Γ. Ρετσος, προεδρος ΠΟΞ: Συνεργασία στον τουρισμό

«Ο ξενοδοχειακός κλάδος ενωμένος πλέον να διεκδικήσει την ουσιαστική συμμετοχή του στα τουριστικά πράγματα, κάτι που ξεκάθαρα φάνηκε, από όσα κατακτήθηκαν το τελευταίο διάστημα εν μέσω κρίσης και έφτασε η εποχή που δημόσιος και ιδιωτικός τομέας οφείλουν να συνεργαστούν και να χαράξουν από κοινού μια στρατηγική «εξόδου» του ελληνικού Τουρισμού από την κρίση».

Αυτό υπογραμμίζει μεταξύ άλλων σε συνέντευξη του στη «δ» ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ξενοδόχων κ. Γιάννης Ρέτσος που θα επισκεφθεί τη Ρόδο στο τέλος Απριλίου.
«Τελικά η κρίση αποτελεί την πλέον δύσκολη πρόκληση, που έχουμε να αντιμετωπίσουμε πέραν όλων των άλλων που μέχρι σήμερα γνωρίζαμε και οφείλουμε αφενός να αντέξουμε και αφετέρου να αντεπεξέλθουμε με επιτυχία. Αυτό θα επιτευχθεί με συνδυασμό αμυντικής και επιθετικής πολιτικής, άμυνα σε ό,τι αφορά στα έξοδα και στη χρηματοοικονομική διάρθρωση και επίθεση σε ό,τι αφορά στην προώθηση των πωλήσεών», τονίζει ο κ. Ρέτσος.
Αναφορικά με την φετινή σεζόν ο πρόεδρος της ΠΟΞ προβλέπει οτι θα πάει καλά αφού οι αφίξεις των τουριστών θα σημειώσουν αύξηση κάτι που δεν θα συμβεί για τα έσοδα των επιχειρήσεων του κλάδου.
Η συνέντευξη του προέδρου της ΠΟΞ κ Γ Ρέτσου αναλυτικά:

Πως θα εξελιχθεί η φετινή τουριστική σεζόν καθώς τα στοιχεία που υπάρχουν μέχρι τώρα είναι θετικά και δείχνουν αύξηση αφίξεων;
Η φετινή τουριστική χρονιά φαίνεται να εξελίσσεται θετικά σε επίπεδο προκρατήσεων. Τα μέχρι σήμερα νούμερα που έχουμε στη διάθεσή μας από τους βασικούς προορισμούς, δείχνουν να έχει διαμορφωθεί μία τάση που μπορεί τελικά να οδηγήσει στο τέλος της χρονιάς που διανύουμε σε αύξηση των αφίξεων της τάξης του 10%. Σε καμία περίπτωση βέβαια δεν πρέπει αυτό να μας παρασύρει σε υπέρμετρη αισιοδοξία, γιατί πρέπει από τη μία να έχουμε στο μυαλό τη διεθνή συγκυρία στην ανατολική Μεσόγειο και στις χώρες της Β. Αφρικής που ευνόησε τη βραχυπρόθεσμη ανάκαμψη του τουρισμού μας και από την άλλη ότι προερχόμαστε από δύο έντονα καθοδικές χρονιές, από τις χειρότερες που έχει βιώσει ποτέ τουριστικά η χώρα μας. Η διαφαινόμενη άνοδος των αφίξεων κατά 10% περίπου, δε φαίνεται να συνοδεύεται από το ανάλογο αντίκρισμα σε έσοδα. Με δεδομένο ότι αφενός τα ξενοδοχεία έχουν μειώσει ιδιαίτερα τις τιμές, για τρίτη συνεχόμενη χρονιά κι αφετέρου η διεθνής οικονομική κρίση της τελευταίας τριετίας που έχει αλλάξει τις καταναλωτικές συνήθειες διεθνώς, οδηγούμαστε στην πρόβλεψη ότι τα έσοδα σε πανελλαδικό επίπεδο πιθανώς να παρουσιάσουν αύξηση, όχι όμως μεγαλύτερη του 5% και με κάποιους προορισμούς να εμφανίζουν ακόμα και αρνητικό πρόσημο.

Ποιες θα είναι οι αγορές που θα δώσουν περισσότερους τουρίστες στην Ελλάδα αλλά και στη Ρόδο;
Όπως είναι φυσικό μας στηρίζουν κυρίως οι παραδοσιακές αγορές και θετικό είναι το κλίμα στην Αγγλία, τις Σκανδιναβικές χώρες, το Βέλγιο, και την Ολλανδία. Επίσης έντονη ζήτηση παρατηρείται στη Γαλλία και στις χώρες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης, αγορές που ενίσχυσαν και εξακολουθητικά ενισχύουν ιδιαίτερα την αγορά της Ρόδου κατά τη διάρκεια της κρίσης. Η Γερμανική αγορά παρουσιάζει τις μεγαλύτερες δυσκολίες, μέχρι πρόσφατα ήταν η μόνη από της βασικές μας αγορές που κινούνταν με αρνητικό πρόσημο, ευελπιστούμε όμως ότι και αυτή θα κινηθεί έστω και οριακά θετικά.

Δεν είναι λίγοι αυτοί που υποστηρίζουν πως το θετικό κλίμα έχει διαμορφωθεί εξαιτίας των διεθνών εξελίξεων και των πολεμικών επιχειρήσεων που διεξήχθησαν σε χώρες που απορροφούσαν μεγάλο αριθμό τουριστών. Γιατί θα πρέπει πάντα ο τουρισμός να επηρεάζεται από τέτοιου είδους εξελίξεις;
Ο Τουρισμός αποτελεί ένα ευαίσθητο και ευπαθές προϊόν και είναι αναπόφευκτο να επηρεάζεται είτε θετικά είτε αρνητικά από τις πολεμικές συρράξεις και τα όποια δυσάρεστα γεγονότα και αναταραχές. Όταν μάλιστα αυτά συμβαίνουν σε μία κλειστή γεωγραφική περιοχή, όπως είναι η λεκάνη της Μεσογείου, όλη η ευρύτερη περιοχή αντιμετωπίζεται με σκεπτικισμό διεθνώς, ιδιαίτερα απ’ όσους υποψήφιους τουρίστες βρίσκονται γεωγραφικά μακριά απ’ αυτήν. Το όποιο λοιπόν όφελος προκύψει για τη χώρα μας φέτος πρέπει να αντιμετωπιστεί στην πραγματική του διάσταση, δηλαδή ως βραχυπρόθεσμο και συγκυριακό. Ας προσπαθήσουμε όμως να το εκμεταλλευτούμε θετικά με μεσομακροπρόθεσμη προοπτική, φροντίζοντας αφενός οι επισκέπτες που λόγω των συνθηκών θα επιλέξουν τη χώρα μας να ικανοποιηθούν από το ελληνικό προϊόν, αποτελώντας στο μέλλον υποστηρικτές του και προσπαθώντας αφετέρου να εκμεταλευτούμε αυτήν την απροσδόκητη ανάσα, για να προχωρήσουμε στις διαρθρωτικές εκείνες αλλαγές που θα αλλάξουν το τουριστικό μας μέλλον σε βάθος δεκαετίας.

Θα ταξιδέψουν φέτος οι Έλληνες για να κάνουν διακοπές ή θα εμποδιστούν από την οικονομική κρίση;
Οι Έλληνες προφανώς και έχουν πολύ μεγάλο πρόβλημα φέτος να ταξιδέψουν, αυτό άλλωστε φάνηκε ξεκάθαρα και από τις επιδόσεις των χειμερινών προορισμών, αφού η κρίση έχει πάψει προ πολλού να μας επηρεάζει μόνο σε ψυχολογικό επίπεδο, αλλά αποτελεί πλέον μία δυσάρεστη πραγματικότητα που μειώνει καθημερινά την αγοραστική δύναμη του Έλληνα. Η πτώση λοιπόν στον εσωτερικό τουρισμό για φέτος αναμένεται «διψήφια» και δεν θα είναι έκπληξη εάν αγγίξει και το 20%.

Ποιοι είναι οι στόχοι που έχετε θέσει για την ΠΟΞ και ποια ζητήματα θα θέσετε, κατά την επίσκεψη σας στη Ρόδο στις 30 Απριλίου;
Αυτό που θα ήθελα να επισημάνω με αφορμή την ερώτησή σας, είναι πως κατ’ αρχήν ο βασικότερος στόχος είναι να συνεχισθεί απρόσκοπτα η ήδη επιτυχής στρατηγική της ΠΟΞ, καθώς και οι επίσης επιτυχείς προσπάθειές της για τη στήριξη της ελληνικής ξενοδοχίας και μάλιστα σε συγκεκριμένο πνεύμα – που συντάσσεται και συμπορεύεται με τους λοιπούς χώρους και όργανα τα οποία υπερασπίζονται το τουριστικό και ξενοδοχειακό προϊόν της χώρας, δηλαδή τον ΣΕΤΕ και το ΞΕΕ. Έχει επιτευχθεί οριστικά πια κλίμα σύμπνοιας, ενότητας και συμφωνίας απόψεων μεταξύ των αντιπροσώπων των φορέων του Τουρισμού, που μόνο θετικό κι ελπιδοφόρο θα μπορούσε να χαρακτηριστεί και θέλω να πιστεύω ότι θα επιδράσει θετικά στις εξελίξεις για τον τομέα -ο οποίος έχει να προσφέρει τα μέγιστα και στη χώρα και στους προορισμούς. Βασικός μας στόχος είναι το θετικό αυτό κλίμα να ενθαρρύνει τις τοπικές ενώσεις ανά την Ελλάδα και να τις ενεργοποιήσει δυναμικά υπέρ της επίλυσης των προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι προορισμοί και οι επιχειρήσεις, τόσο σε τοπικό όσο και σε πανελλαδικό επίπεδο. Αξίζει να επισημάνουμε πως ο κλάδος ενωμένος μπορεί πλέον να διεκδικήσει την ουσιαστική συμμετοχή του στα τουριστικά πράγματα, αυτό άλλωστε φάνηκε ξεκάθαρα από όσα κατακτήθηκαν το τελευταίο διάστημα και εν μέσω κρίσης και έφτασε η εποχή που δημόσιος και ιδιωτικός τομέας οφείλουν να συνεργαστούν και να χαράξουν από κοινού μια στρατηγική «εξόδου» του ελληνικού Τουρισμού από την κρίση στην οποία έχει περιέλθει – και μάλιστα με ορίζοντα δεκαετίας τουλάχιστον.

Πως θα ξεπεράσουν οι ξενοδοχειακές και γενικά οι τουριστικές επιχειρήσεις την οικονομική κρίση;
Οι επιχειρήσεις του Τουρισμού και ιδιαίτερα τα ξενοδοχεία κλονίσθηκαν πολύ τα τελευταία χρόνια λόγω της κρίσης, εγχώριας και διεθνούς, αλλά και εξ αιτίας πολλών άλλων γνωστών παραμέτρων που επέδρασαν αρνητικά στα τουριστικά πράγματα της χώρας. Ανάλογα λοιπόν με το πόσο καλά «θωρακισμένες» ήταν οι επιχειρήσεις προ κρίσης, είτε άντεξαν είτε δεν άντεξαν στις ισχυρές πιέσεις. Τελικά η κρίση αποτελεί την πλέον δύσκολη πρόκληση που έχουμε να αντιμετωπίσουμε πέραν όλων των άλλων που μέχρι σήμερα γνωρίζαμε (π.χ. ανταγωνισμός, φορολογία, γραφειοκρατία, κ.λπ.) και οφείλουμε αφενός να αντέξουμε και αφετέρου να αντεπεξέλθουμε με επιτυχία. Αυτό θα επιτευχθεί με συνδυασμό αμυντικής και επιθετικής πολιτικής, άμυνα σε ότι αφορά στα έξοδα και στη χρηματοοικονομική διάρθρωση και επίθεση σε ότι αφορά στην προώθηση των πωλήσεών. Δεν είναι καθόλου τυχαίο ότι πολλές επιτυχημένες επιχειρήσεις ανά τον κόσμο, αλλά και στην Ελλάδα, ιδιαίτερα σε περιόδους κρίσης επενδύουν τόσο σε ανθρώπινο δυναμικό, όσο και σε σύγχρονη τεχνολογία – αντί να ακολουθήσουν την τακτική της «συρρίκνωσης».
Τι χρειάζεται ο τουρισμός για να προχωρήσει μπροστά;
Όραμα, σύμπνοια, συνέργιες, “branding”του προϊόντος μας, εθνική στρατηγική “marketing”, στοχευμένη προβολή, οργανισμούς διαχείρισης των προορισμών, ενδεχομένως και μέσα στα πλαίσια της νέας Καλλικρατικής διοίκησης, στενή και θεσμικά κατοχυρωμένη συνεργασία ιδιωτικού και δημόσιου τομέα και φυσικά διαρθρωτικές αλλαγές που θα αφορούν στα επόμενα δέκα χρόνια, θα επιμένω να το λέω αυτό.

Μπορούν να συνυπάρξουν το μοντέλο μαζικού τουρισμού και οι εναλλακτικές μορφές;
Ο «μαζικός» τουρισμός σαν έκφραση και παρά το γεγονός ότι χρησιμοποιείται η έκφραση αυτή επί δεκαετίες, θα έλεγα ότι είναι ανεπιτυχής. Δε μου αρέσει σαν όρος γιατί θεωρώ πως αποτελεί μια μορφή Τουρισμού – σε μια απ’ τις πολλές εκδοχές του και τον χαρακτηρίζει έτσι τελικά, απλά και μόνο το γεγονός ότι άνθρωποι – επισκέπτες φτάνουν στη χώρα μας μέσω του παραδοσιακού μηχανισμού (δηλαδή μέσω Τ.Ο. και ταξιδιωτικών γραφείων με πτήσεις charters κ.λπ.). Αυτή λοιπόν η μορφή τουριστικής διακίνησης σαφώς μπορεί όχι μόνο να συνυπάρξει, αλλά και να συνεργαστεί με τις λοιπές, φέρνοντας θαυμάσια αποτελέσματα, εμπλουτίζοντας το προϊόν των προορισμών και δίνοντας στον επισκέπτη τη δυνατότητα να συνδυάσει επιμέρους δραστηριότητες κατά τη διάρκεια του ταξιδιού του σε έναν προορισμό.

Μπορεί να προχωρήσει η αξιοποίηση της ακίνητης περιουσίας έτσι όπως έχει εξαγγελθεί και θα καταφέρει το κράτος να συγκεντρώσει τα έσοδα που προσδοκά;
Κατά την άποψή μου το ερώτημα είναι αν θα πρέπει να προχωρήσει η αξιοποίηση της ακίνητης περιουσίας του δημοσίου και η απάντηση είναι ανεπιφύλακτα ναι. Με ιδεοληψίες δεν εξελίσσεται κανείς, πόσο μάλλον, όταν πρέπει να αντιμετωπιστεί και μία διεθνής οικονομική συγκυρία που από τους ειδικούς χαρακτηρίζεται ως πρωτοφανής. Είτε λοιπόν μπορεί – είτε δεν μπορεί, οφείλει πλέον να μπορέσει να προχωρήσει … Είναι μέγα πρόβλημα για τη χώρα και για τους προορισμούς (όπως π.χ. η Ρόδος), να παραμένουν αναξιοποίητες και ανεκμετάλλευτες σημαντικές περιουσίες (όπως π.χ. το γκόλφ της Αφάντου -κλασικό παράδειγμα εγκατάλειψης της προσπάθειας) που διαθέτουν πολλές δυνατότητες και θα μπορούσαν να ενταχθούν στο προϊόν και να το εμπλουτίσουν, να προβληθούν και να αποφέρουν έσοδα.

Θεωρείτε πως θα πρέπει να ιδιωτικοποιηθούν και τα περιφερειακά αεροδρόμια και ποια θα είναι τα οφέλη;
Τα περιφερειακά αεροδρόμια που αποτελούν και πύλες εισόδου, πρέπει επιτέλους να λειτουργήσουν με κανόνες της διεθνούς σημερινής και τουριστικής…πραγματικότητας και όχι… τριτοκοσμικής. Αυτό είναι το ζητούμενο κι αυτό επιθυμούμε, απ’ όποιον έχει αναλάβει να λειτουργεί τα περιφερειακά αεροδρόμια. Αν το δημόσιο δεν μπορεί, αδυνατεί ή δυσκολεύεται να τα λειτουργήσει με σύγχρονα και ιδιωτικά κριτήρια όπως απαιτούν οι καιροί, οι συνθήκες και οι περιστάσεις και αν η λύση είναι τελικά να ιδιωτικοποιηθούν, τότε θα πρέπει να ιδιωτικοποιηθούν.

Ποια θα είναι η σύσταση που θα θέλατε να κάνετε προς τους ξενοδόχους της Ρόδου προκειμένου να ξεπεράσουν την κρίση χωρίς να υποβαθμίσουν τις υπηρεσίες που προσφέρουν;
Δεν θα έκανα «σύσταση»… Θα επεσήμανα προς όλους την αξία που έχει να προσπαθήσουν με κάθε θυσία να διατηρήσουν την καλή ποιότητα στην προσφορά τους και μάλιστα σε ανταγωνιστικές (αλλά σίγουρα όχι ευτελιστικές) τιμές και να υιοθετήσουν όλα τα σύγχρονα εργαλεία και τρόπους προώθησης των πωλήσεών τους. Η τιμολογιακή μας πολιτική πρέπει να είναι προσαρμοσμένη στις σύγχρονες απαιτήσεις που χαρακτηρίζονται από συνεχείς και επιθετικές κινήσεις, ενώ το τελικό προϊόν θα πρέπει να είναι τιμολογημένο στην απόλυτη λογική του “value for money”.

Μπορεί ο Καλλικράτης να σταθεί εμπόδιο στον τουρισμό και πως θα ξεπεραστεί κάτι τέτοιο;
Οι «καλλικρατικές» περιφέρειες -στενά συνδεδεμένες με την πολυπόθητη αναδιοργάνωση του κράτους- ενδέχεται, αν και εφ’ όσον λειτουργήσουν όπως πρέπει και όπως όλοι επιθυμούμε, να συμβάλλουν έτσι ώστε αφενός να συνδεθούν και αφετέρου να αποδώσουν συντεταγμένα οι επιμέρους μηχανισμοί υπέρ του Τουρισμού. Μπορούν δηλαδή -θεωρητικά- να λειτουργήσουν ως σύμμαχοι στην προσπάθεια που καταβάλλουμε όλοι μας υπέρ των προορισμών στους οποίους βρίσκονται εγκατεστημένες οι επιχειρήσεις μας. Ευχή μας, αλλά και επιδίωξή μας, αποτελεί να ξεκαθαριστούν το συντομότερο δυνατό οι αρμοδιότητες και οι δυνατότητές τους, ώστε να ξέρουμε πώς αλλά και σε ποια πεδία/ επίπεδα θα μπορέσουμε να συμπλεύσουμε ή να συνεργαστούμε.