Γεννήθηκε και μεγάλωσε στη Ρουμανία, αλλά μετά το γάμο της με Ελληνα και την εγκατάστασή της στη Ρόδο αγάπησε το νησί μας και τους κατοίκους της όσο λίγοι και αισθάνεται πάντα ότι στις φλέβες της ρέει άφθονο ελληνικό αίμα.
Εκπληρώνοντας και βούληση του συζύγου της, που δεν βρίσκεται πλέον στη ζωή, διέθεσε μεγάλο μέρος της περιουσίας της για την ανέγερση του «Νεστοριδείου Μελάθρου» και στη συνέχεια (ως επέκταση), του Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης.
Η αγάπη της, όμως, για τη Ρόδο και τους κατοίκους της δεν εξαντλείται. Οπως εξομολογείται, τελευταία επιθυμία της ίδιας αλλά και του συζύγου της, που την πήραν, όσο ακόμα εκείνος ζούσε, είναι η κατασκευή ενός γηροκομείου για άπορους ηλικιωμένους, έστω και μετά θάνατο, και προς τούτο προτίθεται να διαθέσει όλα της τα υπάρχοντα, ό,τι της έχει απομείνει, μέχρι και το τελευταίο ευρώ. Θα φροντίσει για το σκοπό αυτό να αφήσει συνεχιστές του έργου της για να μην πάει ούτε ένα ευρώ χαμένο. Μάλιστα έχει αναθέσει σε μεγάλο δικηγορικό γραφείο της Ρουμανίας τη διεκδίκηση της ακίνητης περιουσίας της που είχε κατασχεθεί από το (τότε) κομμουνιστικό καθεστώς και σύμφωνα με τις πληροφορίες η υπόθεση βρίσκεται σε καλό δρόμο.
Ο ευφυής αναγνώστης έχει ήδη καταλάβει ότι ο λόγος γίνεται για την κ. Πάολα Νεστορίδου, μια μεγάλη ευεργέτιδα της Ρόδου, την οποίαν η «δ» ανακηρύσσει για φέτος «Πρόσωπο της Χρονιάς».
Πριν κριθεί από μας, η Πάολα κρίθηκε από ολόκληρο τον ροδιακό λαό και κατά τον ποιητή «δικάστηκε». Κρίθηκε άξια, γιαυτό και της απονεμήθηκε και το Χρυσό Μετάλλιο της Πόλεως με ομόφωνη απόφαση του δημοτικού συμβουλίου.
Στο σημείο αυτό αξίζει να γίνουν και οι εξής επισημάνσεις:
Οσο ακόμη ζούσε ο σύζυγος της, τους απασχολούσε το θέμα της περιουσίας που δημιούργησαν, αφού από το γάμο τους δεν απέκτησαν παιδιά. Η σκέψη και των δύο ήταν να προσφέρουν κάτι στη Ρόδο που υπεραγαπούσαν και θεωρούσαν σαν πατρίδα τους. Η απόφαση, όπως η ίδια δηλώνει, δεν ήταν δύσκολη για τον απλούστατο λόγο ότι: «Νοιώθαμε Ροδίτες και εξακολουθώ να νοιώθω Ροδίτισσα σαν να γεννηθήκαμε εδώ, αγαπήσαμε τη Ρόδο και τους ανθρώπους της και αγαπηθήκαμε από αυτούς. Κερδίσαμε στη Ρόδο χρήματα και ζήσαμε μια άνετη ζωή. Οφείλουμε να επιστρέψουμε στη Ρόδο που τόσο αγαπήσαμε και αγαπώ, ότι θα περισσέψει από την περιουσία μας και για μένα δεν θα έχει πια αξία.»
Με αυτό το πνεύμα, δεν δίστασε να δωρίσει στο Δήμο Ροδίων το ξενοδοχείο της για να κτιστεί στη θέση του το Νεστορίδειο, στο οποίο στεγάζεται η δεύτερη καλύτερη πινακοθήκη στην Ελλάδα, μετά από αυτή του Δήμου Αθηναίων. Ένα έργο που εγκαινιάστηκε το 2002 επί Δημαρχίας Γιώργου Γιαννόπουλου, που είχε και την ιδέα της δημιουργίας της πινακοθήκης. Η δωρεά της όμως αυτή δεν ικανοποίησε τη δίψα που είχε για προσφορά στη Ρόδο. Σε συνεννόηση με το Δήμαρχο κύριο Χατζή Χατζηευθυμίου, ξεπεράστηκαν τεχνικά προβλήματα και ανέλαβε η ίδια το κόστος για την κατασκευή και αυτού του χώρου, επιβλέποντας όλα τα στάδια της κατασκευής του. Μας έλεγε συχνά: «παρακαλώ το θεό να με αξιώσει να ολοκληρώσω την επέκταση του Νεστοριδείου και να παραστώ στα εγκαίνια του. Αυτή είναι η τελευταία μου επιθυμία» Τόσο μεγάλη ήταν η επιθυμία της να ολοκληρωθεί το έργο αυτό, ώστε με την έναρξη της κατασκευής του, κατέθεσε τα χρήματα της αμοιβής του εργολάβου (1.000.000,00 ¤) σε τράπεζα της πόλης μας, σε κοινό λογαριασμό με δύο μέλη μιας ομάδας που η ίδια ίδρυσε προκειμένου να την συνδράμει και να την εκπροσωπεί όταν η ίδια αδυνατεί, με την εντολή να ολοκληρωθεί η κατασκευή του, αναλαμβάνοντας εκείνοι τις πληρωμές, σε περίπτωση που η ίδια θα αδυνατούσε.
Η Πάολα Νεστορίδου γεννήθηκε στην πόλη Αλμπα της Βεσσαραβίας της Ρουμανίας η οποία τώρα ανήκει στην Ουκρανία.
Εχασε την μητέρα της Αννα σε ηλικία πέντε ετών και τον πατέρα της Μιχαήλ Καπουστίν σε ηλικία έντεκα ετών. Εκτοτε έζησε με τον αδελφό της που ήταν έξι χρόνια μεγαλύτερος και ο οποίος χάθηκε στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Παντρεύτηκε στην Κωστάντσα τον Ελληνα μεγαλοεπιχειρηματία Ιωάννη Νεστορίδη έλληνα της Ρουμανίας τετάρτης γενεάς, καταγωγής Θράκης.
Εζησαν στο Βουκουρέστι μέχρι το 1950.
Από το 1944 έως το 1950 έμειναν στη Ρουμανία όπου είδαν την περιουσία τους να κρατικοποιείται.
Ως έλληνες μπόρεσαν και έφυγαν από τη Ρουμανία και έφθασαν στην Αθήνα ως πρόσφυγες.
Στις 6 Απριλίου 1951 ήλθαν στη Ρόδο για επίσκεψη και απεφάσισαν να εγκατασταθούν εδώ.
Στις 24 Ιουλίου 1960 άνοιξαν το ξενοδοχείο Olympic.
Λειτούργησε μέχρι το 1994.
Το 1998 απεβίωσε ο Ιωάννης Νεστορίδης.
Το ξενοδοχείο λειτουργούσε στην πλατεία Γαβριήλ Χαρίτου και ήταν κτισμένο σε οικόπεδο 2.541 τ.μ.
Επιθυμία και των δύο ήταν να αφήσουν το ξενοδοχείο ως γηροκομείο στην πόλη της Ρόδου, αλλά η περιοχή ήταν ακατάλληλη γι’ αυτό απεφασίσθη να γίνει Πολιτιστικό Κέντρο, το οποίο έλειπε από την Ρόδο.
ΣΗΜΑΔΙΑΚΕΣ ΣΤΙΓΜΕΣ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΤΗΣ
Η 6η Απριλίου 1951 έμελλε να αποδειχθεί τυχερή ημέρα για τη Ρόδο και ανατρεπτική για την μετέπειτα ζωή της Πάολας.
Την ημέρα εκείνη βρέθηκε, εντελώς συμπτωματικά μαζί με τον σύζυγό της Ιωάννη Νεστορίδη στη Ρόδο και τόσο γοητεύθηκαν που εγκαταστάθηκαν εδώ, στο σπίτι του Σάββα Παυλίδη.
Η Πάολα άνοιξε στην πλατεία Κύπρου ποιοτικό κατάστημα γυναικείων ενδυμάτων με το όνομα «Βουκουρέστι» και είχε ως πελάτισσες όλες τις τότε μεγάλες κυρίες της Ρόδου, αλλά και αρκετές Αθηναίες, μεταξύ των οποίων και την Αμαλία Καραμανλή.
Λίγους μήνες αργότερα αγοράστηκε οικόπεδο στις «100 χουρμαδιές», όπου ανεγέρθηκε το ξενοδοχείο «Ολύμπικ». Η κατασκευή του άρχισε τον Ιανουάριο του 1959 και ολοκληρώθηκε στις 24 Ιουλίου 1960. Λειτούργησε πολιτισμένα και εύρυθμα έως το 1994.
Οι δυσκολίες όμως της ζωής της Πάολας, ξανάρχισαν όταν το 1978 χάνει το σύζυγό της.
Η Πάολα θαύμαζε το σύζυγό της και επίσης τον αγαπούσε.
Ηταν ο άνδρας, ο επιτυχημένος επιχειρηματίας, ο πατέρας, η μητέρα που δεν γνώρισε ποτέ, ο χαμένος αδελφός της, ο καθοδηγητής και σύμβουλος στις επιχειρηματικές επιδιώξεις και των δυο τους, ο μεγάλος της φίλος.
Το πλήγμα του χαμού του ήταν σκληρό. Η Πάολα όμως συνηθισμένη στη σκληρότητα της ζωής από τα 3 της χρόνια, δεν κάμφθηκε, δεν παραιτήθηκε. Δεν τόβαλε κάτω, δεν απομονώθηκε από την οικονομική και κοινωνική ζωή της Ρόδου.
Οταν οι άνθρωποι μένουν μόνοι, για να παίρνουν κουράγιο, δεν στηρίζονται μόνο στο παρελθόν, στηρίζονται κυρίως στον εαυτό τους και στους μονολόγους τους.
Οι μονόλογοι είναι αυτοί που τους κρατούν συντροφιά, είναι αυτοί που ελέγχουν τα όνειρά τους, τις επιθυμίες τους και καθορίζουν τις τελικές τους αποφάσεις. Είναι αυτοί που τους ισορροπούν και δεν τους αφήνουν να ξεστρατίσουν, παρά τις όποιες μελαγχολίες δημιουργεί η μοναξιά.
Λέει ο Φώτης Βαρέλης στο έργο του «Μονόλογοι»:
Είναι μονόλογοι στοχασμοί χωρίς λέξεις,
ταξίδια του νου μας,
κι αλλού
τραγούδια μόνο με
τον ήχο τους
και τον καημό τους.
Τα σφυρίζεις πηδώντας
το βράχο
το δευτερόλεπτο εκείνο
που ξαφνιασμένη
μια πέρδικα
γίνεται η καρδιά σου,
και φεύγει
με το τραγούδι το δικό σου στα φτερά της.
Κι είναι και στοχασμοί
με λέξεις κρυφές,
πυγολαμπίδες στο μακρύ
το ρέμα,
σταγόνες φως κινούμενο
η μια πίσ’ απ’ την άλλη,
φως δικό μας
των μικρών μας ελπίδων
που όταν ξεμακραίνουν
και χάνονται
και πια δεν τις βλέπεις,
βρίσκεσαι ξαφνικά μοναχός και χαμένος
στη μέση του ατέλειωτου κόσμου…
Σ’ έναν τέτοιο μονόλογο, κάποιου μυρωμένου με τη ροδίτικη αύρα δειλινού, αγναντεύοντας τις πολύχρωμες αποχρώσεις της ροδίτικης θάλασσας, η Πάολα αποφάσισε να υλοποιήσει τη μεγαλειώδη προσφορά που από καιρό είχε συναποφασίσει με το σύζυγό της.
Οι μεγάλες προσφορές δεν εξαρτώνται από το πόσα προσφέρεις, εξαρτώνται από τον τρόπο που προσφέρεις αυτά που προσφέρεις, από το σκοπό για τον οποίο τα προσφέρεις και από το αν τα προσφέρεις όλα και δεν σου μένει τίποτα.
Μες στον μονόλογό της, συνέλαβε την ιδέα της ολοκληρωτικής προσφοράς και τόκανε μ’ ένα τρόπο που έμοιαζε σαν να μην την ενδιέφερε ο πλούτος που με κόπο μάζεψε και ήθελε να τον χαρίσει σε όλους. Ηθελε όλοι να τον ζήσουν. Ηθελε όλοι να συμμετάσχουν κερδίζοντας κάτι από τον δικό της πολυετή και πολύπλευρο μόχθο.
Απορρίπτει τις προηγούμενες επιλογές που είχαν μαζί με το σύζυγό της οραματιστεί για τη δωρεά και τελικώς καταλήγει σε μια νέα απόφαση, στη δημιουργία ενός Ναού των Αξιών και του Πνεύματος.
Μέσα στους Ναούς του Πνεύματος μπορεί κανείς να δοξάσει και το μεγαλείο του Θεού και το μεγαλείο του Ανθρώπου και μπορεί κανείς να στεγάσει την αγάπη του για τις ευγενικές ανθρώπινες δημιουργίες.
Μέσα στους Ναούς αυτούς μπορούν να στεγαστούν και πίκρες και όνειρα και ομορφιά και ιδέες και χρώματα, που θα προσφέρονται στους επισκέπτες καθημερινά και για πάντα!
Οι κατοικίες των Μουσών, έλεγαν οι πρόγονοί μας, είναι οι χώροι που ανυψώνουν τους ανθρώπους και ανυψώνοντας τους ανθρώπους, βελτιώνεται ο Κόσμος και ο Πλάτων σε μια από τις στοχαστικές του παρατηρήσεις, μας λέει, ότι «είναι αδύνατο να βελτιωθεί ο κόσμος, αν δεν βελτιωθούν πιο πριν οι άνθρωποι που τον αποτελούν».
Απ’ αυτό το πάθος, γεννήθηκε το «Νεστορίδειον Μέλαθρον», το «Μουσείο Νεοελληνικής Τέχνης», το κόσμημα της πόλεώς μας.
Στις 16 Φεβρουαρίου 1998, υπεγράφη το υπ’ αριθ. 3027 συμβόλαιο «Δωρεάς εν ζωή, υπό διαλυτικήν αίρεσιν» της συμβολαιογράφου Χρυσάνθης Κώττη-Κολλίγρη και εν συνεχεία την 29ην Ιουνίου 2002 υπεγράφη το υπ’ αριθ. 4001 συμβόλαιο της ιδίας συμβολαιογράφου με το οποίο κατηργήθη η «Διαλυτική αίρεσις» και ολοκληρώθηκε η «Δωρεά εν ζωή» του Νεστοριδείου Μελάθρου εις τον Δήμο της Ρόδου.
Δικαιώθηκαν λοιπόν τα όσα ο Θουκυδίδης εις τον «Αθηναγόρα» λέγει ότι δηλαδή: «Οι πλούσιοι είναι βέβαια οι καλύτεροι διαχειριστές του χρήματος, αλλά οι συνετοί είναι οι ακόμα καλύτεροι και ο πολύς λαός, ο καλύτερος κριτής, όταν όμως διαφωτιστεί σωστά».
Περγαμηνές της Πάολας είναι οι άοκνες προσπάθειές της, να δωρίσει στη συνέχεια και όποιο χρηματικό ποσό της απέμεινε ώστε να συνεχιστεί η επέκταση του Νεστοριδείου Μελάθρου και να αποκτήσει αυτό πρόσοψη και προς την πλευρά του ξενοδοχείου των Ρόδων, με νέες αίθουσες που θα στεγάσουν ακόμη περισσότερες ροδίτικες και διεθνείς εκδηλώσεις ποιότητος.
Ετσι προέκυψε το Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, ένα νέο κόσμημα για την πόλη της Ρόδου.
ΕΠΙΛΟΓΟΣ:
Η ζωή της κας Πάολα είναι σαν μια σπονδυλωτή κινηματογραφική ιστορία με πολλούς σημαντικούς σταθμούς, που σε όλους πρωταγωνιστεί η ίδια, με τη λάμψη, την κομψότητα, το μυαλό, τη διορατικότητα, το δυναμισμό και την εργατικότητά της.
Στην ιστορία της ζωής της, θα λέγαμε ότι, ναι μεν είχε την «Αθηνά» στο πλευρό της, αλλά κυρίως με το ίδιο της το χέρι χάραζε το πεπρωμένο της.
Η ανακήρυξή της από την «δ» ως «Προσώπου της Χρονιάς» είναι ένα δείγμα τιμής, ευγνωμοσύνης και αναγνώρισης. Είναι το ΟΦΕΙΛΟΜΕΝΟ.
Γιατί η Πάολα Νεστορίδου
«πρόσωπο της χρονιάς (2010)»;
Η κυρία Πάολα Νεστορίδου «πρόσωπο της χρονιάς» – του απερχόμενου έτους 2010; Φυσικά και χωρίς κανένα ενδοιασμό, χωρίς καμιά δεύτερη σκέψη.
Η πρόταση της εφημερίδας «η δημοκρατική» είναι εύστοχη, είναι δίκαιη, είναι αντικειμενική και πάνω απ’ όλα αντανακλά, πιστεύω, στα αισθήματα του ροδιακού λαού.
Χαιρετίζω με ενθουσιασμό την πρόταση αυτή και συγχαίρω τους ανθρώπους της εφημερίδας για την σύλληψη της ιδέας.
Η ανακήρυξη της κυρίας Πάολας Νεστορίδου ως «πρόσωπο της χρονιάς» της ανήκει δικαιωματικά, έστω κι’ αν δεν βρίσκεται σε αντιστοιχία με το μεγάλο έργο που δημιούργησε στην πόλη της Ρόδου.
Η Μεγάλη Ευεργέτιδα θα είναι «πρόσωπο της κάθε χρονιάς», μέχρις ότου το κίνητρο της ευγενούς άμιλλας, αναδείξει με υψηλόφρονα έργα, κάποιον άλλον ισάξιό της.
Στην κυρία Πάολα Νεστορίδου αρμόζουν όλες οι τιμές. Η μεγαλοσύνη της είναι αξεπέραστη και μπορεί να συγκριθεί μόνο με τους Μεγάλους Ρόδιους Ευεργέτες των αρχών του 20ου αιώνα.
Είμαι ιδιαίτερα ευτυχής γιατί έλαχε σε μένα, ως δήμαρχο Ροδίων, να ολοκληρώσω το Νεστορίδειο Πολιτιστικό Κέντρο και να προστεθεί έτσι ένα ακόμη κόσμημα στην κορωνίδα των πολιτιστικών θησαυρών της πόλης μας.
Της απένειμα το χρυσό μετάλλιο της πόλεως Ρόδου και σ’ έναν δρόμο, μπροστά στο μεγάλο δημιούργημά της, δόθηκε το όνομά της, αντάμα με το όνομα του αείμνηστου συζύγου της, Γιάννη Νεστορίδη. Ηταν το ελάχιστο που μπορούσαμε να κάνουμε, αλλά κι’ αν μπορούσαμε να της αποδώσουμε κι’ άλλες τιμές, η ζυγαριά πάντα θα έγερνε προς την πλευρά της. Υπάρχουν χρέη που δεν αποσβένονται ποτέ.
Η ανακήρυξη της κ. Πάολας Νεστορίδου ως «πρόσωπο της χρονιάς» που μας αποχαιρετά, αποτελεί τη χρυσή σφραγίδα της ευγνωμοσύνης όλων μας, ολόκληρης της ροδιακής κοινωνίας. Γι’ αυτό θεωρώ ότι είναι η πιο ωραία τιμή, ένα κόσμημα γεμάτο με τον αμύθητο πλούτο των πιο θερμών και ευγενικών αισθημάτων μας, όπως αυτά αναβλύζουν από τη ψυχή, την καρδιά και το νου μας. Δεν υπάρχει τίποτα πιο ακριβό από τη συλλογική ευγνωμοσύνη και το ψηλό σκαλί της Ιστορίας. Η κυρία Πάολα Νεστορίδου κατέκτησε στον στίβο της ζωής το χρυσό μετάλλιο της Ολυμπιάδας – πολλών Ολυμπιάδων μαζί. Δεν ζήτησε ποτέ τίποτα από τη Ρόδο. Μόνο προσέφερε. Κι’ αυτός είναι ένας επί πλέον λόγος που καθιστά ακόμη πιο ξεχωριστό το παράδειγμά της. Σημασία για τα μέλη μιας κοινωνίας δεν έχει ο τρόπος που ζουν, αλλά το τί αφήνουν πίσω τους, ο καθένας στο χώρο που δραστηριοποιείται και ανάλογα με τις δυνατότητές του. Τα εφήμερα είναι μάταια και δεν καταγράφονται ούτε στα περιθώρια των σελίδων της Ιστορίας. Αυτή είναι η κατάληξη κάθε φθαρτού. Είναι η λήθη που επιδικάζει η Νέμεσις.
Ο πραγματικός πλούτος σ’ αυτή τη ζωή είναι η υποθήκη που εγγράφουμε στα κατάστιχα της αιωνιότητας και οι παρακαταθήκες που αφήνουμε για τις επόμενες γενεές.
Οι Μεγάλοι Ευεργέτες μάς υπενθυμίζουν με τα έργα τους, πώς οριοθετείται ο διαλεκτός χώρος της αθανασίας.
– Η κυρία Πάολα Νεστορίδου «πρόσωπο της χρονιάς»;
Φυσικά… Ασφαλώς… Βεβαίως…
– Είναι άξια.
– Είναι μια σπουδαία κυρία.
– Είναι η κυρία της Ρόδου.
– Είναι ο ολοκληρωμένος Ανθρωπος.
– Είναι ο σπορέας του ιδεατού – του οξυγόνου των ιδανικών, που τόσο πλέον σπανίζουν, μαραζωμένα στη μιζέρια των καιρών μας.
ΧΑΤΖΗΣ
ΧΑΤΖΗΕΥΘΥΜΙΟΥ
Δήμαρχος Ροδίων
