Βιβλική καταστροφή προκάλεσε έκρηξη που σημειώθηκε στη ναυτική βάση «Ευάγγελος Φλωράκης» στη Λεμεσό της Κύπρου, λίγο πριν από τις 06:00 της Δευτέρας. Μέχρι αργά το βράδυ, οι Αρχές της Κύπρου έχουν ανακοινώσει δώδεκα νεκρούς, εκ των οποίων οι πέντε είναι πυροσβέστες, και 62 τραυματίες, εκ των οποίων οι 4 νοσηλεύονται στην εντατική. Σύμφωνα με όσα μεταδίδουν ανταποκριτές, η καταστροφή στην περιοχή είναι τεράστια, ενώ τα ασθενοφόρα, λόγω αδυναμίας προσέγγισης, φθάνουν σε κάποιο σημείο περιμετρικά της βάσης, στο οποίο μεταφέρουν τους τραυματίες, για να τους παραλάβουν.
Αργά το μεσημέρι, ύστερα από έκτακτο υπουργικό Συμβούλιο, ανακοινώθηκε η παραίτηση του υπουργού ¶μυνας της Κύπρου, Κώστα Παπακώστα, και του αρχηγού της Εθνικής Φρουράς, αντιστράτηγου Πέτρου Τσαλικίδη.
Αεροσκάφος C-27, με εξειδικευμένο προσωπικό των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας, αναχώρησε από την Ελευσίνα για την Κύπρο.
Οι άνδρες των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας θα συνδράμουν στις έρευνες των κυπριακών Αρχών σχετικά με τα αίτια του δυστυχήματος στη βάση «Ευάγγελος Φλωράκης» στη Μεγαλόνησο. Το ελληνικό αεροσκάφος μεταβαίνει στην Κύπρο, κατόπιν αιτήματος του Υπουργείου ¶μυνας της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Ο αρχηγός του Πολεμικού Ναυτικού της Κύπρου και διοικητής της ναυτικής βάσης, πλοίαρχος Ανδρέας Ιωαννίδης, είναι μεταξύ των 12 νεκρών της σημερινής φονικής έκρηξης.
Ο γιος του αδικοχαμένου διοικητή, Νικόλας, έδωσε συγκλονιστική μαρτυρία στην τηλεόραση του ΡΙΚ: Κατήγγειλε ότι τόσο ο πατέρας του, όσο και άλλοι αξιωματικοί του ναυτικού, τόνιζαν συνεχώς την ανάγκη καταστροφής ή απομάκρυνσης των πυρομαχικών που φυλάγονταν στη ναυτική βάση, αλλά, όπως είπε, οι προειδοποιήσεις τους «έπεσαν στο κενό».
Ο κ. Ιωαννίδης είπε επίσης ότι ο πατέρας του είχε αναφέρει ότι την τελευταία εβδομάδα επικρατούσε μεγάλη ανησυχία στη βάση, γιατί την περασμένη Δευτέρα είχε σημειωθεί μικρή έκρηξη, που δημιούργησε οπή στα εμπορευματοκιβώτια.
Ειδικά χθες, πρόσθεσε, υπήρχαν πληροφορίες ότι είχαν φουσκώσει τα εμπορευματοκιβώτια και τα ξημερώματα άρχισαν μικρές εκρήξεις με αποτέλεσμα να σημειωθεί η τραγωδία.
Εξ άλλου, σύμφωνα με πληροφορίες του ΡΙΚ, ο διοικητής της βάσης είχε αποστείλει επιστολές προς το Υπουργείο ¶μυνας, επισημαίνοντας τους σοβαρούς κινδύνους από τα εμπορευματοκιβώτια με την πυρίτιδα.
Το δε ΚΥΠΕ, επικαλούμενο στρατιωτική πηγή, μετέδωσε ότι τις τελευταίες ημέρες λόγω των υψηλών θερμοκρασιών σημειώνονταν αναφλέξεις στα κιβώτια που περιείχαν την πυρίτιδα. Σύμφωνα με την ίδια πηγή σε σύσκεψη αποφασίσθηκε τα κιβώτια να ραντίζονται με νερό. Ωστόσο, πρόσθεσε η εν λόγω πηγή, χθες το πρωί, σημειώθηκε μεγαλύτερη ανάφλεξη και ακολούθησε πυρκαγιά. Κλήθηκε πυροσβεστικό όχημα για να κατασβέσει τη φωτιά, ύστερα, όμως, από μιάμιση ώρα σημειώθηκε η φονική έκρηξη.
Το χρονικό της καταστροφής
Όπως δήλωσε εκπρόσωπος της Κυπριακής Αστυνομίας, στη ναυτική βάση «υπήρχαν 98 εμπορευματοκιβώτια πυρίτιδας, πήραν φωτιά τα δύο και σημειώθηκαν πολύ μεγάλες εκρήξεις».
Πρόκειται για ρωσικής κατασκευής πολεμικό υλικό του συριακού κράτους, που είχε κατασχεθεί από ρωσικό πλοίο πριν από τρία χρόνια και φυλάσσονταν σε ακατάλληλες συνθήκες.
Η καταστροφή προκλήθηκε από πυρκαγιά που ξέσπασε στις 4:20 το πρωί στην περιφέρεια της βάσης και εξαπλώθηκε. Σημειώνεται ότι πριν από λίγες ημέρες η Εθνική Φρουρά είχε ειδοποιηθεί αρμοδίως ότι τα πυρομαχικά που βρίσκονταν αποθηκευμένα σε κοντέινερ στην ύπαιθρο έπρεπε να μεταφερθούν σε ασφαλές μέρος. Ενδεικτικό της σφοδρότητας της έκρηξης είναι ότι ο κρατήρας που σχηματίστηκε έχει βάθος 20 μέτρα.
Ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Δημήτρης Χριστόφιας, μετέβη στο χώρο της τραγωδίας και συγκάλεσε έκτακτη συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου στις 12.30 μ.μ.. Η συνεδρίαση του Εθνικού Συμβουλίου καθώς και η σύσκεψη για την οικονομία αναβλήθηκαν. Ο αρχηγός της Εθνικής Φρουράς αντιστράτηγος Πέτρος Τσαλικίδης έσπευσε από νωρίς το πρωί στη ναυτική βάση «Ευάγγελος Φλωράκης».
Οι Αρχές της Κύπρου εξετάζουν με παρά πολλή προσοχή και επιφυλακτικότητα το ενδεχόμενο δολιοφθοράς, αν και έως τώρα επισήμως δεν υπάρχουν ενδείξεις για κάτι τέτοιο.
Εκτός από τα ασθενοφόρα κρατικών νοσηλευτηρίων, στην περιοχή έχουν σπεύσει και ασθενοφόρα ιδιωτικών νοσηλευτηρίων για αντιμετώπιση των αναγκών. Στο χώρο βρίσκονται και αρκετά πυροσβεστικά οχήματα και καταβάλλεται προσπάθεια για κατάσβεση των πυρκαγιών που μαίνονται εντός της βάσης.
Ο υπουργός Εσωτερικών, Νεοκλής Συλικιώτης, δήλωσε ότι τα πτώματα των νεκρών μεταφέρονται στο Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας, χωρίς όμως να αναφερθεί σε αριθμό.
Πληροφορίες αναφέρουν ότι η κυπριακή κυβέρνηση απηύθυνε έκκληση στους κατοίκους της Λάρνακας και της Λεμεσού να μην πηγαίνουν στα νοσοκομεία χωρίς σοβαρό λόγο, γεγονός που προκαλεί ανησυχία για μεγάλο αριθμό τραυματιών.
Ο περιβάλλων χώρος έξω από τη ναυτική βάση θυμίζει βομβαρδισμένο τοπίο, καθώς ο δρόμος έξω από τη βάση είναι γεμάτος από σπασμένα κλαδιά, σωλήνες, σίδερα, γυαλιά από τζάμια αυτοκινήτων.
Σύμφωνα με το Κυπριακό Πρακτορείο Ειδήσεων, πολύ χαμηλή ορατότητα και έντονη μυρωδιά καμένου επικρατούν στον παλαιό αυτοκινητόδρομο Λευκωσίας-Λεμεσού κοντά στο Βασιλικό και στο Μαρί, ενώ πάνω από τη βάση πετάει συνεχώς ελικόπτερο της αστυνομίας.
Οι Αρχές έχουν αποκλείσει την έξοδο του παλαιού δρόμου Λευκωσίας-Λεμεσού που οδηγεί στο Μαρί και δεν επιτρέπουν την είσοδο ούτε στους εργαζομένους στο Βασιλικό. Τα μόνα οχήματα που περνούν από το συγκεκριμένο σημείο είναι ασθενοφόρα.
Σύμφωνα με μαρτυρίες κατοίκων της περιοχής, λίγα λεπτά πριν από τις 06:00 ακούστηκε ένας εκκωφαντικός θόρυβος, ενώ στον ουρανό ανυψώθηκε ένα τεράστιο μανιτάρι καπνού.
Στο σημείο έχει μεταβεί κλιμάκιο της Υπηρεσίας Πολιτικής Προστασίας της Κύπρου και επιχειρεί αναλυτική καταγραφή των καταστροφών που προκάλεσε η έκρηξη. Οι πρώτες εκτιμήσεις κάνουν λόγο για ζημιές ύψους 2 δις ευρώ.
Πώς βρέθηκαν τα εκρηκτικά στη ναυτική βάση
Η παρουσία στην Κύπρο των εμπορευματοκιβωτίων πυρίτιδας, που εξερράγησαν στη ναυτική βάση της Εθνικής Φρουράς στην περιοχή Μαρί Ζύγι και προκάλεσαν πρωτοφανή όλεθρο, πάει πίσω στο 2009.
Τότε, κατ’ απαίτηση των Η.Π.Α., με επίκληση ψηφισμάτων των Ηνωμένων Εθνών, η Κυπριακή Δημοκρατία προχώρησε στην κατάσχεση του φορτίου του ρωσικών συμφερόντων πλοίου, υπό κυπριακή σημαία, «Μόντσιεργκοσκ».
Το πλοίο μετέφερε φορτίο με ιρανικά πυρομαχικά και είχε αποπλεύσει από το λιμάνι του Ιράν Μπαντάρ Αμπάς, με προορισμό τη Συρία.
Οι πληροφορίες που συγκυριακά είδαν το φως της δημοσιότητας πριν από λίγες ημέρες και προέρχονται από τα αρχεία του Wikileaks φέρουν τις Η.Π.Α. να άσκησαν, τότε, αφόρητες πιέσεις στην Κυπριακή Δημοκρατία, για να ζητήσει από τον καπετάνιο του πλοίου να καταπλεύσει στο λιμάνι της Λεμεσού και εκεί να τεθεί σε περιορισμό.
Αυτό τελικά έγινε και το πλοίο παρέμεινε στο λιμάνι για αρκετές ημέρες. Ύστερα από νηοψίες και έρευνες πολλών ημερών, το φορτίο του πλοίου, στις 13 Φεβρουαρίου του 2009, εκφορτώθηκε στο κυπριακό έδαφος και μεταφέρθηκε στη ναυτική βάση «Ευάγγελος Φλωράκης».
Από τα έγγραφα που αποκάλυψε το Wikileaks προκύπτει ότι το Ναυτικό των Η.Π.Α. παρακολουθούσε το πλοίο, με το πολεμικό πλοίο USS Barry. Το τηλεγράφημα του πρέσβη των Η.Π.Α., Frank Urbancic, έχει ημερομηνία 29/01/2009 και περιέχει την αναφορά του πολεμικού πλοίου, ότι το φορτηγό πλοίο με τα εκρηκτικά εισήλθε στα χωρικά ύδατα της Κύπρου.
Στο τηλεγράφημα περιγράφονται οι αμερικανικές «συστάσεις» για να γίνει μπλόκο στο πλοίο με τα εκρηκτικά. Οι Αμερικανοί θύμιζαν στους Κύπριους τις αποφάσεις του Ο.Η.Ε. για τα πλοία που δεν συμμορφώνονταν με τις αποφάσεις 1747 και 1803 των Η.Ε. και προσέφεραν «τεχνική βοήθεια» για το «μπλόκο» στο πλοίο.
Σοβαρή βλάβη στο ηλεκτρικό δίκτυο της Κύπρου
Εξαιτίας της έκρηξης έχει προκληθεί διακοπή ηλεκτρικού ρεύματος σε μεγάλο μέρος της Κύπρου, αφού οι ηλεκτροπαραγωγοί σταθμοί Βασιλικού και Μονής τέθηκαν από το πρωί – γύρω στις 06:00- εκτός λειτουργίας, ενώ ζημιές έχει υποστεί και το δίκτυο επικοινωνιών. Ειδικά στη Λευκωσία δεν υπάρχει ηλεκτρικό ρεύμα, αναφέρουν δημοσιογραφικές πηγές.
Πάρα πολύ σοβαρή καταστροφή από τις εκρήξεις υπέστη ο ηλεκτροπαραγωγός σταθμός του Βασιλικού, δήλωσε ο πρόεδρος του ΔΣ της Αρχής Ηλεκτρισμού Κύπρου (ΑΗΚ), Χάρης Θράσου.
Το μέγεθος της ζημιάς, στον μεγαλύτερο ηλεκτροπαραγωγό σταθμό της Κύπρου, είναι πολύ μεγάλης έκτασης, ανέφερε χαρακτηριστικά.
Τέλος, σημείωσε ότι, λόγω του ότι ο σταθμός Βασιλικού έχει τεθεί εκτός λειτουργίας, η ΑΗΚ βρίσκεται κάτω από μεγάλη πίεση, προκειμένου να καλύψει τις ανάγκες ηλεκτροδότησης της Κύπρου με τις εναπομείνασες μονάδες.
Σοκ στην Κύπρο
Συγκλονισμένος δήλωσε ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Δημήτρης Χριστόφιας, από την τραγωδία στη ναυτική βάση «Ευάγγελος Φλωράκης».
Ο Κύπριος πρόεδρος μετέβη στη ναυτική βάση και ενημερώθηκε για τις εξελίξεις. Σε δηλώσεις του στους δημοσιογράφους, ο κ. Χριστόφιας είπε ότι το μεσημέρι θα υπάρξει έκτακτη συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου, «για να εξετάσει τα συμβάντα και θα εκδοθεί ανακοίνωση από τον κυβερνητικό εκπρόσωπο.
«Σήμερα καταγράφεται μια ακόμη μαύρη μέρα Ιουλίου για την Κυπριακή Δημοκρατία και το λαό της» δήλωσε ο Κύπριος πρόεδρος και πρόσθεσε: «Συγκλονιστήκαμε από αυτό το γεγονός, όχι τόσο από τις ζημιές όσο από την απώλεια ανθρώπινων ζωών και τον τραυματισμό πολλών συμπατριωτών μας. Θέλω να εκφράσω τη συμπάθεια και τα συλλυπητήριά μου στις οικογένειες των ανθρώπων, που, εκτελώντας το καθήκον τους με αυταπάρνηση, έχασαν τη ζωή τους. Οι υλικές ζημιές επανορθώνονται όσο μεγάλες και αν είναι, οι ζωές δεν επιστρέφουν πίσω».
Σε ερώτηση για τους νεκρούς ο κ. Χριστόφιας απάντησε ότι δεν θα βιαστεί να δώσει αριθμούς.
Για την κατάσταση που επικρατεί εντός της ναυτικής βάσης ο πρόεδρος Χριστόφιας είπε: «να τη χαρακτηρίσω εικόνα βομβαρδισμένου τοπίου, βιβλικής καταστροφής; Όπως και αν την πει κανείς, εκφράζει την πραγματικότητα».
«Διερευνώνται όλα τα ενδεχόμενα» δήλωσε ο πρόεδρος της Βουλής, Γιαννάκης Ομήρου, για τις εκρήξεις σε εμπορευματοκιβώτια πυρίτιδας στη ναυτική βάση «Ευάγγελος Φλωράκης» στην περιοχή Μαρί- Ζύγι.
Ο κ. Ομήρου, ο οποίος μετέβη στο χώρο της τραγωδίας, δήλωσε ότι δεν έγινε ορθή εκτίμηση του κινδύνου από τα εμπορευματοκιβώτια που φυλάσσονταν στη βάση.
