Κίνδυνος ερημοποίησης για το 1/3 των εδαφών της Ελλάδας-Στο κόκκινο όλα τα νησιά του Αιγαίου

«Η ερη­μο­ποί­ηση συνιστά τερά­στια απειλή ειδικά για τη λεκάνη της Μεσο­γείου» επι­ση­μαί­νει μιλώ­ντας στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρα­κτο­ρείο Ειδή­σεων ο ακα­δη­μαϊ­κός Χρήστος Ζερεφός.

«Η γνώση αυτή προ­έρ­χε­ται τόσο από τα μοντέλα προ­βλέ­ψεων για τα επόμενα 70 με 80 χρόνια όσο και από το παρελ­θόν» επι­ση­μαί­νει ο ίδιος. Όπως υπεν­θυ­μί­ζει, ο πρώτος που περιέ­γραψε αυτό το φαι­νό­μενο ήταν ο Αρι­στο­τέ­λης στα «Μετε­ω­ρο­λο­γικά» του. «Εκεί ανα­ρω­τιέ­ται πώς έγινε έρημος η Σαχάρα. Και ανα­φέ­ρε­ται σε μια μεγάλη κλι­μα­τική αλλαγή για τους μηχα­νι­σμούς της οποίας θέτει ερω­τή­ματα» λέει.Εκατό χώρες στον κόσμο, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα, το ένα τρίτο των εδαφών της οποίας υπό­κει­ται σε υψηλό δυνη­τικό κίνδυνο είναι οι αριθμοί της ερη­μο­ποί­η­σης, σύμφωνα με στοι­χεία του ΟΗΕ, ο οποίος καθιέ­ρωσε την 17η Ιουνίου ως παγκό­σμια ημέρα ευαι­σθη­το­ποί­η­σης για την αντι­με­τώ­πιση του φαι­νο­μέ­νου.

Οι αριθμοί λένε ακόμη πως έως το 2025 περισ­σό­τε­ροι από 1,8 δισε­κα­τομ­μύ­ρια άνθρω­ποι θα έρθουν αντι­μέ­τω­ποι με το πρό­βλημα της παντε­λούς έλλει­ψης νερού, ενώ τα δυο τρίτα του πλανήτη θα ζουν με την αγωνία της εξά­ντλη­σης των απο­θε­μά­των. Λένε ακόμη πως η ερη­μο­ποί­ηση θα προ­κα­λέ­σει περισ­σό­τε­ρους θανά­τους από κάθε άλλη φυσική κατα­στροφή και πως εξαι­τίας του φαι­νο­μέ­νου περισ­σό­τε­ροι από 135 εκα­τομ­μύ­ρια άνθρω­ποι θα υπο­χρε­ω­θούν να εγκα­τα­λεί­ψουν τις εστίες τους.

Αν υπάρχει μια σημα­ντική διαφορά με το παρελ­θόν αυτή είναι η ταχύ­τητα με την οποία εκδη­λώ­νε­ται το φαι­νό­μενο. Και σε αυτή την ιλιγ­γιώδη ταχύ­τητα πρω­τεύ­ο­ντα ρόλο έχει ο άνθρω­πος. «Το χαρα­κτη­ρι­στικό της απο­στα­θε­ρο­ποί­η­σης του κλί­μα­τος που οφεί­λε­ται στον άνθρωπο είναι ότι η απο­στα­θε­ρο­ποί­ηση αυτή εκδη­λώ­νε­ται σε πολύ μικρή χρονική περίοδο. Στο παρελ­θόν η αλλαγή αυτή ξεκι­νούσε και ολο­κλη­ρω­νό­ταν σε ένα διά­στημα χιλιά­δων ετών» εξηγεί ο κ. Ζερεφός.

«Σήμερα ξέρουμε ότι υπήρξε μια παρα­τε­τα­μένη περί­ο­δος ξηρα­σίας στην εποχή του χαλκού, η οποία σύμφωνα με κάποιους μελε­τη­τές διήρ­κησε τριάντα χρόνια και σύμφωνα με άλλους ακόμη και τρια­κό­σια. Είναι η περί­ο­δος που κατέ­βη­καν οι Δωριείς από τον Βορρά και κατέ­λα­βαν το Άργος και τις Μυκήνες για να αλλάξει η ροή της Ιστο­ρίας» λέει ο δια­κε­κρι­μέ­νος ακα­δη­μαϊ­κός.

Η ανα­το­λική Πελο­πόν­νη­σος, που κατέ­λα­βαν τότε οι Δωριείς, θεω­ρεί­ται σήμερα υψηλού κιν­δύ­νου. Στο κόκκινο βρί­σκο­νται ακόμη όλα τα νησιά του Αιγαίου, καθώς και τμήματα της Στερεάς Ελλάδας και της Εύβοιας, καθώς και της Θεσ­σα­λίας, της Μακε­δο­νίας, της Θράκης, όπως και η Κεντρική και η Νοτιο­α­να­το­λική Κρήτη.

Επι­στρέ­φο­ντας στο παρελ­θόν, άλλες γνωστές περί­ο­δοι ξηρα­σίας ήταν αυτή που ξεκί­νησε περίπου το 100 μΧ, ενώ άλλη μία σημειώ­θηκε κατά τους μεσαιω­νι­κούς χρόνους. «Πιο πρό­σφατα, τη δεκα­ε­τία του 1970, ξεκί­νησε μια νέα περί­ο­δος ξηρα­σίας στη Βορειο­δυ­τική Αφρική, η οποία διαρκεί δυστυ­χώς μέχρι σήμερα. Από εκείνη την περιοχή είχαμε τους πρώτους οικο­λο­γι­κούς πρό­σφυ­γες καθώς εξαι­τίας της ξηρα­σίας επε­κτά­θηκε η έρημος προς τη Σαβάνα» ανα­φέ­ρει Ε ο Χρήστος Ζερεφός.

«Ξέρουμε ότι ο υδρο­φό­ρος ορί­ζο­ντας στη Βόρεια Αφρική κατε­βαί­νει και ότι σε οάσεις όπως είναι η Φαράν, στη χερ­σό­νησο του Σινά, που άλλοτε ανέ­βλυζε το νερό επίγεια -κι εγώ θυμάμαι ως παιδί- τώρα είναι σε βάθος πάνω από 20 και 30 μέτρα. Το γεγονός ότι αυτή η αλλαγή επι­συμ­βαί­νει στη διάρ­κεια της ζωής ενός ανθρώ­που σημαί­νει πολλά. Το κλίμα πάντα άλλαζε. Αλλά η ανθρώ­πινη παρέμ­βαση επέ­τεινε αυτές τις αλλαγές και γι’ αυτό βλέ­πουμε αυτά τα φαι­νό­μενα» προ­σθέ­τει.

Σύμφωνα με τον ίδιο, ο άνθρω­πος ευθύ­νε­ται κατά 30% με 35% για την αλλαγή του κλί­μα­τος. «Εάν δεν κάνουμε κάτι σε λίγο θα ευθύ­νε­ται κατά 70% και 80%» επι­ση­μαί­νει ο κ. Ζερεφός.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ