” Κανείς δεν μπορεί να επιβουλευθεί τα Δωδεκάνησα-Είμαστε εδώ για να τιμήσουμε τη δύναμη που βλέπουμε στα πρόσωπά σας”

Με ανα­φο­ρές στις εντει­νό­με­νες τουρ­κι­κές προ­κλή­σεις αλλά και στην κρίση που αντι­με­τω­πί­ζει η χώρα την τε­λευ­ταία επτα­ε­τία διε­ξά­γε­ται η Ει­δι­κή Συ­νε­δρί­α­ση της Ολο­μέ­λειας της Βου­λής για τα 70 χρό­νια της Εν­σω­μά­τω­σης της Δω­δε­κα­νή­σου στην Ελ­λά­δα και για τη λήψη από­φα­σης ανα­κή­ρυ­ξης του 2017 ως έτους Δω­δε­κα­νή­σου πα­ρου­σία του προ­έ­δρου της Δη­μο­κρα­τί­ας Προ­κό­πη Παυ­λό­που­λου, του προ­έ­δρου της Βου­λής Νίκου Βού­τση, του αντι­προ­έ­δρου της κυ­βέρ­νη­σης Γιάν­νη Δρα­γα­σά­κη και του αρ­χη­γού της αξιω­μα­τι­κής αντι­πο­λί­τευ­σης Κυ­ριά­κου Μη­τσο­τά­κη.

“Εί­μα­στε σή­με­ρα εδώ για να θυ­μη­θού­με μια στιγ­μή που η Ελ­λά­δα με­γά­λω­νε. Αλλά εί­μα­στε εδώ και για να προ­βλη­μα­τι­στού­με – να προ­βλη­μα­τι­στού­με γό­νι­μα – για την Ιστο­ρία της χώρας μας. Για να ανα­λο­γι­στού­με το ιστο­ρι­κό πα­ρελ­θόν της Ελ­λά­δας και για να πά­ρου­με τα μα­θή­μα­τα που το πα­ρελ­θόν απλό­χε­ρα προ­σφέ­ρει. Μα­θή­μα­τα για το παρόν αλλά και μα­θή­μα­τα για το μέλ­λον του τόπου μας. Μνη­μο­νεύ­ου­με, λοι­πόν, με συ­γκί­νη­ση, με χαρά και με υπε­ρη­φά­νεια την ένωση των Δω­δε­κα­νή­σων με την Ελ­λά­δα το 1947.

Όπως γνω­ρί­ζου­με, η Ένωση, απο­φα­σί­στη­κε στη Διά­σκε­ψη της Ει­ρή­νης μετά το τέλος του Δευ­τέ­ρου Πα­γκο­σμί­ου Πο­λέ­μου. Η Ένωση δια­μόρ­φω­σε ορι­στι­κά τα σύ­νο­ρα του σύγ­χρο­νου ελ­λη­νι­κού Κρά­τους. Η Ένωση απο­τέ­λε­σε τη δι­καί­ω­ση των ορα­μά­των των Ελ­λή­νων των Δω­δε­κα­νή­σων. Αλλά και το τέλος μιας μα­κραί­ω­νης δο­κι­μα­σί­ας, της δικής τους δο­κι­μα­σί­ας.

Τα Δω­δε­κά­νη­σα στην πο­ρεία του χρό­νου γνώ­ρι­σαν σειρά ξένων κα­τα­κτη­τών: Τους Ιω­αν­νί­τες Ιπ­πό­τες, τους Οθω­μα­νούς και από το 1912, τους Ιτα­λούς. Κατά το Με­σο­πό­λε­μο, η φα­σι­στι­κή πλέον Ιτα­λία άσκη­σε τρο­με­ρές πιέ­σεις στον ελ­λη­νι­κό πλη­θυ­σμό. Η Ιτα­λία του Μου­σο­λί­νι ήθελε να ανα­γκά­σει τους Έλ­λη­νες των Δω­δε­κα­νή­σων να αλ­λά­ξουν την ταυ­τό­τη­τά τους. Αυτό επι­χει­ρή­θη­κε ακόμα και με απα­γο­ρεύ­σεις σε βάρος της ελ­λη­νι­κής παι­δεί­ας. Δεν το πέ­τυ­χαν.

Και δεν το πέ­τυ­χαν, διότι οι Έλ­λη­νες της Δω­δε­κα­νή­σου ήξε­ραν ποιοι είναι. Και δια­τή­ρη­σαν την ταυ­τό­τη­τά τους απέ­να­ντι σε με­γά­λες δυ­σκο­λί­ες. Την ώρα του πο­λέ­μου μά­λι­στα με την φα­σι­στι­κή Ιτα­λία, το 1940 έκα­ναν το κα­θή­κον τους. Οι Δω­δε­κα­νή­σιοι έσπευ­σαν τότε εθε­λο­ντι­κά στις τά­ξεις του Ελ­λη­νι­κού Στρα­τού. Και έδω­σαν ένα ύψι­στο μή­νυ­μα πα­τριω­τι­σμού και εθνι­κής αυ­το­συ­νει­δη­σί­ας.

Η δι­καί­ω­σή τους ήρθε με τη νίκη των δυ­νά­με­ων της ελευ­θε­ρί­ας στον πα­γκό­σμιο αγώνα ενα­ντί­ον του ολο­κλη­ρω­τι­σμού. Ήταν ένας αγώ­νας στον οποίο η Ελ­λά­δα είχε δια­δρα­μα­τί­σει ση­μα­ντι­κό ρόλο. Η Ιστο­ρία και σή­με­ρα – και σε αυτήν την αί­θου­σα – είναι πάντα ζω­ντα­νή. Η Διά­σκε­ψη της Ει­ρή­νης του 1946 – 1947 μας προ­σφέ­ρει την ευ­και­ρία να εξά­γου­με ορι­σμέ­να χρή­σι­μα συ­μπε­ρά­σμα­τα. Συ­μπε­ρά­σμα­τα που απο­τε­λούν πυ­ξί­δα για την ση­με­ρι­νή τα­ραγ­μέ­νη εποχή.

Η εν­σω­μά­τω­ση των Δω­δε­κα­νή­σων στην Ελ­λά­δα ήταν ένα αί­τη­μα ελευ­θε­ρί­ας. Βα­σί­στη­κε στην αρχή της αυ­το­διά­θε­σης των λαών που ήταν κυ­ρί­αρ­χη διεκ­δί­κη­ση με τη λήξη του Δεύ­τε­ρου Πα­γκό­σμιου Πό­λε­μου.

Το πρώτο, πιο γε­νι­κό, συ­μπέ­ρα­σμα, είναι ότι οι θέ­σεις της πα­τρί­δας μας πρέ­πει να συμ­βα­δί­ζουν με τις φω­τει­νές ιδέες. Τις φω­τει­νές ιδέες της Δύσης. Πρέ­πει να εί­μα­στε πρω­το­πό­ροι. Και όχι ου­ρα­γοί.

Το δεύ­τε­ρο, ει­δι­κό­τε­ρο, συ­μπέ­ρα­σμα, είναι ότι η ένωση των Δω­δε­κα­νή­σων ήρθε ακρι­βώς ως το απο­τέ­λε­σμα της ενερ­γού συμ­με­το­χής της Ελ­λά­δας στον Δεύ­τε­ρο Πα­γκό­σμιο Πό­λε­μο. Ως απο­τέ­λε­σμα της πα­ρου­σί­ας μας της στην πλευ­ρά των νι­κη­τών.

Η βάση για την απε­λευ­θέ­ρω­ση των Δω­δε­κα­νή­σων είχε μπει ήδη από το 1940. Από τους Έλ­λη­νες στρα­τιώ­τες που στα­μά­τη­σαν την ιτα­λι­κή επί­θε­ση. Τότε που η Ελ­λά­δα πρό­σφε­ρε την πρώτη νίκη των Συμ­μά­χων κό­ντρα στον Άξονα. Τότε που κερ­δί­σα­με το θαυ­μα­σμό των δυ­νά­με­ων της ελευ­θε­ρί­ας, και μά­λι­στα διε­θνώς.

Προ­σέξ­τε όμως: Τί­πο­τα δεν σου χα­ρί­ζουν ακόμη κι αν έχεις δίκιο. Όλα πρέ­πει να τα κερ­δί­ζεις. Η απε­λευ­θέ­ρω­ση των Δω­δε­κα­νή­σων δεν ήρθε «αυ­τό­μα­τα». Δεν ήρθε μόνο και μόνο, γιατί οι θέ­σεις μας ήταν δί­καιες. Απαί­τη­σε μια σο­βα­ρή, μια επί­πο­νη προ­σπά­θεια στο διε­θνές πεδίο ως και τη Διά­σκε­ψη της Ει­ρή­νης.

Η Ελ­λά­δα διέ­γνω­σε τους συ­σχε­τι­σμούς ισχύ­ος. Και κα­τά­φε­ρε να εξα­σφα­λί­σει μια ισχυ­ρή διε­θνή υπο­στή­ρι­ξη, κυ­ρί­ως από τις δυ­τι­κές δυ­νά­μεις. Ήταν αυτό που λει­τούρ­γη­σε ως κα­τα­λύ­της ώστε να συ­ναι­νέ­σουν και οι άλλες χώρες στο αί­τη­μά μας. Ήταν επί­σης αυτό που απέ­τρε­ψε πε­ρι­πλο­κές που θα μπο­ρού­σαν να προ­κα­λέ­σουν άλλοι εμπλε­κό­με­νοι.

Η στή­ρι­ξη της διε­θνούς κοι­νό­τη­τας δεν ήταν ούτε δε­δο­μέ­νη ούτε αυ­το­νό­η­τη. Επι­διώ­χθη­κε ενερ­γά και καλ­λιερ­γή­θη­κε προ­σε­κτι­κά και συ­στη­μα­τι­κά. Δεν στα­μα­τά­με ποτέ να μα­θαί­νου­με από την Ιστο­ρία. Η Ιστο­ρία πάντα μας δι­δά­σκει.

Κι αυτό που μας μα­θαί­νει η ιστο­ρία της ένω­σης των Δω­δε­κα­νή­σων – 70 χρό­νια μετά – είναι η ανά­γκη να γνω­ρί­ζου­με που βρί­σκε­ται η Ελ­λά­δα μέσα στη με­γά­λη διε­θνή σκα­κιέ­ρα. Η δύ­να­μη αυτή δεν βα­σί­ζε­ται στα με­γά­λα λόγια. Δεν πη­γά­ζει από ανού­σιους πα­λη­κα­ρι­σμούς ή από εύ­κο­λους τυ­χο­διω­κτι­σμούς. Όποτε, άλ­λω­στε, τους επι­χει­ρή­σα­με, έφε­ραν την κα­τα­στρο­φή.

Η δύ­να­μη μας βα­σί­ζε­ται στην ικα­νό­τη­τά μας να κα­τα­λα­βαί­νου­με τον κόσμο γύρω μας. Βα­σί­ζε­ται στο να συ­νο­μι­λού­με αξιό­πι­στα με τους με­γά­λους παί­κτες. Βα­σί­ζε­ται στην σκλη­ρή και συ­στη­μα­τι­κή προ­σπά­θεια. Βα­σί­ζε­ται στη δυ­να­τό­τη­τά μας να εί­μα­στε σο­βα­ροί, να εί­μα­στε ρε­α­λι­στές και, πάνω από όλα, να εί­μα­στε αξιό­πι­στοι.

Αυτό ήταν πά­ντο­τε το θε­μέ­λιο των με­γά­λων επι­τυ­χιών της χώρας μας. Αυτή ήταν και η βάση της πο­λι­τι­κής των δύο με­γά­λων εθνι­κών ηγε­τών του πε­ρα­σμέ­νου αιώνα: Του Ελευ­θε­ρί­ου Βε­νι­ζέ­λου και του Κων­στα­ντί­νου Κα­ρα­μαν­λή. Και αυτό οφεί­λου­με ως χώρα, ως έθνος να δεί­χνου­με και σή­με­ρα. Όχι μόνο στα ζη­τή­μα­τα εξω­τε­ρι­κής πο­λι­τι­κής, αλλά σε κάθε τομέα της πο­λι­τι­κής.

Εβδο­μή­ντα χρό­νια μετά την ένωση, η Ελ­λά­δα τιμά και προ­α­σπί­ζε­ται τα νησιά της. Τα Δω­δε­κά­νη­σα απο­τε­λούν ανα­πό­σπα­στο τμήμα του εθνι­κού χώρου.  Κα­νέ­νας δεν μπο­ρεί να τα επι­βου­λευ­θεί. Κα­νείς δεν επι­τρέ­πε­ται να τα αμ­φι­σβη­τή­σει.

Η Ελ­λά­δα είναι έτοι­μη να κάνει πράξη αυτήν την αυ­το­νό­η­τη πο­λι­τι­κή σε όλα τα επί­πε­δα. Δι­πλω­μα­τι­κά και επι­χει­ρη­σια­κά, πάντα σε κλίμα ομο­ψυ­χί­ας και απο­φα­σι­στι­κό­τη­τας. Διεκ­δι­κώ­ντας της ενερ­γή στή­ρι­ξη της Ευ­ρω­παϊ­κής Ένω­σης  αλλά και της πα­γκό­σμιας κοι­νό­τη­τας. Ει­δι­κά όταν το διε­θνές δί­καιο είναι με το μέρος μας.

Όλα αυτά απαι­τούν μια ιδιαί­τε­ρη ση­μα­σία μέσα στην προ­σφυ­γι­κή κρίση. Η Ελ­λά­δα, ιδίως η νη­σιω­τι­κή Ελ­λά­δα, δι­καιού­ται και πε­ρι­μέ­νει μια έντι­μη και σο­βα­ρή πο­λι­τι­κή για το προ­σφυ­γι­κό. Μια πο­λι­τι­κή που να βλέ­πει το πρό­βλη­μα στην αν­θρώ­πι­νη διά­στα­σή του. Αλλά και μια πο­λι­τι­κή που να αντι­με­τω­πί­ζει με σο­βα­ρό τρόπο τις συ­νέ­πειες που έχει το προ­σφυ­γι­κό στη ζωή των νη­σιών μας.

Η κα­λύ­τε­ρη ασπί­δα για τα νησιά μας είναι η το­πι­κή ανά­πτυ­ξη. Χρειά­ζε­ται επι­τέ­λους μια στο­χευ­μέ­νη πο­λι­τι­κή ανά­πτυ­ξης για τα νησιά μας. Χρειά­ζε­ται να κά­νου­με πράξη την πε­ρί­φη­μη ρήτρα νη­σιω­τι­κό­τη­τας που συχνά έχει κα­τα­στεί κενό γράμ­μα. Μια πο­λι­τι­κή που να ανα­γνω­ρί­ζει τις ιδιαι­τε­ρό­τη­τες και τα πλε­ο­νε­κτή­μα­τά τους. Μια πο­λι­τι­κή που να δίνει πίσω την πρω­το­βου­λία στους αν­θρώ­πους τους. Που να λαμ­βά­νει υπό­ψιν τις ιδιαί­τε­ρες ανά­γκες τους.

Ει­δι­κά τις ανά­γκες των πολύ μι­κρών νη­σιών όπου λίγοι ακρί­τες υψώ­νουν ψηλά τη ση­μαία της Ελ­λά­δας. Τους εί­μα­στε όλοι ευ­γνώ­μο­νες. Η πο­λι­τι­κή αυτή έχει πολ­λές πτυ­χές. Απαι­τεί ξε­χω­ρι­στές πα­ρεμ­βά­σεις στο φο­ρο­λο­γι­κό. Θέλει ξε­χω­ρι­στή φρο­ντί­δα ώστε να είναι πιο εύ­κο­λη η επαφή με την Αθήνα και με τα το­πι­κά διοι­κη­τι­κά κέ­ντρα. Θέλει πε­ρισ­σό­τε­ρη διοι­κη­τι­κή αυ­το­νο­μία. Θέλει ξε­χω­ρι­στή αντί­λη­ψη για την κα­θη­με­ρι­νό­τη­τα και την ποιό­τη­τα ζωής. Θέλει δια­φο­ρε­τι­κές και νέες ιδέες.

Η νη­σιω­τι­κή Ελ­λά­δα είναι ένας ζω­ντα­νός αστε­ρι­σμός. Τα νησιά μας είναι ση­μεία φωτός. Πρέ­πει να τα ενι­σχύ­σου­με. Πρέ­πει να τους δώ­σου­με αυτά που είναι απα­ραί­τη­τα, γιατί είναι τόσα πολλά αυτά που έχου­με να πά­ρου­με εμείς από τους αν­θρώ­πους τους. Η Ένωση των Δω­δε­κα­νή­σων με την μη­τέ­ρα πα­τρί­δα ήταν μια με­γά­λη στιγ­μή για τον Ελ­λη­νι­σμό.

Είναι μια στιγ­μή που η Ελ­λά­δα άντε­ξε – και επι­τρέψ­τε μου να πω θέ­ριε­ψε – όταν αντι­με­τώ­πι­σε τις με­γά­λες προ­κλή­σεις της Ιστο­ρί­ας. Δεν ήταν τότε εύ­κο­λα. Όπως δεν είναι και τώρα εύ­κο­λα. Αυτό, όμως, δεν ση­μαί­νει πώς δεν μπο­ρού­με. Μπο­ρού­με.

Εί­μα­στε εδώ, όχι μόνο για να σας δώ­σου­με δύ­να­μη. Εί­μα­στε εδώ κυ­ρί­ως για να τι­μή­σου­με τη δύ­να­μη που βλέ­που­με στα πρό­σω­πά σας.”