­μα». Όλοι ψά­χνουν τα άγνω­στα «Πεζώ» «Φορντ» «Αλφα Ρομέο» ή «Τζά­γκουαρ» που τον έβγα­λαν από την πο­ρεία του, ενώ κά­ποιοι μι­λά­νε για σφαί­ρα με αναι­σθη­τι­κό που τον ακι­νη­το­ποί­η­σε.

Τη σύγ­χυ­ση επι­τεί­νει η εμ­φά­νι­ση του Μι­χά­λη Στέφα στις 3 Μαΐου, ο οποί­ος ισχυ­ρί­ζε­ται πως προ­κά­λε­σε χωρίς δόλο το ατύ­χη­μα με ένα ξαφ­νι­κό φρε­νά­ρι­σμά του, το οποίο λόγω με­γά­λης τα­χύ­τη­τας ο Πα­να­γού­λης δεν μπό­ρε­σε να απο­φύ­γει.

Η πα­ρου­σία του αυ­τό­κλη­του Στέφα, που πα­ρου­σιά­ζε­ται από τις φι­λο­κυ­βερ­νη­τι­κές εφη­με­ρί­δες σαν μέλος του «Ρήγα Φε­ραί­ου», αλλά και η δυ­σκο­λία να τεκ­μη­ριώ­σει τα λε­γό­με­νά του στην ανα­πα­ρά­στα­ση που γί­νε­ται, πεί­θει μόνο αυ­τούς που είναι έτοι­μοι να πει­στούν και πει­σμώ­νει αυ­τούς που δεν θέ­λουν να δε­χτούν τη θε­ω­ρία του ατυ­χή­μα­τος. Όλοι έχουν από ένα δικό τους ερώ­τη­μα, ένα δικό τους σε­νά­ριο.

Συλ­λα­λη­τή­ριο Δη­μο­κρα­τί­ας η κη­δεία

Η κη­δεία γί­νε­ται στις 5 Μαΐου και με­τα­βάλ­λε­ται σε πάν­δη­μο δη­μο­κρα­τι­κό συλ­λα­λη­τή­ριο με συν­θή­μα­τα κατά του Αβέ­ρωφ, ενώ ακού­γε­ται συ­νέ­χεια μια κραυ­γή που θα κο­σμού­σε τους τοί­χους της πόλης για πολλά χρό­νια: «ZEΙ». Σε αυτή την παλ­λαϊ­κή δια­κομ­μα­τι­κή συ­γκέ­ντρω­ση – κη­δεία δεν πα­ρί­στα­νται ο Πρό­ε­δρος της Δη­μο­κρα­τί­ας Κων­στα­ντί­νος Τσά­τσος, ο πρω­θυ­πουρ­γός Κα­ρα­μαν­λής, ενώ οι ένο­πλες δυ­νά­μεις δεν στέλ­νουν επί­ση­μο εκ­πρό­σω­πο.

Λίγο διά­στη­μα μετά, ένας πα­ρα­κρα­τι­κός με το όνομα Γε­ώρ­γιος Λε­ο­νάρ­δος είχε μι­λή­σει για κά­ποια ορ­γά­νω­ση «Αρά­χνη» που δο­λο­φό­νη­σε τον Πα­να­γού­λη, αλλά στη δίκη που έγινε κα­τέ­πε­σαν όλοι οι ισχυ­ρι­σμοί του και κα­τα­δι­κά­στη­κε για συ­κο­φα­ντι­κή δυ­σφή­μη­ση. Υπήρ­ξε δι­κα­στι­κή κα­τα­δί­κη για τον θά­να­το του Πα­να­γού­λη, μόνο που αυτή δεν ήταν για δο­λο­φο­νία, αλλά για αυ­το­κι­νη­τι­κό δυ­στύ­χη­μα.

Ο Στέ­φας κα­τα­δι­κά­στη­κε σε φυ­λά­κι­ση 11 μηνών και η ποινή εξα­γο­ρά­στη­κε προς 150 δρχ. την ημέρα.

Για τα ΜΜΕ της επο­χής, ο θά­να­τος του Πα­να­γού­λη ήταν η ση­μα­ντι­κό­τε­ρη εί­δη­ση μετά την επά­νο­δο της δη­μο­κρα­τί­ας. Τις πρώ­τες ημέ­ρες που δεν υπήρ­χαν εφη­με­ρί­δες λόγω της αρ­γί­ας της Πρω­το­μα­γιάς και της Κυ­ρια­κής, Από τη Δευ­τέ­ρα 3 Μαΐου που κυ­κλο­φό­ρη­σαν οι εφη­με­ρί­δες, πα­ρου­σιά­στη­καν όλες οι από­ψεις, που στην ουσία ήταν οι εξής δύο: δο­λο­φο­νία ή ατύ­χη­μα.

Ο φά­κε­λος που δεν άνοι­ξε ποτέ

Μετά την ηρω­ι­κή από­πει­ρά του να δο­λο­φο­νή­σει τον δι­κτά­το­ρα Γ. Πα­πα­δό­που­λο και τα βα­σα­νι­στή­ρια τα οποία υπέ­στη ο Πα­να­γού­λης εξε­λέ­γη βου­λευ­τής με την Ένωση Κέ­ντρου, πά­λε­ψε κατά των πο­λι­τι­κών που συ­νερ­γά­στη­καν με το δι­κτα­το­ρι­κό κα­θε­στώς της Χού­ντας με συ­νέ­πεια την πα­ραί­τη­σή του από το κόμμα.

Συ­νέ­χι­σε απτό­η­τος τον αγώνα του για απο­μό­νω­ση των συ­νερ­γα­τών της επτα­ε­τί­ας, μέχρι το μοι­ραίο αυ­το­κι­νη­τι­στι­κό δυ­στύ­χη­μα στο οποίο έχασε τη ζωή του, την Πρω­το­μα­γιά του 1976, λίγες μέρες πριν την απο­κά­λυ­ψη του φα­κέ­λου σχε­τι­κά με τα όρ­γα­να ασφα­λεί­ας της Χού­ντας (Φά­κε­λος ΕΣΑ). Η απο­κά­λυ­ψη του φα­κέ­λου δεν έγινε τε­λι­κά ποτέ.

thetoc.gr