Επένδυση – φάντασμα Κρητηνίας: Δέκα χρόνια αναμονής, μία χαμένη ευκαιρία και 25 εκατομμύρια στον «αέρα»

• Πρό­κει­ται για ένα έργο που μπο­ρούσε να εντάξει τη Ρόδο στον παγκό­σμιο χάρτη του του­ρι­σμού υγείας και ευεξίας • Προ­σφά­τως ο γιος του επεν­δυτή βρέθηκε στη Ρόδο, για να δια­πι­στώ­σει ότι καμία πρόοδος δεν έχει επι­τευ­χθεί, «σφρα­γί­ζο­ντας» την πρόθεση του πατέρα του και του ιδίου, να εγκα­τα­λεί­ψουν το φιλό­δοξο εγχεί­ρημα

Φέτος συμπλη­ρώ­νο­νται δέκα χρόνια από τη στιγμή που ανα­κοι­νώ­θηκε ένα φιλό­δοξο σχέδιο για την Κρη­τη­νία. Μία επέν­δυση που υπο­σχό­ταν όχι μόνο να μετα­μορ­φώ­σει μία ολό­κληρη περιοχή, αλλά και να αλλάξει τα δεδο­μένα στον τομέα του του­ρι­σμού υγείας όχι μόνο στη Ρόδο, αλλά στην Ελλάδα.

Σήμερα, αυτή η επέν­δυση παρα­μέ­νει στα χαρτιά. Δέκα χρόνια μετά, δεν έχει γίνει ούτε το πρώτο βήμα. Όχι γιατί δεν υπήρξε ενδια­φέ­ρον ή χρη­μα­το­δό­τηση, αλλά γιατί τα γρα­νά­ζια της γρα­φειο­κρα­τίας απο­δεί­χθη­καν για άλλη μια φορά πιο ισχυρά από τη θέληση για πρόοδο.

Το σχέδιο αφορά στη δημιουρ­γία μιας πρό­τυ­πης του­ρι­στι­κής μονάδας υγείας στην περιοχή Άμαρτος, σε έκταση 48 στρεμ­μά­των.

Ήταν από την αρχή μια πρόταση και­νο­τόμα, που προ­έ­βλεπε όχι μόνο χώρους δια­μο­νής αλλά και εγκα­τα­στά­σεις απο­θε­ρα­πείας, ευεξίας και ψυχο­σω­μα­τι­κής απο­κα­τά­στα­σης. Περιε­λάμ­βανε μονάδα επε­ξερ­γα­σίας λυμάτων, δια­δρο­μές περι­πά­του, αμφι­θέ­α­τρα, γήπεδα και έναν πυρήνα φιλο­ξε­νίας που θα λει­τουρ­γούσε σε άμεση σχέση με το φυσικό και πολι­τι­στικό περι­βάλ­λον.

Η επέν­δυση ήταν ύψους 25 εκα­τομ­μυ­ρίων ευρώ και στόχευε στη δημιουρ­γία 135 δωμα­τίων και 296 κλινών. Ουσια­στικά, επρό­κειτο για ένα έργο που μπο­ρούσε να εντάξει τη νοτιο­δυ­τική Ρόδο στον παγκό­σμιο χάρτη του του­ρι­σμού υγείας.

Ο επεν­δυ­τής Ισραη­λι­νός γιατρός, δια­κε­κρι­μέ­νος στον τομέα του, σχε­δί­ασε το έργο με επι­στη­μο­νική προ­σέγ­γιση και προ­σω­πικό όραμα. Το ταξίδι του στην περιοχή με ιστιο­πλοϊκό ήταν η αφορμή για να επι­λέ­ξει την Κρη­τη­νία, και από εκεί ξεκί­νησε ένας μαρα­θώ­νιος γρα­φειο­κρα­τίας. 10 χρόνια μετά και τέσ­σε­ρις επεν­δυ­τές, το έργο δεν έχει ξεκι­νή­σει και ο τέταρ­τος επεν­δυ­τής απο­φά­σισε να απο­χω­ρή­σει.

Προ­σφά­τως ο γιος του επεν­δυτή βρέθηκε στη Ρόδο, για να δια­πι­στώ­σει ότι καμία πρόοδος δεν έχει επι­τευ­χθεί «σφρα­γί­ζο­ντας» την πρόθεση του πατέρα του και του ιδίου, να εγκα­τα­λεί­ψουν το φιλό­δοξο εγχεί­ρημα.

Ο τέταρ­τος κατά σειρά επεν­δυ­τής, Ισραη­λι­νός γιατρός και επι­χει­ρη­μα­τίας με διεθνή πορεία, τα παρα­τάει έπειτα από οκτώ χρόνια προ­σω­πι­κής εμπλο­κής.

Ο πόλεμος στη χώρα του έπαιξε ρόλο στην απόφασή του, αλλά η σταγόνα που ξεχεί­λισε το ποτήρι δεν ήταν οι εξω­τε­ρι­κές συν­θή­κες. Ήταν η ατέρ­μονη καθυ­στέ­ρηση, οι αδειο­δο­τή­σεις που αργού­σαν σαν να μην υπήρχε αύριο, και η αίσθηση ότι κάθε βήμα προς τα μπρος συνο­δεύ­ε­ται από τρία προς τα πίσω.

Επι­θυ­μεί, παρόλη την ταλαι­πω­ρία του όμως, να παρα­μεί­νει στο κομμάτι που γνω­ρί­ζει και εμπι­στεύ­ε­ται, το ιατρικό. Θέλει να δια­τη­ρή­σει τη δια­χεί­ριση του ιατρι­κού σκέλους της μονάδας, ώστε να υλο­ποι­η­θεί του­λά­χι­στον η βασική ιδέα για την οποία δημιουρ­γή­θηκε το εγχεί­ρημα.

Η προ­σπά­θεια από το 2016 μέχρι σήμερα πέρασε από πολλούς κύκλους. Από την πρώτη στιγμή παρου­σιά­στη­καν προ­σκόμ­ματα.

Οι εγκρί­σεις αργού­σαν, οι δια­δι­κα­σίες ήταν αργές, τα σχέδια άλλαζαν με βάση νέες απαι­τή­σεις. Η Αρχαιο­λο­γία εντό­πισε αρχι­τε­κτο­νικά κατά­λοιπα και ζήτησε ανα­σχε­δια­σμό. Η εται­ρεία συμ­μορ­φώ­θηκε πλήρως. Οι πτέ­ρυ­γες φιλο­ξε­νίας μειώ­θη­καν και κατα­νε­μή­θη­καν δια­φο­ρε­τικά ώστε να προ­στα­τευ­τεί ο χώρος. Ωστόσο, η έγκριση του Τομέα Β καθυ­στέ­ρησε υπερ­βο­λικά, και όταν ήρθε, είχε ήδη ξεκι­νή­σει η παν­δη­μία. Ο κορω­νο­ϊός πάγωσε τα πάντα και έφερε νέα εμπόδια. Οι δια­δι­κα­σίες πάτησαν φρένο και όταν επα­νεκ­κί­νη­σαν, η φθορά ήταν ήδη βαθιά.

Στο μεταξύ, ο επεν­δυ­τής συνέ­χισε να πλη­ρώ­νει από την τσέπη του. Κάλυψε το κόστος των ανα­σκα­φών, των ημε­ρο­μι­σθίων, της φιλο­ξε­νίας του προ­σω­πι­κού, των μηχα­νη­μά­των και των καυ­σί­μων. Υπο­λο­γί­ζε­ται ότι τα χρήματα που δαπά­νησε ξεπερ­νούν το 1,5 εκα­τομ­μύ­ριο ευρώ. Και όλα αυτά για μία επέν­δυση που δεν προ­χώ­ρησε ποτέ στην κατα­σκευή.

Η πρόθεση να δημιουρ­γη­θεί μία μονάδα υψηλής ποιό­τη­τας, που θα προ­σέ­φερε όχι μόνο του­ρι­στικό προϊόν αλλά και κοι­νω­νική ωφέλεια, έπεσε στο κενό. Το έργο αντι­με­τω­πί­στηκε με καθυ­στε­ρή­σεις, ασά­φειες και αδυ­να­μία συντο­νι­σμού. Σε αυτή τη δεκα­ε­τία, η Πολι­τεία δεν κατά­φερε να προ­σφέ­ρει στον επεν­δυτή την ταχύ­τητα, την ευε­λι­ξία και τη δια­φά­νεια που απαιτεί ένα τέτοιο εγχεί­ρημα.

Η χαμένη ευκαι­ρία για τη Ρόδο είναι τερά­στιο πλήγμα. Δεν χάθηκαν μόνο τα εκα­τομ­μύ­ρια. Χάθηκε η δυνα­τό­τητα για νέες θέσεις εργα­σίας. Χάθηκε η πιθα­νό­τητα για τη δυτική πλευρά του νησιού, τη λιγό­τερο ανα­πτυγ­μένη, να προ­σελ­κύ­σει επαγ­γελ­μα­τίες, να κρα­τή­σει τους νέους, να απο­κτή­σει λόγο ύπαρξης πέρα από την επο­χι­κό­τητα.

Η Ρόδος μπο­ρούσε να έχει σήμερα μια μονάδα-πιλότο, να πρω­το­πο­ρεί στον του­ρι­σμό υγείας και να φιλο­ξε­νεί ασθε­νείς από όλο τον κόσμο σε ένα απόλυτα οργα­νω­μένο περι­βάλ­λον. Αντί για αυτό, έχουμε ακόμα έναν φάκελο με σχέδια, εγκε­κρι­μέ­νες μελέτες και υπο­σχέ­σεις που δεν έγιναν ποτέ πράξη.

Αξίζει να σημειω­θεί ότι υπήρξε πρόταση από Τούρ­κους επι­χει­ρη­μα­τίες να μετα­φερ­θεί το έργο στην Αττά­λεια, με εξα­σφά­λιση γης, υπο­δο­μών και δια­δι­κα­σιών express. Η πρόταση απορ­ρί­φθηκε. Ο επεν­δυ­τής πίστευε –και ίσως εξα­κο­λου­θεί να πιστεύει– ότι η μονάδα ανήκει εδώ. Στην Κρη­τη­νία. Στην Ελλάδα. Ωστόσο, το ερώτημα είναι αν αυτή η πίστη αρκεί.

Η ανα­ζή­τηση πέμπτου επεν­δυτή έχει ξεκι­νή­σει. Το ερώτημα δεν είναι ποιος θα τολ­μή­σει. Το ερώτημα είναι αν θα μπο­ρέ­σει αυτός ο κάποιος να φτάσει εκεί που οι άλλοι δεν κατά­φε­ραν. Και αν η Πολι­τεία, οι υπη­ρε­σίες και οι φορείς έχουν πλέον συνει­δη­το­ποι­ή­σει τι χάθηκε και τι χρειά­ζε­ται για να μη χαθεί και η επόμενη προ­σπά­θεια.

Διότι όταν μία τόσο ώριμη επέν­δυση, με έτοιμες μελέτες, κοι­νω­νική συναί­νεση και ξεκά­θαρο όραμα, πνί­γε­ται στη γρα­φειο­κρα­τία, το πρό­βλημα δεν είναι πια ατομικό. Είναι θεσμικό. Και η ζημιά δεν μετριέ­ται σε ευρώ, αλλά σε χαμένες δυνα­τό­τη­τες και χαμένες ευκαι­ρίες.