Θύμα σωματικής βίας ένα στα δύο παιδιά στην Ελλάδα

Δια­στά­σεις έχει λάβει το φαι­νό­με­νο της σω­μα­τι­κής κα­κο­ποί­η­σης παι­διών και στην Ελ­λά­δα, καθώς ένα στα δύο παι­διά ηλι­κί­ας 11-16 ετών έχει πέσει θύμα του­λά­χι­στον μιας εμπει­ρί­ας σω­μα­τι­κής βίας, σύμ­φω­να με στοι­χεία από το Ιν­στι­τού­το Υγεί­ας του Παι­διού.
Για την κα­λύ­τε­ρη δια­χεί­ρι­ση του προ­βλή­μα­τος δη­μιουρ­γή­θη­κε η 1^η  Πρό­τυ­πη Μο­νά­δα Φρο­ντί­δας για την Ασφά­λεια του Παι­διού στο Νο­σο­κο­μείο Παί­δων «Π. & Α. Κυ­ρια­κού» με στόχο την απο­δο­τι­κό­τε­ρη συ­νερ­γα­σία όλων των επαγ­γελ­μα­τιών που εμπλέ­κο­νται στην αλυ­σί­δα προ­στα­σί­ας του παι­διού, εντός και εκτός του νο­σο­κο­μεί­ου.

Κατά τη διάρ­κεια συ­νέ­ντευ­ξης Τύπου της Εται­ρί­ας κατά της Κα­κο­ποί­η­σης του Παι­διού – ΕΛΙΖΑ, πα­ρου­σιά­στη­καν στο­χεία σύμ­φω­να με τα οποία, 1 στα 2 παι­διά ηλι­κί­ας 11-16 ετών έχει πέσει θύμα του­λά­χι­στον μιας εμπει­ρί­ας σω­μα­τι­κής βίας, αλλά 9 στις 10 πε­ρι­πτώ­σεις δεν ανα­φέ­ρο­νται ποτέ και πα­ρα­μέ­νουν χωρίς διά­γνω­ση και αντι­με­τώ­πι­ση.

Τα στοι­χεία προ­κύ­πτουν από ανα­δρο­μι­κή έρευ­να για τα έτη 2014 – 2015, που πραγ­μα­το­ποι­ή­θη­κε στο Νο­σο­κο­μείο Παί­δων «Π. & Α. Κυ­ρια­κού». Από το σύ­νο­λο των 35.273 παι­διών που νο­ση­λεύ­θη­καν κατά τη διε­τία αυτή, με­λε­τή­θη­καν 161 φά­κε­λοι παι­διών με επι­βα­ρυ­μέ­νο κοι­νω­νι­κό ιστο­ρι­κό ή/και σο­βα­ρό τραυ­μα­τι­σμό.

Από τη με­λέ­τη των φα­κέ­λων παι­διών με πι­θα­νή σω­μα­τι­κή κα­κο­ποί­η­ση προ­έ­κυ­ψε ότι η μέση ηλι­κία των παι­διών αυτών ήταν 7,7 έτη, σε αντί­θε­ση με επι­δη­μιο­λο­γι­κά δε­δο­μέ­να των ΗΠΑ, όπου η πλειο­νό­τη­τα των πε­ρι­στα­τι­κών σω­μα­τι­κής κα­κο­ποί­η­σης αφορά παι­διά ηλι­κί­ας κάτω των 3 ετών. Επι­πλέ­ον, ο μέσος χρό­νος πα­ρα­μο­νής των παι­διών αυτών στο νο­σο­κο­μείο ήταν 26 ημέ­ρες. Αξί­ζει όμως να το­νι­στεί ότι για τα 6 στα 10 παι­διά επι­τεύ­χθη­κε η έντα­ξη σε συγ­γε­νι­κό πε­ρι­βάλ­λον ή πλαί­σιο φι­λο­ξε­νί­ας.

Επί­σης, πα­ρα­τη­ρή­θη­κε ότι τα βρέφη είχαν με­γα­λύ­τε­ρη πι­θα­νό­τη­τα σω­μα­τι­κής κα­κο­ποί­η­σης, στοι­χείο σύμ­φω­νο με τα διε­θνή βι­βλιο­γρα­φι­κά δε­δο­μέ­να για την ευα­λω­τό­τη­τα των βρε­φών στη σω­μα­τι­κή κα­κο­ποί­η­ση

Σχε­δόν στο 20% των παι­διών που νο­ση­λεύ­θη­καν με έγκαυ­μα και 35% των παι­διών που νο­ση­λεύ­θη­καν με κά­ταγ­μα, το ιστο­ρι­κό που δό­θη­κε από τους γο­νείς ή φρο­ντι­στές δεν ήταν συμ­βα­τό με τα ια­τρι­κά ευ­ρή­μα­τα ή/ και το ανα­πτυ­ξια­κό στά­διο του παι­διού, ευ­ρή­μα­τα σύμ­φω­να με τα διε­θνή στα­τι­στι­κά στοι­χεία

Τέλος, 1 στα 3 εγκαυ­μά­τα θα μπο­ρού­σε να είχε προ­λη­φθεί με κα­λύ­τε­ρη εκ­παί­δευ­ση των γο­νέ­ων/φρο­ντι­στών για την απο­φυ­γή ατυ­χη­μά­των λόγω αμέ­λειας.

Τα απο­τε­λέ­σμα­τα της με­λέ­της απο­τέ­λε­σαν το έναυ­σμα για την δη­μιουρ­γία ενός δι­κτύ­ου 20 παι­διά­τρων – επι­μορ­φω­τών σε όλη την Ελ­λά­δα που συμ­με­τεί­χαν σε ένα εντα­τι­κό σε­μι­νά­ριο στην Αθήνα. Η εκ­παί­δευ­ση έγινε από τους εξει­δι­κευ­μέ­νους στην πρό­λη­ψη και αντι­με­τώ­πι­ση της κα­κο­ποί­η­σης, αμε­ρι­κα­νούς κα­θη­γη­τές παι­δια­τρι­κής, Dr. John Leventhal και Dr. Resmiye Oral, σε συ­νερ­γα­σία με την επί­κου­ρη κα­θη­γή­τρια Παι­δια­τρι­κής ΕΚΠΑ, Αλε­ξάν­δρα Σολ­δά­του και τη διοι­κη­τι­κή διευ­θύ­ντρια του ΕΛΙΖΑ, Αφρο­δί­τη Στάθη.

Στη συ­νέ­χεια, σε διά­στη­μα επτά μηνών με την πλήρη υπο­στή­ρι­ξη των χο­ρη­γών, υλο­ποι­ή­θη­καν 8 ημε­ρί­δες επι­μόρ­φω­σης σε Αθήνα, Θεσ­σα­λο­νί­κη,  Αλε­ξαν­δρού­πο­λη, Ιω­άν­νι­να, Λά­ρι­σα, Πάτρα και Ηρά­κλειο τις οποί­ες πα­ρα­κο­λού­θη­σαν πε­ρισ­σό­τε­ροι από 1.220 επαγ­γελ­μα­τί­ες υγεί­ας, κυ­ρί­ως ια­τροί – φοι­τη­τές, ει­δι­κευό­με­νοι και ει­δι­κευ­μέ­νοι – όλων των ει­δι­κο­τή­των που φρο­ντί­ζουν παι­διά.

Προ­κει­μέ­νου να αξιο­λο­γη­θεί αντι­κει­με­νι­κά η απο­τε­λε­σμα­τι­κό­τη­τα των ημε­ρί­δων στη βελ­τί­ω­ση των γνώ­σε­ων όσων πα­ρα­κο­λού­θη­σαν, δη­μιουρ­γή­θη­κε ένα σύ­ντο­μο σταθ­μι­σμέ­νο ερω­τη­μα­το­λό­γιο. Η  εφαρ­μο­γή του πριν και μετά την πα­ρα­κο­λού­θη­ση  έδει­ξε ότι η ημε­ρί­δα επι­μόρ­φω­σης ενί­σχυ­σε ση­μα­ντι­κά τις γνώ­σεις σε όλες τις κα­τη­γο­ρί­ες επαγ­γελ­μα­τιών υγεί­ας και εξί­σου σε όλες τις πό­λεις.

Στο πλαί­σιο του προ­γράμ­μα­τος ανα­πτύ­χθη­κε ένα Πρω­τό­κολ­λο, δη­λα­δή μία εύ­χρη­στη τυ­πο­ποι­η­μέ­νη δια­δι­κα­σία που προ­τεί­νε­ται να εφαρ­μο­στεί στα Νο­σο­κο­μεία για την αξιο­λό­γη­ση της πι­θα­νό­τη­τας  σω­μα­τι­κής κα­κο­ποί­η­σης.

Το Πρω­τό­κολ­λο συμ­βάλ­λει στην:

• αυ­ξη­μέ­νη εγρή­γορ­ση των επαγ­γελ­μα­τιών υγεί­ας, άρα και έγκαι­ρη ανί­χνευ­ση παι­διών με υπο­ψία σω­μα­τι­κής κα­κο­ποί­η­σης
• κα­τάλ­λη­λο ερ­γα­στη­ρια­κό έλεγ­χο και δια­χεί­ρι­ση του ύπο­πτου πε­ρι­στα­τι­κού με άμεση ενερ­γο­ποί­η­ση του μη­χα­νι­σμού προ­στα­σί­ας του παι­διού
• δυ­να­τό­τη­τα ανί­χνευ­σης της κα­κο­ποί­η­σης πριν υπο­στεί το παιδί μη ανα­στρέ­ψι­μη σω­μα­τι­κή και ψυ­χι­κή βλάβη
• δυ­να­τό­τη­τα ενί­σχυ­σης της οι­κο­γέ­νειας και δια­τή­ρη­ση της δομής της, απο­φεύ­γο­ντας την ιδρυ­μα­το­ποί­η­ση του παι­διού.

Στο πλαί­σιο του προ­γράμ­μα­τος, επε­τεύ­χθη η έγκρι­ση από την Ια­τρι­κή Σχολή ΕΚΠΑ και το Νο­σο­κο­μείο Παί­δων «Π. & Α. Κυ­ρια­κού» της δη­μιουρ­γί­ας της 1^η Πρό­τυ­πης Μο­νά­δας Φρο­ντί­δας για την Ασφά­λεια του Παι­διού, εντός του νο­σο­κο­μεί­ου.

Πα­ράλ­λη­λα, σχε­διά­ζε­ται η ψη­φια­κή δια­σύν­δε­ση του 1^ου Πα­νελ­λή­νιου Δι­κτύ­ου Εκ­παι­δευ­μέ­νων Ια­τρών για τη Δια­χεί­ρι­ση Πε­ρι­στα­τι­κών Σω­μα­τι­κά Κα­κο­ποι­η­μέ­νων Παι­διών, με στόχο τη συ­νε­χι­ζό­με­νη εκ­παί­δευ­ση, προ­κει­μέ­νου να εξα­σφα­λι­στεί μα­κρο­πρό­θε­σμα η βέλ­τι­στη δια­χεί­ρι­ση των πε­ρι­στα­τι­κών.

Το Εθνι­κό Πρό­γραμ­μα απο­τε­λεί ένα ση­μα­ντι­κό βήμα για ένα ασφα­λέ­στε­ρο αύριο για τα παι­διά. Ωστό­σο, για να ενι­σχυ­θεί η αλυ­σί­δα προ­στα­σί­ας των παι­διών σε εθνι­κό επί­πε­δο, χρειά­ζε­ται να:

• Υιο­θε­τη­θεί το Πρω­τό­κολ­λο/Εύ­χρη­στη Τυ­πο­ποι­η­μέ­νη Δια­δι­κα­σία για τη διε­ρεύ­νη­ση και αντι­με­τώ­πι­ση της  σω­μα­τι­κής κα­κο­ποί­η­σης παι­διών από όλα τα Νο­σο­κο­μεία της χώρας
• Εφαρ­μο­σθεί το εθνι­κό σύ­στη­μα ανα­φο­ράς κα­κο­ποί­η­σης και πα­ρα­μέ­λη­σης παι­διού που έχει ήδη δη­μιουρ­γή­σει το Ιν­στι­τού­το Υγεί­ας του Παι­διού
• Εφαρ­μο­σθεί η διε­πι­στη­μο­νι­κή προ­σέγ­γι­ση στη δια­χεί­ρι­ση πε­ρι­στα­τι­κών κα­κο­ποί­η­σης παι­διών μέσω εξει­δι­κευ­μέ­νων μο­νά­δων εντός των Νο­σο­κο­μεί­ων
• Πραγ­μα­το­ποιεί­ται από τους ια­τρούς πα­ρα­κο­λού­θη­ση των πε­ρι­στα­τι­κών σω­μα­τι­κής κα­κο­ποί­η­σης  και μετά την ολο­κλή­ρω­ση της νο­ση­λεί­ας
• Δη­μιουρ­γη­θούν κα­τάλ­λη­λες εν­διά­με­σες δομές φι­λο­ξε­νί­ας για την αρ­τιό­τε­ρη ψυ­χο­συ­ναι­σθη­μα­τι­κή φρο­ντί­δα και την ασφά­λεια των παι­διών μέχρι την ορι­στι­κή από­φα­ση της ει­σαγ­γε­λί­ας
• Δη­μιουρ­γη­θούν εξει­δι­κευ­μέ­να προ­γράμ­μα­τα εκ­παί­δευ­σης σε εθνι­κό επί­πε­δο για κάθε κα­τη­γο­ρία  επαγ­γελ­μα­τιών που έρ­χο­νται σε επαφή με παι­διά, όπως δια­σώ­στες ΕΚΑΒ, νο­ση­λευ­τές, ψυ­χο­λό­γοι, αστυ­νο­μι­κοί, κοι­νω­νι­κοί λει­τουρ­γοί κλπ.
• Ει­σα­χθεί μά­θη­μα για την πρό­λη­ψη, ανα­γνώ­ρι­ση και δια­χεί­ρι­ση όλων των μορ­φών της κα­κο­ποί­η­σης σε όλες τις Ια­τρι­κές σχο­λές και να εξα­σφα­λι­σθεί η συ­νε­χι­ζό­με­νη ια­τρι­κή κα­τάρ­τι­ση μέσα από δο­μη­μέ­νο πρό­γραμ­μα δια βίου εκ­παί­δευ­σης.

ΒΗΜΑ