• Ποιες είναι οι διαφορές μεταξύ των δύο συνδυασμών και γιατί πρέπει τα μέλη να επιλέξουν την παράταξή σας;
Πριν απαντήσω στις κατ’ ιδίαν ερωτήσεις σας, θα ήθελα με πολύ λίγα λόγια να συστηθώ σε όσους τυχόν νέους συναδέλφους δεν με γνωρίζουν, ή δεν γνωρίζουν ορισμένες πτυχές της επαγγελματικής μου δραστηριότητας. Ασκώ δικηγορία από τον Οκτώβριο του 1973 και να μου επιτραπεί να πω με όλο το σεβασμό στο λειτούργημα μας αλλά και στους συναδέλφους μου ότι ασκώ μάχιμη δικηγορία, δηλαδή των ακροατηρίων. Δεν κατέχω καμιά απολύτως πάγια θέση στον ευρύτερο δημόσιο τομέα, δεν είμαι νομικός σύμβουλος είτε με πάγια αντιμισθία είτε με έμμισθη εντολή ούτε σε καμιά Τράπεζα ούτε σε κανένα άλλο νομικό πρόσωπο. Βιώνω καθημερινά τα προβλήματα της δικηγορίας και δεν αρνούμαι την συνδρομή και την βοήθειά μου σε όποιο συνάδελφο μου τη ζητήσει. Μετείχα από πολύ νωρίς στη διοίκηση του συλλόγου στην αρχή ως μέλος, μετέπειτα σαν γενικός γραμματέας, το 1990 για ένα τρίμηνο ως πρόεδρος, όπου και ήταν πραγματικά το τρίμηνο της κοσμογονίας με όλες τις βαθιές τομές στο Σύλλογο. Τότε ήταν που αγοράστηκε το σημερινό κτίριο του Συλλόγου μας αντί της προταθείσας άλλης λύσης να αγοραστεί κτίριο στην πλατεία Φώκιαλη. Από το 1999 και μέχρι σήμερα είμαι Πρόεδρος του Δ.Σ.Ρ. και φιλοδοξώ εφόσον αυτό το θελήσουν οι συνάδελφοί μου, να είμαι Πρόεδρος και την επόμενη τριετία. Πιστεύω ότι κατά τη διάρκεια της θητείας μου έχω κερδίσει την αγάπη και την εκτίμηση της συντριπτικής πλειοψηφίας των συναδέλφων μου. Η θέλησή μου να προσφέρω στο Σύλλογο και αυτήν την τριετία πηγάζει από την αίσθηση του καθήκοντος απέναντι στους συναδέλφους μου, την κοινωνία γενικότερα αλλά και την ιδέα της Δικαιοσύνης. Κάποια πράγματα πρέπει να τελειώσουν, αυτός είναι ο μοναδικός στόχος, δεν έχω το δικαίωμα να εγκαταλείψω το καράβι, όταν είναι πλέον κοντά στο λιμάνι, υπόσχομαι στους συναδέλφους ότι θα καταβληθεί κάθε δυνατή προσπάθεια για την επίλυση των προβλημάτων που μπορούν να επιλυθούν, για την βελτίωση των συνθηκών της δικαιοσύνης, για την ενίσχυση των μεταξύ μας δεσμών και σχέσεων. Η μόνη ανταμοιβή μου για τις όποιες προσπάθειες έχω καταβάλει και θα καταβάλω και κατά την επόμενη τριετία θα µναι η ηθική μου ικανοποίηση ότι κατά κάποιο τρόπο εκπλήρωσα το χρέος μου της προσφοράς χωρίς ιδιοτέλεια. Εν πάση περιπτώσει το πρώτο ερώτημα απευθύνεται κύρια στους συναδέλφους μας και εκείνοι είναι οι κριτές, εκείνοι είναι που θα συγκρίνουν, θα κρίνουν και θα αποφασίσουν. Κατ’αρχήν δεν θα µθελα να υποβαθμίσω κανένα απολύτως συνάδελφο, όλοι είναι ικανοί και άξιοι και από την σκοπιά αυτή είναι επαινετή η προσπάθεια του καθενός για προσφορά στο Σύλλογο. Εκείνο όμως το οποίο ειλικρινά θα επιθυμούσα, είναι η διάθεση αυτή προσφοράς να είναι συνεχής και να εκδηλώνεται και μετά τις εκλογές, διότι τότε θα έχει αξία. Οι όποιες επιτροπές συστήνονται κατά τη διάρκεια της τριετίας δεν αποδίδουν το αναμενόμενο έργο εκτός ελαχίστων εξαιρέσεων. Ως εκ τούτου αφού χαιρετίσω την κάθοδο όλων των υποψηφίων συναδέλφων στις επικείμενες εκλογές και χωρίς να υπονοώ τίποτα απολύτως για τον άλλο συνδυασμό, είμαι υποχρεωμένος να αρκεστώ μόνο στον δικό μας. Απαρτίζεται από συναδέλφους που βιώνουν τη δικηγορία, μάχονται για τη δικηγορία και την βελτίωση των συνθηκών άσκησής της, έχουν καθημερινή παρουσία στα δικαστήρια, αφουγκράζονται τους συναδέλφους και τα προβλήματά τους και καταβάλλεται συνολικά μια προσπάθεια επιλύσεώς τους. Στην εμπειρία, τη γνώση και την καταξίωση των δοκιμασμένων συναδέλφων της παράταξής μας, έχουν προστεθεί νέα παιδιά με τους ίδιους προβληματισμούς και τις ίδιες ανησυχίες: ένα καλύτερο αύριο για όλους τους συναδέλφους. Νέοι συνάδελφοι με νέες ιδέες έρχονται να προστεθούν στους παλαιότερους και έμπειρους και αυτή η αρμονική συνύπαρξη των παλαιών με τους νέους συναδέλφους δίνει μια νέα σύνθεση, ένα νέο δυναμισμό στην παράταξή μας, η οποία εγγυάται τη σοβαρότητα και σταθερότητα στη διοίκηση του Συλλόγου και την υπεύθυνη στάση απέναντι στα προβλήματα. Μόνα όπλα μας στον αγώνα αυτό που δίνουμε και καθημερινά κρινόμαστε είναι η αγάπη και η εκτίμηση των συναδέλφων, δεκανίκια εμείς δεν χρειαζόμαστε.
• Οι πολιτικές σας καταβολές είναι γνωστές. Οι εκλογές στο Δικηγορικό Σύλλογο προσφέρονται για την εξαγωγή πολιτικών συμπερασμάτων; Τα κόμματα και οι παρατάξεις της τοπικής αυτοδιοίκησης του πρώτου και δεύτερου βαθμού στην περιοχή παρεμβαίνουν ή παρακολουθούν αμέτοχοι την εκλογική διαδικασία;
Η κοινωνία θα λεγα ότι παρακολουθεί με ενδιαφέρον το θέμα των εκλογών στον Δ.Σ.Ρ, διότι θέλει ένα Σύλλογο που να ενδιαφέρεται για την κοινωνία και τα προβλήματά της και να παίρνει υπεύθυνες θέσεις εκεί που χρειάζεται και όταν χρειάζεται όπως έχει συνηθίσει τον Σύλλογο τα τελευταία χρόνια. Δεν είναι του παρόντος να αναφερθούν ποιες σοβαρές παρεμβάσεις έχουν γίνει στην κοινωνία με ουσία και περιεχόμενο, ένεκα των οποίων έχει καταξιωθεί ο Σύλλογος στη συνείδηση των συμπολιτών μας. Σαν ένα απλό παράδειγμα αρκεί και μόνο να αναφερθεί ότι παρέχεται δωρεάν δικαστική προστασία σε πολίτες οικονομικά ανήμπορους ακόμα και σε πολιτικές υποθέσεις. Ενώ ήμασταν ο πρώτος Σύλλογος που παρείχαμε δωρεάν νομική βοήθεια στις ποινικές υποθέσεις, οπότε και στη συνέχεια θεσμοθετήθηκε πλέον ο αυτεπάγγελτος διορισμός συνηγόρου υπεράσπισης. Δεν νομίζω ότι τα κόμματα και οι παρατάξεις έχουν τη δύναμη ανάμειξης στις εκλογές του πρώτου επιστημονικού Συλλόγου της χώρας, πιθανόν να χουν και μάλλον έχουν στις εκλογές των τριών μεγάλων Δικηγορικών Συλλόγων, εκεί έχουν περιθώρια, στους μικρότερους Συλλόγους πιστεύω ότι προέχει ο προσωπικός χαρακτήρας του καθενός και οι ικανότητες του για σοβαρή και υπεύθυνη διοίκηση. Οι συνάδελφοι επιλέγουν αυτόν που εμπιστεύονται να τους διοικεί και να τους εκπροσωπεί επάξια. Η νίκη λοιπόν των εκλογών στο Σύλλογό μας και στους μικρότερους συλλόγους γενικότερα ανήκει στους συναδέλφους που σκέπτονται κρίνουν και αποφασίζουν, με μοναδικά κριτήρια τα παραπάνω και όλοι λίγο πολύ γνωριζόμαστε και καθημερινά κρινόμαστε και αξιολογούμαστε.
• Το δικηγορικό επάγγελμα δοκιμάζεται, όπως κι άλλοι κλάδοι, από τα μέτρα της κυβέρνησης; Ποια είναι τα προβλήματα που εντοπίζετε και ποια λύση προτείνετε; Θεωρείτε ενδεδειγμένη λύση τη συνέχιση της αποχής;
Είναι γνωστή σ’όλους μας η οικονομική κρίση την οποία διέρχεται η χώρα μας χωρίς να είναι ανάγκη αναφοράς των αιτιών που την προκάλεσαν. Τα εισοδήματα όλων των πολιτών και κυρίως των μισθωτών και των συνταξιούχων έχουν μειωθεί αισθητά. Επομένως εκ των πραγμάτων το σκέφτεται κανείς να καταφύγει σε δικηγόρο και στις υπηρεσίες του, αν δεν είναι απολύτως ανάγκη και όταν απευθυνθεί και πάλι θα προσπαθήσει να καταβάλει την μικρότερη δυνατή αμοιβή. Από την άλλη πλευρά ο δικηγόρος στον οποίο ανατίθεται η υπόθεση δεν είναι νοητό εκ των πραγμάτων να μειώσει την ποιότητα των υπηρεσιών του εξαιτίας της οικονομικής κρίσης και κατ’ επέκταση της οικονομικής αδυναμίας που αντιμετωπίζει ο πελάτης. Είναι λοιπόν επόμενο ότι και ο δικηγόρος, ο οποίος αποτελεί ένα κρίκο της αγοράς, αντιμετωπίζει τις οικονομικές συνέπειες της κρίσης. Από την άλλη πάλι πλευρά η κρίση δημιουργεί περισσότερες δικαστηριακές υποθέσεις με αποτέλεσμα στον τομέα αυτό να μην υπάρχει ελάττωση των επαγγελματικών υποθέσεων σε αντίθεση με τις αγοραπωλησίες οι οποίες αποτελούν σπάνιο φαινόμενο. Οι δεσμεύσεις οι οποίες επιβλήθηκαν με το μνημόνιο στη Κυβέρνηση ήσαν οι εξής: α)άρση των περιττών περιορισμών επί των ελαχίστων ορίων των αμοιβών, β)η άρση των γεωγραφικών ορίων και γ)διαφήμιση. Πρέπει όμως να διευκρινίσουμε ότι η υπαγωγή του δικηγορικού λειτουργήματος στα επονομαζόμενα «κλειστά επαγγέλματα» είναι παντελώς εσφαλμένη, διότι η δικηγορία μόνο κλειστό επάγγελμα δεν είναι, αφού δεν υπάρχει κλειστός αριθμός και όλοι όσοι θέλουν γίνονται δικηγόροι μετά το πτυχίο της Νομικής και την επιτυχή συμμετοχή τις εξετάσεις των ασκούμενων δικηγόρων. Η ελάχιστη αμοιβή με το υπό ψήφιση νομοσχέδιο μετονομάζεται ως νόμιμη αμοιβή. Διατηρείται ο χαρακτήρας του δικηγόρου ως δημόσιου λειτουργού μετέχοντος στην απονομή της δικαιοσύνης, διατηρείται ο χαρακτήρας των Δικηγορικών Συλλόγων ως Νομικών Προσώπων Δημοσίου Δικαίου και οι θεσμοθετημένοι πόροι τους. Εκείνο για το οποίο υπάρχει μεγάλη αντίδραση Δικηγορικών Συλλόγων ευρισκομένων γύρω από την Αθήνα και τον Πειραιά, είναι για την άρση των γεωγραφικών ορίων, δηλαδή θα μπορεί πλέον ο κάθε δικηγόρος σε οποιοδήποτε Σύλλογο και αν ανήκει να παρίσταται και στις πολιτικές υποθέσεις σ’οποιαδήποτε πόλη της χώρας, χωρίς συμπαράσταση δικηγόρου του τοπικού συλλόγου όπως αυτό προβλεπόταν μέχρι σήμερα. Διότι φοβούνται οι πέριξ των μεγάλων Συλλόγων ότι θα αλωθούν από τους δικηγόρους της Αθήνας και του Πειραιά. Βέβαια αυτό λειτουργεί και αντίθετα διότι μπορεί ο κάθε δικηγόρος της επαρχίας να δικηγορεί και στις πολιτικές υποθέσεις πλέον ελεύθερα στην Αθήνα και Πειραιά χωρίς κανένα περιορισμό και είναι κάτι που μπορούμε και πρέπει να το εκμεταλλευτούμε, διότι ο Σύλλογος μας έχει ποιότητα συναδέλφων. Η όποια αντίδραση και αν υπάρχει δεν πρόκειται κατά την εκτίμησή μου να μην αρθούν οι γεωγραφικοί περιορισμοί αφού πρόκειται για μια ελεύθερη και ενιαία αγορά όπως και δεν πρόκειται να μην επιτραπεί και τελικά θα επιτραπεί η διαφήμιση, πάντοτε βέβαια στηριζόμενη σε Κώδικα Δεοντολογίας. Βελτιωτικές προτάσεις στην πρόβλεψη της σύστασης των προβλεπόμενων από το σχέδιο νόμου εταιριών για να μην καταλήξουν σε κεφαλαιουχική μορφή έχουν κατατεθεί, όπως επίσης έχουν κατατεθεί και άλλες βελτιωτικές προτάσεις, όπως π.χ. η ενιαία παρακράτηση ποσοστού 12% για όλους τους Συλλόγους και όχι μόνο για τους τρεις μεγάλους Συλλόγους. Πρέπει να κάνουμε βήματα, μπροστά, πρέπει να είμαστε ρεαλιστές και ας μη μας φοβίζει η οποιαδήποτε αλλαγή κάποιων παραδοσιακών δεδομένων. Οι νέοι συνάδελφοι έχουν τις νομικές γνώσεις και τη δυνατότητα να μπουν σε μια μεγαλύτερη αγορά και να ξεφύγουν από τα στενά όρια και τους ορίζοντες μιας μικρής πόλης.
• Το στεγαστικό πρόβλημα των δικαστικών υπηρεσιών της Ρόδου παραμένει, παρά τις υποσχέσεις κυβερνητικών παραγόντων και των δύο κυβερνήσεων, άλυτο. Ποιες είναι πραγματικά οι προοπτικές για την εξασφάλιση καλύτερων συνθηκών στην απονομή της δικαιοσύνης στο νησί και τι πρωτοβουλίες θα αναλάβετε για να δρομολογηθεί λύση; Θεωρείτε μετά και τις τελευταίες δηλώσεις του Δημάρχου Ρόδου ότι υφίσταται ενδεχόμενο να εγκαταλειφθεί ο σχεδιασμός για τη μεταστέγαση των δικαστηρίων στο παλαιό νοσοκομείο της Ρόδου;
Το πρόβλημα των κτιριακών υποδομών και εν γένει της υλικοτεχνικής υποδομής απονομής της δικαιοσύνης είναι ένα από τα κύρια μελήματα της Πολιτείας. Γνωρίζετε πολύ καλά ότι το πρόβλημα αυτό απαξιώνει τη δικαιοσύνη στην πόλη μας, μας εκθέτει ως χώρα στον κάθε αλλοδαπό επισκέπτη της πόλης μας αλλά το κυριότερο κάτω από τις κρατούσες αυτές συνθήκες μειώνει τον πολίτη είτε ως κατηγορούμενο είτε ως διάδικο, αφού δεν μπορεί παρά τις φιλότιμες προσπάθειες, να απονεμηθεί σωστά η δικαιοσύνη, δεν μπορεί να διεξαχθεί ταχεία και δίκαιη δίκη. Το κτιριακό πρόβλημα είναι μια από τις πτυχές των συνθηκών απονομής της δικαιοσύνης. Οι άλλες είναι οι δικαστές, οι δικηγόροι και οι γραμματείς. Από πλευράς οργανικών θέσεων των δικαστών έχουμε το προνόμιο όχι μόνο να καλύπτονται όλες, αλλά υπάρχουν σε πολλές περιπτώσεις και περισσότεροι των προβλεπομένων. Από πλευράς γραμματέων, υπάρχουν κενά, ο Σύλλογος στηρίζει τις προσπάθειες για πλήρωση των θέσεων, καλύπτει τα κενά, το παρήγορο είναι όμως ότι προβλέπεται σύντομα η πλήρωση των θέσεων αυτών. Η επέκταση των μαγνητοφωνημένων πρακτικών σε όλες τις διαδικασίας είναι η εξέλιξη και η προοπτική. Όπως γνωρίζετε για το θέμα της επέκτασης του δικαστικού μεγάρου στο κτίριο του παλαιού Νοσοκομείου υφίσταται η απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου την οποία έχει αποδεχθεί το ΤΑΧΔΙΚ. Δεν γνωρίζω καμία αντίθετη θέση ή τοποθέτηση του νεοεκλεγμένου Δημάρχου κ. Κουσουρνά. Εξ’όσων όμως γνωρίζω συμφωνεί στη λύση αυτή, διότι επιλύει ένα σοβαρό πρόβλημα της πόλης μας και παράλληλα αποσυμφορεί κυκλοφορικά το κέντρο της πόλης. Είμαι δε απόλυτα πεπεισμένος ότι ο κ. Δήμαρχος φιλοδοξεί να έχει μια πόλη καλύτερη, απ’ότι την παρέλαβε. Επίσης σε επίσκεψή μας στο Υπουργείο Δικαιοσύνης στις 17-1-2011 και στην «ΘΕΜΙΣ Α.Ε» συζητήσαμε περί του χρόνου ενάρξεως των εργασιών στο κτιριακό συγκρότημα του Νοσοκομείου η οποία σύμφωνα με τις διαβεβαιώσεις θα γίνει σε σύντομο χρονικό διάστημα. Επομένως είναι αδήριτη ανάγκη, και η κοινωνία απαιτεί το έργο αυτό να αρχίσει και να τελειώσει το συντομότερο δυνατό.
• Τα τελευταία τρία χρόνια επιχειρείται μια προσπάθεια εκκαθάρισης του μητρώου των δικηγόρων και ορθολογικότερης κατανομής του διανεμητικού λογαριασμού και των λοιπών βοηθημάτων στα μέλη. Δεδομένης της κρίσης ποια μέτρα θα ληφθούν για την ενίσχυση των μελών σας; Σκέπτεστε να αναλάβετε και άλλες πρωτοβουλίες για τους νέους δικηγόρους;
Η εκκαθάριση του μητρώου των δικηγόρων απασχόλησε στα σοβαρά την Διοίκηση του Συλλόγου την περασμένη τριετία. Η συσταθείσα προς τούτο επιτροπή ουσιαστικά έχει προχωρήσει στο έργο αυτό, έχει καταλήξει στα συμπεράσματα της, τα οποία και θα υλοποιηθούν αμέσως μετά τις εκλογές. Για τον διανεμητικό λογαριασμό εξακολουθούν κατά βάση να υφίστανται τα κριτήρια διατήρησης γραφείου και συμμετοχής στην παραγωγή του διανεμόμενου ποσού. Όμως έχουμε θεσπίσει εξαίρεση των νέων συναδέλφων της πρώτης διετίας από τα ως άνω κριτήρια, δίνουμε δηλαδή στο νέο συνάδελφο τον χρόνο να σκεφτεί, να κρίνει και να αποφασίσει. Σεβαστήκαμε επίσης τη μητέρα και γενικά την μητρότητα και τις εξαιρέσαμε από τα ως άνω κριτήρια τόσο προ του τοκετού όσο και μετά τον τοκετό, αφού πλέον ασχολούνται και αφοσιώνονται στην ανάπτυξη και το μεγάλωμα των παιδιών τους. Θεσπίσαμε το πρώτο το 1999 παρά τις σφοδρές αντιδράσεις ορισμένων ευτυχώς ολίγων, το νεόσημο το οποίο διανέμονται οι συνάδελφοι της πρώτης πενταετίας και οι μητέρες ένα εξάμηνο προ και ένα εξάμηνο μετά τον τοκετό. Θεσπίσαμε την συμμετοχή του Συλλόγου στα έξοδα των παιδικών σταθμών όπου οι μητέρες συνάδελφοι αφήνουν τα παιδιά τους για να μπορέσουν να δικηγορήσουν. Στηρίζουμε δηλαδή στις δύσκολες στιγμές την εργαζόμενη συνάδελφο. Ζητήσαμε από το Υπουργείο Δικαιοσύνης και θα επιτύχουμε την επέκταση του ειδικού διανεμητικού λογαριασμού των Νέων Δικηγόρων και στον Σύλλογο μας καθόσον μέχρι σήμερα ισχύει μόνο για τους νέους δικηγόρους των τριών μεγάλων Συλλόγων της χώρας. Οι νέοι συνάδελφοι είναι εκείνοι που εκδίδουν την εφημερίδα του Συλλόγου «Παρανομικά». Θα καθιερώσουμε από το 2011 και εφόσον φυσικά εκλεγούμε ειδική γιορτή για το καλωσόρισμα των νέων συναδέλφων και ειδικότερα της πρώτης χρονιάς, όπου εκεί θα µχουμε τη δυνατότητα να ακούμε τους νέους συναδέλφους για τα προβλήματα και τους προβληματισμούς τους. Η ημέρα αυτή θα είναι η γιορτή του Διονυσίου Αρεοπαγίτου προστάτη της Δικαιοσύνης, ή του Ιωάννη του Χρυσοστόμου προστάτη των Δικηγόρων, η οποία και θα λάβει μια νέα διάσταση για τους νέους συναδέλφους διότι αυτοί είναι το πλέον σπουδαίο κεφάλαιο, είναι το μέλλον και η προοπτική του Συλλόγου μας, αλλά και της κοινωνίας γενικότερα. Τους εμπιστευόμαστε διότι το αξίζουν.
