Αναλυτικά:

·       35 εκατ. ευρώ για τις πλημμύρες του Σεπτεμβρίου 2023 (Daniel και Elias).

·       16 εκατ. ευρώ για τις πυρκαγιές του 2024 σε πληγείσες περιοχές της χώρας.

·       14 εκατ. ευρώ για τις μεγάλες πυρκαγιές του 2023 σε Έβρο, Ρόδο, Αττική, Αχαΐα, Εύβοια, Κέρκυρα, Κορινθία, Μαγνησία και άλλες περιοχές.

·       1,5 εκατ. ευρώ για τις πυρκαγιές του 2023 σε Φθιώτιδα και Καβάλα.

·       650 χιλ. ευρώ για τις πυρκαγιές της περιόδου Ιουλίου – Αυγούστου 2023 σε Αττική, Βοιωτία, Φθιώτιδα και Μαγνησία.

Το συνολικό ύψος των ενισχύσεων που ενεργοποιούνται μέσω των συγκεκριμένων αποφάσεων υπερβαίνει τα 67 εκατομμύρια ευρώ, με τους πόρους να προέρχονται από το Ειδικό Πρόγραμμα Φυσικών Καταστροφών του Αναπτυξιακού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων. Οι ενισχύσεις θα καταβληθούν μέσω του ΕΛΓΑ, βάσει των πορισμάτων και των διαδικασιών που προβλέπονται από το θεσμικό πλαίσιο των προαναφερόμενων αποφάσεων. Σημειώνεται ότι οι ενισχύσεις είναι αφορολόγητες, ακατάσχετες και ανεκχώρητες και δεν συμψηφίζονται με οφειλές προς το Δημόσιο.

Πάνω από 67 εκατ. ευρώ για την αποκατάσταση πληγεισών αγροτικών εκμεταλλεύσεων από πυρκαγιές και πλημμύρες

Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί στο Grande Albergo Delle Rose – Casino Rodos, με ώρα προσέλευσης στις 19:00 και ώρα έναρξης στις 19:30, συγκεντρώνοντας εκπροσώπους της Κυβέρνησης, της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, της επιστημονικής κοινότητας και θεσμικών φορέων, σε έναν ανοιχτό διάλογο για τις μεγάλες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν σήμερα τα νησιωτικά οικοσυστήματα.

Στόχος της πρωτοβουλίας, είναι η ανάδειξη των κρίσιμων ζητημάτων της διαχείρισης των υδάτινων πόρων, της κλιματικής ανθεκτικότητας και της πολιτικής προστασίας, μέσα από τεκμηριωμένες παρεμβάσεις και ανταλλαγή καλών πρακτικών. Η λειψυδρία, η αυξανόμενη πίεση από τον τουρισμό και τα ακραία καιρικά φαινόμενα αποτελούν πλέον καθημερινές προκλήσεις για τα νησιά του Αιγαίου και της Μεσογείου, καθιστώντας αναγκαία τη διαμόρφωση ενός νέου πλαισίου στρατηγικής και συνεργασίας.

Κατά τη διάρκεια της εσπερίδας θα αναπτυχθούν δύο βασικές θεματικές ενότητες. Η πρώτη αφορά στη λειψυδρία και τις προκλήσεις που προκύπτουν από την αυξανόμενη ζήτηση υδάτινων πόρων στις τουριστικές περιοχές. Η δεύτερη επικεντρώνεται στα πλημμυρικά φαινόμενα στο Αιγαίο, αναδεικνύοντας ότι η κλιματική κρίση επηρεάζει πλέον έντονα και τις νησιωτικές περιοχές, αλλά και εισάγοντας ένα νέο δόγμα στη διαχείριση υδάτων στο Αιγαίο, αυτό της ταμίευσης των πλημμυρικών υδάτων για ενίσχυση των υδατοαποθεμάτων.

Στην εκδήλωση θα συμμετάσχουν ως ομιλητές, εκπρόσωποι της πολιτείας και της αυτοδιοίκησης, διακεκριμένοι επιστήμονες, πανεπιστημιακοί, ενώ θα ακολουθήσουν παρεμβάσεις εκπροσώπων φορέων και ανοιχτή συζήτηση με το κοινό.

Εισηγήσεις – Φώτης Μάγγος, Δήμαρχος Λειψών, Γιώργος Καρατζάς, Ομότιμος Καθηγητής Μηχανικών και Μηχανικών Περιβάλλοντος,
(panel 1)    – Δημήτρης Τσιόδρας, Ευρωβουλευτής, Μανώλης Κουτουλάκης, Γενικός Γραμματέας Αιγαίου & Νησιωτικής Πολιτικής, Γιώργος Μαρινάκης, Πρόεδρος ΕΔΕΥΑ – Δήμαρχος Ρεθύμνου,
(panel 2) – Φώτης Μάρης, Πρύτανης ΔΠΘ – Καθηγητής, τμήμα Πολιτικών Μηχανικών, Δημήτρης Εμμανουλούδης, Πρόεδρος Επιτροπής Εκτίμησης Πλημμυρικού Κινδύνου, Υπουργείο ΚΚΠΠ – Καθηγητής ΔΠΘ, Αντρέας Ευστρατιάδης, Αν. Καθηγητής, τμήμα Πολιτικών Μηχανικών ΕΜΠ.

Συντονισμός: Ρένα Παυλάκη, Δημοσιογράφος & Ιωάννα Καρδάρα, Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων.

Η διοργάνωση τελεί υπό την αιγίδα σημαντικών θεσμικών και επιστημονικών οργανισμών, μεταξύ των οποίων το Υπουργείο Περιβάλλοντος & Ενέργειας, η Γενική Γραμματεία Αιγαίου & Νησιωτικής Πολιτικής, η ΕΝ.Π.Ε., η Ε.Δ.Ε.Υ.Α., η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, ο Δήμος Ρόδου, το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο (ΕΜΠ), το Πολυτεχνείο Κρήτης, το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης (ΔΠΘ) και η Πανεπιστημιακή Έδρα UNESCO Con-E-Ect του ΔΠΘ.

Το Water Dialogues φιλοδοξεί να αποτελέσει σημείο συνάντησης για έναν ουσιαστικό διάλογο γύρω από το μέλλον των νησιών και τη βιώσιμη διαχείριση των φυσικών πόρων, αναδεικνύοντας τη Ρόδο σε κόμβο προβληματισμού και προτάσεων για το περιβάλλον και την ανθεκτικότητα των τοπικών κοινωνιών.

Την εκδήλωση θα χαιρετίσουν, μεταξύ άλλων, ο Υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου, ο Πρόεδρος ΕΝ.Π.Ε. και Περιφερειάρχης Νοτίου Αιγαίου Γιώργος Χατζημάρκος, ο Πρόεδρος ΤΕΕ Γιώργος Στασινός, ο Πρόεδρος ΤΜΕΔΕ Κωνσταντίνος Μακέδος, ο Δήμαρχος Ρόδου Αλέξανδρος Κολιάδης και ο Πρόεδρος της Επιτροπής Τουριστικής Ανάπτυξης ΚΕΔΕ – τ. Δήμαρχος Ρόδου Αντώνης Καμπουράκης.

Το Water Dialogues αποτελεί την πρώτη από μια σειρά εκδηλώσεων, οι οποίες πρόκειται να πραγματοποιηθούν τους επόμενους μήνες και σε άλλες περιοχές της χώρας.

Είσοδος ελεύθερη.

Χορηγοί: ΤΜΕΔΕ, Casino Rodos, Mediterranean Hotel, Rodos Palace, Lambi Resort, Consortis, ASSEA Bioenergy – Biosoils, mgk.advertising
Σε συνεργασία: Το Σπίτι της Ευρώπης στη Ρόδο, EESD Forum
Χορηγοί επικοινωνίας: Mononews, Real Voice 99.5, top fm 102.4, Prime Radio 103.7, Δημοκρατική, Ροδιακή.

Η Ρόδος φιλοξενεί το 1ο Water Dialogues, με θέμα λειψυδρία και πλημμύρες στη νησιωτική Ελλάδα»

Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί στο Grande Albergo Delle Rose – Casino Rodos, με ώρα προσέλευσης στις 19:00 και ώρα έναρξης στις 19:30, συγκεντρώνοντας εκπροσώπους της Κυβέρνησης, της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, της επιστημονικής κοινότητας και θεσμικών φορέων, σε έναν ανοιχτό διάλογο για τις μεγάλες προκλήσεις που αντιμετωπίζουν σήμερα τα νησιωτικά οικοσυστήματα.

Στόχος της πρωτοβουλίας, είναι η ανάδειξη των κρίσιμων ζητημάτων της διαχείρισης των υδάτινων πόρων, της κλιματικής ανθεκτικότητας και της πολιτικής προστασίας, μέσα από τεκμηριωμένες παρεμβάσεις και ανταλλαγή καλών πρακτικών. Η λειψυδρία, η αυξανόμενη πίεση από τον τουρισμό και τα ακραία καιρικά φαινόμενα αποτελούν πλέον καθημερινές προκλήσεις για τα νησιά του Αιγαίου και της Μεσογείου, καθιστώντας αναγκαία τη διαμόρφωση ενός νέου πλαισίου στρατηγικής και συνεργασίας.

Κατά τη διάρκεια της εσπερίδας θα αναπτυχθούν δύο βασικές θεματικές ενότητες. Η πρώτη αφορά στη λειψυδρία και τις προκλήσεις που προκύπτουν από την αυξανόμενη ζήτηση υδάτινων πόρων στις τουριστικές περιοχές. Η δεύτερη επικεντρώνεται στα πλημμυρικά φαινόμενα στο Αιγαίο, αναδεικνύοντας ότι η κλιματική κρίση επηρεάζει πλέον έντονα και τις νησιωτικές περιοχές, αλλά και εισάγοντας ένα νέο δόγμα στη διαχείριση υδάτων στο Αιγαίο, αυτό της ταμίευσης των πλημμυρικών υδάτων για ενίσχυση των υδατοαποθεμάτων.

Στην εκδήλωση θα συμμετάσχουν ως ομιλητές, εκπρόσωποι της πολιτείας και της αυτοδιοίκησης, διακεκριμένοι επιστήμονες, πανεπιστημιακοί, ενώ θα ακολουθήσουν παρεμβάσεις εκπροσώπων φορέων και ανοιχτή συζήτηση με το κοινό.

Εισηγήσεις – Φώτης Μάγγος, Δήμαρχος Λειψών, Γιώργος Καρατζάς, Ομότιμος Καθηγητής Μηχανικών και Μηχανικών Περιβάλλοντος,

(panel 1)    – Δημήτρης Τσιόδρας, Ευρωβουλευτής, Μανώλης Κουτουλάκης, Γενικός Γραμματέας Αιγαίου & Νησιωτικής Πολιτικής, Γιώργος Μαρινάκης, Πρόεδρος ΕΔΕΥΑ – Δήμαρχος Ρεθύμνου,

(panel 2) – Φώτης Μάρης, Πρύτανης ΔΠΘ – Καθηγητής, τμήμα Πολιτικών Μηχανικών, Δημήτρης Εμμανουλούδης, Πρόεδρος Επιτροπής Εκτίμησης Πλημμυρικού Κινδύνου, Υπουργείο ΚΚΠΠ – Καθηγητής ΔΠΘ, Αντρέας Ευστρατιάδης, Αν. Καθηγητής, τμήμα Πολιτικών Μηχανικών ΕΜΠ.

Συντονισμός: Ρένα Παυλάκη, Δημοσιογράφος & Ιωάννα Καρδάρα, Αθηναϊκό Πρακτορείο Ειδήσεων.

Η διοργάνωση τελεί υπό την αιγίδα σημαντικών θεσμικών και επιστημονικών οργανισμών, μεταξύ των οποίων το Υπουργείο Περιβάλλοντος & Ενέργειας, η Γενική Γραμματεία Αιγαίου & Νησιωτικής Πολιτικής, η ΕΝ.Π.Ε., η Ε.Δ.Ε.Υ.Α., η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, ο Δήμος Ρόδου, το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο (ΕΜΠ), το Πολυτεχνείο Κρήτης, το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης (ΔΠΘ) και η Πανεπιστημιακή Έδρα UNESCO Con-E-Ect του ΔΠΘ.

Το Water Dialogues φιλοδοξεί να αποτελέσει σημείο συνάντησης για έναν ουσιαστικό διάλογο γύρω από το μέλλον των νησιών και τη βιώσιμη διαχείριση των φυσικών πόρων, αναδεικνύοντας τη Ρόδο σε κόμβο προβληματισμού και προτάσεων για το περιβάλλον και την ανθεκτικότητα των τοπικών κοινωνιών.

Την εκδήλωση θα χαιρετίσουν, μεταξύ άλλων, ο Υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου, ο Πρόεδρος ΕΝ.Π.Ε. και Περιφερειάρχης Νοτίου Αιγαίου Γιώργος Χατζημάρκος, ο Πρόεδρος ΤΕΕ Γιώργος Στασινός, ο Πρόεδρος ΤΜΕΔΕ Κωνσταντίνος Μακέδος, ο Δήμαρχος Ρόδου Αλέξανδρος Κολιάδης και ο Πρόεδρος της Επιτροπής Τουριστικής Ανάπτυξης ΚΕΔΕ – τ. Δήμαρχος Ρόδου Αντώνης Καμπουράκης.

Το Water Dialogues αποτελεί την πρώτη από μια σειρά εκδηλώσεων, οι οποίες πρόκειται να πραγματοποιηθούν τους επόμενους μήνες και σε άλλες περιοχές της χώρας.

Είσοδος ελεύθερη.

Χορηγοί: ΤΜΕΔΕ, Casino Rodos, Mediterranean Hotel, Rodos Palace, Lambi Resort, Consortis, ASSEA Bioenergy – Biosoils, mgk.advertising

Σε συνεργασία: Το Σπίτι της Ευρώπης στη Ρόδο, EESD Forum

Χορηγοί επικοινωνίας: Mononews, Real Voice 99.5, top fm 102.4, Prime Radio 103.7, Δημοκρατική, Ροδιακή.

Η Ρόδος φιλοξενεί το 1ο Water Dialogues, με θέμα λειψυδρία και πλημμύρες στη νησιωτική Ελλάδα

Οι πλημμύρες που καταγράφονται στη Ρόδο τα τελευταία χρόνια δεν αποτελούν νέο φαινόμενο. Ιστορικές πηγές δείχνουν ότι οι ίδιες αιτίες και οι ίδιες διαδρομές του νερού καταγράφονται στο νησί ήδη από το 316 π.Χ., διαμορφώνοντας μια συνέχεια που φτάνει μέχρι σήμερα, με περισσότερα από 15 καταγεγραμμένα πλημμυρικά φαινόμενα και σταθερές φυσικές διαδρομές απορροής.
Η πρόσφατη διέλευση της κακοκαιρίας Erminio από το νοτιοανατολικό Αιγαίο επανέφερε στο προσκήνιο αυτό το επαναλαμβανόμενο μοτίβο. Οι πλημμύρες σε συγκεκριμένες περιοχές του νησιού, κυρίως στην ανατολική πλευρά, εμφανίζονται διαχρονικά, με κοινά γεωγραφικά χαρακτηριστικά και παρόμοια εξέλιξη.
Είναι αξιοσημείωτο ότι, με βάση ιστορικές πηγές αλλά και νεότερα δεδομένα, η Ρόδος αντιμετωπίζει πλημμυρικά επεισόδια για περισσότερα από 2.300 χρόνια, με σταθερές αιτίες και επαναλαμβανόμενες φυσικές διαδρομές απορροής.
Η παλαιότερη γνωστή αναφορά εντοπίζεται στο 316 π.Χ. και προέρχεται από τον Διόδωρο τον Σικελιώτη, στο έργο του «Βιβλιοθήκη Ιστορική» (ΙΘ’, 45). Σύμφωνα με την περιγραφή, έντονη και παρατεταμένη βροχόπτωση προκάλεσε αιφνίδια συγκέντρωση μεγάλου όγκου υδάτων εντός της πόλης. Η μορφολογία της Ρόδου, με κλίση από τα υψώματα προς τη θάλασσα, σε συνδυασμό με τη φραγή των υπονόμων από φερτά υλικά, οδήγησε σε εγκλωβισμό του νερού μέσα στα τείχη.
Οι δρόμοι μετατράπηκαν σε ροές νερού, ενώ καταγράφονται καταρρεύσεις κτηρίων και σημαντικός αριθμός θυμάτων. Οι κάτοικοι κατέφυγαν σε υψηλότερα σημεία της πόλης, όπως τα θέατρα και τις υπερυψωμένες περιοχές. Το επεισόδιο αυτό αποτελεί την πρώτη σαφή καταγραφή πλημμυρικού κινδύνου στη Ρόδο και συνδέεται άμεσα με τη λειτουργία των υποδομών και τη διαχείριση των ομβρίων υδάτων.
Η εμπειρία τέτοιων φαινομένων οδήγησε στην ανάπτυξη οργανωμένων τεχνικών απορροής. Στην αρχαία πόλη έχουν εντοπιστεί υπόγειοι λίθινοι αγωγοί, που δείχνουν σχεδιασμό με πρόβλεψη τόσο για τη ροή των υδάτων όσο και για τη συντήρησή τους. Παράλληλα, η διοίκηση της πόλης περιελάμβανε αξιωματούχους, όπως οι αστυνομικοί, που είχαν αρμοδιότητα για την ευταξία των δρόμων και τη λειτουργικότητα των υποδομών, συμπεριλαμβανομένων των αγωγών.
Η συνέχεια των φαινομένων επιβεβαιώνεται και στη μεσαιωνική περίοδο. Το 1476 μ.Χ., σύμφωνα με χρονικά των Ιπποτών του Τάγματος του Αγίου Ιωάννου, καταγράφεται ισχυρό πλημμυρικό επεισόδιο με επιπτώσεις στον αστικό ιστό της πόλης. Κατά την ίδια περίοδο, η διαχείριση των υδάτων ενσωματώνεται στον σχεδιασμό των οχυρώσεων. Η μεγάλη τάφρος της πόλης λειτουργεί και ως χώρος συγκέντρωσης και εκτόνωσης των ομβρίων, διοχετεύοντας το νερό προς τη θάλασσα.

Το 1876 καταγράφονται εκτεταμένες ζημιές στην ύπαιθρο της Ρόδου, με χειμάρρους να μεταβάλλουν την πορεία τους λόγω έντονων βροχοπτώσεων. Τα στοιχεία αυτά δείχνουν ότι το φαινόμενο δεν περιορίζεται στην πόλη, αλλά αφορά συνολικά στο νησί, με επαναλαμβανόμενες επιπτώσεις σε πεδινές και παραθαλάσσιες περιοχές.
Από τα τέλη του 20ού αιώνα, οι καταγραφές γίνονται συστηματικότερες. Στη νεότερη ιστορία της Ρόδου, τα πλημμυρικά φαινόμενα καταγράφονται με συνέχεια και επαναλαμβανόμενη ένταση σε συγκεκριμένες περιοχές του νησιού.
Τον Νοέμβριο του 1989, ισχυρή βροχόπτωση έπληξε τον Αρχάγγελο και τις γύρω περιοχές, όπως τα Μάσαρη και τη Μαλώνα, προκαλώντας εκτεταμένες ζημιές σε υποδομές, καταρρεύσεις γεφυριών και προβλήματα στο οδικό δίκτυο, με ρωγμές στην εθνική οδό Ρόδου–Λίνδου.
Στις 20 Νοεμβρίου 1994, νέα σφοδρή κακοκαιρία νότια του Αρχαγγέλου προκάλεσε σοβαρές καταστροφές στο 36ο χιλιόμετρο της εθνικής οδού Ρόδου–Λίνδου, όπου έχασαν τη ζωή τους δύο άνθρωποι.
Τον Νοέμβριο του 1998, έντονες βροχοπτώσεις σε Καλυθιές, Ψίνθο και Φαληράκι οδήγησαν σε πλημμυρικά φαινόμενα με τρεις νεκρούς, επιβεβαιώνοντας τη σοβαρότητα των επεισοδίων στην ευρύτερη περιοχή.
Κατά τα επόμενα χρόνια, πλημμυρικά επεισόδια καταγράφηκαν επανειλημμένα, τον Ιανουάριο του 1996 και τον Νοέμβριο του 2004 στον Αρχάγγελο, καθώς και τον Ιανουάριο του 2008 και τον Ιανουάριο του 2011 σε περιοχές όπως η Ιαλυσός, τα Αφάντου, τα Μάσαρη και η Λάρδος.
Τον Οκτώβριο του 2006, δύο άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους στην περιοχή της Αγάθης, σε περιστατικό που συνδέθηκε με έντονα καιρικά φαινόμενα.
Ιδιαίτερα σοβαρό ήταν το επεισόδιο του Νοεμβρίου 2013, όταν ισχυρή καταιγίδα έπληξε την Ιαλυσό, την Κρεμαστή και την Παστίδα, προκαλώντας εκτεταμένες ζημιές και τον θάνατο τεσσάρων ανθρώπων. Την επόμενη ημέρα, τα φαινόμενα επεκτάθηκαν σε Καλυθιές, Αφάντου και Αρχάγγελο, με αποτέλεσμα να κηρυχθεί το νησί σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης.
Τον Νοέμβριο του 2019, κατά τη διάρκεια της κακοκαιρίας «Γηρυόνης», καταγράφηκε ακόμη μία ανθρώπινη απώλεια στην Ιαλυσό, όταν ηλικιωμένη γυναίκα έχασε τη ζωή της μέσα στο σπίτι της λόγω αιφνίδιας πλημμύρας.
Η ανάλυση των δεδομένων από επιστήμονες δείχνει ότι το νερό ακολούθησε τις ίδιες φυσικές διαδρομές που καταγράφονται τόσο σε μεσαιωνικές πηγές όσο και σε αρχαίες αναφορές, επιβεβαιώνοντας τη συνέχεια του φαινομένου.
Οι καταγραφές από την αρχαιότητα έως σήμερα δείχνουν ότι το νερό ακολουθεί τις ίδιες φυσικές διαδρομές στο νησί, με τις βασικές αιτίες των πλημμυρών να παραμένουν ουσιαστικά αμετάβλητες. Όπως επισημαίνουν ειδικοί στη διαχείριση φυσικών κινδύνων, «τα ρέματα της Ρόδου διατηρούν σταθερές διαδρομές απορροής, οι οποίες ενεργοποιούνται σε κάθε έντονη βροχόπτωση», γεγονός που εξηγεί την επανάληψη των φαινομένων.
Το έντονο γεωμορφολογικό ανάγλυφο, τα μικρά και ταχείας απορροής ρέματα και η περιορισμένη δυνατότητα συγκράτησης μεγάλων όγκων νερού οδηγούν σε γρήγορη απορροή κατά τη διάρκεια ισχυρών βροχοπτώσεων. Οι ίδιες συνθήκες περιγράφονται στις αρχαίες πηγές και επιβεβαιώνονται από σύγχρονες μελέτες.
Η βασική διαφοροποίηση εντοπίζεται στην έκταση των επιπτώσεων. Η οικιστική ανάπτυξη, ιδιαίτερα σε περιοχές φυσικής απορροής, και η κάλυψη ρεμάτων περιορίζουν τη φυσική ροή των υδάτων. Η μείωση των διεξόδων οδηγεί σε ταχύτερη συγκέντρωση νερού στον αστικό ιστό και αυξάνει τον πλημμυρικό κίνδυνο, κυρίως σε περιοχές όπου τα φυσικά ρέματα έχουν αλλοιωθεί ή καλυφθεί.
Οι κακοκαιρίες των τελευταίων ετών, όπως το 2023 με την Bora, αποτελούν τα νεότερα επεισόδια σε μια μακρά ακολουθία. Παρά τις μεταβολές στις καιρικές συνθήκες, τα βασικά γεωγραφικά χαρακτηριστικά της Ρόδου παραμένουν καθοριστικά για την εξέλιξη των φαινομένων, με τις ίδιες περιοχές να καταγράφουν επαναλαμβανόμενα προβλήματα.
Τα διαθέσιμα στοιχεία από την αρχαιότητα έως σήμερα οδηγούν στο συμπέρασμα πως οι πλημμύρες στη Ρόδο δεν αποτελούν περιστασιακά φαινόμενα, αλλά επαναλαμβάνονται με σταθερό τρόπο στον ίδιο γεωγραφικό χώρο εδώ και αιώνες. Οι ίδιες περιοχές συνεχίζουν να συγκεντρώνουν τον μεγαλύτερο όγκο νερού, γεγονός που δείχνει ότι οι βασικές αιτίες του φαινομένου παραμένουν ουσιαστικά αμετάβλητες.
Τα σύγχρονα δεδομένα, ωστόσο, δείχνουν ότι οι συνθήκες εκδήλωσης των φαινομένων γίνονται πιο απαιτητικές. Η αύξηση της έντασης των βροχοπτώσεων, σε συνδυασμό με την επέκταση της δόμησης και τον περιορισμό των φυσικών διεξόδων απορροής, εντείνουν τις επιπτώσεις, ιδιαίτερα σε περιοχές όπου τα ρέματα έχουν αλλοιωθεί ή καλυφθεί.
Στο πλαίσιο αυτό, η κλιματική μεταβλητότητα λειτουργεί επιβαρυντικά, καθώς αυξάνει τη συχνότητα και την ένταση των ακραίων φαινομένων.
Σε ένα νησί με σταθερό υδρολογικό υπόβαθρο, οι ίδιες διαδρομές του νερού παραμένουν ενεργές, αλλά οι συνέπειες εμφανίζονται πιο έντονες, καθιστώντας τη διαχείριση του φαινομένου κάθε φορά πιο σύνθετη.

Πλημμυρικά φαινόμενα με ιστορία… 2.300 ετών στη Ρόδο!

Ένα σοβαρό ζήτημα ασφάλειας παραμένει ανοιχτό στην Ιαλυσό, καθώς μεγάλο τμήμα του πλακοσκεπούς ποταμού εξακολουθεί να βρίσκεται εκτεθειμένο μετά τις παρεμβάσεις που πραγματοποιήθηκαν λόγω της κακοκαιρίας Bora, η οποία προκάλεσε εκτεταμένα πλημμυρικά φαινόμενα στη Ρόδο. Μετά τη θεομηνία, συνεργεία της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου προχώρησαν στη διάνοιξη τμημάτων του καλυμμένου ρέματος προκειμένου να απομακρυνθούν φερτά υλικά και εμπόδια που είχαν παγιδευτεί στο εσωτερικό του ποταμού και εμπόδιζαν τη ροή των υδάτων. Οι εργασίες κρίθηκαν απαραίτητες για την αποσυμφόρηση του συστήματος απορροής και την αποφυγή νέων πλημμυρών. Ωστόσο, η εικόνα που παραμένει σήμερα προκαλεί ανησυχία, καθώς ο Δήμος Ρόδου δεν έχει ακόμη προχωρήσει στα επιβαλλόμενα.
Ένα εκτεταμένο τμήμα του πλακοσκεπούς ποταμού παραμένει ανοιχτό, δημιουργώντας ένα επικίνδυνο σημείο μέσα στον αστικό ιστό της Ιαλυσού. Το πρόβλημα αποκτά ακόμη μεγαλύτερη διάσταση καθώς βρίσκεται στην οδό Ιερού Λόχου, έναν από τους βασικούς οδικούς άξονες της περιοχής και ταυτόχρονα την κεντρική τουριστική αρτηρία της Ιαλυσού. Καθημερινά από το σημείο διέρχονται εκατοντάδες οχήματα, πεζοί, εργαζόμενοι αλλά και επισκέπτες που κινούνται προς ξενοδοχειακές μονάδες και τουριστικές επιχειρήσεις.
Η ύπαρξη ενός ανοιχτού ρέματος χωρίς επαρκή περίφραξη ή σαφή σήμανση δημιουργεί προφανείς κινδύνους για την ασφάλεια των διερχόμενων πολιτών, ιδιαίτερα σε ώρες αυξημένης κυκλοφορίας ή σε συνθήκες χαμηλού φωτισμού. Την ίδια στιγμή, το αντιπλημμυρικό σχέδιο για την Ιαλυσό αναμένεται να κατατεθεί στο επόμενο διάστημα, με στόχο να δώσει συνολικές λύσεις στα προβλήματα που ανέδειξαν τα ακραία καιρικά φαινόμενα. Μέχρι όμως να προχωρήσουν οι οριστικές παρεμβάσεις, η λήψη άμεσων μέτρων ασφαλείας θεωρείται επιβεβλημένη.
Ο Δήμος Ρόδου, πέρα από τις κυκλοφοριακές σημάνσεις που άρχισε από προχθές να τοποθετεί, καλείται να προχωρήσει άμεσα στην περίφραξη και στην κατάλληλη σήμανση του ανοιχτού τμήματος του πλακοσκεπούς ποταμού, ώστε να αποτραπούν ατυχήματα και να διασφαλιστεί η προστασία κατοίκων και επισκεπτών σε έναν από τους πιο πολυσύχναστους δρόμους της περιοχής. Αυτό επισημάνθηκε, και στην πρόσφατη σύσκεψη που πραγματοποιήθηκε στην Περιφέρεια, από τον περιφερειάρχη Γιώργο Χατζημάρκο στον εντεταλμένο σύμβουλο Ιαλυσού Χρυσοβαλάντη Λάμπη και στην πρόεδρο της Δημοτικής Κοινότητας Ιαλυσού Αγνή Καραβόλια.

Στο ρέμα κτίστηκαν παλάτια!
«Η ιστορία επαναλαμβάνεται» είχε δηλώσει όταν «χτύπησε» η Bora την περιοχή, ο πρόεδρος του Οργανισμού Αντισεισμικού Σχεδιασμού και Προστασίας (ΟΑΣΠ) και καθηγητής Γεωλογίας και Φυσικών Καταστροφών Ευθύμιος Λέκκας. «Εκτός από τη μεγάλη βροχόπτωση, εκείνο που δημιουργεί τις πλημμύρες είναι το υδρογραφικό δίκτυο, που είναι ανεπαρκές γιατί έχει γίνει αστικοποίηση και ορισμένοι κλάδοι έχουν εκλείψει, δεν υπάρχουν. Και βεβαίως στο ρέμα της Ιαλυσού, για παράδειγμα, υπάρχουν τουλάχιστον 10-15 πολυτελείς κατασκευές, οι οποίες έχουν καταλάβει τη μισή κοίτη του ποταμού. Και αυτό δεν είναι θέμα κατασκευής των τελευταίων χρόνων. Το είχαμε δει από το 2013, όπου πέντε μέτρα περίπου φράχτες από οπλισμένο σκυρόδεμα είναι ακριβώς στη μέση της κοίτης του ποταμού» είχε τονίσει ο κ. Λέκκας. Ο πρόεδρος του ΟΑΣΠ συνέχισε, λέγοντας: «Η φύση πρέπει να λειτουργήσει σαν φύση, δεν μπορεί να ακυρώνεται. Επίσης ο πλακοσκεπής αγωγός είναι αδύνατον να παραλάβει ουσιαστικά τον όγκο του νερού που έχει πέσει στην περιοχή της μικρής λεκάνης, που είναι μία μικρή λεκάνη της τάξεως των 6 – 7 χιλιομέτρων των τετραγωνικών, που αυτό σημαίνει ότι τα νερά που πέφτουν διοχετεύονται κατευθείαν προς τη θάλασσα. Συνεπώς έχουμε να κάνουμε με ανθρώπινες παρεμβάσεις, κατάφωρες ανθρώπινες παρεμβάσεις μέσα στην κοίτη του ποταμού» ανέφερε ο κ. Λέκκας.
Ο πλακοσκεπής αγωγός ξεκίνησε να κατασκευάζεται από τις αρχές της δεκαετίας του ’80, εξυπηρετώντας την ανάπτυξη της Ιαλυσού, ενώ το έργο ολοκληρώθηκε επί δημαρχίας Κ. Παπαεμμανουήλ. Παρεμβάσεις στα ρέματα είχαν ξεκινήσει από το 1975. Το συνολικό μήκος του φτάνει τα 1.318 μέτρα, ενώ το ξενοδοχείο που έχει κτιστεί στην παραλιακή ζώνη αποκόπτει τη ροή του νερού, την έξοδο στη θάλασσα, συνιστώντας μια μεγάλη τρωτότητα, η οποία είναι επόμενο να δώσει αυτά τα πλημμυρικά φαινόμενα.

Ανοιχτός «κίνδυνος» στον πλακοσκεπή ποταμό της Ιαλυσού

Όπως ανέφερε ο κ. Τσαμπαλάκης περιγράφοντας την κατάσταση: “Ήταν συνδυασμός άμπωτη, γιατί η θάλασσα είχε ανέβει πάρα πολύ, πάνω από 60-70 πόντους, με αποτέλεσμα με τον κακό καιρό και την βροχόπτωση που είχαμε να προκληθούν πολλές ζημιές, πλημμύρες, τα ίδια που είχαμε όλα αυτά τα χρόνια. Η θάλασσα με την στεριά έγιναν ένα. Δυστυχώς δεν έφευγε το νερό εύκολα, με αποτέλεσμα να πλημμυρίσει πάλι η πλατεία και όλο το λιμάνι, η αστυνομία είχε σταματήσει η κυκλοφορία, διότι δεν μπορούσαν να περάσουν αυτοκίνητα.

Στην περιοχή του Κάμπου έγιναν αρκετές ζημιές σε σπίτια και σε κάποια καταστήματα. Ο δήμος ήταν υπ’ ατμόν. Μπήκαν τα νερά μέσα σε 3-4 σπίτια κι άλλες τόσες διπλανές επιχειρήσεις. Είχε πάνω από ενάμιση μέτρο σε κάποιες περιοχές ύψος το νερό.

Θα καταγραφούν από εμάς, από το Δήμο οι ζημιές και οτιδήποτε χρειαστεί θα είμαστε δίπλα τους για να μπορέσουμε να βοηθήσουμε και μεις σε αυτούς τους πολίτες… που έχουν πληγεί. Επίσης, είχαμε κάποιες κατολισθήσεις, όμως άμεσα πήγαμε και ανοίξαμε τους δρόμους. Και σήμερα που μιλάμε ανοίγουμε δρόμους γενικά σε όλο το νησί. Και στην περιοχή Λάμπη, στον Κάμπο και σε κεντρικούς δρόμους της Σκάλας.

Προσωπικά δεν θυμάμαι να έχει ανέβει ποτέ στην Πάτμο τόσο πολύ η θάλασσα. Γιατί, ξέρετε, επειδή η πλατεία είναι κάτω από το νερό, πριν ξεκινήσει καν η βροχόπτωση υπήρχε ήδη πλημμυρίδα στο κομμάτι της πλατείας με θάλασσα.

Στη Σκάλα ήδη έχει ξεκινήσει το έργο των ομβρίων υδάτων με την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου. Και σήμερα που μιλάμε ξεκινάει η διαδικασία για να μπορέσουμε να φτιάξουμε αγωγούς και να κλείσουμε τη θάλασσα να μπαίνει στην πλατεία, να γίνει ένα φρεάτιο μεγάλο με δύο αντλίες, γενικά γίνεται αυτή τη στιγμή δουλίτσα στο νησί. Απλά καθυστέρησε το έργο ένα χρόνο τουλάχιστον. Παρ’ όλα αυτά το έργο δεν χάθηκε, γιατί κινδυνεύαμε να χάσουμε την χρηματοδότηση και το έργο. Το έργο ξεκίνησε και προσπαθούμε να βελτιώσουμε τις καταστάσεις των ομβρίων υδάτων στην Σκάλα”.

Τοπικό Πολεοδομικό Σχέδιο
Για το Τοπικό Πολεδομικό Σχέδιο, που παρουσιάσθηκε χθες, ο Δήμαρχος Πάτμου ανέφερε μεταξύ άλλων:

Έγινε με την παρουσία όλων των μηχανικών του νησιού και κάποιων πολιτών που ενδιαφέρθηκαν να έρθουν και ενημερώθηκαν το τι πάει να γίνει. Υπήρχαν αντιδράσεις γενικότερα, δεν ήταν και τόσο ευχάριστες για κάποιες περιοχές. Προσπαθούμε να αλλάξουμε ό,τι μπορούμε να αλλάξουμε. Έχω σημειώσει ότι είπαν οι μηχανικοί μας, γιατί ο Δήμος Πάτμου συνεργάζεται με όλους τους μηχανικούς του νησιού. Είναι οι αρμόδιοι που μπορούν να προβούν σε ενέργειες ώστε να καλυτερεύσουμε το τοπικό πολεδομικό σχέδιο. Αναμένουμε τις εξελίξεις. Και στη Χώρα υπάρχει θέμα, αλλά γενικότερα και με τις Α’ ζώνες στον οικισμό της Σκάλας.
Προσπαθούμε λίγο να μεγαλώσουμε τον οικισμό και πιστεύω να τα καταφέρουμε.

Συνάντηση με τον αν. υπουργό Αθλητισμού
Για τις επαφές με τον Γ. Βρούτση, αναπληρωτή Υπουργό Αθλητισμού και τη σημερινή συνάντηση που θα έχει μαζί του στο Υπουργείο, ο Δήμαρχος Πάτμου προανήγγειλε ότι αναμένονται πολύ ευχάριστα νέα μέσα στην ημέρα και οι ανακοινώσεις θα αφορούν το στάδιο ποδοσφαίρου της Πάτμου.

Πηγή: realvoice995.gr

Ν. Τσαμπαλάκης στον RV για την κακοκαιρία: Δεν θυμάμαι να έχει ανέβει ποτέ στην Πάτμο 70 πόντους η στάθμη της θάλασσας – Πάνω από 1,5 μ. έφθασε σε κάποιες περιοχές το ύψος του νερού

Η υπόθεση των καταστροφικών πλημμυρών του Νοεμβρίου 2013 στη Ρόδο επέστρεψε στο προσκήνιο με τρόπο που θύμισε σε όλους ότι η δικαστική διαδρομή δεν είναι μόνο αριθμοί αποφάσεων και κεφάλαια αποζημιώσεων, αλλά μια ανοιχτή πληγή για οικογένειες και μια διαρκής δοκιμασία για τους θεσμούς.
Περίπου 13 χρόνια μετά από εκείνη τη μέρα που 4 άνθρωποι χάθηκαν σε 2 διαφορετικά σημεία του νησιού, το Διοικητικό Εφετείο Πειραιά έγινε ο νέος σταθμός του αγώνα δικαίωσης, αλλά και της σύγκρουσης μεταξύ φορέων που εξακολουθούν να διαφωνούν για το ποιος είχε την αρμοδιότητα, ποιος όφειλε να κάνει τι και ποιος τελικά βαρύνεται από πράξεις και παραλείψεις.
Και μέσα σε αυτή την ήδη φορτισμένη εικόνα, ένα γεγονός προκάλεσε εντύπωση και σχολιάστηκε έντονα. Το Ελληνικό Δημόσιο, αν και διάδικο μέρος, δεν παραστάθηκε για να εκθέσει τις απόψεις του και να υποστηρίξει τις θέσεις του στη δίκη των εφέσεων. Η απουσία αυτή δεν είναι μια απλή λεπτομέρεια διαδικασίας.
Η εκδίκαση των εφέσεων την Πέμπτη 29 Ιανουαρίου 2026 στην κύρια έδρα του Διοικητικού Εφετείου στον Πειραιά έφερε στο ίδιο ακροατήριο τις διαφορετικές εκδοχές της ευθύνης και τις αντίρροπες ερμηνείες για την αιτιώδη συνάφεια.
Σε αυτό το σκηνικό, η μη παρουσία του Ελληνικού Δημοσίου, ενώ παραμένει στο επίκεντρο της κρίσης ως εναγόμενο και εκκαλούμενο μέρος σε επιμέρους σκέλη, δημιουργεί αναπόφευκτα ένα διπλό αποτέλεσμα. Πρώτον, αφήνει την εικόνα ότι το κράτος δεν επέλεξε να δώσει στο δικαστήριο την πλήρη εκδοχή του εκείνη τη συγκεκριμένη ημέρα, σε μια υπόθεση που αφορά ανθρώπινες απώλειες. Δεύτερον, πρακτικά μετατοπίζει την αντιδικία και τη δημόσια ανάγνωση της υπόθεσης στους υπόλοιπους φορείς, κυρίως στην Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου και στον Δήμο Ρόδου, οι οποίοι βρέθηκαν να υποστηρίζουν θέσεις που ακουμπούν συχνά και σε ζητήματα κρατικών υπηρεσιών, προειδοποίησης, πολιτικής προστασίας και συνολικής διαχείρισης κινδύνου.
Το χρονικό της 22.11.2013 και τα 2 σημεία των θανάτων
Οι ανθρώπινες απώλειες συνδέθηκαν με 2 καίρια σημεία της ίδιας ημέρας.
Το πρώτο ήταν στη γέφυρα και τη διάβαση της Κρεμαστής στον Κρεμαστενό ποταμό. Εκεί παρασύρθηκε όχημα στο οποίο επέβαιναν ο Κωνσταντίνος Αργυρόπουλος και η Αναστασία Κατσαρού. Μαζί τους βρισκόταν και ο Ιωάννης Γκίζης, ο οποίος σώθηκε πιασμένος από σίδερο στη βάση της γέφυρας.
Το δεύτερο σημείο ήταν στη γέφυρα της Παστίδας, στην περιοχή μεταξύ Παστίδας και Μαριτσών, όπου ο Ιωάννης Μπαϊράμης και η σύζυγός του Καλλιόπη Παναγιώτου Μπαϊράμη παρασύρθηκαν με το αυτοκίνητό τους.
Στον πυρήνα της αντιδικίας δεν βρίσκεται μόνο το τι συνέβη στις κρίσιμες ώρες, αλλά κυρίως το τι είχε προηγηθεί, αντιπλημμυρικά έργα, διευθετήσεις κοιτών, καθαρισμοί ρεμάτων, σήμανση κινδύνου, αστυνόμευση, προειδοποίηση και η κατανομή αρμοδιοτήτων μεταξύ κρατικών υπηρεσιών, Περιφέρειας και Δήμου. Σε αυτό ακριβώς το πεδίο, οι εφέσεις μετατρέπουν την υπόθεση σε μια μεγάλη “ακτινογραφία” του πώς μοιράζεται η ευθύνη στο διοικητικό κράτος όταν μια φυσική καταστροφή καταλήγει σε θανάτους.

Οι αποφάσεις 301/2022, 302/2022 και 303/2022 που άνοιξαν τον δρόμο των εφέσεων
Το Τριμελές Διοικητικό Πρωτοδικείο Ρόδου εξέδωσε το 2022 τις αποφάσεις 301/2022, 302/2022 και 303/2022, που αποτέλεσαν την πρώτη ουσιαστική κρίση για το ποιος θεωρείται υπεύθυνος και σε ποιο βαθμό, καθώς και για τα ποσά χρηματικής ικανοποίησης λόγω ψυχικής οδύνης.
Στην υπόθεση του Κωνσταντίνου Αργυρόπουλου, η απόφαση 301/2022 απέρριψε την αγωγή κατά του Δήμου Ρόδου και αναγνώρισε υποχρέωση της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου και του Ελληνικού Δημοσίου να καταβάλουν εις ολόκληρον στη χήρα 8.000 ευρώ και στον γιο 50.000 ευρώ, με επιτόκιο 6% από την επίδοση της αγωγής.
Στην υπόθεση της Αναστασίας Κατσαρού, η απόφαση 302/2022 απέρριψε την αγωγή ως προς τους θείους της εκλιπούσας και ως προς το σκέλος κατά του Δήμου Ρόδου, όμως δέχθηκε εν μέρει την αγωγή ως προς Περιφέρεια και Ελληνικό Δημόσιο, με ποσά 40.000 ευρώ, 20.000 ευρώ, 20.000 ευρώ, 20.000 ευρώ και 10.000 ευρώ στους 5 πρώτους ενάγοντες, με επιτόκιο 6% από την επίδοση της αγωγής. Στην υπόθεση του Ιωάννη Μπαϊράμη και της Καλλιόπης Παναγιώτου Μπαϊράμη, η απόφαση 303/2022 απέρριψε την αγωγή κατά της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου, δέχθηκε όμως εν μέρει την αγωγή ως προς Ελληνικό Δημόσιο και Δήμο Ρόδου, επιδικάζοντας εις ολόκληρον 85.000 ευρώ και 85.000 ευρώ στους 2 πρώτους ενάγοντες και 40.000 ευρώ στην 11η ενάγουσα, καθώς και σειρά μικρότερων ποσών σε λοιπούς συγγενείς, με αναφορά στις ημερομηνίες επίδοσης και στον τρόπο υπολογισμού τόκων μετά την 1.5.2019.
Η υπόθεση Αργυρόπουλου και ο καμβάς της “προειδοποίησης” που δεν προέβλεψε την ένταση
Ο Κωνσταντίνος Αργυρόπουλος, 50 ετών, εκπαιδευτικός, παρασύρθηκε από τα νερά του Κρεμαστενού ποταμού στις 22.11.2013, αγνοήθηκε έως τις 25.11.2013 και εντοπίστηκε νεκρός στην Τουρκία, με αιτία θανάτου τον πνιγμό.
Στον δεύτερο βαθμό, η υπόθεση συνοδεύεται από έναν έντονο διάλογο γύρω από το τι γνώριζαν οι αρχές, πόσο συγκεκριμένες ήταν οι προειδοποιήσεις και ποιες ενέργειες έγιναν από τις υπηρεσίες του Δήμου. Περιγράφεται ότι στις 20.11.2013 ελήφθη κατεπείγον έγγραφο με έκτακτο δελτίο επιδείνωσης καιρού, γενικό για τα Δωδεκάνησα, χωρίς εξειδίκευση ανά νησί, και ότι ο Δήμος έθεσε σε αυξημένη ετοιμότητα τις εμπλεκόμενες υπηρεσίες του, οι οποίες έδρασαν στις 22.11.2013 με αντλήσεις υδάτων, καθαρισμούς οδών και σχαρών φρεατίων.
Στο ίδιο πλαίσιο, γίνεται αναφορά στην εξέλιξη των φαινομένων στην Κρεμαστή, με σημείο αναφοράς τη διάβαση ιρλανδικού τύπου στον Κρεμαστενό ποταμό, όπου πολλοί οδηγοί αρχικά διέρχονταν, ενώ όσο δυνάμωνε η βροχή επέλεγαν να σταματήσουν και να κινηθούν από άλλη διαδρομή.
Από την πλευρά της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου, τίθεται με έμφαση το θέμα της αρμοδιότητας και της σύνδεσης του σημείου με το οδικό δίκτυο, ενώ η επιχειρηματολογία ακουμπά και στη συζήτηση περί αιτιώδους συνάφειας, ιδίως στο κατά πόσο η επιλογή διέλευσης από πλημμυρισμένο σημείο διακόπτει ή μεταβάλλει την ευθύνη των φορέων.

Η υπόθεση Κατσαρού και η μάχη για το 60% της συνυπαιτιότητας
Η Αναστασία Κατσαρού, δασκάλα, βρέθηκε στο όχημα που παρασύρθηκε στην Κρεμαστή, μετά τη διακοπή των μαθημάτων στο σχολείο του Παραδεισίου. Η υπόθεση αυτή, πέρα από τα ποσά, εξελίχθηκε σε μια ιδιαίτερα φορτισμένη σύγκρουση για την κρίση περί συνυπαιτιότητας, καθώς στην πρωτόδικη απόφαση αποδόθηκε ποσοστό 60% στη θανούσα, στοιχείο που οι συγγενείς της θεωρούν αδιανόητο και προσβλητικό για τη μνήμη της.
Από την πλευρά των συγγενών, η επίθεση στην κρίση αυτή είναι μετωπική. Περιγράφεται ότι οι απαιτήσεις που, κατά την ανάγνωση των συγγενών, “ζητά” η πρωτόδικη απόφαση από μια 26χρονη δασκάλα υπό ακραίες συνθήκες υπερβαίνουν τις αντιδράσεις ενός μέσου συνετού ανθρώπου και ότι η συλλογιστική οδηγεί σε μια εικόνα όπου θα έπρεπε να ενεργήσει σαν “μάχιμος ειδικών δυνάμεων” για να θεωρηθεί ότι δεν φταίει.
Απέναντι σε αυτή τη θέση, στο υπόμνημα της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου προβάλλεται ως κεντρικό σημείο ότι το επίδικο σημείο χαρακτηρίζεται “ιρλανδική διάβαση”, δηλαδή διέλευση εντός κοίτης χειμάρρου, και ότι δεν αποτελεί τμήμα πρωτεύοντος ή δευτερεύοντος επαρχιακού ή εθνικού δικτύου, άρα η Περιφέρεια δεν έχει αρμοδιότητα συντήρησης και αστυνόμευσης, στοιχείο που κατά την Περιφέρεια αναιρεί την αστική της ευθύνη.
Σε αυτό το πεδίο “αρμοδιότητας”, αναπτύσσεται και άλλη γραμμή αντιπαράθεσης, με αναφορά στο αν ο Δήμος, ως ορεινός μειονεκτικός δήμος, φέρει ειδικές ευθύνες για καθαρισμό και αστυνόμευση ρεμάτων με βάση ειδική νομοθεσία, θέση που εντάσσεται στην ευρύτερη προσπάθεια μεταφοράς της ευθύνης από τον έναν φορέα στον άλλον.
Τις νομικές ενέργειες των οικογενειών των θυμάτων έχουν χειριστεί και χειρίζονται οι δικηγόροι Γρηγόρης Ματράκας, Ιωάννα Βολονάκη και Αικατερίνη Μαραγκού, ενώ στην κατ’ έφεση διαδικασία για την υπόθεση Κατσαρού μετείχε και ο δικηγόρος κ. Ηλίας Ηλίας.

Η υπόθεση Μπαϊράμη και το “τι είναι δρόμος” όταν η κρίση γίνεται θέμα ζωής και θανάτου
Η τρίτη υπόθεση αφορά στον Ιωάννη Μπαϊράμη, 63 ετών, και τη σύζυγό του Καλλιόπη Παναγιώτου Μπαϊράμη, 54 ετών, που παρασύρθηκαν στις 22.11.2013 περίπου στις 15:30 στη γέφυρα της οδού Παστίδας Μαριτσών.
Στον δεύτερο βαθμό, το κέντρο βάρους μετακινείται έντονα στο ερώτημα αν το σημείο του συμβάντος ήταν τμήμα επαρχιακού δικτύου ή αν πρόκειται για αγροτική οδό εκτός σχεδίου, άρα για διαφορετική αλυσίδα αρμοδιοτήτων. Σε υπηρεσιακή ενημέρωση που ενσωματώθηκε στο δικογραφικό υλικό, επισημαίνεται ότι ενώ στην αγωγή το σημείο περιγράφεται ως γέφυρα επί δευτερεύουσας επαρχιακής οδού, στην πραγματικότητα αφορά αγροτική οδό σε εκτός σχεδίου περιοχή, άρα δεν συνιστά δευτερεύον επαρχιακό δίκτυο όπως αναφέρεται.
Ταυτόχρονα, στην επιχειρηματολογία υπέρ της απόρριψης της ευθύνης της Περιφέρειας αναπτύσσονται στοιχεία που σχετίζονται με προηγούμενη ποινική κρίση, με καταθέσεις πραγματογνωμόνων και μαρτύρων, καθώς και με το αν είχαν γίνει ενέργειες συντήρησης ή σχεδιασμού έργων, όπως αναφορές ότι είχε υπάρξει απόφαση ήδη από το 2003 για την αντικατάσταση ιρλανδικής διάβασης.
Από την πλευρά του Δήμου Ρόδου, προβάλλεται με ένταση το πλαίσιο κατάταξης των οδών και το ποιος κατασκευάζει και συντηρεί κάθε κατηγορία, με επίκληση του ν. 3155/1955 για τον διαχωρισμό εθνικών, επαρχιακών και δημοτικών οδών και για το ποιος φορέας έχει την ευθύνη συντήρησης.
Στην κατ’ έφεση δίκη της 29.1.2026, για την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου παρέστη και υπέγραψε υπομνήματα ο δικηγόρος κ. Γιώργος Μαυρομμάτης. Για τον Δήμο Ρόδου, σύμφωνα την υπόθεση χειρίζονται οι δικηγόροι κ.κ. Νατάσσα Παπανικολάου, Μιχάλης Καραγιάννης και Μανώλης Στάγκας.

Γιατί οι εφέσεις δεν είναι μόνο “πόσα χρήματα” αλλά “ποιος λογοδοτεί”
Πίσω από τις 3 δικογραφίες, διακρίνεται ένα κοινό μοτίβο. Η αντιδικία δεν αφορά μόνο στα ποσά που επιδικάστηκαν ή το αν είναι υψηλά ή χαμηλά. Αφορά στον τρόπο που το διοικητικό σύστημα μοιράζει αρμοδιότητες και, όταν έρθει η κρίσιμη ώρα, το πώς αυτές οι αρμοδιότητες μετατρέπονται σε ευθύνη ή σε άρνηση ευθύνης.
Η Περιφέρεια επιδιώκει να θεμελιώσει την αποσύνδεσή της από τα σημεία των συμβάντων μέσω του “χαρακτηρισμού” των οδών και της διάβασης, αλλά και μέσω της θέσης ότι η αιτιώδης συνάφεια αμφισβητείται όταν η ανθρώπινη επιλογή, υπό ακραίες συνθήκες, εμπλέκεται ως ενδιάμεσος κρίκος.
Ο Δήμος, από την άλλη, εμφανίζεται σε διαφορετικά σημεία της υπόθεσης είτε να αποτυπώνει ένα επιχειρησιακό αφήγημα ενεργειών εκείνης της ημέρας, είτε να δίνει νομικό περιεχόμενο στο ποιος είχε τη συντήρηση και τον έλεγχο, αναδεικνύοντας ότι η ευθύνη δεν μπορεί να μετατοπίζεται αφηρημένα χωρίς συγκεκριμένη αρμοδιότητα.
Οι οικογένειες, τέλος, στοχεύουν στην ουσία. Επιμένουν ότι πριν από το μοιραίο, υπήρχαν υποχρεώσεις για έργα, καθαρισμούς, προειδοποίηση και σήμανση, και ειδικά στην υπόθεση Κατσαρού αναδεικνύουν ότι η έννοια της “συνυπαιτιότητας” σε τέτοιο ποσοστό μετατρέπεται, στα δικά τους μάτια, σε μεταφορά της ευθύνης στο θύμα.

Η δίκη των πλημμυρών της Ρόδου επέστρεψε μετά από 13 χρόνια με το Ελληνικό Δημόσιο απόν

Περίπου 13 χρόνια μετά τις καταστροφικές πλημμύρες του Νοεμβρίου 2013 στη Ρόδο, η δικαστική διαδρομή για τις 4 χαμένες ζωές παραμένει ανοιχτή. Σήμερα, όπως έγραψε η «δημοκρατικήυ», έχει οριστεί η εκδίκαση των εφέσεων σε δεύτερο βαθμό, με τόπο εκδίκασης την κύρια έδρα του Διοικητικού Εφετείου στον Πειραιά.
Το επίδικο αφορά στις ευθύνες, στις αρμοδιότητες και στην αξιολόγηση πράξεων και παραλείψεων δημόσιων φορέων, όπως αυτές κρίθηκαν πρωτοδίκως το 2022.
Στο επίκεντρο βρίσκονται οι εφέσεις κατά των πρωτόδικων αποφάσεων του 2022, οι οποίες απέδωσαν κατά περίπτωση ευθύνες σε Ελληνικό Δημόσιο, Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου και Δήμο Ρόδου, ενώ τα επιδικασθέντα ποσά κρίνονται από τους συγγενείς χαμηλότερα των αιτημάτων τους και από τους εναγόμενους φορείς αδικαιολόγητα ή υπερβολικά, ανάλογα με τη θέση που προβάλλεται.
Το χρονικό και τα 2 σημεία όπου χάθηκαν ζωές
Οι ανθρώπινες απώλειες συνδέθηκαν με 2 καίρια σημεία. Το πρώτο ήταν στη γέφυρα και διάβαση της Κρεμαστής στον Κρεμαστενό ποταμό, όπου το νερό παρέσυρε όχημα στο οποίο επέβαιναν ο Κωνσταντίνος Αργυρόπουλος και η Αναστασία Κατσαρού. Το δεύτερο ήταν στη γέφυρα της Παστίδας, στην περιοχή μεταξύ Παστίδας και Μαριτσών, όπου ο Ιωάννης Μπαϊράμης και η σύζυγός του Καλλιόπη Παναγιώτου Μπαϊράμη παρασύρθηκαν με το αυτοκίνητό τους.
Η διαμάχη δεν περιορίζεται στο τι συνέβη εκείνη τη μέρα, αλλά επεκτείνεται στο τι είχε προηγηθεί ως προς αντιπλημμυρικά έργα, διευθετήσεις κοιτών, καθαρισμούς ρεμάτων, σήμανση κινδύνου, αστυνόμευση και προειδοποίηση, καθώς και στην κατανομή αρμοδιοτήτων.
Το Τριμελές Διοικητικό Πρωτοδικείο Ρόδου εξέδωσε το 2022 τις αποφάσεις 301/2022, 302/2022 και 303/2022, οι οποίες αποτέλεσαν την πρώτη διοικητική κρίση επί της ουσίας για το ποιος θεωρείται υπεύθυνος, σε ποιο βαθμό, και ποια ποσά αναγνωρίστηκαν ως χρηματική ικανοποίηση λόγω ψυχικής οδύνης και συναφών αξιώσεων.

Η υπόθεση Κωνσταντίνου Αργυρόπουλου
Ο Κωνσταντίνος Αργυρόπουλος, 50 ετών, εκπαιδευτικός, παρασύρθηκε από τα νερά του Κρεμαστενού ποταμού στις 22 Νοεμβρίου 2013. Αγνοείτο έως τις 25 Νοεμβρίου 2013, όταν εντοπίστηκε νεκρός στην Τουρκία, με επίσημη αιτία θανάτου τον πνιγμό. Η αγωγή κατατέθηκε από τη χήρα και τον γιο του κατά του Δήμου Ρόδου, της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου και του Ελληνικού Δημοσίου, όπως εκπροσωπείται νόμιμα από τον υπουργό Εσωτερικών και Διοικητικής Ανασυγκρότησης, τον υπουργό Εθνικής Άμυνας, τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας και τον υπουργό Οικονομικών, με συνολικό αίτημα 1.000.000 ευρώ.
Με την απόφαση 301/2022 απορρίφθηκε η αγωγή ως προς τον Δήμο Ρόδου, ενώ αναγνωρίστηκε υποχρέωση της Περιφέρειας και του Ελληνικού Δημοσίου να καταβάλουν εις ολόκληρον στη χήρα 8.000 ευρώ και στον γιο 50.000 ευρώ, νομιμοτόκως με επιτόκιο 6% από την επίδοση της αγωγής.
Η υπόθεση Αναστασίας Κατσαρού και ο διασωθείς Ιωάννης Γκίζης
Η Αναστασία Κατσαρού, 36 ετών, δασκάλα, εργαζόταν στο 12θέσιο δημοτικό σχολείο του Παραδεισίου. Στις 22 Νοεμβρίου 2013, μετά τη διακοπή των μαθημάτων, αναχώρησε το μεσημέρι με το αυτοκίνητο του συναδέλφου της Κωνσταντίνου Αργυρόπουλου προς την οικία της. Στο όχημα βρισκόταν και τρίτος επιβάτης, ο Ιωάννης Γκίζης, ο οποίος κατάφερε να σωθεί, πιασμένος από σίδερο που προεξείχε στη βάση της γέφυρας της Κρεμαστής.
Η αγωγή της οικογένειας ήταν 90 σελίδων και στρεφόταν κατά του Δήμου Ρόδου, της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου και του Ελληνικού Δημοσίου, όπως εκπροσωπείται από τον υπουργό Προστασίας του Πολίτη, τον υπουργό Άμυνας, τον υπουργό Εσωτερικών, τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας και τον υπουργό Οικονομικών, με συνολικό αίτημα 2.800.000 ευρώ.
Με την απόφαση 302/2022 απορρίφθηκε η αγωγή στο μέρος που ασκείται από τον 6ο, 7ο και 8ο ενάγοντα, οι οποίοι ήταν θείοι της εκλιπούσας, καθώς και το σκέλος κατά του Δήμου Ρόδου. Έγινε όμως εν μέρει δεκτή ως προς Περιφέρεια και Ελληνικό Δημόσιο, με αναγνώριση υποχρέωσης καταβολής 40.000 ευρώ στον 1ο ενάγοντα, 20.000 ευρώ στον 2ο, 20.000 ευρώ στην 3η, 20.000 ευρώ στην 4η και 10.000 ευρώ στον 5ο, νομιμοτόκως με επιτόκιο 6% από την επίδοση της αγωγής.

Η υπόθεση Ιωάννη Μπαϊράμη και Καλλιόπης Παναγιώτου Μπαϊράμη
Η τρίτη υπόθεση αφορά στον Ιωάννη Μπαϊράμη, 63 ετών, και τη σύζυγό του Καλλιόπη Παναγιώτου Μπαϊράμη, 54 ετών. Παρασύρθηκαν στις 22 Νοεμβρίου 2013 περίπου στις 15:30 στη γέφυρα της δευτερεύουσας επαρχιακής οδού Παστίδας Μαριτσών, οδηγώντας αυτοκίνητο μάρκας BMW. Οι σοροί τους εντοπίστηκαν τις επόμενες ημέρες σε διαφορετικά σημεία, με αιτία θανάτου τον πνιγμό λόγω εισρόφησης ύδατος. Ο Ιωάννης Μπαϊράμης βρέθηκε στις 24 Νοεμβρίου 2013 εντός της κοίτης και η Καλλιόπη Μπαϊράμη στις 23 Νοεμβρίου 2013 σε πυκνή βλάστηση κοντά στην κοίτη.
Στην αγωγή, οι 11 συγγενείς τους υποστήριξαν ότι το δυστύχημα δεν θα συνέβαινε αν οι αρμόδιοι φορείς είχαν προχωρήσει σε σχεδιασμό, μελέτη, κατασκευή και συντήρηση συγκοινωνιακών και αντιπλημμυρικών έργων στο βόρειο τμήμα της Ρόδου, σε διευθετήσεις κοιτών, ειδικά στην Παστίδα, σε κατασκευή νέας γέφυρας στον Κρεμαστενό ποταμό, σε κατάργηση της λεγόμενης ιρλανδικής διάβασης και σε έργα συγκράτησης εδαφών σε κοντινές δασικές εκτάσεις. Το συνολικό αίτημα ανερχόταν σε 7.000.000 ευρώ.
Με την απόφαση 303/2022 απορρίφθηκε η αγωγή κατά το μέρος που στρεφόταν κατά της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου και έγινε εν μέρει δεκτή ως προς τα λοιπά, με υποχρέωση του Ελληνικού Δημοσίου και του Δήμου Ρόδου να καταβάλουν εις ολόκληρον στον 1ο ενάγοντα 85.000 ευρώ, στον 2ο ενάγοντα 85.000 ευρώ και στην 11η ενάγουσα 40.000 ευρώ, νομιμοτόκως με επιτόκιο 6% από την επίδοση της αγωγής, με ειδικότερες αναφορές στις ημερομηνίες επίδοσης 21.11.2018 για το Δημόσιο και 19.11.2018 για τον Δήμο, καθώς και στη μεταβολή του τρόπου υπολογισμού μετά τις 1.5.2019 σύμφωνα με το πλαίσιο του άρθρου 45 παρ. 1 του ν. 4607/2019. Παράλληλα αναγνωρίστηκε υποχρέωση καταβολής 10.000 ευρώ σε καθεμία από την 3η, 4η, 5η, 6η και 7η ενάγουσα, 20.000 ευρώ σε καθεμία από την 8η και 9η ενάγουσα, καθώς και 40.000 ευρώ που αφορούσαν στον αποβιώσαντα 10ο ενάγοντα, με κατανομή μεταξύ των κληρονόμων που συνέχισαν τη δίκη.
Οι άξονες των εφέσεων και το ζήτημα της αρμοδιότητας
Στον δεύτερο βαθμό, στο επίκεντρο βρίσκεται το ζήτημα της αρμοδιότητας και της αιτιώδους συνάφειας. Η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, σύμφωνα με όσα έχουν περιγραφεί, στηρίζει την έφεσή της σε 3 σημεία: ότι προηγούμενη ποινική κρίση φέρεται να έχει απαλλάξει υπηρεσίες της, ότι η διάβαση στον Κρεμαστενό ποταμό δεν εμπίπτει στο εθνικό ή επαρχιακό δίκτυο αρμοδιότητάς της αλλά συνδέεται με τον Δήμο και ότι αμφισβητείται η αιτιώδης συνάφεια, με αναφορά και στον ρόλο που είχε η επιλογή διέλευσης από πλημμυρισμένο σημείο.
Η εκδίκαση της Πέμπτης 29 Ιανουαρίου 2026 στον Πειραιά αποτελεί τον νέο σταθμό για τις οικογένειες των θυμάτων και για τους φορείς που βρίσκονται στο επίκεντρο των διεκδικήσεων.
Τις αγωγές των οικογενειών των θυμάτων χειρίστηκαν και χειρίζονται οι δικηγόροι κ.κ. Γρηγόρης Ματράκας, Ιωάννα Βολονάκη και Αικατερίνη Μαραγκού.

Φονικές πλημμύρες του 2013 στη Ρόδο: Σήμερα η εκδίκαση των εφέσεων για τις 4 ζωές που χάθηκαν

Η υπόθεση που άνοιξε μετά την τραγωδία των πλημμυρών στη Ρόδο το 2013 επιστρέφει με ένταση στο προσκήνιο, αυτή τη φορά μέσα από μια καθαρά θεσμική απόφαση που δείχνει πως η αντιπαράθεση δεν έχει κλείσει ούτε πολιτικά ούτε δικαστικά.
Χθες η Δημοτική Επιτροπή του Δήμου Ρόδου, ενέκρινε την άσκηση και συνέχιση έφεσης και έδωσε εντολή για παράσταση στη συζήτησή της, σε μια διαδικασία που αγγίζει τόσο τα όρια της ευθύνης των φορέων όσο και το οικονομικό αποτύπωμα που αφήνουν τέτοιες τραγωδίες στα δημόσια ταμεία.
Το 1ο εκτός ημερήσιας διάταξης θέμα αφορούσε στην έγκριση άσκησης έφεσης του Δήμου Ρόδου κατά του Αντωνίου Μπαϊράμη του Ιωάννη και λοιπών 10 εφεσίβλητων, καθώς και τη σύνδεσή της με την απόφαση Α303/2022 του Τριμελούς Διοικητικού Πρωτοδικείου Ρόδου.
Το ιστορικό της αγωγής και τα ποσά που τέθηκαν στο τραπέζι
Στον πυρήνα της υπόθεσης βρίσκεται αγωγή που κατατέθηκε στις 16-11-2018 και στρεφόταν κατά περισσότερων ΝΠΔΔ, μεταξύ των οποίων και ο Δήμος Ρόδου. Οι ενάγοντες ζητούσαν μεγάλα ποσά ως χρηματική ικανοποίηση για ψυχική οδύνη λόγω των θανάτων του Ιωάννη Μπαϊράμη και της Καλλιόπης Μπαϊράμη, οι οποίοι, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς, έχασαν τη ζωή τους από πνιγμό σε πλημμυρικό επεισόδιο, με αιτία παραλείψεις αρμόδιων οργάνων.
Τα αρχικά αιτήματα, όπως αποτυπώνονται στην εισήγηση, περιελάμβαναν ποσά που έφταναν σε εκατοντάδες χιλιάδες ευρώ ανά πρόσωπο, ενώ καταγράφεται και μεταγενέστερος περιορισμός αξιώσεων από μέρος των εφεσίβλητων σε 90.000 ευρώ για την καθεμία. Ιδιαίτερη παράμετρος είναι ο θάνατος του Φειδία Παναγή ή Παναγιώτου στις 02-08-2019, πριν τη συζήτηση της αγωγής, και η συνέχιση της δίκης από τις κληρονόμους του, με συγκεκριμένα ποσοστά κληρονομικής μερίδας.
Τι έκρινε το Τριμελές Διοικητικό Πρωτοδικείο Ρόδου με την Α303/2022
Η απόφαση Α303/2022 αποτελεί τον «κόμβο» της νέας αντιπαράθεσης. Το δικαστήριο απέρριψε την αγωγή κατά το μέρος που στρεφόταν κατά της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου, δέχθηκε όμως εν μέρει την αγωγή και υποχρέωσε το Ελληνικό Δημόσιο και τον Δήμο Ρόδου να καταβάλουν εις ολόκληρον συγκεκριμένα ποσά σε ορισμένους ενάγοντες, ενώ για άλλους αναγνώρισε υποχρέωση καταβολής.
Μεταξύ άλλων, αναφέρονται ποσά 85.000 ευρώ σε 2 πρόσωπα, 40.000 ευρώ σε 1 πρόσωπο, 10.000 ευρώ σε 5 πρόσωπα, 20.000 ευρώ σε 2 πρόσωπα, καθώς και 40.000 ευρώ που συνδέεται με τον αποβιώσαντα Φειδία Παναγή ή Παναγιώτου και προβλέπεται να κατανεμηθεί στους κληρονόμους του. Στο οικονομικό σκέλος μπαίνει και ο τόκος, με αναφορά σε επιτόκιο 6% από την επίδοση της αγωγής, με διαφοροποιήσεις ως προς τις ημερομηνίες επίδοσης για το Ελληνικό Δημόσιο και τον Δήμο, καθώς και μεταβολή από 01-05-2019 σύμφωνα με το άρθρο 45 παρ. 1 του ν. 4607/2019, όπως περιγράφεται στο κείμενο.
Η έφεση του Δήμου και το «κλειδί» του σημείου του δυστυχήματος
Η επιχειρηματολογία, όπως αποτυπώνεται στους λόγους έφεσης, εστιάζει σε ένα σημείο που μπορεί να φαίνεται τεχνικό αλλά στην πράξη καθορίζει ποιος πληρώνει και ποιος φέρει την αρμοδιότητα. Ο Δήμος προβάλλει ότι η αγωγή ήταν αόριστη ως προς το ακριβές σημείο όπου το όχημα παρασύρθηκε από τα νερά, άρα δεν μπορούσε να κριθεί με σαφήνεια αν ο δρόμος ήταν αγροτικός ή επαρχιακός. Σε αυτή τη διάκριση «κουμπώνει» το ζήτημα της παθητικής νομιμοποίησης, δηλαδή αν ευθύνεται ο Δήμος ή αν η ευθύνη ανήκει στην Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, σε περίπτωση που επρόκειτο για επαρχιακή οδό.
Παράλληλα, αναδεικνύεται η αντίφαση που κατά τον Δήμο περιέχει η ίδια η αγωγή, αφού σε σημεία εμφανίζεται να περιγράφει το συμβάν ως εκτυλιγμένο σε γέφυρα επί δευτερεύουσας επαρχιακής οδού, ενώ αλλού γίνεται αναφορά σε επαρχιακή οδό Νέου Αερολιμένα Ρόδου προς πόλη Ρόδου, με περιγραφές για επικινδυνότητα και απουσία μέτρων. Αυτή η σύγχυση, κατά την έφεση, δεν είναι απλώς λεπτομέρεια αλλά το θεμέλιο πάνω στο οποίο χτίζεται ή καταρρίπτεται η ευθύνη.
Η συζήτηση για σήμανση, πρόληψη και ετοιμότητα
Στην πρωτόδικη κρίση αποτυπώνεται μια ευρύτερη εικόνα που υπερβαίνει το σημείο του δρόμου και αγγίζει τη λειτουργία των μηχανισμών πρόληψης. Γίνεται αναφορά σε έκτακτο δελτίο επιδείνωσης καιρού της ΕΜΥ στις 20-11-2013, στη διαβίβαση ενημέρωσης προς φορείς, στην ένταση των βροχοπτώσεων στις 22-11-2013, και στην εκδήλωση πλημμυρικών φαινομένων στις περιοχές Ιαλυσού, Παστίδας και Κρεμαστής. Στο ίδιο πλαίσιο, η απόφαση περιγράφει ζητήματα όπως η απουσία σήμανσης περί επικινδυνότητας σε συγκεκριμένο σημείο, η μη ύπαρξη μηχανισμού που να δείχνει με σαφήνεια τη στάθμη των υδάτων σε σχέση με το οδόστρωμα, αλλά και η μη λήψη μέτρων διακοπής, ρύθμισης ή εκτροπής της κυκλοφορίας από την Τροχαία Ιαλυσού.
Η έφεση, από την άλλη πλευρά, επιχειρεί να μεταφέρει το βάρος από την ουσία της παράλειψης στην ακριβή αρμοδιότητα, υποστηρίζοντας πως αν το κρίσιμο τμήμα ήταν επαρχιακό, τότε το πλαίσιο ευθύνης αλλάζει. Στην πράξη, η σύγκρουση δεν αφορά μόνο ένα δικόγραφο αλλά ένα μοντέλο κατανομής αρμοδιοτήτων σε ένα νησί όπου το οδικό δίκτυο, τα ρέματα και οι διασταυρώσεις τους δημιουργούν σημεία υψηλού ρίσκου όταν τα φαινόμενα ξεπερνούν τις «συνήθεις» αντοχές.
Το επόμενο κρίσιμο ορόσημο, όπως καταγράφεται, είναι η δικάσιμος της 29-01-2026, όπου η υπόθεση θα κριθεί σε δεύτερο βαθμό, με το ερώτημα να παραμένει αιχμηρό και ουσιαστικό. Σε μια τραγωδία που αποδίδεται σε ακραία φαινόμενα αλλά και σε ανθρώπινες παραλείψεις, η Δικαιοσύνη καλείται να αποφασίσει όχι μόνο ποιος είχε την ευθύνη του δρόμου, αλλά και ποια πρότυπα πρόληψης και προστασίας θεωρούνται πλέον αυτονόητα όταν η φύση χτυπά με σφοδρότητα.

Δικαστική συνέχεια για την τραγωδία των αδικοχαμένων στην πλημμύρα του 2013: Πράσινο φως για έφεση και νέα μάχη για τις αποζημιώσεις

Όπως σημειώνει: “Το πρόβλημα είναι ότι δεν αντιλαμβανόμαστε πως οι κοίτες των ποταμών και των ρεμάτων υπήρχαν, υπάρχουν και θα συνεχίσουν να υπάρχουν και μετά από εμάς. Επίσης δεν αντιλαμβανόμαστε ότι τα έργα τα οποία εμείς κατασκευάζουμε, εκτός του ότι μπορεί να είναι ανεπαρκή, δεν μπορούν να έχουν την ίδια αντοχή στον χρόνο με τους μηχανισμούς της φύσης.

Ολόκληρη η συνέντευξη του Καθηγητή Τεχνικής Γεωλογίας και Γεωτεχνικής Μηχανικής της Σχολή Μεταλλειολόγων – Μεταλλουργών Μηχανικών ΕΜΠ Κωνσταντίνου Λουπασάκη στο ΑΠΕ-ΜΠΕ και τον Γιώργο Ψύλλια με αφορμή τις πρόσφατες καταστροφές από τις πλημμύρες στο ρέμα της Πικροδάφνης στον Άγιο Δημήτριο (Μπραχάμι) στις οποίες αναφέρεται εκτενώς έχει ως εξής:

 Ερ. Κύριε καθηγητά είδαμε τι συνέβη παραμονές των Χριστουγέννων από τις καταρρεύσεις των πρανών στο ρέμα της Πικροδάφνης. Τι ακριβώς έχει συμβεί στην περιοχή αυτή;

Απ. Τα πρανή του ρέματος, σε σημαντικά μήκη της κοίτης, δομούνται από μπάζα (ανθρωπογενείς αποθέσεις). Αυτό τα καθιστά ιδιαίτερα ευάλωτα σε αστοχίες, καθώς τα υλικά αυτά, λόγω της ανομοιογένειας και των υποδεέστερων μηχανικών χαρακτηριστικών τους, είναι εγγενώς ασταθή. Δεν είναι λοιπόν τυχαίο ότι όλα τα πρανή που αστόχησαν κατά τη διάρκεια του συγκεκριμένου φαινομένου πλημμύρας αποτελούνται από μπάζα.

Στις θέσεις αυτές είτε δεν υπήρχαν τοιχία υποστήριξης, είτε υπήρχαν πρόχειρες κατασκευές που είχαν ανεγερθεί από τους περίοικους, με σκοπό την επέκταση των ιδιοκτησιών τους προς το ρέμα.

Επίσης, από τα video που έχουν αναρτηθεί στο διαδίκτυο είδαμε ότι κατά τη διάρκεια της βροχόπτωσης είχαν εκδηλωθεί και έντονες επιφανειακές απορροές νερού από το οδικό δίκτυο προς τα πρανή του ρέματος. Από το γεγονός αυτό συμπεραίνεται ότι πέριξ του ρέματος δεν υπήρχε επαρκές δίκτυο αγωγών, εντός του οδικού δικτύου, για την απαγωγή των επιφανειακώς απορρεόντων υδάτων. Η υπογειοποίηση πολλών κλάδων του υδρογραφικού δικτύου και η αντικατάστασή τους από κλειστούς αγωγούς περιορισμένης διατομής αποδεικνύεται ότι είναι ανεπαρκής.

Συνεπώς η κακοκαιρία προκάλεσε αλλεπάλληλες αστοχίες καθώς τα πρανή επλήγησαν από υποσκαφές στη βάση τους, από το νερό που έρεε εντός της κοίτης, αλλά και από εκτεταμένες επιφανειακές διαβρώσεις, οι οποίες οφείλονταν στην απορροή νερού από το οδικό δίκτυο προς την κοίτη του ρέματος.

Ερ. Υπάρχουν άλλες περιοχές της Αττικής που κινδυνεύουν από κάτι αντίστοιχο και τι πρέπει να κάνουν οι δήμοι και η περιφέρεια για να προλάβουν παρόμοιες καταστάσεις;

Η στρατηγική που ακολουθείται στη χώρα μας αναφορικά με τη διαχείριση των ρεμάτων και των ποταμών είναι ιδιαίτερα επιθετική. Στην πράξη αντιμετωπίζουμε τις συγκεκριμένες μορφολογικές δομές ως “χαμένο” χώρο, τον οποίο πρέπει με κάποιο τρόπο να ανακτήσουμε και να εκμεταλλευτούμε. Παράλληλα, αναγνωρίζοντας την αναγκαιότητα της ύπαρξής τους, επιχειρούμε –παρέχοντας τον ελάχιστο δυνατό χώρο– να τις μετατρέψουμε σε στείρους αγωγούς απαγωγής όμβριων υδάτων, συνήθως χωρίς καμία φυσική υπόσταση, δηλαδή χωρίς βλάστηση και πανίδα.

Συχνά βλέπουμε ρέματα και όχθες ποταμών καλυμμένα από άκρη σε άκρη με συρματοκιβώτια και τσιμεντένιες επενδύσεις, γεγονός που επιβεβαιώνει και υλοποιεί όσα αναφέρονται ανωτέρω.

Το πρόβλημα είναι ότι δεν αντιλαμβανόμαστε πως οι κοίτες των ποταμών και των ρεμάτων υπήρχαν, υπάρχουν και θα συνεχίσουν να υπάρχουν και μετά από εμάς. Επίσης δεν αντιλαμβανόμαστε ότι τα έργα τα οποία εμείς κατασκευάζουμε, εκτός του ότι μπορεί να είναι ανεπαρκή, δεν μπορούν να έχουν την ίδια ανοχή στον χρόνο με τους μηχανισμούς της φύσης.

Ενδεικτικά αναφέρω ότι, όταν γεμίζουμε την κοίτη ενός ρέματος με συρματοκιβώτια πρακτικά κληροδοτούμε ένα πρόβλημα στις επόμενες γενιές. Τα συρματοκιβώτια, αν διατηρηθούν στη θέση τους και δεν παρασυρθούν από μια μελλοντική πλημμύρα, θα διαβρωθούν και θα πάψουν να έχουν λειτουργική αξία το πολύ σε 40-50 χρόνια, ενώ το ρέμα προφανώς και θα συνεχίσει να υπάρχει. Πρακτικά κληροδοτούμε στις επόμενες γενιές μια σειρά προβλημάτων που θα έχουν να κάνουν με την απομάκρυνση των κατασκευών μας και τον σχεδιασμό νέων έργων.

Συμπερασματικά θα πρέπει να δοθούν βιώσιμες και περιβαλλοντικά συμβατές λύσεις στην διαχείριση των ρεμάτων. Δηλαδή θα πρέπει να σεβαστούμε το χώρο που πρέπει να τους διαθέσουμε και να κατασκευάσουμε τα ελάχιστα απαραίτητα έργα με τρόπο και σε θέσεις που θα μπορέσουν να ενσωματωθούν με το φυσικό περιβάλλον και να είναι ανθεκτικά για το μεγαλύτερο δυνατό χρονικό διάστημα. Οι πρακτικές αυτές έχουν εδώ και δεκαετίες αρχίσει να εφαρμόζονται σε χώρες του αναπτυγμένου κόσμου. Όχι όμως και στην Ελλάδα.

Στην Ελληνική επικράτεια υπάρχουν 100αδες κοίτες που τις έχουμε διαχειριστεί λανθασμένα ακολουθώντας τις πρακτικές που αναφέρθηκαν παραπάνω. Αρκεί να αναφερθεί ότι στην Αττική η υφιστάμενη κοίτη του ρέματος της Πικροδάφνης πρακτικά αποτελεί περίπου μόλις το 20% του συνολικού υδρογραφικού δικτύου που διέρρεε την περιοχή και το οποίο έχει πλέον υπογειοποιηθεί. Επίσης, το Μεγάλο Ρέμα Ραφήνας σχεδιάζεται να καλυφθεί σχεδόν εξολοκλήρου με συρματοκιβώτια και κατασκευές από σκυρόδεμα.

Η απάντηση, λοιπόν, στο ερώτημά σας για το τι πρέπει να κάνουμε είναι ότι οφείλουμε να πάψουμε να αντιμετωπίζουμε τα πρανή των ποταμών και των ρεμάτων σαν πρανή οδικών δικτύων. Όπως προανέφερα, οι κοίτες των ποταμών και των ρεμάτων υπήρχαν, υπάρχουν και θα συνεχίσουν να υπάρχουν και μετά από εμάς. Σκληρές τεχνικές παρεμβάσεις που επιδιώκουν τη ριζική αλλαγή του τρόπου λειτουργίας τους δεν μπορούν να είναι ούτε ανθεκτικές στον χρόνο ούτε αποδοτικές στη διαχείρισή τους.

Ερ. Κατά τη γνώμη σας πόσο αντιπλημμυρικά θωρακισμένη είναι η Αττική και ποια ρέματα είναι πιο επικίνδυνα;

Απ. Αν ανατρέξουμε στους χάρτες Κινδύνων Πλημμύρας (ΧΚΠ) που έχουν συνταχθεί από τη Δ/νση Υδάτων του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας θα διαπιστώσουμε ότι, ακόμα και για τη μικρότερη περίοδο επανάληψης των 50 ετών, επισημαίνονται πολλές περιοχές στην Αττική, τόσο εντός όσο και εκτός του Λεκανοπεδίου, που χαρακτηρίζονται ως Ζώνες Δυνητικά Υψηλού Κινδύνου Πλημμύρας (ΖΔΥΚΠ). Οι χάρτες αυτοί έχουν συνταχθεί λαμβάνοντας υπόψη τα υφιστάμενα έργα, τα οποία σε πολλές θέσεις είναι ανεπαρκούς διατομής.

Από την ανασκόπηση των χαρτών αυτών μπορούμε να αντιληφθούμε ότι υπάρχει ιδιαίτερα υψηλός πλημμυρικός κίνδυνος, ο οποίος μάλιστα επιτείνεται τα τελευταία χρόνια εξαιτίας και της κλιματικής κρίσης.

Στο σημείο αυτό πρέπει να αναφερθεί ότι η άγνοια και η απερισκεψία των πολιτών συμβάλει με την όποια ανεπάρκεια της πολιτείας γιγαντώνοντας τον κίνδυνο. Πλέον σε πολλές από τις περιπτώσεις βρισκόμαστε προ τετελεσμένων καταστάσεων καθώς η ανάπτυξη του αστικού περιβάλλοντος δεν επιτρέπει την ορθή διευθέτηση των ρεμάτων και των ποταμών ακόμα και όταν υπάρχει η πολιτική βούληση για κάτι τέτοιο. Τρανταχτό παράδειγμα είναι η περιοχή της Μάνδρας ότου ο οικισμός έχει δομηθεί στη συμβολή ρεμάτων καθιστώντας αδύνατη την ορθολογική διευθέτηση των ρεμάτων προκειμένου να συνυπάρξουν με το αστικό περιβάλλον.

Στην Πικροδάφνη, μιας και αυτή αποτελεί την αφορμή για την παρούσα συνέντευξη, θεωρώ ότι υπάρχει διαθέσιμος χώρος σε αρκετές θέσεις προκειμένου να σχεδιαστούν έργα που θα επιτρέψουν τη ομαλή συνύπαρξη του ρέματος με το αστικό περιβάλλον. Αρκεί να υπάρξει η απαιτούμενη πολιτική βούληση και οι απαραίτητες μελέτες.

Ερ. Έχουν ακουστεί κατά καιρούς διάφορες προτάσεις για την ανάσχεση της ροής του Κηφισού όπως για παράδειγμα η δημιουργία ενός φράγματος για να δημιουργείται ελεγχόμενη ροή στο ύψος της Αττικής οδού. Πιστεύετε ότι κάτι τέτοιο αποτελεί μία ενδεδειγμένη λύση;

Απ. Η κατασκευή έργων ορεινής υδρονομίας, όπως φράγματα στον άνω ρου των ρεμάτων και των ποταμών, αποτελούν την καλύτερη λύση όταν το πυκνοδομημένο αστικό περιβάλλον δεν επιτρέπει τις απαραίτητες διαπλατύνσεις στις κοίτες. Μου ακούγεται ως μια λογική λύση αλλά δεν γνωρίζω περισσότερες λεπτομέρειες για το συγκεκριμένο έργο.

Γενικά θα ήθελα να αναφέρω ότι η φύση φροντίζει να διαμορφώνει πλημμυρικά πεδία κατά μήκος της κοίτης των ποταμών και των ρεμάτων. Τα πεδία αυτά λειτουργούν ως ταμιευτήρες σε περιόδους έντονων πλημμυρικών παροχών προστατεύοντας τα κατώτερα τμήματα των υδρολογικών λεκανών από πλημμύρες. Δυστυχώς όμως, εξαιτίας του παροδικού ή και σπάνιου πλημυρισμού τους, οι εκτάσεις αυτές είναι οι πρώτες που καταλαμβάνονται από τις δραστηριότητες του ανθρώπου. Προφανώς στη συνέχεια η χρήση τους αναστρέφεται στο μυαλό και τη συνείδησή μας και η λειτουργία που τους είχε ανατεθεί από τη φύση αποτελεί πλέον απειλή για τον άνθρωπο. Μια απειλή που πρέπει να εξαλειφθεί με την αναστολή της λειτουργίας τους ως χώροι ταμίευσης νερού. Αναστέλλοντας παράλληλα και την προστασία που παρέχουν σε περιοχές του κάτω ρου.

Όπως καταλαβαίνετε διαχρονικά βρισκόμαστε σε έναν αέναο κύκλο διεκδικήσεων από τη φύση χωρίς όμως να αντιλαμβανόμαστε τον πεπερασμένο χρόνο που μπορούν να έχουν τα έργα και οι παρεμβάσεις μας σε σχέση με τις δυνάμεις και την εμμονή των φυσικών διεργασιών.

Πηγή: capital.gr

Κ. Λουπασάκης, καθηγητής ΕΜΠ: Στην Ελλάδα αντιμετωπίζουμε τα ρέματα σαν χαμένο χώρο

Προετοιμασία για τη δεύτερη κρίση
Οι νομικές υπηρεσίες του Δήμου Ρόδου και της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου έχουν ήδη κινηθεί μεθοδικά, συντάσσοντας πολυσέλιδα υπομνήματα και οργανώνοντας ογκώδεις φακέλους που προορίζονται να κατατεθούν ενώπιον του δικαστηρίου στη δεύτερη βαθμίδα.
Στο επίκεντρο βρίσκονται οι εφέσεις κατά των πρωτόδικων αποφάσεων του 2022, οι οποίες απέδωσαν, ανά περίπτωση, ευθύνες σε Ελληνικό Δημόσιο, Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου και Δήμο Ρόδου, με τα επιδικασθέντα ποσά να θεωρούνται από τις οικογένειες χαμηλότερα των αιτημάτων τους, και από τους εναγόμενους φορείς αδικαιολόγητα ή υπερβολικά, ανάλογα με τη θέση που προβάλλει ο καθένας.

Το χρονικό του Νοεμβρίου 2013 και τα 2 σημεία που «έσβησαν» ζωές
Η Ρόδος εκείνες τις ημέρες δεν βίωσε απλώς μια ισχυρή κακοκαιρία. Βίωσε μια κατάρρευση της αίσθησης ασφάλειας. Τα νερά που κατέβαιναν από ρέματα και χειμάρρους έκοβαν δρόμους, παρέσυραν οχήματα, και σε κρίσιμα περάσματα μετέτρεψαν την επιλογή μιας διαδρομής σε απόφαση που μπορούσε να αποβεί μοιραία.
Οι ανθρώπινες απώλειες συνδέθηκαν με 2 καίρια σημεία:
Στη γέφυρα και διάβαση της Κρεμαστής στον Κρεμαστενό ποταμό, εκεί όπου το νερό παρέσυρε όχημα στο οποίο επέβαιναν ο Κωνσταντίνος Αργυρόπουλος και η Αναστασία Κατσαρού.
Και στη γέφυρα της Παστίδας, στην περιοχή μεταξύ Παστίδας και Μαριτσών, όπου ο Ιωάννης Μπαϊράμης και η σύζυγός του Καλλιόπη Παναγιώτου Μπαϊράμη παρασύρθηκαν με το αυτοκίνητό τους.
Η δικαστική διαμάχη δεν αφορά μόνο το τι έγινε εκείνη τη μέρα. Αφορά κυρίως το τι είχε γίνει ή δεν είχε γίνει στα χρόνια πριν: αντιπλημμυρικά έργα, διευθετήσεις κοιτών, καθαρισμοί ρεμάτων, σήμανση κινδύνου, αστυνόμευση, προειδοποίηση, και πάνω απ’ όλα σαφής κατανομή αρμοδιοτήτων. Γιατί όταν οι αρμοδιότητες είναι θολές, οι ευθύνες γίνονται ακόμη πιο δύσκολο να αποδοθούν, και οι οικογένειες μένουν να παλεύουν με ένα σύστημα που συχνά ζητά από τους ίδιους να αποδείξουν αυτό που για εκείνους είναι αυτονόητο.
Οι αποφάσεις 301/2022, 302/2022 και 303/2022 και το πρώτο μοίρασμα ευθυνών
Το Τριμελές Διοικητικό Πρωτοδικείο Ρόδου εξέδωσε το 2022 τις αποφάσεις 301/2022, 302/2022 και 303/2022, οι οποίες αποτέλεσαν την πρώτη μεγάλη διοικητική κρίση επί της ουσίας. Εκεί μπήκαν τα πρώτα «όρια» για το ποιος θεωρείται υπεύθυνος και σε ποιο βαθμό, καθώς και τα ποσά που αναγνωρίστηκαν ως χρηματική ικανοποίηση για ψυχική οδύνη και συναφείς αξιώσεις.
Η υπόθεση του Κωνσταντίνου Αργυρόπουλου και η σορός που βρέθηκε στην Τουρκία
Ο Κωνσταντίνος Αργυρόπουλος, 50 ετών, εκπαιδευτικός, παρασύρθηκε από τα ορμητικά νερά του Κρεμαστενού ποταμού στις 22 Νοεμβρίου 2013. Αγνοείτο έως τις 25 Νοεμβρίου 2013, όταν εντοπίστηκε νεκρός στην Τουρκία, σε κατάσταση προχωρημένης σήψης, με επίσημη αιτία θανάτου τον πνιγμό.
Η αγωγή κατατέθηκε από τη χήρα και τον γιο του κατά του Δήμου Ρόδου, της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου και του Ελληνικού Δημοσίου, όπως εκπροσωπείται νόμιμα από τον υπουργό Εσωτερικών και Διοικητικής Ανασυγκρότησης, τον υπουργό Εθνικής Άμυνας, τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας και τον υπουργό Οικονομικών. Το συνολικό αίτημα ανερχόταν σε 1.000.000 ευρώ.
Με την απόφαση 301/2022, το δικαστήριο απέρριψε την αγωγή ως προς τον Δήμο Ρόδου, αλλά αναγνώρισε την υποχρέωση της Περιφέρειας και του Ελληνικού Δημοσίου να καταβάλουν εις ολόκληρον στη χήρα 8.000 ευρώ και στον γιο 50.000 ευρώ, νομιμοτόκως με επιτόκιο 6% από την επίδοση της αγωγής.

Η υπόθεση της Αναστασίας Κατσαρού και ο μοναδικός διασωθείς Ιωάννης Γκίζης
Η Αναστασία Κατσαρού, 36 ετών, δασκάλα, εργαζόταν στο 12θέσιο δημοτικό σχολείο του Παραδεισίου. Την ημέρα της κακοκαιρίας, μετά τη διακοπή των μαθημάτων, αναχώρησε το μεσημέρι της 22 Νοεμβρίου με το αυτοκίνητο του συναδέλφου της Κωνσταντίνου Αργυρόπουλου, με προορισμό την οικία της. Στο όχημα βρισκόταν και τρίτος επιβάτης, ο Ιωάννης Γκίζης, ο οποίος κατάφερε να σωθεί, πιασμένος από σίδερο που προεξείχε στη βάση της γέφυρας της Κρεμαστής.
Η αγωγή της οικογένειας της Κατσαρού ήταν ιδιαίτερα εκτενής, 90 σελίδων, και στρεφόταν κατά του Δήμου Ρόδου, της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου και του Ελληνικού Δημοσίου, όπως εκπροσωπείται από τον υπουργό Προστασίας του Πολίτη, τον υπουργό Άμυνας, τον υπουργό Εσωτερικών, τον υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας και τον υπουργό Οικονομικών. Το συνολικό αίτημα ανερχόταν σε 2.800.000 ευρώ.
Με την απόφαση 302/2022, το δικαστήριο απέρριψε την αγωγή στο μέρος που ασκείται από τον 6ο, 7ο και 8ο ενάγοντα, οι οποίοι ήταν θείοι της εκλιπούσας, και απέρριψε επίσης το σκέλος που στρεφόταν κατά του Δήμου Ρόδου. Δέχθηκε όμως εν μέρει την αγωγή ως προς Περιφέρεια και Ελληνικό Δημόσιο, αναγνωρίζοντας υποχρέωση καταβολής 40.000 ευρώ στον 1ο ενάγοντα, 20.000 ευρώ στον 2ο, 20.000 ευρώ στην 3η, 20.000 ευρώ στην 4η και 10.000 ευρώ στον 5ο, νομιμοτόκως με επιτόκιο 6% από την επίδοση της αγωγής.
Για την πλευρά των συγγενών, η διάσωση του Ιωάννη Γκίζη δεν είναι απλώς μια λεπτομέρεια. Είναι ένα ζωντανό στοιχείο του τι συνέβη εκείνα τα λεπτά, του πόσο οριακή ήταν η κατάσταση και του πόσο εύκολα ένας άνθρωπος μπορεί να χαθεί αν δεν υπάρχουν προειδοποιήσεις, έλεγχος ή υποδομές που «σπάνε» τη δύναμη του νερού.
Η υπόθεση του Ιωάννη Μπαϊράμη και της Καλλιόπης Παναγιώτου Μπαϊράμη και το μοιραίο πέρασμα στην Παστίδα
Η τρίτη υπόθεση αφορά τον Ιωάννη Μπαϊράμη, 63 ετών, και τη σύζυγό του Καλλιόπη Παναγιώτου Μπαϊράμη, 54 ετών, οι οποίοι παρασύρθηκαν στις 22 Νοεμβρίου 2013 περίπου στις 15:30 στη γέφυρα της δευτερεύουσας επαρχιακής οδού Παστίδα Μαριτσά, οδηγώντας αυτοκίνητο μάρκας BMW. Οι σοροί τους εντοπίστηκαν τις επόμενες ημέρες σε διαφορετικά σημεία, με αιτία θανάτου τον πνιγμό λόγω εισρόφησης ύδατος. Ο Ιωάννης Μπαϊράμης βρέθηκε στις 24 Νοεμβρίου 2013 εντός της κοίτης και η Καλλιόπη Μπαϊράμη στις 23 Νοεμβρίου 2013 σε πυκνή βλάστηση κοντά στην κοίτη.
Οι συγγενείς τους, 11 συνολικά, υποστήριξαν στην αγωγή ότι το δυστύχημα δεν θα συνέβαινε αν οι αρμόδιοι φορείς είχαν προχωρήσει σε σχεδιασμό, μελέτη, κατασκευή και συντήρηση συγκοινωνιακών και αντιπλημμυρικών έργων στο βόρειο τμήμα της Ρόδου, σε έργα διευθέτησης κοιτών, ειδικά στην Παστίδα, σε κατασκευή νέας γέφυρας στον Κρεμαστενό ποταμό, σε κατάργηση της λεγόμενης ιρλανδικής διάβασης, και σε έργα συγκράτησης εδαφών σε κοντινές δασικές εκτάσεις. Το συνολικό αίτημα ανερχόταν σε 7.000.000 ευρώ.
Με την απόφαση 303/2022, το δικαστήριο απέρριψε την αγωγή κατά το μέρος που στρεφόταν κατά της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου, και δέχθηκε εν μέρει τα λοιπά, υποχρεώνοντας το Ελληνικό Δημόσιο και τον Δήμο Ρόδου να καταβάλουν εις ολόκληρον στον 1ο ενάγοντα 85.000 ευρώ, στον 2ο ενάγοντα 85.000 ευρώ και στην 11η ενάγουσα 40.000 ευρώ, νομιμοτόκως με επιτόκιο 6% από την επίδοση της αγωγής, με ειδικότερες αναφορές στις ημερομηνίες επίδοσης 21.11.2018 για το Δημόσιο και 19.11.2018 για τον Δήμο, καθώς και στη μεταβολή του τρόπου υπολογισμού μετά τις 1.5.2019 σύμφωνα με το πλαίσιο του άρθρου 45 παρ. 1 του ν. 4607/2019. Παράλληλα, αναγνώρισε υποχρέωση καταβολής 10.000 ευρώ σε καθεμία από την 3η, 4η, 5η, 6η και 7η ενάγουσα, 20.000 ευρώ σε καθεμία από την 8η και 9η ενάγουσα, καθώς και 40.000 ευρώ που αφορούσαν στον αποβιώσαντα 10ο ενάγοντα, με κατανομή μεταξύ των κληρονόμων που συνέχισαν τη δίκη.

Οι βασικοί άξονες των εφέσεων και το μεγάλο ερώτημα της αρμοδιότητας
Στην καρδιά της δίκης σε δεύτερο βαθμό βρίσκεται ένα ζήτημα που δεν αφορά μόνο στη Ρόδο. Αφορά στον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί το πλέγμα ευθύνης στην πολιτική προστασία. Η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν περιγραφεί, στηρίζει την έφεσή της σε άξονες που συνοψίζονται σε 3 βασικά σημεία:
Πρώτον, επικαλείται ότι προηγούμενη ποινική κρίση φέρεται να έχει απαλλάξει υπηρεσίες της, και ότι η πρωτόδικη διοικητική κρίση κινήθηκε σε διαφορετική κατεύθυνση.
Δεύτερον, προβάλλει ότι η επίμαχη διάβαση στον Κρεμαστενό ποταμό δεν εμπίπτει στο εθνικό ή επαρχιακό δίκτυο αρμοδιότητάς της, αλλά αφορά ζήτημα που συνδέεται με τον Δήμο.
Τρίτον, αμφισβητεί την αιτιώδη συνάφεια, υποστηρίζοντας ότι δεν συνδέεται άμεσα πράξη ή παράλειψη της Περιφέρειας με το μοιραίο αποτέλεσμα, και ότι η επιλογή διέλευσης από πλημμυρισμένο σημείο έπαιξε καθοριστικό ρόλο.
Γιατί η 29η Ιανουαρίου 2026 είναι ημερομηνία ορόσημο
Η νέα δικάσιμος έρχεται σε μια χρονική στιγμή όπου η κοινωνία έχει πια «εκπαιδευτεί» να ακούει για ακραία καιρικά φαινόμενα. Όμως στην υπόθεση της Ρόδου δεν δικάζεται το κλίμα, ούτε η βροχή. Δικάζεται το κατά πόσο υπήρχαν έργα και μέτρα, και αν οι φορείς που είχαν ρόλο στην πρόληψη και την ασφάλεια των μετακινήσεων έκαναν όσα όφειλαν.
Τις αγωγές των οικογενειών των θυμάτων χειρίστηκαν και χειρίζονται οι δικηγόροι Γρηγόρης Ματράκας, Ιωάννα Βολονάκη και Αικατερίνη Μαραγκού.

Στις 29 Ιανουαρίου 2026 η εκδίκαση σε δεύτερο βαθμό για τις φονικές πλημμύρες της Ρόδου