«Ο κάθε προορισμός θα πρέπει να αναλάβει πρωτοβουλίες για τον σχεδιασμό σε τοπικό επίπεδο του τουριστικού προϊόντος. Θα πρέπει να πιέσουμε και να συνδιαλλαγούμε με τις τοπικές αρχές και να απαιτήσουμε από αυτές, στον βαθμό που εμπλέκονται και στις υπηρεσίες που επηρεάζουν, την καλύτερη δυνατή οργάνωση».
Αυτό υπογραμμίζει σε συνέντευξή του στη «δ», ο πρόεδρος του Ξενοδοχειακού Επιμελητηρίου Ελλάδος κ. Γιώργος Τσακίρης με αφορμή το γεγονός ότι και φέτος η τουριστική σεζόν θα διαρκέσει λιγότερο.
«Αυτή η διαφαινόμενη πραγματικότητα θα πρέπει να μας προβληματίσει όλους. Εμείς οι ξενοδόχοι, ως η πραγματική οικονομία και δύναμη του κλάδου, θα πρέπει να κινηθούμε αυτόνομα, ανεξάρτητα από την πολιτεία και βεβαίως συντεταγμένα», δηλώνει ο κ. Τσακίρης.
Σε ερώτηση σχετικά με την έκβαση της σαιζόν με αφορμή το γεγονός ότι οι πρώτες ενδείξεις δεν είναι θετικές, ο κ.Τσακίρης δηλώνει:
«Προσωπικά δεν με εκπλήσσει αυτή η δυσάρεστη εξέλιξη, διότι η θριαμβολογία των προηγούμενων μηνών δεν είχε ουσιαστική απεικόνιση σε πραγματικά νούμερα. Η πρώιμη θριαμβολογία δημιουργεί συνήθως πολλές προσδοκίες, οι οποίες οδηγούν σε μια μορφή «αλαζονείας» και εφησυχασμού», δηλώνει ο κ. Γιώργος Τσακίρης.
Με αφορμή την πρόθεση της κυβέρνησης να καταθέσει νέο χωροταξικό σχέδιο για τον τουρισμό, ο πρόεδρος του ΞΕΕ υπογραμμίζει πως το κλειδί κάθε σοβαρής προσπάθειας είναι η ισόρροπη ανάπτυξη.
Η συνέντευξη του προέδρου του ΞΕΕ κ. Γιώργου Τσακίρη, αναλυτικά:
• Δεν είναι θετικά τα πρώτα στοιχεία για την έκβαση της τουριστικής σεζόν καθώς ο Απρίλιος τουλάχιστον για τη Ρόδο έκλεισε με μεγάλη μείωση ενώ δεν φαίνεται να πηγαίνει καλά και ο Μάιος. Γιατί συνέβη αυτό;
Προσωπικά δεν με εκπλήσσει αυτή η δυσάρεστη εξέλιξη, διότι η θριαμβολογία των προηγούμενων μηνών δεν είχε ουσιαστική απεικόνιση σε πραγματικά νούμερα. Η πρώιμη θριαμβολογία δημιουργεί συνήθως πολλές προσδοκίες, οι οποίες οδηγούν σε μια μορφή «αλαζονείας» και εφησυχασμού. Και καλά, αν είναι βάσιμες οι προσδοκίες, έχει καλώς. Αλλά στον βαθμό που δεν είμαστε σίγουροι ότι θα ευοδωθούν οι ελπίδες, η απογοήτευση, που μοιραία ακολουθεί, λειτουργεί πολλαπλασιαστικά αποσυντονιστικά στην αγορά. Το γιατί συνέβη αυτό, είναι δύσκολο να εξηγήσουμε αλλά συγχρόνως, δεν είναι δυνατόν σε ένα χειμώνα να αλλάζει τόσο ριζικά, η πολλαπλώς και βαρύτατα πληγείσα εικόνα της χώρας μας ώστε να βρισκόμαστε, αίφνης σε ένα άλλο περιβάλλον και μάλιστα έχοντας πολύ λίγα χρήματα διαθέσιμα για να επενδύσουμε στην προβολή και προώθηση του προϊόντος μας.
Επιβεβαιώνεται για μια ακόμη φορά, ότι είμαστε ή του ύψους ή του βάθους. Ή θα μεμψιμοιρούμε ή θα πανηγυρίζουμε, χωρίς ουσιαστικά να κρίνουμε τα γεγονότα με βάση την λογική και την δυναμική τους.
• Εκτιμάται, στη Ρόδο τουλάχιστον, πως η σεζόν δεν θα διαρκέσει περισσότερο από τρεις μήνες. Είναι αυτή η πραγματικότητα; Πώς θα καταφέρουν σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα οι επιχειρήσεις να έχουν τα έσοδα που θα τους επιτρέψουν να καλύψουν τις υποχρεώσεις τους;
Δυστυχώς έτσι είναι τα πράγματα. Και αυτή η διαφαινόμενη πραγματικότητα θα πρέπει να μας προβληματίσει όλους. Εμείς οι ξενοδόχοι, ως η πραγματική οικονομία και δύναμη του κλάδου, θα πρέπει να κινηθούμε αυτόνομα, ανεξάρτητα από την πολιτεία και βεβαίως συντεταγμένα. Ο κάθε προορισμός θα πρέπει να αναλάβει πρωτοβουλίες για τον σχεδιασμό σε τοπικό επίπεδο του προϊόντος, θα πρέπει να πιέσουμε και να συνδιαλλαγούμε με τις τοπικές αρχές και να απαιτήσουμε από αυτές στον βαθμό που εμπλέκονται και στις υπηρεσίες που επηρεάζουν, την καλύτερη δυνατή οργάνωση του τουριστικού προϊόντος.
Η πολιτική ηγεσία του κλάδου θα πρέπει να αφεθεί να διαχειριστεί την «μεγάλη εικόνα», τα θεσμικά θέματα και ό,τι εμποδίζει γενικά την ανάπτυξη και λειτουργία του κλάδου. Οι φορείς του κλάδου, ο καθένας ξεχωριστά, πρέπει να διεκπεραιώσει το κομμάτι της προσπάθειας που του αναλογεί και που σύμφωνα με τους σκοπούς του έχει αναλάβει.
Οσον αφορά τις επιχειρήσεις είναι δεδομένο ότι θα αντιμετωπίσουν σοβαρά προβλήματα βιωσιμότητας, γιατί το μίγμα προβλημάτων που καλούνται να αντιμετωπίσουν είναι ακατάβλητο. Χαμηλές τιμές, μικρή σαιζόν, ακριβό κόστος λειτουργίας, πολλαπλή φορολόγηση και καμία βοήθεια από τον τραπεζιτικό τομέα. Φοβάμαι ότι σε λίγα χρόνια όταν βρίσκονται μεταξύ τους οι επαγγελματίες του κλάδου πολλοί λίγοι θα γνωρίζουν ο ένας τον άλλο.
• Υπάρχουν αγορές που θα μπορούσαν να “σώσουν την παρτίδα” φέτος στον τουρισμό και ποιες είναι αυτές;
Η ανάκαμψη της γερμανικής αγοράς, η περαιτέρω δραστηριοποίηση της σκανδιναβικής αγοράς και η αύξηση της ζήτησης από αγορές, που ούτως ή άλλως πάνε καλύτερα, ίσως να βοηθούσαν. Αλλά πιστεύω ότι κινούμαστε πάλι στα γνωστά και «χιλιοπατημένα μονοπάτια», καθώς δεν καινοτομούμε καθόλου στον τρόπο που διαθέτουμε το προϊόν μας και καταλήγουμε να συζητούμε κάθε χρόνο, τις ίδιες εποχές, τα ίδια θέματα.
• Μετά τη Χίο μεγάλο ενδιαφέρον υπάρχει για τη Ρόδο και την Κω από Τούρκους τουρίστες. Θεωρείτε πως βοηθά την κατάσταση η απόφαση για την περαιτέρω απλοποίηση των διαδικασιών για την έκδοση θεωρήσεων εισόδου στους επισκέπτες από τη γειτονική χώρα; Τι άλλο θα μπορούσε να γίνει κατά την άποψή σας;
Η Τουρκία είναι μια σημαντική αγορά για τα ελληνικά νησιά και ειδικά για το Ανατολικό Αιγαίο. Πιστεύω ότι έστω και καθυστερημένα αποδείχθηκε, ότι η χώρα μας έχει να ωφεληθεί σημαντικά εάν αναπτύξει και μοχλεύσει περαιτέρω την τουρκική αγορά. Διότι πρώτον, γεωγραφικά είναι κοντά μας και είμαστε εύκολα προσπελάσιμοι, δεύτερον τους παρέχουμε ό,τι τους λείπει, και τρίτον έχουν χρήματα να δαπανήσουν για την διασκέδασή τους. Τι πρέπει να κάνουμε; Μα είναι απλό. Να τους κάνουμε την ζωή εύκολη. Να τους βοηθήσουμε να έλθουν στην χώρα μας και να ξοδέψουν τα χρήματά τους, απλοποιώντας τις διαδικασίες που ζητούνται.
• Για νέο χωροταξικό στον τουρισμό έκανε λόγο πρόσφατα η κυβέρνηση. Θα υπάρξουν οφέλη από την υπόθεση αυτή και ποια θα είναι αυτά;
Σίγουρα κάθε ισόρροπη και ορθολογικά αναπτυσσόμενη, τουριστικά χώρα, βασίζει την ανάπτυξή της σε ένα χωροταξικό σχεδιασμό, που λαμβάνει υπόψη του, αφενός την προστασία και διατήρηση του φυσικού περιβάλλοντος και αφετέρου συνεκτιμά τις απαιτήσεις των επισκεπτών και την διαμόρφωση ενός ελκυστικού τουριστικού προϊόντος. Ένα χωροταξικό που ενθαρρύνει την περιβαλλοντική ασυδοσία σίγουρα θα αποδειχθεί μεσομακροπρόθεσμα επιβλαβές για την τουριστική προοπτική μας, όμως εξίσου επιβλαβές είναι ένα χωροταξικό που προκρίνει την δημιουργία υποδομών μη ελκυστικών για τους πελάτες και που τελικά θα καταλήξουν να είναι αδιάφορες και μη βιώσιμες. ¶ρα το κλειδί κάθε σοβαρής προσπάθειας είναι η ισόρροπη ανάπτυξη.
• Αλλαγές επήλθαν σχετικά με το ιδιοκτησιακό καθεστώς στο αεροδρόμιο Ελ. Βενιζέλος. Θα λειτουργήσει θετικά αυτό; Τι θα φέρουν οι ιδιώτες στα περιφερειακά αεροδρόμια μετά την αποκρατικοποίησή τους;
Οι ιδιώτες στα περιφερειακά αεροδρόμια προσδοκούμε να φέρουν καλύτερες υπηρεσίες, επενδύσεις στις υποδομές των αεροδρομίων, έσοδα στο κράτος και όλα αυτά βέβαια με λογικές και ανταγωνιστικές τιμές χρήσης των. Ανατροπή αυτών των προϋποθέσεων θα οδηγήσει σε προβλήματα τύπου «Ελ. Βενιζέλος», όπου έχουμε ένα εξαιρετικό αεροδρόμιο με μειούμενη χρόνο με τον χρόνο επιβατική κίνηση, λόγω τιμών. Οσον αφορά την αγορά ποσοστού του «Ελ. Βενιζέλος» από καναδικό fund είναι μάλλον παρακινδυνευμένη οποιαδήποτε πρόβλεψη, θετική ή αρνητική, πριν ακούσουμε τους ίδιους τους νέους αγοραστές και πριν αναφερθούν στα σχέδιά τους.
• Το τελευταίο χρονικό διάστημα παρατηρείται αύξηση της ζήτησης για ελληνικούς προορισμούς από αεροπορικές εταιρείες χαμηλού κόστους. Είναι εφικτό να κρατηθούν οι ισορροπίες προκειμένου να μην υπάρξουν προβλήματα με τους τουρ οπερέιτορς;
Φυσικά και είναι εφικτό αλλά επιπλέον επιβάλλεται να διατηρηθούν οι ισορροπίες. Το Ξενοδοχειακό Επιμελητήριο της Ελλάδος, τον Απρίλιο του 2011, είχε διοργανώσει ημερίδα με θέμα τους «Low cost carriers» και την συμβολή τους στην τουριστική ανάπτυξη ενός προορισμού. Από τα βασικά συμπεράσματα ήταν, ότι η εμπλοκή των LCC είναι απαραίτητη αλλά με ένα σωστό ποσοστό και μείγμα συμμετοχής στην τουριστική λειτουργία ενός προορισμού. Οι LCC από μόνοι τους ενεργοποιούν μια πελατεία, εκτός βεληνεκούς των ΤΟ και σε «λελογισμένες δόσεις» είναι χρησιμότατοι στον εμπλουτισμό της πελατειακής βάσης ενός προορισμού. Σε μεγάλες δόσεις απομακρύνουν τους ΤΟ, γεγονός που καθιστά τον προορισμό εκ νέου ετεροβαρή, προς άλλη κατεύθυνση, γεγονός που και πάλι είναι πρόβλημα. Η έλλειψη τόσο εθνικής όσο και περιφερειακής στρατηγικής αερομεταφορών, είναι ένα θέμα που διαχρονικά ταλαιπωρεί και στοιχίζει ακριβά στον ελληνικό τουρισμό.
• Έχει γίνει κατανοητό από τους ξενοδόχους και τους υπόλοιπους φορείς πόσο σημαντικές είναι οι ειδικές μορφές τουρισμού; Για παράδειγμα ο τουρισμός για ανθρώπους τρίτης ηλικίας δεν θα μπορούσε να βρει πρόσφορο έδαφος στη Ρόδο και στην Κω;
Το Ξενοδοχειακό Επιμελητήριο της Ελλάδος από διετίας αναγνώρισε, ως σημαντικότερη παθογένεια του ελληνικού τουρισμού, την υψηλή εποχικότητα που παρουσιάζει η ζήτησή του. Θεωρήσαμε ως βάση αντιμετώπισης του προβλήματος, την ανάγκη αναζήτησης μορφών τουρισμού και πελατών που θα ζητούν τις τουριστικές υπηρεσίες μας και εκτός της υψηλής περιόδου. Τρία θέματα που θα έπρεπε να λύσει η χώρα μας για την ανάπτυξη και προσέλκυση αυτής της μορφής πελατών είναι: Πρώτον, η ανάπτυξη των ιατρικών υπηρεσιών στην χώρα μας σε συνδυασμό με τον τουρισμό, δηλαδή ο ιατρικός τουρισμός. Αναθέσαμε μελέτη για τον ιατρικό τουρισμό η οποία και δημοσιεύθηκε τον Νοέμβριο του 2012 και αποτελεί σήμερα την βάση κάθε συζήτησης για την ανάπτυξη του ιατρικού τουρισμού στη χώρα μας. Δεύτερον, η προσέλκυση των τουριστών τρίτης ηλικίας στην χώρα μας. Οι μεταπολεμικές γενιές είναι σύμφωνα με τους δημογράφους, οι μακροβιότερες και κατά συνέπεια ιδιαίτερα πρόσφορες για να προσελκύσουμε, καθόσον έχουν ελεύθερο χρόνο και υψηλό εισόδημα, ταξιδεύουν συχνά εκτός υψηλής περιόδου και δαπανούν τα περισσότερα χρήματα. Η χώρα μας έχει τουριστικά την χαμηλότερη διεισδυτικότητα στην συγκεκριμένη πελατειακή ομάδα. Τον Απρίλιο δημοσιεύσαμε μια σημαντική μελέτη για την ανάπτυξη του τουρισμού 3ης ηλικίας στην χώρα μας, στην οποία αναλύονται οι τάσεις και προσδιορίζονται οι ενέργειες και δράσεις που πρέπει να αναλάβουμε. Τελευταίος σημαντικός παράγοντας για την άμβλυνση της εποχικότητας στην χώρα μας, είναι η βελτίωση της προσβασιμότητας στις τουριστικές εγκαταστάσεις. Το γεγονός ότι έχουμε αμελήσει σημαντικά την βελτίωση των όρων και των προϋποθέσεων προσβασιμότητας στις τουριστικές εγκαταστάσεις, μας έχει αποκλείσει από μια σημαντική αγορά 100 εκατ. ανθρώπων με κάποιας μορφής κινητικά προβλήματα και οι οποίοι αποφεύγουν να επιλέξουν την χώρα μας ως προορισμό διακοπών τους. Ήδη έχουμε εκπονήσει μια τρίτη μελέτη για την προσβασιμότητα, την οποία και θα δημοσιεύσουμε μέσα στο Μάιο. Προσωπικά πιστεύω ότι η Ρόδος έχει εξαιρετικές δυνατότητες καθιέρωσής της ως προορισμού τουριστών τρίτης ηλικίας εάν και εφόσον προχωρήσει σε μια οργάνωση του προϊόντος της στοχεύοντας στην συγκεκριμένη πελατειακή ομάδα, ενώ συγχρόνως έχει δυνατότητες ανάπτυξης και του ιατρικού τουρισμού. Η Κως, προορισμός με τα ίδια περίπου χαρακτηριστικά της Ρόδου, έχει τις ίδιες δυνατότητες προσέλκυσης της 3ης ηλικίας αλλά όπως αναφέρθηκε στην μελέτη για τον Ιατρικό τουρισμό, δεν υπάρχουν σημαντικές νοσηλευτικές υποδομές για την ανάπτυξη και στην Κω του ιατρικού τουρισμού.
