Διεθνές Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ «Πέρα απο τα Σύνορα» – Tο Καστελλόριζο γίνεται κέντρο του παγκόσμιου πολιτισμού

«Επι­βε­βαιώ­νε­ται πιο πολύ από ποτέ ότι, από τώρα και στο εξής, όλα τα σο­βα­ρά ζη­τή­μα­τα που πλήτ­τουν τη ζωή μας θα εκτεί­νο­νται πέρα από τα σύ­νο­ρα».

Δύ­σκο­λα θα μπο­ρού­σε να πε­ρι­γρα­φούν κα­λύ­τε­ρα οι συν­θή­κες στις οποί­ες κα­λού­μα­στε να ζή­σου­με, εδώ και χρό­νια αλλά ακόμα πιο επι­τα­κτι­κά, μετά την εμ­φά­νι­ση του κο­ρω­νοιού.

Η φράση ανή­κει στον σκη­νο­θέ­τη και πα­ρα­γω­γό Μισέλ Νολ, Καλ­λι­τε­χνι­κό Σύμ­βου­λο και Διευ­θυ­ντή Διε­θνούς Ανά­πτυ­ξης του Διε­θνούς Φε­στι­βάλ Ντο­κι­μά­ντερ του Κα­στελ­λο­ρί­ζου, «Πέρα από τα Σύ­νο­ρα», που θε­σμο­θε­τή­θη­κε το 2016 από το Ελ­λη­νι­κό Ίδρυ­μα Ιστο­ρι­κών Με­λε­τών (ΙΔΙ­ΣΜΕ και φέτος θα διαρ­κέ­σει από τις 23 ως τις 30 Αυ­γού­στου.

Όπως ανα­φέ­ρει η Ει­ρή­νη Σα­ριό­γλου, καλ­λι­τε­χνι­κή διευ­θύ­ντρια του φε­στι­βάλ, Eπί­κου­ρη Kαθη­γή­τρια Νε­ώ­τε­ρης Ιστο­ρί­ας στο Πα­νε­πι­στή­μιο της Πόλης και γε­νι­κή γραμ­μα­τέ­ας του Ελ­λη­νι­κού Ιδρύ­μα­τος Ιστο­ρι­κών Με­λε­τών (ΙΔΙ­ΣΜΕ) « το ‘Πέρα από τα Σύ­νο­ρα’ απο­νέ­μει κάθε χρόνο πέντε Βρα­βεία Κα­λύ­τε­ρου Ντο­κι­μα­ντέρ με την ευ­γε­νι­κή μέ­ρι­μνα της Βου­λής των Ελ­λή­νων, του ΕΚΟΜΕ και του Πα­νε­πι­στη­μί­ου Θεσ­σα­λο­νί­κης, τελεί υπό την αι­γί­δα του ελ­λη­νι­κού υπουρ­γεί­ου Εξω­τε­ρι­κών και του Δήμου Με­γί­στης και συν­διορ­γα­νώ­νε­ται από την Écrans Des

Mondes και το Society for the Restoration of Megisti, στο Σύ­δνεϋ, με στόχο να γίνει γνω­στό διε­θνώς ως ένα Φε­στι­βάλ, που προ­ά­γει το ποιο­τι­κό ντο­κι­μα­ντέρ» αλλά και «το νησί να απο­τε­λέ­σει ση­μείο ανα­φο­ράς για την πε­ραι­τέ­ρω κι­νη­μα­το­γρα­φι­κή και πο­λι­τι­στι­κή συ­νερ­γα­σία των δη­μιουρ­γών ντο­κι­μα­ντέρ διε­θνώς». 

Φέτος θα προ­βλη­θούν ται­νί­ες από τη Σερ­βία, την Ελ­λά­δα, την Ιτα­λία, την Τουρ­κία, τη Ρωσία, την Ισπα­νία, τη Γερ­μα­νία, την Ου­κρα­νία, την Αρ­γε­ντι­νή, τις ΗΠΑ, τη Γαλ­λία, την Ου­ρου­γουάη, την Κρο­α­τία,  το Βέλ­γιο, την Αυ­στρα­λία και το Ισ­ρα­ήλ, ενώ τη φε­τι­νή κρι­τι­κή επι­τρο­πή απαρ­τί­ζουν η πα­ρα­γω­γός και σκη­νο­θέ­τις Μπάρ­μπα­ρα Βα­κερ­νά­γκελ-Τζέι­κο­μπς, ο σε­να­ριο­γρά­φος και πρό­ε­δρος του τμή­μα­τος Κι­νη­μα­το­γρά­φου της Σχο­λής Καλών Τε­χνών του Αρι­στο­τε­λεί­ου Πα­νε­πι­στη­μί­ου Θεσ­σα­λο­νί­κης, Πα­να­γιώ­της Ιω­ση­φέ­λης, η Μάρτζ ντε Κέ­νινγκ,  Καλ­λι­τε­χνι­κή Διευ­θύ­ντρια του Φε­στι­βάλ Ται­νιών «Movies that Matter», o σύμ­βου­λος προ­γράμ­μα­τος του τη­λε­ο­πτι­κού σταθ­μού της Βου­λής των Ελ­λή­νων, Άρης Φα­τού­ρος  και ο προϊ­στά­με­νος της Διεύ­θυν­σης Ανά­πτυ­ξης και Δια­χεί­ρι­σης Ψη­φια­κού Πε­ριε­χο­μέ­νου, ΕΚΟΜΕ , Στέ­λιος Κυ­μιω­νής.

Συ­νά­ντη­ση πο­λι­τι­σμών

Εδώ και πέντε χρό­νια, την τε­λευ­ταία εβδο­μά­δα κάθε Αύ­γου­στου κα­τα­ξιω­μέ­νοι και ανερ­χό­με­νοι δη­μιουρ­γοί του ιστο­ρι­κού και κοι­νω­νι­κού ντο­κι­μα­ντέρ συ­να­ντιού­νται στο ανα­το­λι­κό­τε­ρο άκρο της Ευ­ρώ­πης, το Κα­στελ­λό­ρι­ζο, όπως εξάλ­λου «συ­να­ντή­θη­καν» σε αυτό οι κυ­ρί­αρ­χοι πο­λι­τι­σμοί της αν­θρω­πό­τη­τας από τη Νε­ο­λι­θι­κή Εποχή ως σή­με­ρα.

Όπως υπεν­θυ­μι­ζει ο πρό­ε­δρος της Βου­λής των Ελ­λή­νων, Κων­στα­ντί­νος Α. Τα­σού­λας, το Κα­στελ­λό­ρι­ζο ονο­μά­ζε­ται επι­σή­μως Με­γί­στη και ονο­μά­στη­κε έτσι «από τα πρώτα ελ­λη­νι­κά φύλα που την κα­τοί­κη­σαν, λόγω του με­γα­λύ­τε­ρου με­γέ­θους της σε σχέση με το νη­σιω­τι­κό σύ­μπλεγ­μα που την πε­ρι­βάλ­λει». Το όνομα Κα­στελ­λό­ρι­ζο, προ­έρ­χε­ται από την ονο­μα­σία Κα­στέλ­λο Ρού­τζιο που έδωσε στο νησί, τον 14ο αιώνα, το Τάγμα των Ιπ­πο­τών του Αγίου Ιω­άν­νου της Ιε­ρου­σα­λήμ.

——————————————————–

ΔΕΙΤΕ ΕΔΩ ΟΛΟ­ΚΛΗ­ΡΟ ΤΟ ΠΡΟ­ΓΡΑΜ­ΜΑ

BeyondBorders_2020sp

——————————————————–

Κα­τοι­κή­θη­κε για πρώτη φορά τα προϊ­στο­ρι­κά  χρό­νια, εν συ­νε­χεία από τους Δω­ριείς, αρ­γό­τε­ρα «γνώ­ρι­σε» τους Φοί­νι­κες, τους στό­λαρ­χους του Με­γά­λου Αλε­ξάν­δρου, τους Ρω­μαί­ους, τους Ιω­αν­νί­τες ιπ­πό­τες της Ρόδου, τους Αι­γύ­πτιους, τους Κα­τα­λα­νούς, τους Ενε­τούς, τους Οθω­μα­νούς, τους Γάλ­λους, και τους Ιτα­λούς. Με την εν­σω­μά­τω­ση των Δω­δε­κα­νή­σων,  τον Μάρ­τιο του 1948, το Κα­στελ­λό­ρι­ζο επέ­στρε­ψε στην αγκα­λιά της μη­τέ­ρας Ελ­λά­δας, η οποία όμως στις δε­κα­ε­τί­ες που πέ­ρα­σαν πιο πολύ έδει­χνε να το ξεχνά, παρά να το θυ­μά­ται.

«Σε αυτό το νησί συ­μπυ­κνώ­νε­ται όλη η ελ­λη­νι­κή ιστο­ρία, από τη νε­ο­λι­θι­κή εποχή μέχρι τις μέρες μας. Μέσα από τη δόξα του, αλλά και μέσα από τις συμ­φο­ρές του, τα­ξι­δεύ­ου­με σε όλα τα μήκη και πλάτη της ελ­λη­νι­κής ψυχής», ση­μειώ­νει ο Γιάν­νης  Χρυ­σου­λά­κης, επι­κε­φα­λής της γε­νι­κής γραμ­μα­τέ­ας Από­δη­μου Ελ­λη­νι­σμού η οποία στη­ρί­ζει το φε­στι­βάλ, και προ­σθέ­τει: «Η ανα­δρο­μή στην πο­λυ­τά­ρα­χη ιστο­ρία του νη­σιού, καθώς και η ση­με­ρι­νή ει­ρη­νι­κή κα­θη­με­ρι­νό­τη­τα πάνω σε αυτό το μικρό δια­μά­ντι της Με­σο­γεί­ου, μας δια­βε­βαιώ­νουν ότι ένα διε­θνές φε­στι­βάλ οποιασ­δή­πο­τε πο­λι­τι­στι­κής κα­τη­γο­ρί­ας είναι από­λυ­τα ται­ρια­στό να πραγ­μα­το­ποιεί­ται πάνω σε αυτόν τον τόπο. Πόσο μάλ­λον το Διε­θνές Φε­στι­βάλ Ντο­κι­μα­ντέρ ‘Πέρα από τα Σύ­νο­ρα’».

Το 5ο Διε­θνές Φε­στι­βάλ Ντο­κι­μα­ντέρ «ΠΕΡΑ ΑΠΟ ΤΑ ΣΥ­ΝΟ­ΡΑ» τελεί υπό την αι­γί­δα των πρε­σβειών ΗΠΑ, Αυ­στρα­λί­ας και Ισ­ρα­ήλ στην Αθήνα.

Ο πρέ­σβης της Αυ­στρα­λί­ας στην Αθήνα, Αθα­νά­σιος Σπύ­ρου ση­μειώ­νει πως «η δυ­να­μι­κή και αε­νά­ως δρα­στή­ρια κοι­νό­τη­τα Αυ­στρα­λών με κα­τα­γω­γή από το Κα­στελ­λό­ρι­ζο με την ανυ­πέρ­βλη­τη αγάπη της για το προ­γο­νι­κό νησί χτί­ζει γέ­φυ­ρες με­τα­ξύ Αυ­στρα­λί­ας και Κα­στελ­λο­ρί­ζου» και πως «οι όροι ‘Κα­στελ­λό­ρι­ζο’ και ‘Κα­στελ­λο­ρι­ζιός’ ή ‘Κάζι’» είναι πια ευ­ρέ­ως γνω­στοί στην Αυ­στρα­λία».

Ο πρέ­σβης του Ισ­ρα­ήλ στην Αθήνα, Γιόσι Αμ­ρά­νι ανα­φέ­ρε­ται στον τρόπο που η τέχνη ξε­περ­νά τα σύ­νο­ρα: «Οι ται­νί­ες απο­τε­λούν μια διε­θνή γλώσ­σα, καθώς και γέ­φυ­ρα με­τα­ξύ των λαών και των πο­λι­τι­σμών. Τα ντο­κι­μα­ντέρ, τα οποία απει­κο­νί­ζουν πτυ­χές της πραγ­μα­τι­κό­τη­τας, με­τα­φέ­ρουν στο κοινό μια γεύση των πραγ­μα­τι­κών κα­τα­στά­σε­ων και των ηρώων». 

Ανά­με­σα στα ντο­κι­μα­ντέρ που θα προ­βλη­θούν είναι και η «Μισή Αλη­θεια», της αμε­ρι­κα­νί­δας Έιμι Άντριον, που ερευ­νά το γε­γο­νός ότι αν και οι γυ­ναί­κες δεν είναι απα­ραί­τη­τα λι­γό­τε­ρες από τους άντρες στις σχο­λές κι­νη­μα­το­γρά­φου, τε­λι­κά ελά­χι­στες μόνο από αυτές να «επι­βιώ­νουν» στην κι­νη­μα­το­γρα­φι­κή βιο­μη­χα­νία»

«Μετά την εκλο­γή της πρώ­της γυ­ναί­κας Προ­έ­δρου της Δη­μο­κρα­τί­ας και καθώς η Ελ­λά­δα κάνει ση­μα­ντι­κά βή­μα­τα προς τη γυ­ναι­κεία εν­δυ­νά­μω­ση, είναι χαρά μας να πα­ρου­σιά­σου­με μια ται­νία, που διε­ρευ­νά τις προ­κλή­σεις που αντι­με­τω­πί­ζουν οι γυ­ναί­κες στην βιο­μη­χα­νία του κι­νη­μα­το­γρά­φου και καλεί όλους μας να ερ­γα­στού­με πιο εντα­τι­κά, ώστε οι γυ­ναί­κες αυτές να πραγ­μα­το­ποι­ή­σουν τα όνει­ρά τους», ανα­φέ­ρει ο πρέ­σβης των ΗΠΑ Τζέ­φρεϋ Πάιατ και προ­σθέ­τει: «Αυτό είναι το πρώτο πο­λι­τι­στι­κό πρό­γραμ­μα που υπο­στη­ρί­ζει η Πρε­σβεία στο Κα­στελ­λό­ρι­ζο, ένα πα­νέ­μορ­φο νησί με πλού­σια ιστο­ρία και ση­μα­ντι­κή γε­ω­γρα­φι­κή θέση. Οι σχέ­σεις με­τα­ξύ Ηνω­μέ­νων Πο­λι­τειών και Ελ­λά­δας είναι στο κα­λύ­τε­ρο ση­μείο από ποτέ. Συ­νερ­γα­ζό­μα­στε στενά με το Υπουρ­γείο Ψη­φια­κής Δια­κυ­βέρ­νη­σης και με το Υπουρ­γείο Πο­λι­τι­σμού και Αθλη­τι­σμού για να σχε­διά­σου­με συ­νέρ­γειες με­τα­ξύ επαγ­γελ­μα­τιών του κι­νη­μα­το­γρά­φου από την Ελ­λά­δα και τις ΗΠΑ και να προ­σελ­κύ­σου­με πε­ρισ­σό­τε­ρες αμε­ρι­κα­νι­κές κι­νη­μα­το­γρα­φι­κές πα­ρα­γω­γές στην Ελ­λά­δα»

Το «Πέρα από τα Σύ­νο­ρα» απο­λαμ­βά­νει και τη στή­ρι­ξη του Εθνι­κού Κέ­ντρου Οπτι­κο­α­κου­στι­κών Μέσων και Επι­κοι­νω­νί­ας  (ΕΚΟΜΕ) και ο πρό­ε­δρός του, Πάνος Κουά­νης υπο­γραμ­μί­ζει τη ση­μα­σία της ανταλ­λα­γής πο­λι­τι­στι­κών ιδεών: « Τα νέα δε­δο­μέ­να που επι­βάλ­λει η προ­σπά­θεια κα­τα­πο­λέ­μη­σης της παν­δη­μί­ας COVID-19 πα­γκο­σμί­ως, απαι­τούν ευ­ε­λι­ξία, όραμα και ευ­ρη­μα­τι­κό­τη­τα, κα­θι­στώ­ντας πε­ρισ­σό­τε­ρο από ποτέ ανα­γκαία την ανταλ­λα­γή πο­λι­τι­στι­κών ιδεών και αξιών με­τα­ξύ των λαών, με στόχο την προ­ά­σπι­ση της ευ­η­με­ρί­ας και της ει­ρη­νι­κής συ­νύ­παρ­ξης. Το Ει­δι­κό Βρα­βείο «Με­σο­γεια­κής Φι­λί­ας», που έχει θε­σπί­σει το ΕΚΟΜΕ για το Φε­στι­βάλ, απο­κρυ­σταλ­λώ­νει το ει­δι­κό εν­δια­φέ­ρον μας να εξε­ρευ­νή­σου­με και να ανα­δεί­ξου­με τις κοι­νές μας αξίες και ση­μεία ανα­φο­ράς μέσα από τον κι­νη­μα­το­γρά­φο και το ιστο­ρι­κό ντο­κι­μα­ντέρ».

Όπως λένε, η τέχνη υπάρ­χει για να θέτει ερω­τή­μα­τα και οι προ­βλη­μα­τι­σμοί που θέτει ο Μισέλ Ρον δεί­χνουν και την προ­βλη­μα­τι­κή του Διε­θνούς Φε­στι­βάλ Ντο­κι­μά­ντερ του Κα­στελ­λο­ρί­ζου, «Πέρα από τα Σύ­νο­ρα»:

«Στο μέλ­λον θα δεί­ξου­με πε­ρισ­σό­τε­ρη εμπι­στο­σύ­νη απέ­να­ντι στις τυχόν προει­δο­ποι­ή­σεις που θα μας κά­νουν όσοι προ­α­σπί­ζο­νται το δη­μό­σιο συμ­φέ­ρον; Θα δώ­σου­με με­γα­λύ­τε­ρη προ­σο­χή στα ευ­ρή­μα­τα των επι­στη­μό­νων και των καλ­λι­τε­χνών και λι­γό­τε­ρη στις δη­λώ­σεις των ψη­φο­θη­ρών πο­λι­τι­κών ή των λόμπι που ανα­ζη­τούν κέρδη; 

Τί­πο­τα δεν είναι σί­γου­ρο από αυτή την άποψη. Αλλά αυτό που μπο­ρού­με να κά­νου­με ως μέλη της κοι­νό­τη­τας του ντο­κι­μα­ντέρ είναι να εμ­βα­θύ­νου­με την έρευ­νά μας, να βελ­τιώ­σου­με την αφή­γη­ση, να ενι­σχύ­σου­με τις ιστο­ρί­ες μας και να αυ­ξή­σου­με τη συ­νά­φεια των ται­νιών μας σε αυτόν τον σύγ­χρο­νο κόσμο. Οι τα­κτι­κές συ­να­ντή­σεις κατά τη διάρ­κεια των φε­στι­βάλ μάς βοη­θούν να προ­χω­ρή­σου­με δί­νο­ντάς μας την ευ­και­ρία να μοι­ρα­στού­με τις εμπει­ρί­ες μας, να συ­ζη­τή­σου­με, να ανταλ­λά­ξου­με και να απο­λαύ­σου­με τα κοινά ορά­μα­τά μας.

Η μο­να­δι­κό­τη­τα του Κα­στελ­λο­ρί­ζου ως τόπου διε­ξα­γω­γής του φε­στι­βάλ «Πέρα από τα Σύ­νο­ρα» είναι ένα ση­μα­ντι­κό πλε­ο­νέ­κτη­μα, στο οποίο μπο­ρεί­τε να βα­σι­στεί­τε.

Πηγή: in.gr

Γιάν­νης Θ. Δια­μα­ντής