Παναγιώτης Πετράκης: «Τα τραγούδια του Θεοδωράκη εκφράζουν την ψυχή της ελληνικότητας»

• Ο γνω­στός ηθο­ποιός Πα­να­γιώ­της Πε­τρά­κης επι­στρέ­φει στη Χάλκη, αυτή τη φορά ως ερ­μη­νευ­τής στη συ­ναυ­λία λήξης του 4ου Φε­στι­βάλ Μου­σι­κής, που είναι αφιε­ρω­μέ­νη στα 100 χρό­νια από τη γέν­νη­ση του Μίκη Θε­ο­δω­ρά­κη • Ο καλ­λι­τέ­χνης, στη συ­νέ­ντευ­ξή του στη «δη­μο­κρα­τι­κή», μοι­ρά­ζε­ται επί­σης τη δική του ματιά για την ισορ­ρο­πία ανά­με­σα στο θέ­α­τρο και το τρα­γού­δι, δύο ιδιό­τη­τες που θε­ω­ρεί αλ­λη­λέν­δε­τες στην καλ­λι­τε­χνι­κή του ταυ­τό­τη­τα

Ο γνω­στός ηθο­ποιός Πα­να­γιώ­της Πε­τρά­κης επι­στρέ­φει στη Χάλκη, αυτή τη φορά ως ερ­μη­νευ­τής στη συ­ναυ­λία λήξης του 4ου Φε­στι­βάλ Μου­σι­κής, που είναι αφιε­ρω­μέ­νη στα 100 χρό­νια από τη γέν­νη­ση του Μίκη Θε­ο­δω­ρά­κη.

Ο ηθο­ποιός και τρα­γου­δι­στής μιλά για τη σχέση του με το έργο του συν­θέ­τη, το οποίο με­λε­τά συ­στη­μα­τι­κά εδώ και δε­κα­πέ­ντε χρό­νια μέσα από τη συ­νερ­γα­σία του με τη Λαϊκή Ορ­χή­στρα Μίκης Θε­ο­δω­ρά­κης, αλλά και για τη χαρά του να βρε­θεί στη σκηνή με την Κρα­τι­κή Ορ­χή­στρα Αθη­νών.

Στη συ­νέ­ντευ­ξή του εξη­γεί πώς το νη­σιω­τι­κό τοπίο μπο­ρεί να τρο­φο­δο­τή­σει μια ερ­μη­νεία, σχο­λιά­ζει τη ση­μα­σία της πα­ρου­σί­ας νέων μου­σι­κών όπως η Camerata Junior και μιλά για τον τρόπο που συν­δυά­ζει την υπο­κρι­τι­κή με το τρα­γού­δι.

Το Φε­στι­βάλ Μου­σι­κής Χάλ­κης «Δη­μή­τρης Κρε­μα­στι­νός», που διε­ξά­γε­ται από τις 6 έως τις 10 Σε­πτεμ­βρί­ου υπό την αι­γί­δα του Προ­έ­δρου της Δη­μο­κρα­τί­ας, απο­τε­λεί πλέον θεσμό για το νησί. Με καλ­λι­τε­χνι­κή διεύ­θυν­ση του Νίκου Χα­λιά­σα, πα­ρου­σιά­ζει ένα πο­λυ­συλ­λε­κτι­κό πρό­γραμ­μα που συν­δυά­ζει έγ­χορ­δα με πνευ­στά, φι­λο­ξε­νώ­ντας συ­ναυ­λί­ες σε ιστο­ρι­κά ση­μεία της Χάλ­κης.

Στη φε­τι­νή διορ­γά­νω­ση ξε­χω­ρί­ζουν οι αφιε­ρω­μα­τι­κές συ­ναυ­λί­ες στον Θε­ο­δω­ρά­κη και τον Χα­τζι­δά­κι, με εκεί­νη της 10ης Σε­πτεμ­βρί­ου να λει­τουρ­γεί ως κο­ρύ­φω­ση και να δίνει τη σκηνή σε καλ­λι­τέ­χνες δια­φο­ρε­τι­κών γε­νε­ών που συ­να­ντιού­νται στη μου­σι­κή του Θε­ο­δω­ρά­κη.

Ο καλ­λι­τέ­χνης, στη συ­νέ­ντευ­ξή του στη «δη­μο­κρα­τι­κή», μοι­ρά­ζε­ται επί­σης τη δική του ματιά για την ισορ­ρο­πία ανά­με­σα στο θέ­α­τρο και το τρα­γού­δι, δύο ιδιό­τη­τες που θε­ω­ρεί αλ­λη­λέν­δε­τες στην καλ­λι­τε­χνι­κή του ταυ­τό­τη­τα. Εξη­γεί πώς η υπο­κρι­τι­κή διερ­γα­σία του ηθο­ποιού απο­τε­λεί απα­ραί­τη­το στοι­χείο για μια ολο­κλη­ρω­μέ­νη ερ­μη­νεία και το­νί­ζει ότι κάθε τρα­γού­δι-σύμ­βο­λο βρί­σκει το νόημά του μόνο όταν ο ερ­μη­νευ­τής ανα­κα­λύ­ψει τη δική του αλή­θεια μέσα σε αυτό.

• Κύριε Πε­τρά­κη, τι ση­μαί­νει για σας να συμ­με­τέ­χε­τε στο κλεί­σι­μο του 4ου Φε­στι­βάλ Μου­σι­κής Χάλ­κης, στη συ­ναυ­λία που είναι αφιε­ρω­μέ­νη στον Μίκη Θε­ο­δω­ρά­κη;

Είναι ιδιαί­τε­ρη η χαρά μου που συμ­με­τέ­χω σ΄αυ­τό το φε­στι­βάλ και ως προς την το­πο­θε­σία του, τη Χάλκη, αυτό το όμορ­φο, ηλιό­λου­στο, ακρι­τι­κό νησί μας, αλλά και για τη συ­νερ­γα­σία μου με την Κρα­τι­κή Ορ­χή­στρα Αθη­νών, η οποία απο­τε­λεί στο­λί­δι στo μου­σι­κό γί­γνε­σθαι της χώρας μας.

Το ρε­περ­τό­ριο δεν θα μπο­ρού­σε να είναι πιο ιδα­νι­κό. Φέτος γιορ­τά­ζου­με την επέ­τειο των 100 χρό­νων από τη γέν­νη­ση του μέ­γι­στου Μίκη Θε­ο­δω­ρά­κη που με τη μου­σι­κή του έχει προσ­δώ­σει στη χώρα μας ένα πα­γκό­σμια ανα­γνω­ρί­σι­μο σήμα κα­τα­τε­θέν. Με­λε­τώ τη μου­σι­κή του πάνω από 15 χρό­νια μέσα από την αδιά­λει­πτη συ­νερ­γα­σία μου με την «Λαϊκή Ορ­χή­στρα Μίκης Θε­ο­δω­ρά­κης» και δεν στα­μα­τώ να ανα­κα­λύ­πτω τον πλού­το της. Τα τρα­γού­δια αυτά εκ­φρά­ζουν με τον πιο γλα­φυ­ρό τρόπο τί ση­μαί­νει να είσαι Έλ­λη­νας, εκ­φρά­ζουν το με­δού­λι, την ψυχή της ελ­λη­νι­κό­τη­τάς μας.

• Έχετε ξα­να­πά­ει στη μικρή, πα­νέ­μορ­φη Χάλκη; Πώς πι­στεύ­ε­τε ότι το ιδιαί­τε­ρο τοπίο θα επη­ρε­ά­σει την ερ­μη­νεία σας;

Όχι μόνο έχω ξα­να­πά­ει, αλλά την έχω ανα­κα­λύ­ψει σε βάθος! Το 2019 μου δό­θη­κε η ευ­και­ρία να επι­σκε­φτώ το νησί για μια βδο­μά­δα για να γυ­ρί­σου­με ένα προ­ω­θη­τι­κό βί­ντεο για τις ομορ­φιές του, το οποίο, αν δεν απα­τώ­μαι, παί­ζει ακόμα στα πλοία με προ­ο­ρι­σμό τη Χάλκη. Έτσι πήρα μια γερή γεύση… από την απί­στευ­τη θέα 360 μοι­ρών επάνω στα ερεί­πια του κά­στρου μέχρι τον γα­λή­νιο βυθό της στα Κάνια όπου κά­να­με κα­τα­δύ­σεις.

Η ερ­μη­νεία ενός καλ­λι­τέ­χνη επη­ρε­ά­ζε­ται από πολ­λούς πα­ρά­γο­ντες και σί­γου­ρα ο τόπος και η ενέρ­γειά του είναι ένας από αυ­τούς. Πι­στεύω ότι το πέ­λα­γος της μου­σι­κής του Θε­ο­δω­ρά­κη θα έρθει να σμί­ξει με τις πα­νέ­μορ­φες ακτές της Χάλ­κης.

• Τι πι­στεύ­ε­τε πως κάνει ξε­χω­ρι­στό το φε­στι­βάλ της Χάλ­κης και των μι­κρών νη­σιών γε­νι­κό­τε­ρα σε σύ­γκρι­ση με άλλες διορ­γα­νώ­σεις;

Δεν έχω σαφή γνώση του φε­στι­βάλ της Χάλ­κης καθώς είναι η πρώτη φορά που συμ­με­τέ­χω σε αυτό. Πι­στεύω όμως ότι τα το­πι­κά φε­στι­βάλ των μι­κρών νη­σιών απο­τε­λούν κοι­τί­δες πο­λι­τι­σμού όταν εντάσ­σουν ποιο­τι­κά θε­ά­μα­τα και ακρο­ά­μα­τα στο πλαί­σιό τους, συμ­βάλ­λο­ντας στην πο­λι­τι­στι­κή απο­κέ­ντρω­ση, αλλά και την ανά­δει­ξη του κάθε τόπου.

• Πώς αι­σθά­νε­στε που θα μοι­ρα­στεί­τε τη σκηνή με την Camerata Junior και τι πι­στεύ­ε­τε ότι φέρ­νει η ενέρ­γεια των νέων μου­σι­κών σε μια συ­ναυ­λία αφιε­ρω­μέ­νη στον Μίκη Θε­ο­δω­ρά­κη;

Ο Μίκης πάντα είχε στόχο την απεύ­θυν­ση στο νε­α­νι­κό ακρο­α­τή­ριο, το μη εφη­συ­χα­σμέ­νο, τους νέους που έχουν μέσα τους τη φλόγα, και την ορμή να πά­ρουν τη ζωή στα χέρια τους και να αλ­λά­ξουν τα πράγ­μα­τα. Έτσι λοι­πόν θεωρώ σπου­δαία τη συμ­με­το­χή νέων μου­σι­κών σε αυτή τη μου­σι­κή που δεν πα­λιώ­νει ποτέ. Πάντα το νέο όταν κα­τα­πιά­νε­ται με το κλα­σι­κό με σε­βα­σμό φέρ­νει έναν φρέ­σκο αέρα, μια νέα πνοή. Αυτό ελ­πί­ζω κι εύ­χο­μαι ότι θα συμ­βεί και στη συ­ναυ­λία μας.

• Ως καλ­λι­τέ­χνης που ασχο­λεί­στε και με την υπο­κρι­τι­κή και με το τρα­γού­δι, πώς κα­τα­φέρ­νε­τε να δια­τη­ρεί­τε μια ισορ­ρο­πία ανά­με­σα στις δύο ιδιό­τη­τές σας, ώστε να εξε­λίσ­σε­στε και στους δύο χώ­ρους χωρίς να χά­νε­τε την ταυ­τό­τη­τά σας;

Μα η ταυ­τό­τη­τά μου εμπε­ριέ­χει αυτές ακρι­βώς τις δύο ιδιό­τη­τες, πώς να χαθεί;… Για μένα δεν νο­εί­ται τρα­γού­δι χωρίς την υπο­κρι­τι­κή διερ­γα­σία του ηθο­ποιού για να απο­δο­θεί ολο­κλη­ρω­μέ­να. Μα τι άλλο είναι το τρα­γού­δι αν όχι λόγος αρ­θρω­μέ­νος μου­σι­κά; Δυ­στυ­χώς όμως στη νο­ο­τρο­πία μας ως λαός έχου­με την τάση να βά­ζου­με σε πρό­σω­πα και πράγ­μα­τα «τα­μπέ­λες» και να μη δε­χό­μα­στε ότι ένας καλ­λι­τέ­χνης μπο­ρεί να εκ­φρά­ζε­ται με δύο ή και πε­ρισ­σό­τε­ρους ακόμα τρό­πους. Χαί­ρο­μαι όμως που βλέπω την νέα γενιά να απο­τι­νά­ζει αυτή την κο­ντό­φθαλ­μη αντί­λη­ψη σιγά σιγά και να εν­δια­φέ­ρε­ται πε­ρισ­σό­τε­ρο για το καλ­λι­τε­χνι­κό απο­τέ­λε­σμα ενός καλ­λι­τέ­χνη παρά για το πώς πρέ­πει αυτός να συ­στή­νε­ται.

• Ποια είναι η με­γα­λύ­τε­ρη πρό­κλη­ση για σας όταν ερ­μη­νεύ­ε­τε τρα­γού­δια-σύμ­βο­λα, τόσο φορ­τι­σμέ­να ιστο­ρι­κά και συ­ναι­σθη­μα­τι­κά;

Η πρό­κλη­ση και ο στό­χος μου είναι πάντα να βρί­σκω τη δική μου αλή­θεια μέσα στα τρα­γού­δια αυτά. Πού με «ακου­μπά» αυτό το τρα­γού­δι στο τώρα μου, ποια ψυ­χι­κή χορδή μου αγ­γί­ζει; Δόξα τω Θεώ τα τρα­γού­δια αυτά βά­ζουν στο στόμα μας λόγο ποι­η­τι­κό, ο οποί­ος πα­ρα­μέ­νει επί­και­ρος και πάντα αφορά, σε κάθε εποχή. Έτσι δεν είναι δύ­σκο­λο να ανα­κα­λύ­ψεις μέσα σε αυτά τα τρα­γού­δια τις δικές σου ανα­φο­ρές, τους δι­κούς σου κοι­νούς τό­πους.

• Αν ήσα­σταν κά­ποιο τρα­γού­δι του Μίκη Θε­ο­δω­ρά­κη, ποιο θα ήσα­σταν;

Δύ­σκο­λη ερώ­τη­ση γιατί πάντα θέλω να «γί­νο­μαι», να «είμαι» το κάθε τρα­γού­δι που τρα­γου­δάω. Εντε­λώς πα­ρορ­μη­τι­κά το πρώτο τρα­γού­δι που μου έρ­χε­ται στο μυαλό είναι το «Της Αγά­πης αί­μα­τα με πορ­φύ­ρω­σαν» από το «Άξιον Εστί».

• Θα θέ­λα­τε να μοι­ρα­στεί­τε τα σχέ­διά σας για την επό­με­νη σεζόν;

Συ­νε­χί­ζει και μες στον χει­μώ­να η συ­νερ­γα­σία μου με τη «Λαϊκή Ορ­χή­στρα Μίκης Θε­ο­δω­ρά­κης» με συ­ναυ­λί­ες εντός Ελ­λά­δας, αλλά και στο εξω­τε­ρι­κό. Επί­σης θα συ­νερ­γα­στώ για δεύ­τε­ρη χρο­νιά με τον μα­έ­στρο Θο­δω­ρή Λε­μπέ­ση και την ορ­χή­στρα του σε ρε­περ­τό­ριο με τρα­γού­δια από μιού­ζι­καλ. Άλλη μια εν­δια­φέ­ρου­σα πρό­τα­ση θα είναι και το πρό­γραμ­μα που ετοι­μά­ζου­με με τη Χρυ­σού­λα Στε­φα­νά­κη για την πε­ρί­ο­δο των γιορ­τών με τρα­γού­δια Swing και Jazz.